Биё , эй ишқи олами сӯз бе ғам

بیا، ای عشق عالم سوز بی غم

Қадам бар чашми ман на , хайри мақдам !

قدم بر چشم من نه، خیر مقدم!

Дилам аз нанг ҳушёрӣ залиласт

دلم از ننگ هشیاری ذلیلست

Бики ҷом шаробаш кун макрам

بیک جام شرابش کن مکرم

зи ту ҳаргиз на ном ва на нишон буд

ز تو هرگز نه نام و نه نشان بود

На исму расму наът , аз беш ва аз кам

نه اسم و رسم و نعت،از بیش و از کم

зи зоти созҷу ғайби ҳувият

ز ذات ساذج و غیب هویت

Зуҳӯрӣ кардӣ андари исми аъзам

ظهوری کردی اندر اسم اعظم

Аз онҷои амри нисбии гашти пайдо

از آنجا امر نسبی گشت پیدا

Вале мақсӯди куллӣ буд мубҳам

ولی مقصود کلی بود مبهم

Дувуми навбат барои айни мақсӯд

دوم نوبت برای عین مقصود

Таҷаллӣ кардӣ андари айни олам

تجلی کردی اندر عین عالم

Муфассали гашти муҷмали зини таҷаллӣ

مفصل گشت مجمل زین تجلی

Ҳақоиқи ҷумлаи зоҳири гашт дар дам

حقایق جمله ظاهر گشت در دم

Вази онҷо бар маротиб сайр кардӣ

وز آنجا بر مراتب سیر کردی

Баҳри сӯрат ки шуд азмати мусаммам

بهر صورت که شد عزمت مصمم

Бар инсон хатм шуд ҳастӣ , ки инсон

بر انسان ختم شد هستی، که انسان

Макрам шуд , ки мбдоء буду хотам

مکرم شد،که مبداء بود و خاتم

« таҷаллии виҷҳаи фии кули заррот »

«تجلی وجهه فی کل ذرات »

« лъмрки лои тағофули анҳуу аФҳм »

«لعمرک لا تغافل عنه و افهم »

« азои мо лоҳи барқи алўҷди шоҳид »

«اذا ما لاح برق الوجد شاهد»

« ҷамоли алъшқи фии алои кӯон , Фолзм »

«جمال العشق فی الا کوان، فالزم »

« Флои мавҷӯди ғайриаллоҳи биллоҳ »

«فلا موجود غیرالله بالله »

« ҳўолФрди алоҳди валлоҳи аълам »

«هوالفرد الاحد والله اعلم »

Ба ҷузи як нур дар кун ва макон нест

به جز یک نور در کون و مکان نیست

Зуҳӯри комилаш дар зоти одам

ظهور کاملش در ذات آدم

Замонии толеъ аз Мӯсои умрон

زمانی طالع از موسی عمران

Замонии ломъ аз исои Марям

زمانی لامع از عیسی مریم

Замонӣ бо ҳар аз аҳрори макрам

زمانی با هر از احرار مکرم

Замонии зоҳир аз мухтори акрам

زمانی ظاهر از مختار اکرم

Дили номаҳрамон ҳаргиз надонад

دل نامحرمان هرگز نداند

Ки пеши дидаи ушшоқи муҳаррам

که پیش دیده عشاق محرم

зи сӯзи дард бе дармони ошиқ

ز سوز درد بی درمان عاشق

Игрдўн мерасад афғони ошиқ

یگردون می رسد افغان عاشق

Боҳӣ , бе ту , дӯзахро бисӯзад

بآهی،بی تو،دوزخ را بسوزد

Бики дами оташи ҳурмони ошиқ

بیک دم آتش حرمان عاشق

зи оби чашму хӯн дил бирӯяд

ز آب چشم و خون دل بروید

Ҳазорон лола дар бустони ошиқ

هزاران لاله در بستان عاشق

Бдъўии шуҳудати ҷуз фано нест

بدعوی شهودت جز فنا نیست

Дарин раҳи ҳуҷҷату бурҳони ошиқ

درین ره حجت و برهان عاشق

Маломат дар ғами ишқ ту бошад

ملامت در غم عشق تو باشد

зи раҳмати оятӣ дар шани ошиқ

ز رحمت آیتی در شان عاشق

Сиришк аз ғуссаи марҷони гашт , тошд

سرشک از غصه مرجان گشت،تاشد

Нисори мақдамати марҷони ошиқ

نثار مقدمت مرجان عاشق

зи куфри зулфи ту ҳабл алмтин ёфт

ز کفر زلف تو حبل المتین یافت

Барои эътисоми имони ошиқ

برای اعتصام ایمان عاشق

Туе маъшӯқу ошиқ , ҷузи ту кас нест

تویی معشوق و عاشق،جز تو کس نیست

Набошад шубҳа дар виҷдони ошиқ

نباشد شبهه در وجدان عاشق

Кунӣ дар ошиқии изҳори маъшӯқ

کنی در عاشقی اظهار معشوق

Бмъшўқӣ кунӣ китмони ошиқ

بمعشوقی کنی کتمان عاشق

Туро дар ҳар либосӣ боз донад

ترا در هر لباسی باز داند

Дили ошуфтаи ҳайрони ошиқ

دل آشفته حیران عاشق

« аноолҳқ » гӯй , ту Мансур , бурдор

«اناالحق » گوی،تو منصور،بردار

Ки исмати он ман , ҷурми он ошиқ

که عصمت آن من،جرم آن عاشق

Чаҳ гавҳарҳои беқимат , ки ҷавдат

چه گوهرهای بی قیمت، که جودت

Дамодами рехт дар домони ошиқ !

دمادم ریخت در دامان عاشق!

Чу ҷаврати ин буд , фазлат чаҳ бошад ?

چو جورت این بود، فضلت چه باشد؟

Зиҳии кони карам , султони ошиқ !

زهی کان کرم، سلطان عاشق!

Боқболти фалакро бӯса гоҳаст

باقبالت فلک را بوسه گاهست

Таноби ъзи шодравони ошиқ

طناب عز شادروان عاشق

Ту ҷони ошиқӣ , аҳсан , зиҳии ҷон !

تو جان عاشقی،احسن،زهی جان!

Ҳазорон офарин бар ҷони ошиқ

هزاران آفرین بر جان عاشق

Агарчӣ оқилон бовар надоранд

اگرچه عاقلان باور ندارند

Яқинаст ин ки : дар ирфони ошиқ

یقینست این که :در عرفان عاشق

Маро киштаст ва мотам дорад он дӯст

مرا کشتست و ماتم دارد آن دوست

Ки хубонро азин сони одат ва хуаст

که خوبان را ازین سان عادت و خوست

Гарм гуяд : бадӣ , гӯям : зиҳии хуш !

گرم گوید: بدی، گویم :زهی خوش!

Варам гуяд : накӯ , гӯям ки : некӯаст

ورم گوید: نکو، گویم که: نیکوست

Рахш дар бӯстони ҳасану хӯбӣ

رخش در بوستان حسن و خوبی

Гул бе шоҳидаст , ар чанд худ рӯаст

گل بی شاهدست، ار چند خود روست

Дарин соъати намоз ман қабуласт

درین ساعت نماز من قبولست

Ки миҳроби дилами он тоқ абрӯаст

که محراب دلم آن طاق ابروست

Тасалсул бе маҳолии турфаи ҳолест !

تسلسل بی محالی طرفه حالیست!

Ки дар даври Рахш зон ҷаъд гесуаст

که در دور رخش زان جعد گیسوست

зи дардаш гарчи бурдорам дарин дор

ز دردش گرچه بردارم درین دار

Чаро нолам ? чу ман донам ки доруаст

چرا نالم؟ چو من دانم که داروست

Бигӯ он куҳнаи сӯфиро , ки умрӣ

بگو آن کهنه صوفی را، که عمری

Миёни куҳнаи далқии сари бзонўст

میان کهنه دلقی سر بزانوست

Ки : бигушо дида , каз хуршеди рӯйиш

که : بگشا دیده، کز خورشید رویش

Баҳри соъати зуҳӯрии дигар аз наваст

بهر ساعت ظهوری دیگر از نوست

Ту ӯро гуфтае : ин сӯ ва он сӯ

تو او را گفته ای :این سو و آن سو

Бензади орифони қавлат аз он сӯаст

بنزد عارفان قولت از آن سوست

Агар рӯй дилат бо рӯй ёраст

اگر روی دلت با روی یارست

Баҳри рӯе ки рӯй оре ҳамон рӯаст

بهر رویی که روی آری همان روست

Марокизи ҷоми ишқаш ҷон харобаст

مراکز جام عشقش جان خرابست

Чаҳ пурвои рақибу таън бад гӯаст ?

چه پروای رقیب و طعن بد گوست؟

Гули хандони боғи ишқи ёрам

گل خندان باغ عشق یارم

Азу дорам , агар рангаст , агар бӯаст

ازو دارم، اگر رنگست، اگر بوست

Биҷавии ваҳдати о , то худ бибинӣ

بجوی وحدت آ، تا خود ببینی

Ки анҳори ҷинони соил азин ҷӯаст

که انهار جنان سایل ازین جوست

Марои ин ҳол равшан шуд , бигӯям

مرا این حال روشن شد، بگویم

Бохалос аз миёни ҷон , ки : эй дӯст

باخلاص از میان جان، که : ای دوست

Дилам барадаст ва ҷон мехоҳад он ёр

دلم بردست و جان میخواهد آن یار

Ки : ҷон бисипор вмнт низ май дор

که : جان بسپار ومنت نیز می دار

Чу барад аз ман дилу ҷон , гуфт : хуш бош !

چو برد از من دل و جان، گفت : خوش باش!

Тиҳӣ даст эминаст аз дузди таррор

تهی دست ایمنست از دزد طرار

Туро то ним ҷӯ боқӣаст ҳастӣ

ترا تا نیم جو باقیست هستی

Чу мушрик мекунӣ бар ваҳдати инкор

چو مشرک میکنی بر وحدت انکار

Ман андари ҷилваи ҳасан ва ту бо ҳуш

من اندر جلوه حسن و تو با هوش

Ман андари базми ҷони соқӣ , ту ҳушёр

من اندر بزم جان ساقی، تو هشیار

зи ҷоми шавқи ман ушшоқи сари маст

ز جام شوق من عشاق سر مست

Ҳамаи сарбоз ва ту дар банди дастор

همه سرباز و تو در بند دستار

Агар безори иӣӣ дар ишқ , май дон

اگر بیزار یئی در عشق، می دان

Нишони онкӣ : ишқаст аз ту безор

نشان آنکه : عشقست از تو بیزار

Бблбли роз агар гӯйӣ , аҷаб нест

ببلبل راز اگر گویی، عجب نیست

Бигӯ : то худ чарогаре бглзор ?

بگو: تا خود چرا گریی بگلزار؟

Магари гул низ зор булбул омад ?

مگر گل نیز زار بلبل آمد؟

Ки ҳуб аз ҷонибин ояд падедор

که حب از جانبین آید پدیدار

Чу булбул рӯй худро дид дар гул

چو بلبل روی خود را دید در گل

Шунид овози худ зу гули бткрор

شنید آواز خود زو گل بتکرار

Гул аз шодии савт худ барафрӯхт

گل از شادی صوت خود برافروخت

Шуд он булбул ба ҳасани худ гирифтор

شد آن بلبل به حسن خود گرفتار

Шаҳодат дод гул бар ҳасани булбул

شهادت داد گل بر حسن بلبل

Чу булбул кард бар сӯрати гули иқрор

چو بلبل کرد بر صورت گل اقرار

Баҳри сӯрат ки бинии ғайр гул нест

بهر صورت که بینی غیر گل نیست

Ки ҳасанаши ҷилва гар шуд баҳри изҳор

که حسنش جلوه گر شد بهر اظهار

Чу бар ман ҷилва кард ин ҳол , гуфтам

چو بر من جلوه کرد این حال، گفتم

Ки : « мо фии ?илдори ғайриаллоҳи диёр »

که : «ما فی الدار غیرالله دیار»

Прирш гуфтам , имрӯзаш бигӯям

پریرش گفتم، امروزش بگویم

Бидон ҷону ҷаҳони к-эии ҷони асрор

بدان جان و جهان کای جان اسرار

Маро дар ишқи ту на дил , на дайнаст

مرا در عشق تو نه دل، نه دینست

Балои ишқро хосият инаст

بلای عشق را خاصیت اینست

Дилам гар рафт дар кори ту ғам нест

دلم گر رفت در کار تو غم نیست

зи ман бегонае , фарёди азинст

ز من بیگانه ای، فریاد ازینست

Хато кардам ки гуфтам : меҳрбон бош !

خطا کردم که گفتم : مهربان باش!

Бад-ӣнати як сухан бо ман чаҳ кинаст ?

بدینت یک سخن با من چه کینست؟

Сару ҷон бохтан дар роҳи маъшӯқ

سر و جان باختن در راه معشوق

Миёни ошиқон кор камӣнаст

میان عاشقان کار کمینست

зи ҳам бгдохтм дар оташи ғам

ز هم بگداختم در آتش غم

Ту бо ман ҳам чунонӣ , ҳам чунинаст

تو با من هم چنانی،هم چنینست

Чу чашмат , қосимигар рўзкӣ чанд

چو چشمت، قاسمی گر روزکی چند

Бкнҷи гӯшае хилват нишинаст

بکنج گوشه ای خلوت نشینست

Бчшмонт , ки чун чашм ту мастаст

بچشمانت، که چون چشم تو مستست

Парешони ҳамчуи зулфи ънбрист

پریشان همچو زلف عنبریست

Басӯрат шайху сар бар остонаст

بصورت شیخ و سر بر آستانست

Бмънии ринд ва медар остинаст

بمعنی رند و می در آستینست

Бадв бисипор амонати бӯсае чанд

بدو بسپار امانت بوسه ای چند

Амонати водҳд , мард аминаст

امانت وادهد، مرد امینست

Амонат чист ? илҳомоти ҳақӣ

امانت چیست؟ الهامات حقی

Бмънӣ бар ду маънии мстбинст

بمعنی بر دو معنی مستبینست

Магари ин бӯсаро дар хоб бинад

مگر این بوسه را در خواب بیند

Ки чашми ҷон сӯфӣ дурбинаст

که چشم جان صوفی دوربینست

Ғалат кардам , ки наздикаст даврӣ

غلط کردم، که نزدیکست دوری

Ки даврӣ дидан аз заъф яқинаст

که دوری دیدن از ضعف یقینست

Чу ғайриӣ нест , даврӣ аз чаҳ бошад ?

چو غیری نیست، دوری از چه باشد؟

Барин будаст ҷонам , ҳам бринст

برین بودست جانم، هم برینست

Ки як нураст дар заррот , кони нур

که یک نورست در ذرات، کان نور

Муҳӣт осмонаст ва заминаст

محیط آسمانست و زمینست

Касе кӯ ғайр мебинад чу Иблис

کسی کو غیر می بیند چو ابلیس

Мудомаши доғи лаънат бар ҷабинаст

مدامش داغ لعنت بر جبینست

Агарчӣ зоҳирӣ , мутлақ на онӣ

اگرچه ظاهری، مطلق نه آنی

Вгрчаҳи ботинӣ , мақсад на инаст

وگرچه باطنی، مقصد نه اینست

Бифармо раҳматӣ , чун митўонӣ

بفرما رحمتی، چون میتوانی

Ки ҷонамро зи меҳнат вораоне

که جانم را ز محنت وارهانی

Яке ҷоми мусаффо мавҳибат кун

یکی جام مصفا موهبت کن

Аз он хами хонҳои ломаконӣ

از آن خم خانهای لامکانی

з ҳастӣ ҷон блб омад , чаҳ бошад

ز هستی جان بلب آمد، چه باشد

Ки ҷонамро бҷомӣ воситонӣ ?

که جانم را بجامی واستانی؟

Бики дам нақш ҳастиро кунам тай

بیک دم نقش هستی را کنم طی

Агар чун номаи як боРом бихонӣ

اگر چون نامه یک بارم بخوانی

Канори васлро Мӯсои умрон

کنار وصل را موسی عمران

Борнии хост дар ашўоқи ҷонӣ

بارنی خواست در اشواق جانی

Ҷавобаш « лнтароне » шуд , ки ҳайҳот !

جوابش «لن ترانی » شد، که هیهات!

Канор аз мо мҷу , чун дар миёнӣ

کنار از ما مجو، چون در میانی

Дилат аз бор ҳастигар сабк нест

دلت از بار هستی گر سبک نیست

Миёни маҷлиси риндони гаронӣ

میان مجلس رندان گرانی

Чаро саргаштае дар баҳр ва дар кон ?

چرا سرگشته ای در بحر و در کان؟

Ки ҳам баҳрӣ ва дар , ҳам лаъли конӣ

که هم بحری و در، هم لعل کانی

Бхоки олӯдае , то дар заминӣ

بخاک آلوده ای، تا در زمینی

Бхўни оғиштае , то дар замонӣ

بخون آغشته ای، تا در زمانی

?герати миъроҷи Аҳмад орзӯ кард

گرت معراج احمد آرزو کرد

Буруни ой аз саройам ҳоне

برون آی از سرای ام هانی

Бирав , эй ақл , баси ноэминии ту

برو، ای عقل، بس ناایمنی تو

Биё , эй ишқ , чун дороломонӣ

بیا، ای عشق،چون دارالامانی

Ҳамин як васфро медонам аз ту

همین یک وصف را میدانم از تو

Ки ҳар васфат ки гӯям беш аз онӣ

که هر وصفت که گویم بیش از آنی

Ҷаҳонӣ , дар ҳузур ва дар хафо , ҷон

جهانی، در حضور و در خفا، جان

Длороми дилӣ , ҷони ҷаҳонӣ

دلارام دلی، جان جهانی

зи ту омухтам , ҳам бо ту гӯям

ز تو آموختم، هم با تو گویم

Ки : пеши дидаи аҳли маъонӣ

که : پیش دیده اهل معانی

Чу хуршеди ҷамолати ҷилва гар шуд

چو خورشید جمالت جلوه گر شد

Ҷаҳон аз ҷилваи ?ут бо зеб ва фар шуд

جهان از جلوه ات با زیب و فر شد

Рахти чандон ки дар анвори афзуд

رخت چندان که در انوار افزود

Баҳри соъати зуҳӯрӣ бештар шуд

بهر ساعت ظهوری بیشتر شد

Адамро дод ҷавдат нақд ҳастӣ

عدم را داد جودت نقد هستی

Боқболти гадоӣ муътабар шуд

باقبالت گدایی معتبر شد

Шуъоъи нури рӯяти мунбасити гашт

شعاع نور رویت منبسط گشت

Камолоти сифотат мштҳр шуд

کمالات صفاتت مشتهر شد

Баҳри бобӣ , ки дид ин дил , туро дид

بهر بابی، که دید این دل، ترا دید

Аз он дар ҷусту ҷӯят дрбдр шуд

از آن در جست و جویت دربدر شد

Ҳамаи зеру зибр , куллӣ туро ёфт

همه زیر و زبر، کلی ترا یافت

Бакулии лоҷарами зер ва зибр шуд

بکلی لاجرم زیر و زبر شد

Бдомони қабулати лаъли ашкам

بدامان قبولت لعل اشکم

Фаровони рехт , токорм чу зар шуд

فراوان ریخت، تاکارم چو زر شد

Дилам ҳар лаҳза ҳоле дошт бо дӯст

دلم هر لحظه حالی داشت با دوست

Ки онҷои ақли доно бехабар шуд

که آنجا عقل دانا بی خبر شد

Куҷои афтодами андари қол ногоҳ

کجا افتادم اندر قال ناگاه

Ки ҳолам рафту корам мухтасар шуд

که حالم رفت و کارم مختصر شد

Балии ин қоли ҳол клминӣ аст

بلی این قال حال کلمینی است

Ки ҷонамро бҳкмт мустақар шуд

که جانم را بحکمت مستقر شد

Равони иттиҳодӣу ҳулӯлӣ

روان اتحادی و حلولی

Дарин асрори ваҳдати кӯр ва кар шуд

درین اسرار وحدت کور و کر شد

Ҳулӯлӣ чун рух аз хиролбшр ёфт

حلولی چون رخ از خیرالبشر یافت

Маъоди кор ӯ зон рӯ башар шуд

معاد کار او زان رو بشر شد

Ҳулӯлиро бимон , чун бўолҳкми гашт

حلولی را بمان، چون بوالحکم گشت

Ки ҷонатро Муҳамад роҳбар шуд

که جانت را محمد راهبر شد

Бовел гуфтаам , охир бигӯям

باول گفته ام، آخر بگویم

Ки : чун ғайри ту аз хотир бадар шуд

که : چون غیر تو از خاطر بدر شد

Ҷаҳонро ишқ гардонид мавҷӯд

جهان را عشق گردانید موجود

Бнўри худ , таъолии аллоҳ , зиҳии ҷӯад !

بنور خود، تعالی الله، زهی جود!

Чу баҳри ишқи ногуҳи мунбасити гашт

چو بحر عشق ناگه منبسط گشت

зи мавҷаши сад ҳазор анҳор багушӯд

ز موجش صد هزار انهار بگشود

Ҳазорон гӯнаи гул дар боғи олам

هزاران گونه گل در باغ عالم

Падед омад , чу шуд анҳори ммдўд

پدید آمد، چو شد انهار ممدود

Ҳазорон булбули андар нола омад

هزاران بلبل اندر ناله آمد

БўсФи ҳасани гул бар наҳҷи маъҳуд

بوصف حسن گل بر نهج معهود

з гул пурсед булбул : кин чаҳ ҳоласт ?

ز گل پرسید بلبل : کین چه حالست؟

Магар гаштаст зоҳири явми мавъӯд ?

مگر گشتست ظاهر یوم موعود؟

Ту андари хандае зон ҳасани Юсуф

تو اندر خنده ای زان حسن یوسف

Ман андар навҳаам зини савти Довӯд

من اندر نوحه ام زین صوت داود

Турои зи он ҳасану дилдорӣ чаҳ мақсад ?

ترا ز آن حسن و دلداری چه مقصد؟

Марои зини нолау зорӣ чаҳ мақсӯд ?

مرا زین ناله و زاری چه مقصود؟

Чу мо як айн ва як зотем дар асл

چو ما یک عین و یک ذاتیم در اصل

Ададҳои мухолиф аз кҷобўд ?

عددهای مخالف از کجابود؟

Ба булбул гуфт гул :гар бози бинӣ

به بلبل گفت گل : گر باز بینی

Аёзи ин ҷо набошад ғайри Маҳмӯд

ایاز این جا نباشد غیر محمود

Басӯрат млтбс шуд ҳарфи маънӣ

بصورت ملتبس شد حرف معنی

зи як рӯи сад ҳазорон рӯй бинмуд

ز یک رو صد هزاران روی بنمود

Ҳамон баҳраст , агар сад ном дорад

همان بحرست، اگر صد نام دارد

Мсмӣ кӣ шавад аз исми маъдӯд ?

مسمی کی شود از اسم معدود؟

Ҳамон ёраст , агар сад ксўаҳи пӯшед

همان یارست، اگر صد کسوه پوشید

Ҳамон нураст , агар сад лмъаҳи афзуд

همان نورست، اگر صد لمعه افزود

Ҳамон ҳасанаст , агар сад ҷилва дорад

همان حسنست، اگر صد جلوه دارد

Ҳамон ишқаст , агар сад ақли Фрсўд

همان عشقست، اگر صد عقل فرسود

Ҳақиқатгар таназзул кард дар исм

حقیقت گر تنزل کرد در اسم

Азу чизе нашуд кам , ё ниФзўд

ازو چیزی نشد کم، یا نیفزود

Биё , эй ҷон , ки ҷонам бода паймост

بیا، ای جان، که جانم باده پیماست

Бъзри онкии умрии боди паймӯд

بعذر آنکه عمری باد پیمود

БўсФт шоҳид омад булбулу гул

بوصفت شاهد آمد بلبل و گل

Ки ту ҳам шоҳидӣ , ҳам айни машҳӯд

که تو هم شاهدی، هم عین مشهود