Ба полез чун баркашад сарви шох
به پالیز چون برکشد سرو شاخ
Сари шох сабзаш барояд зи кох
سر شاخ سبزش برآید ز کاخ
Ба болой ӯ шод бошад дарахт
به بالای او شاد باشد درخت
Чу бинадаш бинодлу неки бахт
چو بیندش بینادل و نیکبخت
Сазадгар гумонеи барад бар се чиз
سزد گر گمانی برد بر سه چیز
Казин се гузаштӣ чаҳ чизаст низ
کزین سه گذشتی چه چیزست نیز
Ҳунар бо нажодаст ва бо гавҳар аст
هنر با نژادست و با گوهر است
Се чизаст ва ҳар се ба бндондрст
سه چیزست و هر سه بهبنداندرست
Ҳунар кӣ буд то набошад гуҳар
هنر کی بود تا نباشد گهر
Нажодаи басии дидае бе ҳунар
نژاده بسی دیدهای بیهنر
Гуҳари онк аз фари яздон буд
گهر آنک از فر یزدان بود
Ниёзад ба бади даст ва бад нашунӯд
نیازد به بد دست و بد نشنود
Нажод онк бошад зи тухми падар
نژاد آنک باشد ز تخم پدر
Сазад коед аз тухми покиза бар
سزد کاید از تخم پاکیزه بر
Ҳунаргар биомузӣ аз ҳар касе
هنر گر بیاموزی از هر کسی
Бакӯшӣу пайчии зи ранҷиши басӣ
بکوشی و پیچی ز رنجش بسی
Азин ҳар се гавҳар буд мояи дор
ازین هر سه گوهر بود مایهدار
Ки зебо буд халъати кирдигор
که زیبا بود خلعت کردگار
Чу ҳар се биёбӣ хирад боядат
چو هر سه بیابی خرد بایدت
Шносндаҳи неку бад боядат
شناسندهٔ نیک و بد بایدت
Чу ин чор бо як тан ояд баҳам
چو این چار با یک تن آید بهم
Бросоид аз ози вази ранҷу ғам
براساید از آز وز رنج و غم
Магари марг каз марги худ чора нест
مگر مرگ کز مرگ خود چاره نیست
Вазин бадтар аз бахт патёра нест
وزین بدتر از بخت پتیاره نیست
Ҷаҳонҷӯй аз ин чори бад бе ниёз
جهانجوی از این چار بد بینیاز
Ҳамаш бахти созанда буд аз фароз
همش بخت سازنده بود از فراز
Сухан ронад гуё бад-ӣни достон
سخن راند گویا بدین داستان
Дигар гуяд аз гуфта бостон
دگر گوید از گفتهٔ باستان
Кунун бозгардам ба оғози кор
کنون بازگردم به آغاز کار
Ки чун буд кирдори он шаҳриёр
که چون بود کردار آن شهریار
Чу тоҷи бузургӣ басар барниҳод
چو تاج بزرگی بسر برنهاد
Азу шод шуд тоҷ ва ӯ низ шод
ازو شاد شد تاج و او نیز شاد
Ба ҳар ҷои вайронӣ обод кард
به هر جای ویرانی آباد کرد
Дили ғмгнон аз ғам озод кард
دل غمگنان از غم آزاد کرد
Аз абр баҳорон баборед нам
از ابر بهاران ببارید نم
з рӯй замини занги бздўди ғам
ز روی زمین زنگ بزدود غم
Ҷаҳони гашти пари сабза ва равад об
جهان گشت پر سبزه و رود آب
Сари ғмгнон андар омад ба хоб
سر غمگنان اندر آمد به خواب
Замин чун биҳиштӣ шуд ороста
زمین چون بهشتی شد آراسته
з доду зи бахшиши пар аз хоста
ز داد و ز بخشش پر از خواسته
Чу ҷам ва Фаридун биёрост гоҳ
چو جم و فریدون بیاراست گاه
з доду з бахшиш нёсуд шоҳ
ز داد و ز بخشش نیاسود شاه
Ҷаҳон шуд пар аз хӯбӣу эминӣ
جهان شد پر از خوبی و ایمنی
зи бад баста шуд дасти аҳрӣманӣ
ز بد بسته شد دست اهریمنی
Фиристодагон омад аз ҳар сӯй
فرستادگان آمد از هر سوی
з ҳар номадорӣ ва ҳар паҳлавӣ
ز هر نامداری و هر پهلوی
Пас огоҳӣ омад сӯии нимрўз
پس آگاهی آمد سوی نیمروز
Бензади сипаҳдор гетӣ фурӯз
بنزد سپهدار گیتیفروز
Ки хусрави зи турон ба Эрон расед
که خسرو ز توران به ایران رسید
Нишаст аз бар тахти кӯро сзид
نشست از بر تخت کو را سزید
Биёрост рустам ба дидори шоҳ
بیاراست رستم به دیدار شاه
Бибинад ки то ҳаст зебои гоҳ
ببیند که تا هست زیبای گاه
Абои золи соми Наримони баҳам
ابا زالِ سامِ نریمان بهم
Бузургони кобули ҳама беш ва кам
بزرگان کابل همه بیش و کم
Сипоҳӣ ки шуд дашт чун обнӯс
سپاهی که شد دشت چون آبنوس
Бадаред ҳар гӯши зи аўои кӯс
بدرید هر گوش ز اوای کوس
Сӯии шаҳр Эрон гирифтанд роҳ
سوی شهر ایران گرفتند راه
Зуввораи фаромарзу пелу сипоҳ
زواره فرامرز و پیل و سپاه
Ба пеши андаруни зол бо анҷуман
به پیش اندرون زال با انجمن
Дирафши бунафш аз пас пилтан
درفش بنفش از پس پیلتن
Пас огоҳӣ омад бар шаҳриёр
پس آگاهی آمد بر شهریار
Ки омад зи раҳи паҳлавони савор
که آمد ز ره پهلوان سوار
Зуввораи фаромарзу дастони сом
زواره فرامرز و دستان سام
Бузургон ки ҳастанд бо ҷоҳу ном
بزرگان که هستند با جاه و نام
Дил шоҳ шуд зон сухани шодмон
دل شاه شد زان سخن شادمان
Сарояндаро гуфт кободи мон
سراینده را گفت کاباد مان
Ки ӯйаст парвардгори падар
که اویست پروردگار پدر
Взўисти пайдо ба гетии ҳунар
وزویست پیدا به گیتی هنر
Бифармуд то Геву Гӯдарзу Тӯс
بفرمود تا گیو و گودرز و طوس
Бирафтанд бо ноӣ рӯйину кӯс
برفتند با نای رویین و کوس
Табираи баромади зи даргоҳи шоҳ
تبیره برآمد ز درگاه شاه
Ҳама барниҳоданд гардони кулоҳ
همه برنهادند گردان کلاه
Яке лашкар аз ҷои бархестанд
یکی لشکر از جای برخاستند
Пазира шуданро биёростанд
پذیره شدن را بیاراستند
зи паҳлу ба паҳлу пазира шуданд
ز پهلو به پهلو پذیره شدند
Ҳама бо дирафш ва табира шуданд
همه با درفش و تبیره شدند
Бирафтанд пешаш ба ду рӯзаи роҳ
برفتند پیشش به دو روزه راه
Чунин паҳлавонону чандини сипоҳ
چنین پهلوانان و چندین سپاه
Дирафши Таҳамтан чу омад падед
درفش تهمتن چو آمد پدید
Ба хуршеди гирди сипаҳи ?бардамӣад
به خورشید گرد سپه بردمید
Хурӯш омаду нолаи буқу кӯс
خروش آمد و نالهٔ بوق و کوس
зи қалби сипаҳи Геву Гӯдарзу Тӯс
ز قلب سپه گیو و گودرز و طوس
Ба пеши гӯи пилтани ронданд
به پیش گو پیلتن راندند
Ба шодӣ бирав офарини хонданд
به شادی برو آفرین خواندند
Гирифтанд ҳар се варо дар канор
گرفتند هر سه ورا در کنار
Бипурсед широўжн аз шаҳриёр
بپرسید شیراوژن از شهریار
зи рустами сӯии зол сом омаданд
ز رستم سوی زال سام آمدند
Кушодаи дил ва шодком омаданд
گشاده دل و شادکام آمدند
Ниҳоданд сӯии фаромарз рӯй
نهادند سوی فرامرز روی
Гирифтанд шодӣ ба дидори ӯй
گرفتند شادی به دیدار اوی
Вазони ҷойгаҳи сӯй шоҳ омаданд
وزان جایگه سوی شاه آمدند
Ба дидори фаррух кулоҳ омаданд
به دیدار فرخ کلاه آمدند
Чу хусрави гӯи пилтанро бидид
چو خسرو گو پیلتن را بدید
Сиришкаши зи мижгон ба рух бар чакид
سرشکش ز مژگان به رخ بر چکید
Фурӯд омад аз тахт ва кард офарин
فرود آمد از تخت و کرد آفرین
Таҳамтан бабўсед рӯй замин
تهمتن ببوسید روی زمین
Ба рустам чунин гуфт к-эии паҳлавон
به رستم چنین گفت کای پهلوان
Ҳамеша бадии шоду равшани равон
همیشه بدی شاد و روشنروان
Ба гетии хирадманду хомаши туе
به گیتی خردمند و خامش تویی
Ки парвардгори Сиёвуши туе
که پروردگار سیاوش تویی
Сари зол зон пас ба бар дар гирифт
سر زال زان پس به بر در گرفت
зи баҳри падари даст бар сар гирифт
ز بهر پدر دست بر سر گرفت
Гӯонро ба тахти маии брншонд
گوان را به تخت مهی برنشاند
Баришон ҳамеи ном яздон бихонад
بریشان همی نام یزدان بخواند
Нигаҳ кард рустами сарви пои ӯй
نگه کرد رستم سرو پای اوی
Нишасту сухани гуфтану рои ӯй
نشست و سخن گفتن و رای اوی
Рахши гашти пурхӯну дили пари зи дард
رخش گشت پرخون و دل پر ز درد
Зкори Сиёвуши басӣ ёд кард
زکار سیاوش بسی یاد کرد
Ба шоҳ ҷаҳон гуфт к-эии шаҳриёр
به شاه جهان گفت کای شهریار
Ҷаҳонро туе аз падари ёдгор
جهان را تویی از پدر یادگار
Надидам ман андари ҷаҳони тоҷи вар
ندیدم من اندر جهان تاجور
Бад-ӣни фару монндгии падар
بدین فر و مانندگی پدر
Вазони пас чу аз тахти бархестанд
وزان پس چو از تخت برخاستند
Ниҳоданд хон ва ме оростанд
نهادند خوان و می آراستند
Ҷаҳондор то нимӣ аз шаб нахуфт
جهاندار تا نیمی از شب نخفت
Гузаштаи суханҳо ҳама бозгуфт
گذشته سخنها همه بازگفت