зи яздон бар он шоҳи боди офарин
ز یزدان بر آن شاه باد آفرین
Ки нозад бадви тоҷу тахту нигин
که نازد بدو تاج و تخت و نگین
Ки ганҷаши з бахшиш бинолад ҳаме
که گنجش ز بخشش بنالد همی
Бузургии зи номаши биболади ҳаме
بزرگی ز نامش ببالد همی
зи дарё ба дарёи сипоҳ вай аст
ز دریا به دریا سپاه وی است
Ҷаҳони зери фари кулоҳ вай аст
جهان زیر فر کلاه وی است
Худованди ному худованди ганҷ
خداوند نام و خداوند گنج
Худованди шамшер ва хуфтону ранҷ
خداوند شمشیر و خفتان و رنج
зи гетӣ ба кони андарун зар намонад
ز گیتی به کان اندرون زر نماند
Ки маншури ҷӯади варо бар нахонд
که منشور جود ورا بر نخواند
Ба базми андаруни ганҷ пайдо кунад
به بزم اندرون گنج پیدا کند
Чу разм оядаш ранҷ бино кунад
چو رزم آیدش رنج بینا کند
Ба бор оварад шохи дайну хирад
به بار آورد شاخ دین و خرد
Гумонаш ба дониши хиради пурвирд
گمانش به دانش خرد پرورد
Ба андеша аз бегазандон буд
به اندیشه از بی گزندان بود
Ҳамеша паноҳаш ба яздон буд
همیشه پناهش به یزدان بود
Чу ӯ марз гирад ба шамшери тез
چو او مرز گیرد به شمشیر تیز
Бар ангезади андари ҷаҳони растхез
بر انگیزد اندر جهان رستخیز
з душман сетанд бубахшад ба дӯст
ز دشمن ستاند ببخشد به دوست
Худованди пирӯзгар ёр ӯст
خداوند پیروزگر یار اوست
Бидон тиғзни дасти гўҳрФшон
بدان تیغزن دست گوهرفشان
з гетӣ наҷуед ҳамеи ҷузи нишон
ز گیتی نجوید همی جز نشان
Ки дар базм дарёаш хонд сипеҳр
که در بزم دریاش خواند سپهر
Ба разми андаруни шери хуршеди чеҳр
به رزم اندرون شیر خورشید چهر
Гувоҳӣ диҳад бар замини хоку об
گواهی دهد بر زمین خاک و آب
Ҳамон бар фалаки чашмаи офтоб
همان بر فلک چشمه آفتاب
Ки чун ӯ надидаст шоҳӣ ба ҷанг
که چون او ندیدست شاهی به جنگ
На дар бахшишу кӯшишу ному нанг
نه در بخشش و کوشش و نام و ننگ
Агар меҳр бо кини бромиздӣ
اگر مهر با کین برآمیزدی
Ситораи зи хашмаши бпрҳиздӣ
ستاره ز خشمش بپرهیزدی
Таниши зўрмндст ва чандон сипоҳ
تنش زورمندست و چندان سپاه
Ки андари миёни бодро нест роҳ
که اندر میان باد را نیست راه
Пас лашкараши ҳафтсад жандаи пел
پس لشکرش هفتصد ژنده پیل
Худои ҷаҳони ёрашу ҷбриил
خدای جهان یارش و جبرییل
Ҳаме бож хоҳад з ҳар меҳтарӣ
همی باژ خواهد ز هر مهتری
з ҳар номадорӣ ва ҳар кишварӣ
ز هر نامداری و هر کشوری
Агар бож ндиҳанд кишвар диҳанд
اگر باژ ندهند کشور دهند
Ҳамон ганҷ ва ҳам тахт ва афсар диҳанд
همان گنج و هم تخت و افسر دهند
Ки ёради гузаштани зи паймони ӯй
که یارد گذشتن ز پیمان اوی
Вагар сар кашӣдан зи фармони ӯй
و گر سر کشیدن ز فرمان اوی
Ки дар базми гетии бадв равшан аст
که در بزم گیتی بدو روشن است
Ба разми андаруни кӯҳ дар ҷавшан аст
به رزم اندرون کوه در جوشن است
Абулқосими он шаҳриёри далер
ابوالقاسم آن شهریار دلیر
Куҷо гӯр бастанд аз чанги шер
کجا گور بستاند از چنگ شیر
Ҷаҳондори Маҳмӯд кандар набард
جهاندار محمود کاندر نبرد
Сари саракашони андари орад ба гирд
سر سرکشان اندر آرد به گرد
Ҷаҳон то ҷаҳон бошад ӯ шоҳи бод
جهان تا جهان باشد او شاه باد
Баланди ахтараши афсари моҳи бод
بلند اخترش افسر ماه باد
Ки ороиши чарх гарданда ӯст
که آرایش چرخ گردنده اوست
Ба базми андарун абр бахшанда ӯст
به بزم اندرون ابر بخشنده اوست
Хирад ҳасташу никномӣ ва дод
خرد هستش و نیکنامی و داد
Ҷаҳон бесару афсар ӯ мабод
جهان بی سر و افسر او مباد
Сипоҳу дилу ганҷ ва дастур ҳаст
سپاه و دل و گنج و دستور هست
Ҳамон разму базм ва май ва сур ҳаст
همان رزم و بزم و می و سور هست
Яке фарш густарда шуд дар ҷаҳон
یکی فرش گسترده شد در جهان
Ки ҳаргиз нишонаш нагардад ниҳон
که هرگز نشانش نگردد نهان
Куҷои фаршро маснад ва марқад аст
کجا فرش را مسند و مرقد است
Ншстнгаҳи насри бен Аҳмад аст
نشستنگه نصر بن احمد است
Ки ин гӯнаи ором шоҳӣ бадваст
که این گونه آرام شاهی بدوست
Хирад дар сар номдорон накӯаст
خرد در سر نامداران نکوست
Набад хусравонро чунуи кадхудоӣ
نبد خسروان را چنو کدخدای
Бипарҳез дайн ва ба родӣу рой
بپرهیز دین و به رادی و رای
Кушодаи забону дилу поки даст
گشاده زبان و دل و پاک دست
Парастандаи шоҳи яздони параст
پرستندهٔ شاه یزدان پرست
зи дастури фарзонау додгар
ز دستور فرزانه و دادگر
Парогандаи ранҷ ман омад ба бар
پراگنده رنج من آمد به بر
Бпиўстми ин номаи бостон
بپیوستم این نامهٔ باستان
Писандида аз дафтари расатон
پسندیده از دفتر راستان
Ки то рӯзи перии маро бар диҳад
که تا روز پیری مرا بر دهد
Бузургӣу динор ва афсар диҳад
بزرگی و دینار و افسر دهد
Надидам ҷаҳондор бахшанда Эй
ندیدم جهاندار بخشندهای
Ба тахти каён бар дарахшнда Эй
به تخت کیان بر درخشندهای
Ҳамеи доштам то кӣ ояд падед
همی داشتم تا کی آید پدید
Ҷаводӣ ки ҷўдш нахоҳад калид
جوادی که جودش نخواهد کلید
Нигаҳбони дайну нигаҳбони тоҷ
نگهبان دین و نگهبان تاج
Фурӯзандаи афсару тахти оҷ
فروزندهٔ افسر و تخت عاج
Ба разми далерони тавоно буд
به رزم دلیران توانا بود
Ба чун ва чаро низ доно буд
به چون و چرا نیز دانا بود
Чунин соли бгзоштми шаст ва панҷ
چنین سال بگذاشتم شست و پنج
Ба дарвешӣу зиндагонӣ ба ранҷ
به درویشی و زندگانی به رنج
Чу панҷ аз сари сол шастам нишаст
چو پنج از سر سال شستم نشست
Ман андари нишебу серуми сӯии паст
من اندر نشیب و سرم سوی پست
Рухи лолаи гавани гашт бар сони коҳ
رخ لاله گون گشت بر سان کاه
Чу кофур шуд ранги машки сиёҳ
چو کافور شد رنگ مشک سیاه
Бидон гуҳ ки бади соли панҷоҳ ва ҳафт
بدان گه که بد سال پنجاه و هفت
Нўонтр шудам чун ҷавонӣ бирафт
نوانتر شدم چون جوانی برفت
Фаридуни бедори дил зинда шуд
فریدون بیدار دل زنده شد
Замону замини пеш ӯ банда шуд
زمان و زمین پیش او بنده شد
Бидод ва ба бахшиш гирифт ин ҷаҳон
بداد و به بخشش گرفت این جهان
Сараш бартар омад зи шоҳаншаҳон
سرش برتر آمد ز شاهنشهان
Фурӯзон шуд осори таърихи ӯй
فروزان شد آثار تاریخ اوی
Ки ҷовиди бодои бену бехи ӯй
که جاوید بادا بن و بیخ اوی
Аз он пас ки гӯшам шунид он хурӯш
از آن پس که گوشم شنید آن خروش
Ниҳодам бар он тези овози гӯш
نهادم بر آن تیز آواز گوش
Бпиўстми ин нома бар номи ӯй
بپیوستم این نامه بر نام اوی
Ҳамаи меҳтарии боди фарҷоми ӯй
همه مهتری باد فرجام اوی
Аз он пас тани ҷонвари хоки рост
از آن پس تن جانور خاک راست
Равони равони маъдани поки рост
روان روان معدن پاک راست
Ҳамон найза бахшанда додгар
همان نیزه بخشندهٔ دادگر
Каз ӯйаст пайдо ба гетии ҳунар
کز اوی است پیدا به گیتی هنر
Ки бошад ба перии марои дастгир
که باشد به پیری مرا دستگیر
Худованди шамшеру тоҷу сарир
خداوند شمشیر و تاج و سریر
Худованди ҳинду худованди чин
خداوند هند و خداوند چین
Худованди Эрону турони замин
خداوند ایران و توران زمین
Худованди зебои бртрмнш
خداوند زیبای برترمنش
Аз ӯ даври пиғораҳу сарзаниш
از او دور پیغاره و سرزنش
Бадаради зи овоз ӯ кӯҳи санг
بدرد ز آواز او کوه سنگ
Ба дарёи наҳанг ва ба хушкии паланг
به دریا نهنگ و به خشکی پلنگ
Чаҳ динор дар пеши базмаш чаҳ хок
چه دینار در پیش بزمش چه خاک
з бахшиш надорад дилаши ҳеҷ бок
ز بخشش ندارد دلش هیچ باک
Ҷаҳондори Маҳмӯди хўршидФш
جهاندار محمود خورشیدفش
Ба разми андаруни шери шмширкш
به رزم اندرون شیر شمشیرکش
Маро аз ҷаҳон бениёзӣ диҳад
مرا از جهان بینیازی دهد
Миёни гӯон сарфарозӣ диҳад
میان گوان سرفرازی دهد
Ки ҷовиди бодои сару тахти ӯй
که جاوید بادا سر و تخت اوی
Ба коми дилаши гардиши бахти ӯй
به کام دلش گردش بخت اوی
Ки донад варо дар ҷаҳон худ ситуд
که داند ورا در جهان خود ستود
Касе каш ситояд ки ёради шунӯд
کسی کش ستاید که یارد شنود
Ки шоҳ аз гумон ва тавон бартар аст
که شاه از گمان و توان برتر است
Чу бар тораки муштарӣ афсар аст
چو بر تارک مشتری افسر است
Яке бандагӣ кардам эй шаҳриёр
یکی بندگی کردم ای شهریار
Ки монад зи ман дар ҷаҳони ёдгор
که ماند ز من در جهان یادگار
Банноҳои обод гардад хароб
بناهای آباد گردد خراب
зи борони вази тобиши офтоб
ز باران وز تابش آفتاب
Пай афгандам аз назми кохии баланд
پی افگندم از نظم کاخی بلند
Ки аз бод ва боронаш наояд газанд
که از باد و بارانش نآید گزند
Бар ин нома бар солҳо бугзарад
بر این نامه بر سالها بگذرد
Ҳаме хонд он кас ки дорад хирад
همی خواند آن کس که دارد خرد
Кунад офарин бар ҷаҳондори шоҳ
کند آفرین بر جهاندار شاه
Ки бе ӯ мубиноади каси пешгоҳ
که بی او مبیناد کس پیشگاه
Мар ӯро ситоянда кирдор ӯст
مر او را ستاینده کردار اوست
Ҷаҳони сар ба сари зер осор ӯст
جهان سر به سر زیر آثار اوست
Чу моя надорам санои варо
چو مایه ندارم ثنای ورا
Ниёйиш кунам хоки пои варо
نیایش کنم خاک پای ورا
Замонаи саросари бадви зиндаи бод
زمانه سراسر بدو زنده باد
Хиради тахт ӯро фурӯзандаи бод
خرد تخت او را فروزنده باد
Дилаши шодмона чу хуррами баҳор
دلش شادمانه چو خرم بهار
Ҳамеша бар ин гардиши рӯзгор
همیشه بر این گردش روزگار
Аз ӯ шодмонаи дили анҷуман
از او شادمانه دل انجمن
Ба ҳар кори пирӯзу чираи сухан
به هر کار پیروز و چیره سخن
Ҳаме то бигардади фалаки чархи вор
همی تا بگردد فلک چرخوار
Буд андар ӯ муштариро гузор
بود اندر او مشتری را گذار
Шаҳаншоҳи мо бод бо ҷоҳу ноз
شهنشاه ما باد با جاه و ناز
Аз ӯ даври чашми бад ва бе ниёз
از او دور چشم بد و بی نیاز
Кунун зи ин сипас номаи бостон
کنون ز این سپس نامه باستان
Бипайвандам аз гуфта расатон
بپیوندم از گفتهٔ راستان
Чу пеш оварам гардиши рӯзгор
چو پیش آورم گردش روزگار
Набояд марои панди омӯзгор
نباید مرا پند آموزگار
Чу пайкор Кайхусрав омад падед
چو پیکار کیخسرو آمد پدید
зи ман ҷодўиҳо бибояд шунид
ز من جادویها بباید شنید
Бад-ӣни достон дар баборами ҳаме
بدین داستان در ببارم همی
Ба санги андаруни лолаи корами ҳаме
به سنگ اندرون لاله کارم همی
Кунун хома Эй ёфтам беш аз он
کنون خامهای یافتم بیش از آن
Ки мағзи сухани бофтами пеш аз он
که مغز سخن بافتم پیش از آن
Аё озмӯнро ниҳодаи ду чашм
ایا آزمون را نهاده دو چشم
Гуҳии шодмонии гуҳии дарду хашм
گهی شادمانی گهی درد و خشم
Шигифти андари ин гунбади ложвард
شگفت اندر این گنبد لاژورد
Бимонад чунин дили пар аз доғу дард
بماند چنین دل پر از داغ و درد
Чунин буд то буд даври замон
چنین بود تا بود دور زمان
Ба навай ту андари шигифтии ммон
به نوی تو اندر شگفتی ممان
Якеро ҳамаи баҳра шаҳдасту қанд
یکی را همه بهره شهد است و قند
Тани осонӣу нозу бахти баланд
تن آسانی و ناز و بخت بلند
Яке з ӯ ҳамаи сола бо дарду ранҷ
یکی ز او همه ساله با درد و رنج
Шудаи тнгдл дар сарои сипанҷ
شده تنگدل در سرای سپنج
Якеро ҳама рафтани андари наҳиф
یکی را همه رفتن اندر نهیب
Гуҳӣ дар фарозу гуҳӣ дар нишеб
گهی در فراز و گهی در نشیب
Чунин парваранд ҳамеи рӯзгор
چنین پروراند همی روزگار
Фузун омад аз ранги гули ранҷи хор
فزون آمد از رنگ گل رنج خار
Ҳар онгаҳ ки сол андар омад ба шаст
هر آنگه که سال اندر آمد به شست
Бибояд кашӣдан з бешят даст
بباید کشیدن ز بیشیت دست
зи ҳафтод барнагзарад бас касе
ز هفتاد برنگذرد بس کسی
зи даврон чарх озмудам басӣ
ز دوران چرخ آزمودم بسی
Вагар бугзарад он ҳамаи бтрист
وگر بگذرد آن همه بتریست
Бар он зиндагонӣ бибояд гирист
بر آن زندگانی بباید گریست
Агар доми моҳии бадии соли шаст
اگر دام ماهی بدی سال شست
Хирадманд аз ӯ ёфтӣ роҳи ҷуст
خردمند از او یافتی راه جست
Наёбем бар чархи гардандаи роҳ
نیابیم بر چرخ گردنده راه
На бар кори додари хуршеду моҳ
نه بر کار دادار خورشید و ماه
Ҷаҳондор агар чанд кӯшад ба ранҷ
جهاندار اگر چند کوشد به رنج
Битозад ба кин ва бинозад ба ганҷ
بتازد به کین و بنازد به گنج
Ҳамаш рафт бояд ба дигари сарой
همش رفت باید به دیگر سرای
Бимонад ҳамаи кӯшиш эдар ба ҷой
بماند همه کوشش ایدر به جای
Ту аз кори Кайхусрави андозаи гир
تو از کار کیخسرو اندازه گیر
Куҳан гашта кори ҷаҳони тозаи гир
کهن گشته کار جهان تازه گیر
Ки кини падари бози ҷуст аз ниё
که کین پدر باز جست از نیا
Ба шамшер ва ҳам чорау кимиё
به شمشیر و هم چاره و کیمیا
Ниёро бикушт ва худ эдар намонад
نیا را بکشت و خود ایدر نماند
Ҷаҳон низ маншур ӯро нахонд
جهان نیز منشور او را نخواند
Чунинаст расми сарои сипанҷ
چنین است رسم سرای سپنج
Бидон кӯш то даври Монии зи ранҷ
بدان کوش تا دور مانی ز رنج