Дӯст аз душман ҳаме нашнохт ӯ

دوست از دشمن همی نشناخت او

Нарадро кӯронаи каж май бохт ӯ

نرد را کورانه کژ می‌باخت او

Душмани ту ҷуз ту набӯд эй лъин

دشمن تو جز تو نبود ای لعین

Бегуноҳонро магӯ душман ба кин

بی‌گناهان را مگو دشمن به کین

Пеши ту ин ҳолат бад давлатаст

پیش تو این حالت بد دولتست

Ки дўодўи аввал ва охир латаст

که دوادو اول و آخر لتست

Гар азин давлат натозӣ хаз хазон

گر ازین دولت نتازی خز خزان

Ин баҳоратро ҳаме ояд хазон

این بهارت را همی آید خزان

Машриқу мағриб чу ту бас дида анд

مشرق و مغرب چو تو بس دیده‌اند

Ки сари эшон зи тан бибрида анд

که سر ایشان ز تن ببریده‌اند

Машриқу мағриб ки набӯд бар қарор

مشرق و مغرب که نبود بر قرار

Чун кунанд охир касеро пойдор

چون کنند آخر کسی را پایدار

Ту бидон фахроварӣ каз тарсу банд

تو بدان فخر آوری کز ترس و بند

Чоплусати гашти мардуми рӯз чанд

چاپلوست گشت مردم روز چند

Ҳар крои мардум суҷудӣ ме кунанд

هر کرا مردم سجودی می‌کنند

Заҳри андари ҷон ӯ май окннд

زهر اندر جان او می‌آکنند

Чунк бар гардад азуи он соҷдш

چونک بر گردد ازو آن ساجدش

Донад ӯ кони заҳр буду мӯбадаш

داند او کان زهر بود و موبدش

эй хунаки онро ки зиллат нафса

ای خنک آن را که ذلت نفسه

Вои онк аз саркашӣ шуд чун ки ӯ

وای آنک از سرکشی شد چون که او

Ин такаббури заҳри қотили дон ки ҳаст

این تکبر زهر قاتل دان که هست

Аз май пар заҳр шуд он гӣҷи маст

از می پر زهر شد آن گیج مست

Чун май пари заҳри нӯшади мудаббирӣ

چون می پر زهر نوشد مدبری

Аз тараб икдм биҷунбанд сиррӣ

از طرب یکدم بجنباند سری

Баъди як дами заҳр бар ҷонаш фитад

بعد یک‌دم زهر بر جانش فتد

Заҳр дар ҷонаш кунад доду ситад

زهر در جانش کند داد و ستد

Гар надории заҳриашро эътиқод

گر نداری زهری‌اش را اعتقاد

Кӯ чаҳ заҳр омад нигар дар қавми од

کو چه زهر آمد نگر در قوم عاد

Чунк шоҳӣ даст ёбад бар шаҳӣ

چونک شاهی دست یابد بر شهی

Бикашадаш ё боз дорад дар чаҳӣ

بکشدش یا باز دارد در چهی

Вар биёбад хастаи афтода ро

ور بیابد خستهٔ افتاده را

Марҳамаш созад шаҳ ва бидиҳад ато

مرهمش سازد شه و بدهد عطا

Гар на заҳраст он такаббури пас чаро

گر نه زهرست آن تکبر پس چرا

Кишти шаҳро бегуноҳ ва бе хато

کشت شه را بی‌گناه و بی‌خطا

Вена дигарро бе зи хизмат чун навохт

وین دگر را بی ز خدمت چون نواخت

Зини ду ҷунбиши заҳрро шояд шинохт

زین دو جنبش زهر را شاید شناخت

Роҳи зани ҳаргизи гадоиро назд

راه‌زن هرگز گدایی را نزد

Гурги гурги мурдаро ҳаргиз газад

گرگ گرگ مرده را هرگز گزد

Хизри киштиро барои он шикаст

خضر کشتی را برای آن شکست

То тавонад киштӣ аз Фҷор раст

تا تواند کشتی از فجار رست

Чун шикаста мераҳад ашкстаҳи шӯ

چون شکسته می‌رهد اشکسته شو

Амн дар фақраст андари фақри рӯ

امن در فقرست اندر فقر رو

Он киӣ кӯ дошт аз кони нақд чанд

آن کهی کو داشت از کان نقد چند

Гашти пораи пора аз захми ?каланд

گشت پاره پاره از زخم کلند

Теғ баҳр ӯст кӯро грднист

تیغ بهر اوست کو را گردنیست

Соя ки афкандаст бар вай захм нест

سایه که افکندست بر وی زخم نیست

Меҳтарии нФтсту оташ эй ғўӣ

مهتری نفطست و آتش ای غوی

эй бародар чун бар озар май рӯй

ای برادر چون بر آذر می‌روی

Ҳар чаҳ ӯ ҳамвор бошад бо замин

هر چه او هموار باشد با زمین

Тирҳоро кӣ ҳадаф гардад бибин

تیرها را کی هدف گردد ببین

Сар бар орад аз замини онгоҳ ӯ

سر بر آرد از زمین آنگاه او

Чун ҳадафҳо захм ёбад бе руфӯ

چون هدفها زخم یابد بی رفو

Нардбони халқи ин моу мнист

نردبان خلق این ما و منیست

Оқибати зини нардбони аФтоднист

عاقبت زین نردبان افتادنیست

Ҳар ки болотар равад аблаҳ тараст

هر که بالاتر رود ابله‌ترست

Ки устихон ӯ бтар хоҳад шикаст

که استخوان او بتر خواهد شکست

Ин фурӯъасту усӯлаши он буд

این فروعست و اصولش آن بود

Ки трФъи ширкати яздон буд

که ترفع شرکت یزدان بود

Чун намардӣ ва нагаштӣ зинда зу

چون نمردی و نگشتی زنده زو

Ёғӣӣ бошӣ ба ширкати малики ҷӯ

یاغیی باشی به شرکت ملک‌جو

Чун бадв зинда шудӣ он худ вайаст

چون بدو زنده شدی آن خود ویست

Ваҳдат маҳзаст он ширкат кист

وحدت محضست آن شرکت کیست

Шарҳи ин дар оинаи аъмоли ҷӯ

شرح این در آینهٔ اعمال جو

Ки наёбӣ фаҳми он аз гуфту гӯ

که نیابی فهم آن از گفت و گو

Гар бигӯям онч дорам дар дарун

گر بگویم آنچ دارم در درون

Бас ҷигарҳо гардад андари ҳоли хӯн

بس جگرها گردد اندر حال خون

Бас кунам худ зираконро ин бас аст

بس کنم خود زیرکان را این بس است

Бонг ду кардам агар дар даҳ кас аст

بانگ دو کردم اگر در ده کس است

Ҳосили он ҳомон бидон гуфтори бад

حاصل آن هامان بدان گفتار بد

Ин чунин роҳӣ бар он фиръавн зад

این چنین راهی بر آن فرعون زد

Луқмаи давлати расида то даҳон

لقمهٔ دولت رسیده تا دهان

ӯ гулӯӣ ӯ бурӣдаи ногаҳон

او گلوی او بریده ناگهان

Хирмани фиръавнро дод ӯ ба бод

خرمن فرعون را داد او به باد

Ҳеҷ шаҳро ин чунин соҳиб мабод

هیچ شه را این چنین صاحب مباد