Қавла , таъолӣ : «у лнблўнкми бшиءи ман алхўФу алҷўъу нақси ман алأмўолу алأнФсу алсмроту башари алсобрин ( ۱۵۵/олбқраҳ ) . »
قوله، تعالی: «و لنَبْلُونَّکم بشیءٍ من الخوفِ و الجوعِ و نقصٍ من الأموالِ و الأنفُسِ و الثّمراتِ و بشِّرِ الصّابرین (۱۵۵/البقره).»
Ва қавла , алайҳи ассалом : « батни ҷоӣъи أҳби إлии аллоҳи ман сабъин ъобдои ғоФло . »
و قوله، علیه السّلام: «بَطِنٌ جائعٌ أحَبُّ إلی اللّهِ مِنْ سبعینَ عابداً غافلاً.»
Бидон ки гуруснагиро шарафӣ бузургаст ва ба наздикамаму милал сутӯдааст ; аз он чаҳ аз рӯй зоҳири гуруснаро хотири тезтар буду қриҳи муҳаззабтару тани дурусттар онро ки шрҳӣ бештар набошад ки худро бар риёзати муҳайё гардонида бошад : « лأни алҷўъи ллнФси хузўъу ллқлби хушўъ . » ҷоиъро тани хозеъ буду дили хошиъ ; аз он чаҳ қӯт нафсонӣ бидон ночиз гардад .
بدان که گرسنگی را شرفی بزرگ است و به نزدیک امم و ملل ستوده است؛ از آن‌چه از روی ظاهر گرسنه را خاطر تیزتر بود و قریح مهذب تر و تن درست تر آن را که شرهی بیشتر نباشد که خود را بر ریاضت مهیا گردانیده باشد: «لأنَّ الجوعَ لِلنَّفسِ خُضُوعٌ و لِلْقَلْبِ خُشُوعٌ.» جایع را تن خاضع بود و دل خاشع؛ از آن‌چه قوت نفسانی بدان ناچیز گردد.
Ва қоли расӯли аллоҳ , слии аллоҳи алайҳу силам : « أҷиъўои бтўнкму أзмأўои أкбодкму أърўои أҷсодкм , лаъли қлўбкмтарӣ аллоҳи ъёнои фии алднё . »
و قال رسول اللّه، صلی اللّه علیه و سلم: «أَجیعُوا بُطُونَکم و أَظمأوا أَکبادَکم و أعْروا أجسادَکم، لعلّ قلوبَکم تری اللّهَ عیاناً فی الدّنیا.»
Шикамро гурусна дореду ҷигарро ташнау танро бараҳна доред то магари худованди таъолиро бибинед ба дил .
شکم را گرسنه دارید و جگر را تشنه و تن را برهنه دارید تا مگر خداوند تعالی را ببینید به دل.
Агар танро аз гуруснагии бало буд , дилро бидон зё буду ҷонро сафо буду сарро лақо буд . Ва чун сар лақо ёбаду ҷон сафо ёбаду дил зё ёбад чаҳ зиён агар тан бало ёбад ; ки сирхўрдгиро бас хатарӣ набӯд ; ки агар хатарӣ будӣ сутуронро сайри нгрдонидндӣ ; ки сирхўрдгии кор сутуронаст ,у гуруснагии алоҷи мардону гуруснагии иморат ботин кунаду сирхўрдгии иморати бутун . Яке умри андари иморат ботин кунад ки то мрҳқро муфрад шавад ва аз алойиқ муҷаррад шавад , чигуна баробар буд бо он ки умри андари иморат бадан кунаду хизмати ҳавоӣ тан кунад ? якеро олам аз барои хӯрдан бояд ва якеро хӯрдан аз барои ибодат кардан . « кони алмтқдмўни иأклўни лиъшўну أнтми тъишўни лтأклўн . Мутақаддимон аз барои он хўрдндӣ то бзистндӣ , шумо аз барои он мезӣед то бихӯред . » пас фарқ бисёр бошад миёни ин ва он . « алҷўъи таоми алсдиқину маслаки алмридин . » баъди қзоءи аллоҳу қадара , беруни афтодани одами алайҳи ассалом аз биҳишту даври гаштани вай аз ҷавори ҳақ аз барои луқмае буд .
اگر تن را از گرسنگی بلا بود، دل را بدان ضیا بود و جان را صفا بود و سر را لقا بود. و چون سر لقا یابد و جان صفا یابد و دل ضیا یابد چه زیان اگر تن بلا یابد؛ که سیرخوردگی را بس خطری نبود؛ که اگر خطری بودی ستوران را سیر نگردانیدندی؛ که سیرخوردگی کار ستوران است، و گرسنگی علاج مردان و گرسنگی عمارت باطن کند و سیرخوردگی عمارت بطون. یکی عمر اندر عمارت باطن کند که تا مرحق را مفرد شود و از علایق مجرد شود، چگونه برابر بود با آن که عمر اندر عمارت بدن کند و خدمت هوای تن کند؟ یکی را عالم از برای خوردن باید و یکی را خوردن از برای عبادت کردن. «کانَ المتقدّمونَ یأکلونَ لِیَعشُونَ و أنْتُم تَعیشُونَ لِتأکُلونَ. متقدمان از برای آن خوردندی تا بزیستندی، شما از برای آن می‌زیید تا بخورید.» پس فرق بسیار باشد میان این و آن. «الجوعُ طعامُ الصّدیقینَ و مسلکُ المریدینَ.» بعد قضاء اللّه و قَدَرِهِ، بیرون افتادن آدم علیه السّلام از بهشت و دور گشتن وی از جوار حق از برای لقمه‌ای بود.
Ва ба ҳақиқати он ки андари ҷўъи музтар буд ҷоиъ набӯд ; аз он чаҳ толиби акл ба акл буд . Пас он ки варои дараҷаи ҷўъ буд тораки акл буд на аз акли мамнӯъ буд ва он ки андари ҳоли вуҷӯди акл ба тарк он бигӯеду бору ранҷи он бикашад , вай ҷоиъ бошаду қайди шайтони вай ба ҷуз гуруснагӣ набошаду ҳабси ҳавои нафаси ҷуз ба гуруснагӣ набошад .
و به‌حقیقت آن که اندر جوع مضطر بود جایع نبود؛ از آن‌چه طالب اکل به اکل بود. پس آن که ورا درجهٔ جوع بود تارک اکل بود نه از اکل ممنوع بود و آن که اندر حال وجود اکل به ترک آن بگوید و بار و رنج آن بکشد، وی جایع باشد و قید شیطان وی به‌جز گرسنگی نباشد و حبس هوای نفس جز به گرسنگی نباشد.
Каттонӣ гуяд , раҳмаи аллоҳи алайҳ : « ман ҳукми алмриди أни икўни фӣаи салосаи أшёء : нўмаҳи ғалабау каломаи зарурау أклаҳи фоқа . »
کتانی گوید، رحمة اللّه علیه: «مِنْ حُکْم المریدِ أنْ یکونَ فیه ثلاثُة أشیاءٍ: نومُه غلبةٌ و کلامُه ضرورَةٌ و أکْلُه فاقةٌ.»
Шарти мурӣди он буд ки андари ваии се чиз мавҷӯд бошад : яке хоби вай ба ҷуз ғалаба набошаду суханаш ба ҷуз зарурат набӯд ва хӯрданаш ба ҷузи фоқа на .
شرط مرید آن بود که اندر وی سه چیز موجود باشد: یکی خواب وی به‌جز غلبه نباشد و سخنش به‌جز ضرورت نبود و خوردنش به‌جز فاقه نه.
Ва ба наздики баъзе фоқаи ду шбонрўз буд ва ба наздики баъзе се шбонрўз ва ба наздики баъзе як ҳафта ва ба наздики баъзе чиҳил рӯз ; аз он чаҳ муҳаққиқон бар онанд ки ҷўъи содиқ ҳар чиҳил рӯзи як бор буд , ва ин ҷондорӣ буд . Ва дар миёни он чаҳ падедор ояд он шарау ғурури нафас ва табъ бошад . Бидон ъоФоки аллоҳу алҳмдллаҳи раби Алъоламин . Ки урӯқи аҳли маърифати ҷумлаи бурҳони асрор худовандӣаст ,у дилҳои эшон мавзеи назари мутаъолӣ . Ва аздлҳо андари судӯри эшон дарҳо кушодаасту ақлу ҳўӣ бар даргоҳ он нишаста . Рӯҳи мари ақлро мадад мекунаду нафаси мари ҳўиро . Ва ҳар чанд табоиъ ба ағзияи ғизо беш ёбад , нафаси қавӣ тар мешавад вҳўии тарбият бештар меёбад , ғулувоти ваии андари аъзои пароканда тар бошаду андар ҳар арақӣ аз антшорўии ҳиҷобии дигргўнаҳ падедор ояд ва чун толиб , ағзия аз ваии бозгирд , ҳўии заъиф тар мешаваду ақли қавитару қӯти нафас аз урӯқи гусаста тар мешаваду асрору бароҳин зоҳиртар мегардад чун нафас аз ҳаракот худ форуманду ҳўии азўҷўди худ фонӣ гардад иродати ботили андари изҳори ҳақ маҳв шавад . Онгоҳи кули муроди мурӣд ҳосил гардад .
و به نزدیک بعضی فاقه دو شبانروز بود و به نزدیک بعضی سه شبانروز و به نزدیک بعضی یک هفته و به نزدیک بعضی چهل روز؛ از آن‌چه محققان بر آن‌اند که جوع صادق هر چهل روز یک بار بود، و این جانداری بود. و در میان آن‌چه پدیدار آید آن شره و غرور نفس و طبع باشد. بدان عافاک اللّه و الحمدللّه رب العالمین. که عروق اهل معرفت جمله برهان اسرار خداوندی است، و دل‌های ایشان موضع نظر متعالی. و ازدل‌ها اندر صدور ایشان درها گشاده است و عقل و هوی بر درگاه آن نشسته. روح مر عقل را مدد می‌کند و نفس مر هوی را. و هر چند طبایع به اغذیه غذا بیش یابد، نفس قوی‌تر می‌شود وهوی تربیت بیشتر می‌یابد، غلوات وی اندر اعضا پراکنده‌تر باشد و اندر هر عِرقی از انتشاروی حجابی دیگرگونه پدیدار آید و چون طالب، اغذیه از وی بازگیرد، هوی ضعیف‌تر می‌شود و عقل قوی‌تر و قوت نفس از عروق گسسته‌تر می‌شود و اسرار و براهین ظاهرتر می‌گردد چون نفس از حرکات خود فروماند و هوی ازوجود خود فانی گردد ارادت باطل اندر اظهار حق محو شود. آنگاه کل مرادِ مرید حاصل گردد.
Ва аз абўолъбос қассоб меояд раҳмаи аллоҳи алайҳ ки гуфт : « тоъату маъсияти ман дар ду гарда бастааст : чун бихӯрам мояи ҳамаи маосии андар худ биёбам , ва чун даст аз он бидорам асли ҳамаи тоъат аз худ биёбам . »
و از ابوالعباس قصاب می‌آید رحمة اللّه علیه که گفت: «طاعت و معصیت من در دو گِرده بسته است: چون بخورم مایهٔ همه معاصی اندر خود بیابم، و چون دست از آن بدارم اصل همه طاعت از خود بیابم.»
Аммо гуруснагиро самараи мшоҳдт буд ки муҷоҳидати қоид онаст . Пас сирӣ бо мшоҳдти беҳтар аз гуруснагӣ бо муҷоҳидат ; аз он чаҳ мшоҳдти маъракаи гоҳ мардонасту муҷоҳидати млоъби сбён , « Фолшбъи бшоҳд алҳақ хайри ман алҷўъи бшоҳди алҷд . »
اما گرسنگی را ثمره مشاهدت بود که مجاهدت قاید آن است. پس سیری با مشاهدت بهتر از گرسنگی با مجاهدت؛ از آن‌چه مشاهدت معرکه گاه مردان است و مجاهدت ملاعب صبیان، «فالشِّبَعُ بِشاهِدِ الحقِّ خیرٌ مِنَ الجوعِ بشاهدِ الجِدّ.»
Ва андари маънии ин лафзи сухан бисёред , аммо тахфифро ихтисор кардаму аллоҳи аълам .
و اندر معنی این لفظ سخن بسیار اید، اما تخفیف را اختصار کردم و اللّه اعلم.