СўФӣиро гуфтанд чунаст ки ҳаргоҳи ту сухан май гӯйии ҳама ӣ шунавандагонат ҳаме гарӣанд , ва аз суханони воъизи шаҳри кас об бичишам намеоварад ?

صوفئی را گفتند چون است که هرگاه تو سخن می‌گویی همه‌ی شنوندگانت همی گریند، و از سخنان واعظ شهر کس آب بچشم نمی‌آورد؟

Гуфт : нола ӣ зани фарзанди мурда чун нола ӣ гирякунандагон муздур нест . Орифи рӯмӣ дар маснавии ҳамин маъниро овардааст :

گفت: ناله‌ی زن فرزند مرده چون ناله‌ی گریه‌کنندگان مزدور نیست. عارف رومی در مثنوی همین معنی را آورده است:

Гуфтаанд : андӯҳи ним перӣаст . Дӯстӣу меҳрбонии ним хирад . Гуфтам , агар меҳрбонии ним хирадаст , кинтузӣ тамом девонагӣаст .

گفته‌اند: اندوه نیم پیری است. دوستی و مهربانی نیم خرد. گفتم، اگر مهربانی نیم خرد است، کین توزی تمام دیوانگی است.

Ҳангомӣ ки ибни рӯмӣ масмӯм шуду сам дар ӯ коргар афтоду тишнагӣ бар ӯ ғолиб гардид , сурӯд :

هنگامی که ابن رومی مسموم شد و سم در او کارگر افتاد و تشنگی بر او غالب گردید، سرود:

Ҳангомӣ ки оташи даруни маро чун дарун шуъла месӯзанд , оби ҳамеи нӯшам аммо оброи беҳудаи байнам чаро ки гўӣии об низ барои оташ сӯзонданӣаст .

هنگامی که آتش درون مرا چون درون شعله می‌‌سوزاند، آب همی نوشم امّا آبرا بیهوده بینم چرا که گوئی آب نیز برای آتش سوزاندنی است.

Он касон ки кохҳои србФлк кашида сохтанд ва аз молу авлоди таматтуъ бисёр бурданд , бар харобаҳои кохҳояшон бод акнӯн май вазад , чунон ки гўӣӣ ҷойгоҳашон меодӣ беш набӯд .

آن کسان که کاخ‌های سربفلک کشیده ساختند و از مال و اولاد تمتّع بسیار بردند، بر خرابه‌های کاخ‌هایشان باد اکنون می‌وزد، چنان که گوئی جایگاهشان میعادی بیش نبود.

Яке аз бозаргонони ншобўр , канизаки хешро ба шайхи АбуУсмони ҳмирии супурд . Рӯзии шайхро нигоҳ бадв афтоду дили бадви бохту шефта ӣ ӯ шуд . Ҳоли худ ба муроди хеши абўҳФс ҳаддод навишт .

یکی از بازرگانان نشابور، کنیزک خویش را به شیخ ابوعثمان حمیری سپرد. روزی شیخ را نگاه بدو افتاد و دل بدو باخت و شیفته ی او شد. حال خود به مراد خویش ابوحفص حداد نوشت.

Вай дар посух ӯ фурмонаш дод ки ба рай назд шайх Юсуф равад . Ҳангомӣ ки АбуУсмон ба рай расед ва аз мардуми хона ӣ шайхи Юсуфро ҷӯё шуд , сарзанишаш карданд ки чигуна порсоӣӣ чун ту аз хона ӣ бадкорӣ чун ӯ ҳамеи пурсад ?

وی در پاسخ او فرمانش داد که به ری نزد شیخ یوسف رود. هنگامی که ابوعثمان به ری رسید و از مردم خانه ی شیخ یوسف را جویا شد، سرزنشش کردند که چگونه پارسائی چون تو از خانه ی بدکاری چون او همی پرسد؟

Мард ба Найшобӯри бозгашту ҳикояти ро баи шайхи хеши абўҳФс арза кард . Ваии бори дигар фурмонаш дод ки барӣ бозгардаду шайхи Юсуфро мулоқот кунад .

مرد به نیشابور بازگشت و حکایت رابه شیخ خویش ابوحفص عرضه کرد. وی بار دیگر فرمانش داد که بری بازگردد و شیخ یوسف را ملاقات کند.

АбуУсмони бори дигари барӣ сафар кард ва аз мардуми хона ӣ Юсуфро ҷӯё шуду сарзанишу таҳқирашонро эътино накард . Гуфтандаш ки хона ӣ шайхи Юсуф дар кӯии бода фурӯашонаст .

ابوعثمان بار دیگر بری سفر کرد و از مردم خانه ی یوسف را جویا شد و سرزنش و تحقیرشان را اعتنا نکرد. گفتندش که خانه ی شیخ یوسف در کوی باده فروشان است.

Абӯ Усмон бидон ҷо шуду шайхро дуруд гуфт . Мард посух доду вайро бузург дошт . Дар канори ваии писарии зебо рӯй нишаста буду сӯии дигараши шишае чун хамри ниҳода буд .

ابو عثمان بدان جا شد و شیخ را درود گفت. مرد پاسخ داد و وی را بزرگ داشت. در کنار وی پسری زیبا روی نشسته بود و سوی دیگرش شیشه ای چون خمر نهاده بود.

Шайх АбуУсмон пурсед : дар ин хонаи бад-ӣни маҳалла чаҳ мекунӣ ? посух дод : ситамгарии хона ӣ ёрони марои харид ва ба бодаи фурӯшии бадали сохт . Аммо ниёзии бахона ӣ ман надошт .

شیخ ابوعثمان پرسید: در این خانه بدین محله چه میکنی؟ پاسخ داد: ستمگری خانه ی یاران مرا خرید و به باده فروشی بدل ساخت. اما نیازی بخانه ی من نداشت.

Шайх боз пурсед : ин писар кист ва ин шиша шароб чист ? шайх посух дод : ин писари фарзанд манаст ва ин шиша низ сиркааст .

شیخ باز پرسید: این پسر کیست و این شیشه شراب چیست؟ شیخ پاسخ داد: این پسر فرزند من است و این شیشه نیز سرکه است.

Шайхи абӯ Усмон пурсед : з чаҳ рӯи худро дар мзони тӯҳмати мардуми ниҳодае ? аз он рӯй ки мапиндоранд ман амин всқаҳаму канизакони хеш бмн насупоранд ки мафтӯнашони гирдам . Абӯи Усмон сахт бигиристу қасди пер хеш бидонаст .

شیخ ابو عثمان پرسید: ز چه رو خود را در مظان تهمت مردم نهاده ای؟ از آن روی که مپندارند من امین وثقه ام و کنیزکان خویش بمن نسپارند که مفتونشان گردم. ابو عثمان سخت بگریست و قصد پیر خویش بدانست.

Амири муъминон ( ъ ) мардиро шунид ки савганд мехӯрд : бидон каси савганд ки ба ҳафт осмон дар ҳиҷобаст , фалони гӯна набӯдааст .

امیر مؤمنان (ع) مردی را شنید که سوگند میخورد: بدان کس سوگند که به هفت آسمان در حجاب است، فلان گونه نبوده است.

Амир ( ъ ) виро гуфт : вой бар ту , худовандро ҳиҷобӣ нест . Мард гуфт : оё куффора ӣ савганди хеши даҳум ? амир ( ъ ) фармуд : на , зеро ту биҷузи худо савганд хӯрдӣу савганди бғири худоро куффорат нест .

امیر(ع) ویرا گفت: وای بر تو، خداوند را حجابی نیست. مرد گفت: آیا کفاره ی سوگند خویش دهم؟ امیر(ع) فرمود: نه، زیرا تو بجز خدا سوگند خوردی و سوگند بغیر خدا را کفارت نیست.

эй писаракам , байни мардони ҷонваронеро метавон ёфт ки бзоҳр чун инсонии биноу шнўоинд ва ҳар забони моли хешро бзиркӣ нигаронанд . Аммо агар офатӣ бад-ӣнашон расад дар намеёбанд .

ای پسرکم، بین مردان جانورانی را میتوان یافت که بظاهر چون انسانی بینا و شنوایند و هر زبان مال خویش را بزیرکی نگران اند. اما اگر آفتی بدینشان رسد در نمی یابند.

Аввалин касе ки аз содоти разавӣ ба Қум ворид шуд , Абуҷаъфари Муҳамади бен Мӯсои бен Муҳамади бен алии бен Мӯсои алрзо ( ъ ) буд ки бсоли дивист ва панҷоҳ ва шаш аз Кӯфа бидонҷо расед .

اولین کسی که از سادات رضوی به قم وارد شد، ابوجعفر محمد بن موسی بن محمد بن علی بن موسی الرضا(ع) بود که بسال دویست و پنجاه و شش از کوفه بدانجا رسید.

Пас аз ӯ , хоҳаронаши зайнаб ваам Муҳамаду маймунаи духтарони Мӯсои бен Муҳамади бен алии бен Мӯсои алрзо ( ъ ) бидонҷо ворид шуданд .

پس از او، خواهرانش زینب و ام محمد و میمونه دختران موسی بن محمد بن علی بن موسی الرضا(ع) بدانجا وارد شدند.

Аммо Абуҷаъфар дар рабиъи алохри соли дивист ва навад ва шаш даргузашт ва дар марқади хеш дар Қум дафн гардид . Ва пас аз ваии хоҳараши маймуна вафот ёфт ва дар мақбара ӣ Бобулон , буқъа ӣ ҷанби буқъа ӣ сетии Фотима - ки дуруди худо бар ӯ падару бародараши бод - мадфӯн шуд .

اما ابوجعفر در ربیع الاخر سال دویست و نود و شش درگذشت و در مرقد خویش در قم دفن گردید. و پس از وی خواهرش میمونه وفات یافت و در مقبره ی بابلان، بقعه ی جنب بقعه ی ستی فاطمه - که درود خدا بر او پدر و برادرش باد - مدفون شد.

Аммоам Муҳамад дар ҳамон буқъа ӣ сетии Фотима ( ъ ) дар канори зариҳи вай мадфӯнаст . Гӯрам асҳқи канизи Муҳамади бен Мӯсо низ дар ҳамон ҷост .

اما ام محمد در همان بقعه ی ستی فاطمه(ع) در کنار ضریح وی مدفون است. گور ام اسحق کنیز محمد بن موسی نیز در همان جاست.

Бад-ӣни гӯна , дар он буқъа ӣ муқаддас , се мадфани сетии Фотимаи ълиҳоолслом ваам Муҳамади воми асҳқи канизаки Муҳамади бен Мӯсо қарор дорад .

بدین گونه، در آن بقعه ی مقدس، سه مدفن ستی فاطمه علیهاالسلام و ام محمد وام اسحق کنیزک محمد بن موسی قرار دارد.

Умрро бмдрсаҳи сарфи қил ва қол сохтем , ндимо инак маҷол танг шуд .

عمر را بمدرسه صرف قیل و قال ساختیم، ندیما اینک مجال تنگ شد.

Маро аз он шароби слсбили паймонаи даҳ , шаробӣ ки одамиро ба беҳтарини роҳҳо раҳнамӯн шавад .

مرا از آن شراب سلسبیل پیمانه ده، شرابی که آدمی را به بهترین راهها رهنمون شود.

Ндимо ! дар пешгоҳаши музей аз пой бадар кун чаро ки ҳамон оташӣаст ки бар кулем равшан шуд .

ندیما! در پیشگاهش موزه از پای بدر کن چرا که همان آتشی است که بر کلیم روشن شد.

Биовар он шароби биҳиштиро , ҷомро бигзор , ратли гарони пешовар .

بیاور آن شراب بهشتی را، جام را بگذار، رطل گران پیش آور.

Умри фурсат иброзаш надорад , беонкӣ бифишоряш пешовар .

عمر فرصت ابرازش ندارد، بی آنکه بفشاریش پیش آور.

Бархезу осори андӯҳ аз ман бизадой . Чаро ки рӯзгорам дар паии маърифати дониш тай шуд .

برخیز و آثار اندوه از من بزدای. چرا که روزگارم در پی معرفت دانش طی شد.

эй фирефтаи ҷоҳу салтанат , моро ба дидаи хурдии мангар .

ای فریفتهٔ جاه و سلطنت، ما را به دیدهٔ خردی منگر.

Дунёро бахудии худ наме ҷӯянд , бали онро барои баҳраи варӣ аз лзотш мехоҳанд . Хирадманд аммо , дунёро танҳо барои ин бояд хоҳад ки ё бдрсткорӣ базлаш кунад ки аз ӯ кумак хоҳад ё ба нодурусткорӣ ки аз иҳонаташ бимнокаст .

دنیا را بخودی خود نمی جویند، بل آنرا برای بهره وری از لذاتش می خواهند. خردمند اما، دنیا را تنها برای این باید خواهد که یا بدرستکاری بذلش کند که از او کمک خواهد یا به نادرستکاری که از اهانتش بیمناک است.

Замонау мардумони замонаи сахт фосид гаштаанд . Дарси гуфтанро касе ӯҳда дор гашта ки илмаши андаку ҷаҳлаш бешаст . Ҷойгоҳи донишу донишмандон паст гаштау русуми дониш назд дониши хоҳон низ маҳв ва нобӯд гаштааст .

زمانه و مردمان زمانه سخت فاسد گشته اند. درس گفتن را کسی عهده دار گشته که علمش اندک و جهلش بیش است. جایگاه دانش و دانشمندان پست گشته و رسوم دانش نزد دانش خواهان نیز محو و نابود گشته است.

Рӯзӣ дар анҷумании волоу маҳфилии мутаъолӣ , номи ман Бамёни омада буд . Касе маро гуфт ки яке аз ҳозирон ки муддаӣ вифоқаст ва ба дўрўӣии муътод ,у дӯстии ошкорои ҳмикнду душманӣ хуй ӯст , дар майдони саркашӣ ва душманӣ тохтау забон дар бдгўӣӣу бӯҳтон тез карда уюбиро ки худ ҳамчунон дорост бмн нисбат додааст .

روزی در انجمنی والا و محفلی متعالی، نام من بمیان آمده بود. کسی مرا گفت که یکی از حاضران که مدعی وفاق است و به دوروئی معتاد، و دوستی آشکارا همیکند و دشمنی خوی اوست، در میدان سرکشی و دشمنی تاخته و زبان در بدگوئی و بهتان تیز کرده عیوبی را که خود همچنان داراست بمن نسبت داده است.

Ва ин оя ӣ шарифа фаромӯш кардааст ки : « аиҳби аҳдкми ани иأкли лаҳм ахиаҳ мето » . Ваии замонӣ ки огоҳ шуда буд ки ман аз кори ваии огоҳ шудаам , номае дарозу пар аз изҳори надомату афсӯс бмн навишт ва дар он аз ман хост ки аз ӯ розии шӯи м ва бар вай бибахшоем .

و این آیه ی شریفه فراموش کرده است که: «ایحب احدکم ان یأکل لحم اخیه میتا». وی زمانی که آگاه شده بود که من از کار وی آگاه شده ام، نامه ای دراز و پر از اظهار ندامت و افسوس بمن نوشت و در آن از من خواست که از او راضی شو م و بر وی ببخشایم.

Дар посух ӯ навиштам , худованд дар муқобили савобӣ ки ҳадя ӣ ман кардӣ ,у каффа ӣ тарозуии ҳисобро ба қимати боҳасанае бсўди ман сангини сохтӣ , подоши некати дҳод .

در پاسخ او نوشتم، خداوند در مقابل ثوابی که هدیه ی من کردی، و کفه ی ترازوی حساب را به قیمت باحسنه ای بسود من سنگین ساختی، پاداش نیکت دهاد.

Аз сарвари одамиёну шафиъи пазируфта ӣ рӯзи растохез ( с ) ривоят кардаанд ки фармуд : бурузи қиёмати бандаеро хоҳанд оварад ва корҳои неку бади вайро ҳар кадом дар каффа ӣ тарозу хоҳанд ниҳод .

از سرور آدمیان و شفیع پذیرفته ی روز رستاخیز (ص) روایت کرده اند که فرمود: بروز قیامت بنده ای را خواهند آورد و کارهای نیک و بد وی را هر کدام در کفه ی ترازو خواهند نهاد.

Каффа ӣ бдкориҳоиш сангинӣ хоҳад кард ва ҳамин ҳангоми пора коғазӣ меоваранд ва дар каффа ӣ никўӣӣ ҳояш мениҳанд , каффаи сангин тар мешавад .

کفه ی بدکاریهایش سنگینی خواهد کرد و همین هنگام پاره کاغذی می آورند و در کفه ی نیکوئی هایش می نهند، کفه سنگین تر می شود.

Он банда май пурсад , худовандо ин пора коғаз чист ? ман ҳеҷ корӣ дар дунё накардаам ҷузи он ки дар нома ӣ амали ман омадааст . Худованди ъзўҷл посух медиҳад ки : ин коғази тӯҳмат ҳоӣӣаст ки бтў задаанд ва ту аз онҳо безор будӣ .

آن بنده می پرسد، خداوندا این پاره کاغذ چیست؟ من هیچ کاری در دنیا نکرده ام جز آن که در نامه ی عمل من آمده است. خداوند عزوجل پاسخ می دهد که: این کاغذ تهمت هائی است که بتو زده اند و تو از آن ها بیزار بودی.

Мазмуни ин ҳадиси набавӣ бар ман воҷиб сохтааст ки аз неъматӣ ки ту бмн арзонӣ доштае , сипоси бгзорм . Парвардгори хайратро беш куноду рӯзятро фаровон гардонод .

مضمون این حدیث نبوی بر من واجب ساخته است که از نعمتی که تو بمن ارزانی داشته ای، سپاس بگزارم. پروردگار خیرت را بیش کناد و روزیت را فراوان گرداناد.

Ва ман агар бФрз , сафоҳату бӯҳтоне ки бар ман раво доштӣ аз ту рӯ дар рӯ медидам , ва ту рӯдарру бо ман бўқоҳту душмании амали микрдӣ , ва ҳамчунон шабу рӯз бар ишоъа ӣ бдгўӣии худ аз ман исрор май варзедӣ , ҷуз бо гузашту сафо бо ту рӯбарӯ намешудаму ҷуз бо вафоу меҳр бо ту муомила намекардам .

و من اگر بفرض، سفاهت و بهتانی که بر من روا داشتی از تو رو در رو می دیدم، و تو رودررو با من بوقاحت و دشمنی عمل میکردی، و همچنان شب و روز بر اشاعه ی بدگوئی خود از من اصرار می ورزیدی، جز با گذشت و صفا با تو روبرو نمی شدم و جز با وفا و مهر با تو معامله نمی کردم.

Чаро ки ин равиш аз беҳтарини одоту тамомтарин хушбахтиҳост . Низ ин ки боқӣмонда ӣ зиндагонии гиромитар аз онаст ки ҷуз дар талофии айём гузашта бугзараду бақия ӣ ин умри кӯтоҳи ҳаргизи ткоФўии мؤохзаҳ ӣ ин ва онро ба тқсиротшон намекунад . Худояши хайри дҳод ки чаҳ некӯ сурӯдааст :

چرا که این روش از بهترین عادات و تمام ترین خوشبختی هاست. نیز این که باقیمانده ی زندگانی گرامی تر از آن است که جز در تلافی ایام گذشته بگذرد و بقیه ی این عمر کوتاه هرگز تکافوی مؤاخذه ی این و آن را به تقصیراتشان نمی کند. خدایش خیر دهاد که چه نیکو سروده است:

Ҳар чанд ки ман агар дар садади муҷозоти душманону подоФраҳ додани бдгўёни бармеи омадам , ҳалокаташон назд ман осону роҳи фаноишони наздик буд . Ҳамчинонкӣ дар гузашта сурӯдаам :

هر چند که من اگر در صدد مجازات دشمنان و پادافره دادن بدگویان برمی آمدم، هلاکتشان نزد من آسان و راه فنایشان نزدیک بود. همچنانکه در گذشته سروده ام:

Ҳамнишин шоҳон , назд мардум аз хавосу авом маҳсудаст . Ҳар чанд ки бавосита ӣ андӯҳоне ки бидон мубталост , ва аз мардум ниҳонаст , дар хури раҳмат оварданаст .

همنشین شاهان، نزد مردم از خواص و عوام محسود است. هر چند که بواسطه ی اندوهانی که بدان مبتلاست، و از مردم نهان است، در خور رحمت آوردن است.

Бад-ӣн сабабаст ки ҳакямон гуфтаанд : ҳамнишин шоҳ чун касеаст ки бар шер барнишастааст . Чаҳ дар ҳамон ҳол ки буи саворӣ медиҳад , шавад ки ӯро бадарад .

بدین سبب است که حکیمان گفته اند: همنشین شاه چون کسی است که بر شیر برنشسته است. چه در همان حال که بوی سواری می دهد، شود که او را بدرد.

Аз ин рӯ , ҳаргизи зоҳири ҳоли мусоҳибони шоҳи туро фирефта насозад , бал бо чашми ботини парешони хотирӣу бдФрҷомӣу дигаргунии аҳволашро бингар .

از این رو، هرگز ظاهر حال مصاحبان شاه ترا فریفته نسازد، بل با چشم باطن پریشان خاطری و بدفرجامی و دگرگونی احوالش را بنگر.

эй хостори муштоқ , ман бақадр хираду маърифати ту бо ту сухан мегӯям чаро ки огоҳӣ бар асрор наоне болотар аз ҳад туаст . Аз ин рӯи чашми мадор ки амри мактум бар ту ошкоро кунаму шароби сари бмҳр ба гулӯии ту резам . Чаро ки тавон нӯшидани он шароби надорӣ ва чун турои пои он роҳҳо нест .

ای خواستار مشتاق، من بقدر خرد و معرفت تو با تو سخن میگویم چرا که آگاهی بر اسرار نهانی بالاتر از حد تو است. از این رو چشم مدار که امر مکتوم بر تو آشکارا کنم و شراب سر بمهر به گلوی تو ریزم. چرا که توان نوشیدن آن شراب نداری و چون ترا پای آن راهها نیست.

Ҳол агар аз мартаба ӣ авоми пои Фронҳодӣу биҷойгоҳи соҳиби назарон ва фаҳимон раседӣ , ман туро аз он шароб ки вижа ӣ миён ҳолон аст хоҳам нўшониду туро аз ин бахшиш маҳрӯм нахоҳам гузорад .

حال اگر از مرتبه ی عوام پا فرانهادی و بجایگاه صاحب نظران و فهیمان رسیدی، من ترا از آن شراب که ویژه ی میان حالان است خواهم نوشانید و ترا از این بخشش محروم نخواهم گذارد.

Пас бидон ҳубобҳо ки бар ҷуръа ӣ ту хоҳад буд хурсанд бошу ҳаргизи чашми тамаъ ба суроҳеҳоу кӯзаҳои шароби манзури мдўз .

پس بدان حبابها که بر جرعه ی تو خواهد بود خرسند باش و هرگز چشم طمع به صراحی ها و کوزه های شراب منظور مدوز.

Гоҳ шавад ки аз олами қудсии насимӣ аз насимҳои инс ба дилҳои соҳибони алойиқи пасту дили машғӯлиҳои днёӣии бўзд ва чунон машоми арвоҳашонро атрогин кунад ,у рӯҳи ҳақиқат дар ашбоҳ чун устихони хок шудаи шани дамад , ки зиштии ғӯта хӯрдан дар палидиҳои ҷисмонӣу хории сайри номутаъолӣу фурӯи афтодан дар дӯзахҳои ҳиўлониро дарёбанд ва ба пой ниҳодан дар роҳи ҳидоят моил гирданд ва аз хоби ғифлати нисбат ба мбдоءу маъод бедор гирданд .

گاه شود که از عالم قدسی نسیمی از نسیمهای انس به دلهای صاحبان علایق پست و دل مشغولی های دنیائی بوزد و چنان مشام ارواحشان را عطرآگین کند، و روح حقیقت در اشباح چون استخوان خاک شده شان دمد، که زشتی غوطه خوردن در پلیدی های جسمانی و خواری سیر نامتعالی و فرو افتادن در دوزخ های هیولانی را دریابند و به پای نهادن در راه هدایت مایل گردند و از خواب غفلت نسبت به مبداء و معاد بیدار گردند.

Аммо дариғо ки ин тунбау бедории зуд гузараст . Ҳар чанд кош то ҳусӯли ҷазбае илоҳӣ боқӣ мемонад то олӯдагиҳои дунёии дурӯғро аз эшон меперосту ононро аз палидиҳои олам пок медошт .

اما دریغا که این تنبه و بیداری زود گذر است. هر چند کاش تا حصول جذبه ای الهی باقی میماند تا آلودگی های دنیای دروغ را از ایشان می پیراست و آنان را از پلیدی های عالم پاک می داشت.

Эшон аммо пас аз заволи он насими қудсӣу гузаштани он нФҳаҳ ӣ инсӣ , дигари бори сайри номутаъолӣ дар он палидиҳоро дар пеш мегиранд ва бар он ҳоли дайри ҳосили таъассуф ҳаме хуранд . Ва агар аз асҳоб камол бошанд , забон ҳолашон гуёст ки :

ایشان اما پس از زوال آن نسیم قدسی و گذشتن آن نفحه ی انسی، دیگر بار سیر نامتعالی در آن پلیدی ها را در پیش می گیرند و بر آن حال دیر حاصل تأسف همی خورند. و اگر از اصحاب کمال باشند، زبان حالشان گویاست که :

Агар падар ки худованди рӯонашро муқаддас кунод - аз сарзамини араби пои бдёри аҷам наме ниҳоду омезиш бо шоҳонро гардан наме ниҳод , басо ки ман аз парҳезгортарину бандатарин ва порсотарин мардумони бишумор май омадам .

اگر پدر که خداوند روانش را مقدس کناد - از سرزمین عرب پا بدیار عجم نمی نهاد و آمیزش با شاهان را گردن نمی نهاد، بسا که من از پرهیزگارترین و بنده ترین و پارساترین مردمان بشمار می آمدم.

Аммо вай ки турбаташи неки бодои маро аз он сарзамин бадар оварад ва дар ин ҷой мақом дод ва ин шуд ки бо аҳли дунё омезиш кардаму ахлоқи нописандашонро касб кардаму бсФоти нописандашони муттасифи гаштам .

اما وی که تربتش نیک بادا مرا از آن سرزمین بدر آورد و در این جای مقام داد و این شد که با اهل دنیا آمیزش کردم و اخلاق ناپسندشان را کسب کردم و بصفات ناپسندشان متصف گشتم.

Аз сӯии дигар , аз омезиш бо аҳли дунё низ ҷузи қилу қолу низоу ҷидол ҳосилам наомаду кор бидонҷо анҷомӣд ки ҳар нодонӣ ба муъориза ӣ ман бархест ва ҳар гумномӣ ба ҳамчашмӣ бо ман ҷасорати варзед .

از سوی دیگر، از آمیزش با اهل دنیا نیز جز قیل و قال و نزاع و جدال حاصلم نیامد و کار بدانجا انجامید که هر نادانی به معارضه ی من برخاست و هر گمنامی به همچشمی با من جسارت ورزید.

Тамомии зарроти коинот , рӯзу шаб бо расотарин забонҳо турои насиҳат ҳаме гӯйанд ва бо шевотарин баёну пинҳону ошкорои пандат ҳаме диҳанд . Аммо кавданону сафеҳони ин пандҳоро фаҳм накунанд ва он мавъизаҳоро ҷузи касоне ки гӯш фаро диҳанд , каси бихаради дрнёбд .

تمامی ذرات کاینات، روز و شب با رساترین زبانها ترا نصیحت همی گویند و با شیواترین بیان و پنهان و آشکارا پندت همی دهند. اما کودنان و سفیهان این پندها را فهم نکنند و آن موعظه ها را جز کسانی که گوش فرا دهند، کس بخرد درنیابد.

То чанд дар паии лиззатҳои фонӣ днёўӣ бошӣ ва аз самара ӣ хушбахтиҳои ъқбоӣии боқӣ рӯй гирдоне ? агар аз соҳибони хираду андешмандоне , баҳри рӯзии бадви нону баҳри солии бадв ҷома хурсанд бош то бурузи растохези туҳидаст ва бебаҳра нагардӣ .

تا چند در پی لذت های فانی دنیاوی باشی و از ثمره ی خوشبختی های عقبائی باقی روی گردانی؟ اگر از صاحبان خرد و اندیشمندانی، بهر روزی بدو نان و بهر سالی بدو جامه خرسند باش تا بروز رستاخیز تهیدست و بی بهره نگردی.

Касе ки аз мутолиа ӣ донишҳои динӣ рӯй гирданду авқоти хеш дар ифода ӣ ҳунарҳои фалсафӣ бигузоранд , ҳангомӣ ки офтоби умраш ба лаб бом расад , забони ҳолаш чунинаст .

کسی که از مطالعه ی دانشهای دینی روی گرداند و اوقات خویش در افاده ی هنرهای فلسفی بگذارند، هنگامی که آفتاب عمرش به لب بام رسد، زبان حالش چنین است.

Даврӣ аз мардумон , чунон ки дар ин ҳадис омадааст , росттарину муҳкамтарин роҳҳост , « аз мардумон чунон бигурез ки гўӣӣ аз шери мигризӣ . Хушо он кас ки мардумони вайро бкмтрини фазл ва мазият нашносанд . Чаро ки дар он сӯрат аз дардҳоу мсоиб эминаст . »

دوری از مردمان، چنان که در این حدیث آمده است، راست ترین و محکم ترین راههاست، «از مردمان چنان بگریز که گوئی از شیر میگریزی. خوشا آن کس که مردمان وی را بکمترین فضل و مزیت نشناسند. چرا که در آن صورت از دردها و مصایب ایمن است.»

Пас бигурез , аз эшон бигурезу хештани бсръти халосии бахш . Бад-ӣни гӯна ошкоро мегардад ки номварӣ ба фазойил аз ҷумла ӣ офотасту гумномии паноҳӣ аз мхоФот .

پس بگریز، از ایشان بگریز و خویشتن بسرعت خلاصی بخش. بدین گونه آشکارا می گردد که ناموری به فضایل از جمله ی آفات است و گمنامی پناهی از مخافات.

Пас хештанро дар зовия ӣ ъзлтӣ маҳбӯс бидор чаро ки азлати одамӣ иззат ӯст . ҳ ҳар чанд ман худ бад-ӣн роҳ нарафтаам , дар ин заминаи чунин сурӯдаам :

پس خویشتن را در زاویه ی عزلتی محبوس بدار چرا که عزلت آدمی عزت اوست. ه هر چند من خود بدین راه نرفته ام، در این زمینه چنین سروده ام:

Шайхи бузургвори Абулҳасани хрқонӣ , номаши алии бен ҷаъфараст ва аз бузургтарин соҳибдилон буд ,у бшби ошурои соли чаҳорсад ва бист ва панҷ вафот ёфт .

شیخ بزرگوار ابوالحسن خرقانی، نامش علی بن جعفر است و از بزرگترین صاحبدلان بود، و بشب عاشورای سال چهارصد و بیست و پنج وفات یافت.

Вай дар мазаммати донишмандоне ки умри хеши сарфи таснифи китоб ҳаме кунанд , гуфтааст : вориси паёмбар ( с ) он касаст ки дар афъолу ахлоқ аз вай пайравӣ кунад на он кас ки доими авроқи сифедро бо қалами хеш сиёҳ месозад .

وی در مذمت دانشمندانی که عمر خویش صرف تصنیف کتاب همی کنند، گفته است: وارث پیامبر (ص) آن کس است که در افعال و اخلاق از وی پیروی کند نه آن کس که دائم اوراق سفید را با قلم خویش سیاه می سازد.

ӯро пурседанд : ростӣ чист ? гуфт , ончӣ ки дил қабл аз забон гуяд .

او را پرسیدند: راستی چیست؟ گفت، آنچه که دل قبل از زبان گوید.