эй зиё алҳақ ҳисом аддӣн биор

ای ضیاء الحق حسام الدین بیار

Ин сеюм дафтар ки суннат шуд се бор

این سوم دفتر که سنت شد سه بار

Бар гшои ганҷинаи асрор ро

بر گشا گنجینهٔ اسرار را

Дар сеюм дафтари бҳли аъзор ро

در سوم دفتر بهل اعذار را

Қӯтат аз қӯти ҳақ май зуҳд

قوتت از قوت حق می‌زهد

На аз урӯқӣ каз ҳарорат май ҷаҳд

نه از عروقی کز حرارت می‌جهد

Ин чароғи шамси кӯи равшан буд

این چراغ شمس کو روشن بود

На аз Фтилу пунбау равған буд

نه از فتیل و پنبه و روغن بود

Сақфи гардуни кӯи чунин доим буд

سقف گردون کو چنین دایم بود

На аз танобу астнии қоим буд

نه از طناب و استنی قایم بود

Қӯти ҷбрил аз матбах набӯд

قوت جبریل از مطبخ نبود

Буд аз дидори халлоқи вуҷӯд

بود از دیدار خلاق وجود

Ҳамчунон ин қӯти абдоли ҳақ

همچنان این قوت ابدال حق

Ҳам зи ҳақи дон на аз таом ва аз тибқ

هم ز حق دان نه از طعام و از طبق

Ҷисмашонро ҳам зи нур асрштаҳ анд

جسمشان را هم ز نور اسرشته‌اند

То зи рӯҳ ва аз малик бигузашта анд

تا ز روح و از ملک بگذشته‌اند

Чунк мавсуфӣ ба авсофи ҷалил

چونک موصوفی به اوصاف جلیل

зи оташ амроз бигузар чун халил

ز آتش امراض بگذر چون خلیل

Гардад оташ бар ту ҳам бараду салом

گردد آتش بر تو هم برد و سلام

эй аносири мари мизоҷатро ғулом

ای عناصر مر مزاجت را غلام

Ҳар мизоҷиро аносир моя аст

هر مزاجی را عناصر مایه‌است

Венаи мизоҷати бартар аз ҳар поя аст

وین مزاجت برتر از هر پایه است

Ин мизоҷат аз ҷаҳони мунбасит

این مزاجت از جهان منبسط

Васфи ваҳдатро кунун шуд млтқт

وصف وحدت را کنون شد ملتقط

эй дариғо арсаи аФҳоми халқ

ای دریغا عرصهٔ افهام خلق

Сахт танг омад надорад халқи ҳалқ

سخت تنگ آمد ندارد خلق حلق

эй зиё алҳақ ба ҳзқи рои ту

ای ضیاء الحق به حذق رای تو

Ҳалқ бахшад сангро ҳалвои ту

حلق بخشد سنگ را حلوای تو

Кӯҳи таври андари таҷаллӣ ҳалқ ёфт

کوه طور اندر تجلی حلق یافت

То ки менӯшед ва майро бар натофт

تا که می نوشید و می را بر نتافت

Сор дко манеҳ воншқи алҷбл

صار دکا منه وانشق الجبل

Ҳилли роятами ман ҷабали рақси алҷмл

هل رایتم من جبل رقص الجمل

Луқма бахше ояд аз ҳар кас ба кас

لقمه‌بخشی آید از هر کس به کس

Ҳалқи бахше кор яздонасту бас

حلق‌بخشی کار یزدانست و بس

Ҳалқ бахшад ҷисмроу рӯҳ ро

حلق بخشد جسم را و روح را

Ҳалқ бахшад баҳр ҳар узвати ҷудо

حلق بخشد بهر هر عضوت جدا

Ин гуҳӣ бахшад ки иҷлолии шӯй

این گهی بخشد که اجلالی شوی

Вази дағо ва аз дағали холии шӯй

وز دغا و از دغل خالی شوی

То нагӯйӣ сари султонро ба кас

تا نگویی سِرّ سلطان را به کس

То нарезӣ қандро пеши магас

تا نریزی قند را پیش مگس

Гӯши онкаси нӯшади асрори ҷалол

گوش آنکس نوشد اسرار جلال

Кӯ чу сӯсан сдзбон афтоду лол

کو چو سوسن صدزبان افتاد و لال

Ҳалқ бахшад хокро лутфи худо

حلق بخشد خاک را لطف خدا

То хӯрд об ва бирӯяд сад гё

تا خورد آب و بروید صد گیا

Бози хокиро бубахшад ҳалқу лаб

باز خاکی را ببخشد حلق و لب

То гиёҳашро хӯрд андари талаб

تا گیاهش را خورد اندر طلب

Чун гиёҳаш хӯрд ҳайвони гашти зафт

چون گیاهش خورد حیوان گشت زفت

Гашти ҳайвони луқмаи инсон ва рафт

گشت حیوان لقمهٔ انسان و رفت

Боз хок омад шуд аколи башар

باز خاک آمد شد اکال بشر

Чун ҷудо шуд аз башари рӯҳу басар

چون جدا شد از بشر روح و بصر

Зарра ҳо дидам даҳонишон ҷумлаи боз

ذره‌ها دیدم دهانشان جمله باز

Гар бигӯям хӯрдашон гардад дароз

گر بگویم خوردشان گردد دراز

Баргҳоро барг аз анъом ӯ

برگها را برگ از انعام او

Доягонро дояи лутфи ом ӯ

دایگان را دایه لطف عام او

Ризқҳоро ризқҳо ӯ ме диҳад

رزقها را رزقها او می‌دهد

Зонк гандум беғизоӣ чун зуҳд

زانک گندم بی غذایی چون زهد

Нест шарҳи ин суханро мунтаҳӣ

نیست شرح این سخن را منتهی

Пора Эй гуфтам бадонеи пора ҳо

پاره‌ای گفتم بدانی پاره‌ها

Ҷумлаи олами оклу мокўли дон

جمله عالم آکل و ماکول دان

Боқӣонро мқблу мақбули дон

باقیان را مقبل و مقبول دان

Ин ҷаҳону сокинонаши мунташир

این جهان و ساکنانش منتشر

Ваон ҷаҳону соликонаши мустамар

وان جهان و سالکانش مستمر

Ин ҷаҳону ошиқонаши мунқатиъ

این جهان و عاشقانش منقطع

Аҳли он олами мухиллади муҷтамаъ

اهل آن عالم مخلد مجتمع

Пас Карим онаст кӯи худро диҳад

پس کریم آنست کو خود را دهد

Оби ҳайвонӣ ки монад то абад

آب حیوانی که ماند تا ابد

Боқӣот алсолҳот омад Карим

باقیات الصالحات آمد کریم

Руста аз сад офату ихтору бим

رسته از صد آفت و اخطار و بیم

Гар ҳазоронанд як кас беш нест

گر هزارانند یک کس بیش نیست

Чун хёлотии адад андеш нест

چون خیالاتی عدد اندیش نیست

Оклу мокўлро ҳалқаст ва ноӣ

آکل و ماکول را حلقست و نای

Ғолибу мағлубро ақласту рой

غالب و مغلوب را عقلست و رای

Ҳалқ бахшед ӯ Асои адл ро

حلق بخشید او عصای عدل را

Хӯрд он чандон Асоу ҳабл ро

خورد آن چندان عصا و حبل را

Вондрў афзӯн нашуд зон ҷумлаи акл

واندرو افزون نشد زان جمله اکل

Зонк ҳайвонӣ набӯдаш аклу шакл

زانک حیوانی نبودش اکل و شکل

Мари яқинро чун Асои ҳам ҳалқ дод

مر یقین را چون عصا هم حلق داد

То бихӯрад ӯ ҳар хаёлиро ки зод

تا بخورد او هر خیالی را که زاد

Пас маъониро чу аъёни ҳлқҳост

پس معانی را چو اعیان حلقهاست

Розиқи ҳалқи маъонӣ ҳам худост

رازق حلق معانی هم خداست

Пас зи ма то моҳии ҳеҷ аз халқ нест

پس ز مه تا ماهی هیچ از خلق نیست

Ки ба ҷазби моя ӯро ҳалқ нест

که به جذب مایه او را حلق نیست

Ҳалқи ҷон аз фикри тан холӣ шавад

حلق جان از فکر تن خالی شود

Онгаҳон рӯзяш иҷлолӣ шавад

آنگهان روزیش اجلالی شود

Шарти табдил мизоҷ омад бидон

شرط تبدیل مزاج آمد بدان

Каз мизоҷи бад буд марг бидон

کز مزاج بد بود مرگ بدان

Чун мизоҷи одамии гул хор шуд

چون مزاج آدمی گِل‌خوار شد

Зарду бдрнгу сқим ва хор шуд

زرد و بدرنگ و سقیم و خوار شد

Чун мизоҷи зишт ӯ табдил ёфт

چون مزاج زشت او تبدیل یافت

Рафт зиштӣ аз Рахш чун шамъ тофт

رفت زشتی از رخش چون شمع تافت

Доя эй кӯи Тифли широмўз ро

دایه‌ای کو طفل شیرآموز را

То ба неъмат хуш кунад пдФўз ро

تا به نعمت خوش کند پدفوز را

Гар бибандади роҳи он пистон бирав

گر ببندد راه آن پستان برو

Бргшоиди роҳи сад бустон бирав

برگشاید راه صد بستان برو

Зонк пистон шуд ҳиҷоби он заъиф

زانک پستان شد حجاب آن ضعیف

Аз ҳазорон неъмат ва хону рғиФ

از هزاران نعمت و خوان و رغیف

Пас ҳаёти мости мавқуфи Фтом

پس حیات ماست موقوف فطام

Андаки андак ҷаҳд кун теми алклом

اندک اندک جهد کن تم الکلام

Чун ҷанини бади одамии бади хӯни ғизо

چون جنین بُد آدمی بُد خون غذا

Аз наҷиси покии баради муъмини кзо

از نجس پاکی برد مؤمن کذا

Аз Фтоми хӯни ғзоош шер шуд

از فطام خون غذااش شیر شد

Вази Фтоми шери луқма гир шуд

وز فطام شیر لقمه‌گیر شد

Вази Фтоми луқма луқмонӣ шавад

وز فطام لقمه لقمانی شود

Толиби ашкор пинҳонӣ шавад

طالب اشکار پنهانی شود

Гар ҷанинро кас бигуфтӣ дар раҳм

گر جنین را کس بگفتی در رحم

Ҳаст беруни олимии баси мунтазам

هست بیرون عالمی بس منتظم

Як заминии хуррамӣ бо арзу тӯл

یک زمینی خرمی با عرض و طول

Андрўи сад неъмату чандини акўл

اندرو صد نعمت و چندین اکول

Кӯҳҳо ва баҳрҳо ва даштҳо

کوهها و بحرها و دشتها

Бӯстонҳо боғҳо ва киштҳо

بوستانها باغها و کشتها

Осмонии баси баланду пари зё

آسمانی بس بلند و پر ضیا

Офтобу моҳтоб ва сад сҳо

آفتاب و ماهتاب و صد سها

Аз ҷануб ва аз шимол ва аз дбўр

از جنوب و از شمال و از دبور

Боғҳо дорад арӯсӣҳоу сур

باغها دارد عروسیها و سور

Дар сифат ноед аҷоибҳои он

در صفت ناید عجایبهای آن

Ту дарин зулмат чаҳ эй дар имтиҳон

تو درین ظلمت چه‌ای در امتحان

Хӯни хурӣ дар чормихи тангно

خون خوری در چارمیخ تنگنا

Дар миёни ҳабсу анҷосу ъно

در میان حبس و انجاس و عنا

ӯ ба ҳукми ҳоли худ мункири бадӣ

او به حکم حال خود منکر بدی

Зини рисолати маъраз ва кофар шудӣ

زین رسالت معرض و کافر شدی

Кин маҳоласт ва фиребасту ғурур

کین محالست و فریبست و غرور

Зонк тасвирӣ надорад ваҳми кӯр

زانک تصویری ندارد وهم کور

Ҷинси чизе чун надид идрок ӯ

جنس چیزی چون ندید ادراک او

Нашунӯд идроки мнкрнок ӯ

نشنود ادراک منکرناک او

Ҳамчунонк халқи оми андари ҷаҳон

همچنانک خلق عام اندر جهان

Зон ҷаҳони абдол май гўиндшон

زان جهان ابدال می‌گویندشان

Кини ҷаҳони чоҳисти баси торику танг

کین جهان چاهیست بس تاریک و تنگ

Ҳаст беруни олимӣ бебӯу ранг

هست بیرون عالمی بی بو و رنگ

Ҳеҷ дар гӯш касе зишон нарафт

هیچ در گوش کسی زیشان نرفت

Кин тамаъ омад ҳиҷоби жарфу зафт

کین طمع آمد حجاب ژرف و زفت

Гӯшро бандади тамаъ аз истимоъ

گوش را بندد طمع از استماع

Чашмро бандади ғараз аз итилоъ

چشم را بندد غرض از اطلاع

Ҳамчунонк он ҷанинро тамаъи хӯн

همچنانک آن جنین را طمع خون

Кон ғизоӣ ӯст дар аўтони дун

کان غذای اوست در اوطان دون

Аз ҳадиси ин ҷаҳон маҳҷӯб кард

از حدیث این جهان محجوب کرد

Ғайри хӯн ӯ менадонад чошт хӯрд

غیر خون او می‌نداند چاشت خورد