Мардии молӣ назд дайгарӣ ба вадиати ниҳод ва ба ҳаҷ рафт . Замонӣ ки бозгашт , марди он молро инкор кард . Вай ба назд аёс қозӣ рафт , вай гуфт : ин амрро пинҳони дор . Ва сипас худ , он мардро бихонад .

مردی مالی نزد دیگری به ودیعت نهاد و به حج رفت. زمانی که بازگشت، مرد آن مال را انکار کرد. وی به نزد ایاس قاضی رفت، وی گفت: این امر را پنهان دار. و سپس خود، آن مرد را بخواند.

Замонӣ ки биёмад , гуфташ моли ғоибӣ назд мост . Аз он ҷо ки ман амонати дории ту бишнидаам . Хона ӣ хеш мустаҳкам бидору шахсеи мавриди итмӣнон , бифирист то моли бдони ҷои барад .

زمانی که بیامد، گفتش مال غایبی نزد ماست. از آن‌جا که من امانت داری تو بشنیده‌ام. خانه‌ی خویش مستحکم بدار و شخصی مورد اطمینان، بفرست تا مال بدآن‌جا برد.

Аёс сипас соҳиби молро бихонаду вайро гуфт : акнӯн ба назд амонати дори рӯи моли худ талаб куну вайро бигӯӣ агар онро надиҳӣ аз ту шикоят ба аёси қозӣ барам .

ایاس سپس صاحب مال را بخواند و وی را گفت: اکنون به نزد امانت‌دار رو مال خود طلب کن و وی را بگوی اگر آن را ندهی از تو شکایت به ایاس قاضی برم.

Мард ба назд вай рафт ва ӯ аз бими он ки молӣ ки қозии бадв ваъда дода буд , аз дасташ равад , моли вай пас дод . Марди хабар ба аёс дод . Вай бихандед ва гуфт : худованди моли ту , бар ту баракат диҳад .

مرد به نزد وی رفت و او از بیم آن که مالی که قاضی بدو وعده داده بود، از دستش رود، مال وی پس داد. مرد خبر به ایاس داد. وی بخندید و گفت: خداوند مال تو، بر تو برکت دهد.

Халифае яке аз коргузорони хешро навишт : аз зиндони хеши сӣ нафарро ки мустаҳаққ қатл анд бифирист , то пораи пора шан кунам . Ва агар бад-ӣни теъдод дар зиндони надорӣ , боқиро то он миқдор аз нависандагони девон доварят баргузин . Зеро онҳо ҳамаи мустаҳаққ қатланд .

خلیفه ای یکی از کارگزاران خویش را نوشت: از زندان خویش سی نفر را که مستحق قتل‌اند بفرست، تا پاره پاره‌شان کنم. و اگر بدین تعداد در زندان نداری، باقی را تا آن مقدار از نویسندگان دیوان داوریت برگزین. زیرا آن‌ها همه مستحق قتل‌اند.

Тоҷирӣ дар даъвое ки дошт ба подшоҳии тавассули ҷуст . Шоҳ бо вай назд қозӣ ҳозир шуд . Қозӣ гуфт : касе ки дар даъвояш ба подшоҳон тавассул ҷӯяд , бояд қизоват аз шайтон хоҳад .

تاجری در دعوایی که داشت به پادشاهی توسل جست. شاه با وی نزد قاضی حاضر شد. قاضی گفت: کسی که در دعوایش به پادشاهان توسل جوید، باید قضاوت از شیطان خواهد.

Анӯшервон ба яке аз душманони мағлуб шуда ӣ хеш гуфт : эзадро сипос ки маро бар ту пирӯзӣ дод . Посух дод : ҳамон турои бас ки ба ҷои он чаҳ худ дӯст ҳаме дошт , онро ки ту дӯст медоштӣ арзонӣ ?ут дошт .

انوشیروان به یکی از دشمنان مغلوب شده ی خویش گفت: ایزد را سپاس که مرا بر تو پیروزی داد. پاسخ داد: همان ترا بس که به‌جای آن‌چه خود دوست همی داشت، آن‌را که تو دوست می‌داشتی ارزانی‌ات داشت.

Гуноҳкориро ба назд Мансур Халифа овараданд . Фармон дод ки бкшндш . Маҳкӯм гуфт : « ани аллоҳи ёмрки болъдлу алоҳсон » . Агар дарбора ӣ дигарон ба адл амал кардае , дарбора ӣ ман ба эҳсон амал кун . Мансур фармон дод ки раҳояш кунанд .

گناهکاری را به نزد منصور خلیفه آوردند. فرمان داد که بکشندش. محکوم گفت: «ان الله یامرک بالعدل و الاحسان ». اگر درباره ی دیگران به عدل عمل کرده ای، درباره ی من به احسان عمل کن. منصور فرمان داد که رهایش کنند.

Мардиро ки ба зндқаҳи муттаҳам буд , ба назд ҳорӯн алрашед овараданд . Ҳорӯн гуфт : он қадар хоҳамат зад ки ба зндқаҳи иқророварӣ .

مردی را که به زندقه متهم بود، به نزد هارون الرشید آوردند. هارون گفت: آن قدر خواهمت زد که به زندقه اقرار آوری.

Мард посух дод : ин хилофи амр худовандаст . Чаҳ амр додааст мардумонро зананд то имон овараданд ва ту хоҳии марои занӣ то ба куфр иқрор оварам ? ҳорӯни вайро ббхшўд .

مرد پاسخ داد: این خلاف امر خداوند است. چه امر داده است مردمان را زنند تا ایمان آوردند و تو خواهی مرا زنی تا به کفر اقرار آورم؟ هارون وی را ببخشود.

Алии бен алҳусайн , зини алъобдин ( ъ ) фармуд : ҳеҷ як аз шумо бар дайгарӣ набояд фахри фурушад . Чаҳ тамомии шумо бардаеду мавлои тон якеаст .

علی بن الحسین، زین العابدین(ع) فرمود: هیچ یک از شما بر دیگری نباید فخر فروشد. چه تمامی شما برده‌اید و مولای‌تان یکی است.

Ҳакимиро пурседанд : кадоми ҳарфи хФиро набояд гуфт ? посух дод : ин ки мард аз накукориҳои худ гуяд .

حکیمی را پرسیدند: کدام حرف خفی را نباید گفت؟ پاسخ داد: این که مرد از نکوکاری‌های خود گوید.

Язиди бен асид аз аббос , бародари Мансури Халифа , ба ваии шикояти барад . Мансур гуфт : некиҳои ману бадиҳои бародарамро як ҷо гирд кун ва бингар ки бо якдигар баробарӣ кунанд . Вай посух дод : агар некӯкории тон ба мо , дар қиболи бадӣҳои тон буд , итоати мо аз шумо аз фазли мост .

یزید بن اسید از عباس، برادر منصور خلیفه، به وی شکایت برد. منصور گفت: نیکی‌های من و بدی‌های برادرم را یک‌جا گرد کن و بنگر که با یکدیگر برابری کنند. وی پاسخ داد: اگر نیکوکاری‌تان به ما، در قبال بدیهای‌تان بود، اطاعت ما از شما از فضل ماست.

Муҳамади бен умрон , ба мҳозоти кохи мأмўн , қасрии бсохт . Мأмўнро гуфтанд ки ваии қасди ҳам чашмӣ ту доштааст .

محمد بن عمران، به محاذات کاخ مأمون، قصری بساخت. مأمون را گفتند که وی قصد هم چشمی تو داشته است.

Мأмўни вайро бхўост ва пурсед : зчаҳи рӯи қасри хеш дар муқобили кохи ман бсохтӣ ? гуфт : аз он рӯ ки хостами Амиралмӯъминини осори неъматҳои хеш бар манро шоҳид буд .

مأمون وی را بخواست و پرسید: زچه رو قصر خویش در مقابل کاخ من بساختی؟ گفت: از آن رو که خواستم امیرالمومنین آثار نعمت‌های خویش بر من را شاهد بود.

Ҳакямон гуфтаанд : одамӣоне ки зуд хушнӯд шаванд , зуд низ ба хашм оянд . Чунон ки ҳемае ки зуд барафрӯзад , зуд хомӯш шавад .

حکیمان گفته‌اند: آدمیانی که زود خشنود شوند، زود نیز به خشم آیند. چنان‌که هیمه ای که زود برافروزد، زود خاموش شود.

Анӯшервон гуфт : банда ӣ солеҳ аз фарзанди одамӣ некӯтараст . Чаҳ бандаи ҳаргизи марги сарвари хешро ба маслиҳат хеш набинад . Аммо фарзанди маслиҳати хешро дар марг падар бинад .

انوشیروان گفت: بنده ی صالح از فرزند آدمی نیکوتر است. چه بنده هرگز مرگ سرور خویش را به مصلحت خویش نبیند. اما فرزند مصلحت خویش را در مرگ پدر بیند.

Бўолъиноءро пурседанд : зчаҳи рӯи бардае ҳзӣ шудау сиёҳро ба хизмати гирифтае ? гуфт : сиёҳ аз он рӯ ки ба вай муттаҳам накунанд . Ва ҳзӣ шуда аз он рӯ ки аз вай иттиҳомам ндиҳанд .

بوالعیناء را پرسیدند: زچه رو برده ای حضی شده و سیاه را به خدمت گرفته ای؟ گفت: سیاه از آن رو که به وی متهم نکنند. و حضی شده از آن رو که از وی اتهامم ندهند.

Искандари рӯзии хитоб ба фарзандаш гуфт : эй модари ҳиҷоматгар ! фарзанд гуфт : бад-ӣни гӯна , модарами нек ихтиёр кардааст вето аммо бади баргузӣдае .

اسکندر روزی خطاب به فرزندش گفت: ای مادر حجامتگر! فرزند گفت: بدین گونه، مادرم نیک اختیار کرده است وتو اما بد برگزیده ای.

Ҳакимӣ гуфт : сукути зинат оқилонасту пӯшиши ҷоҳилон .

حکیمی گفت: سکوت زینت عاقلان است و پوشش جاهلان.

Умри бен абдулазиз , мардиро ки сухан бисёр ва ба овози баланд ҳаме гуфт , мухотаб кард ва гуфт : оҳиста бонг кун . Чаҳ агар бонги баландро хайрӣ буд , харро хайр аз ҳама беш будӣ .

عمر بن عبدالعزیز، مردی را که سخن بسیار و به آواز بلند همی گفت، مخاطب کرد و گفت: آهسته بانگ کن. چه اگر بانگ بلند را خیری بود، خر را خیر از همه بیش بودی.

Аз суханони бузургон : касеро ки бим ҷавоб набӯд , бигӯед ва онро ки он бим буд , ?шкеват пеша шавад .

از سخنان بزرگان: کسی را که بیم جواب نبود، بگوید و آن را که آن بیم بود، شکوت پیشه شود.

Фрздқ ( шоир ) гуфт : гоҳ шавад ки гуфтани як байт назд ман сахттар аз кашӣдан дандонӣ буд .

فرزدق (شاعر) گفت: گاه شود که گفتن یک بیت نزد من سخت تر از کشیدن دندانی بود.

Ҳиҷозии ибни шбрмаҳро гуфт : дониш аз мо бархест . Ибн шбрмаҳ гуфт : балӣ , аммо дигаратон бознагашт .

حجازی ابن شبرمه را گفت: دانش از ما برخاست. ابن شبرمه گفت: بلی، اما دیگرتان بازنگشت.

Алии бен рустам ба Бағдод шуд ва ислом оварад . Сипас дар номае ба хуишон худ навишт : ман аз Мадинаи ассалом , ба саломату исломи ин номаро бФрстодаҳам , вассалом .

علی بن رستم به بغداد شد و اسلام آورد. سپس در نامه ای به خویشان خود نوشت: من از مدینة السلام، به سلامت و اسلام این نامه را بفرستاده ام، والسلام.

Бародараш ки он нома бихонад , гуфт : бхдо танҳо аз он рӯ ки ин номаро бо ин вожа ҳо нависад , ба Бағдод шуд ва ислом оварад .

برادرش که آن نامه بخواند، گفت: بخدا تنها از آن رو که این نامه را با این واژه ها نویسد، به بغداد شد و اسلام آورد.

Мансур Халифа гуфт : аз баракоти мо бар мусулмонони яке инаст ки ба рӯзгори мо тоъӯн аз миён рафтааст . Яке аз ҳозирон гуфт : аз он рӯ ки худованди ҳаргизи тоъӯну тоғӯтро як ҷо ҷамъ накунад .

منصور خلیفه گفت: از برکات ما بر مسلمانان یکی این است که به روزگار ما طاعون از میان رفته است. یکی از حاضران گفت: از آن رو که خداوند هرگز طاعون و طاغوت را یک جا جمع نکند.