Бдонкаҳи беҳтарини аъмол ва некӯтарин афъоли бандаро зуҳдасту зуҳди давр бӯданаст аз ончии схт шаръ бидон пайваста бошаду эҳтирози гзир буд аз вай . Ва ибтидои қадам дар исломи тарки зёдтҳосту ҳақиқати зуҳди тарк зёдтиҳоаст ки монеъ дайнаст . Ва қол « ман ҳасани исломи алмрءи таркаи мо ло яънеа . »
بدانکه بهترین اعمال و نیکوترین افعال بنده را زهد است و زهد دور بودن است از آنچه سخط شرع بدان پیوسته باشد و احتراز گزیر بود از وی. و ابتدا قدم در اسلام ترک زیادتهاست و حقیقت زهد ترک زیادتیها است که مانع دین است. و قال «من حُسن اسلام المَرء ترکه ما لا یعنیه.»
Ва агар касе хоҳад ки дод шариъат бидиҳад он аввалитар ки бҳўҷҳӣ диҳад ки шариъат фармӯда бошад .
و اگر کسی خواهد که داد شریعت بدهد آن اولیتر که به وجهی دهد که شریعت فرموده باشد.
Ва ҳеҷ ваҷҳи некӯтар аз он нест ки мард ба тарки дунё ва бешӣ бигӯед . Хоҷагӣу ҷоҳу ҳишмату маълуму зёдтӣу тамаъу низоми аҳўолднёи як сӯ наад . Пои талаб дар доман фароғат кашаду дасти ғараз аз гирифтани ҳтоми дунё кӯтоҳ кунад . Ба қӯт қонеъ шавад .
و هیچ وجه نیکوتر از آن نیست که مرد به ترک دنیا و بیشی بگوید. خواجگی و جاه و حشمت و معلوم و زیادتی و طمع و نظام احوالدنیا یک سو نهد. پای طلب در دامن فراغت کشد و دست غرض از گرفتن حطام دنیا کوتاه کند. به قوت قانع شود.
Ва бидонад ки зуҳд дар се чиз бошад : дар мол , ва дар нафас , ва дар суҳбати халқ .
و بداند که زهد در سه چیز باشد: در مال، و در نفس، و در صحبت خلق.
Дар моли зёдтӣ , зуҳд варзидани нишон ақласт , ва дар ҳавои нафаси зоҳид бӯдани нишони хушўъ , ва дар суҳбати зоҳидӣ шудан , нишони қабз .
در مالِ زیادتی، زهد ورزیدن نشان عقل است، و در هوای نفس زاهد بودن نشانِ خشوع، و در صحبت زاهدان شدن، نشان قبض.
Ва гуфтаанд зуҳди се қисмаст : яке тарки ҳароми воин зуҳд омаст , ва яке тарки фузули ҳалол ва ин хосаст , ва яке тарки мо сӯии аллоҳ ва ин зуҳд муҳаққиқонаст .
و گفتهاند زهد سه قسم است: یکی ترک حرام واین زهد عام است، و یکی ترک فضول حلال و این خاص است، و یکی ترک ما سوی اللّه و این زهد محققان است.
Зуҳдро тухмӣаст ки онро бибояд кишт ва он кӯтоҳӣ амласт ки ҳамаи ранҷҳо ба одамӣ аз дарозӣ амл мерасад . Чун амл кӯтоҳ шуд тамаъҳо бугсалад ва ранҷҳо аз вай биафтад . Ва қусӯри амл на дар касб ояд ва на ба такаллуфи бадв тавон расед , алои онкии ҳқ‑сбҳонаҳу тъоли‑иқинӣ дар дилӣ наад то он кас донад ки прўрндҳўи рӯзидиҳанда қадре ва қӯтӣ дорад ки ҳеҷ муҳтоҷ нест , ва ҳар касеро аҷалӣ ниҳодааст ки чун дар расад таъхир напазирад . Чўноини яқин ҳосил ояд мехи амл мунқатиъ шавад , ва дар зуҳд бар аҳволи он кас кушода шавад .
زهد را تخمی است که آن را بباید کشت و آن کوتاهی امل است که همهٔ رنجها به آدمی از درازی امل میرسد. چون امل کوتاه شد طمعَها بگسلد و رنجها از وی بیفتد. و قصور امل نه در کسب آید و نه به تکلف بدو توان رسید، الا آنکه حق‑سبحانه و تعالی‑یقینی در دلی نهد تا آن کس داند که پرورندهو روزی دهنده قدری و قوتی دارد که هیچ محتاج نیست، و هر کسی را اجلی نهاده است که چون در رسد تأخیر نپذیرد. چوناین یقین حاصل آید میخ امل منقطع شود،و در زهد بر احوال آن کس گشاده شود.
Абубакри вроқро аз зуҳд пурседанд . Гуфт се ҳарфаст : зо ваҳоу дол . « зо » тарк зинатаст , ва «ҳо » тарки ҳаво , ва « дол » тарки дунё ,у ҳавои азин ҳар ду азим тараст ки дар талаби дунё зинтҳўоаст . Чун ҳаво сӯхта шуд на зинат ба кори оиднаҳи дунё . Ҳар ду дар дил сард шавад , зуҳд пайдо ояд .
ابوبکر وراقرا از زهد پرسیدند. گفت سه حرف است: زا و ها و دال. «زا» ترک زینت است، و «ها»ترک هوا، و «دال»ترک دنیا، و هوا ازین هر دو عظیمتر است که در طلب دنیا زینتهوا است. چون هوا سوخته شد نه زینت به کار آیدنه دنیا. هر دو در دل سرد شود، زهد پیدا آید.
Машойихро дар ҳақоиқи зуҳди сухан бисёраст ки зикри он китобро аз қоидаи бабрад , аммо табаррукро суханӣ чанд ҷамъ кунем .
مشایخ را در حقایق زهد سخن بسیار است که ذکر آن کتاب را از قاعده ببرد، اما تبرک را سخنی چند جمع کنیم.
Ҷнидро‑рҳмаҳи аллҳ‑оз зуҳд пурседанд . Гуфт : холии доштани зоҳир аз малик ,у ботин аз тамаъ .
جنیدرا‑رحمة اللّه‑از زهد پرسیدند. گفت: خالی داشتن ظاهر از ملک، و باطن از طمع.
Рўимро‑рҳмаҳи аллоҳи ълиҳ‑прсиднд . Гуфт : ба тарки насиби худ бгФтн аз дунё ,у асмникўу ҳурмату саноу роҳату Муҳамадати ҳамаи насиб нафасаст ,у дасти азин ҷумлаи бдоштн зуҳдаст .
رویمرا‑رحمة اللّه علیه‑پرسیدند. گفت: به ترک نصیب خود بگفتن از دنیا، و اسمنیکو و حرمت و ثنا و راحت و محمدت همه نصیب نفس است، و دست ازین جمله بداشتن زهد است.
Ибни алҷло‑рҳмаҳ аллҳ‑гФтаҳаст зуҳд нгрстнаст ба чашми завол ба ҳамаи дунё ҳар кас ки донад ки днёзўол пазираст машғӯлии бадв дар дили вай сард шавад , ҳақиқати зуҳд дар ботини пдидоид . Чун бад-ӣн сифот шуд бҳтрк ҳар чаҳ мегуяд ҳқ‑сбҳонаҳи тъоли‑ўӣ робдлӣ медиҳад дар олами боқӣ ва давлатӣ мефиристад дарин олам , ва ин давлати кашфи ҳикмат буд ва он дил ба мадади ҳикмат фароғат ёбад аз андешаҳои мухталиф .
ابن الجلا‑رحمة اللّه‑گفته است زهد نگرستن است به چشم زوال به همهٔ دنیا هر کس که داند که دنیازوالپذیر است مشغولی بدو در دل وی سرد شود، حقیقت زهد در باطن پدیدآید.چون بدین صفات شد بهترک هر چه میگوید حق‑سبحانه تعالی‑وی رابدلی میدهد در عالم باقی و دولتی میفرستد درین عالم، و این دولت کشف حکمت بود و آن دل به مدد حکمت فراغت یابد از اندیشههای مختلف.
Расӯл хабар додааст ки чун касе бибинед ки либоси зуҳд пӯшида бошад бадв наздик шавед ки чашмаи ҳикмат дар дил ӯ бошад то азу насиб ёбед .
رسول خبر داده است که چون کسی ببینید که لباس زهد پوشیده باشد بدو نزدیک شوید که چشمهٔ حکمت در دل او باشد تا ازو نصیب یابید.
Ва либоси зуҳди ин авсофаст ки дар муқаддама ёд кардем , таксиро сӯрат набандад ки чун пилос дар пӯшад ва аз халқ нФўр шаваду нохуш табъ гардад зоҳид нагардад . Взҳд ба дайни ҳеҷ таъаллуқ надорад .
و لباس زهد این اوصاف است که در مقدمه یاد کردیم، تاکسی را صورت نبندد که چون پلاس در پوشد و از خلق نفور شود و ناخوش طبع گردد زاهد نگردد. وزهد به دین هیچ تعلق ندارد.
Сафёни сўриро‑рҳмаҳи аллоҳи ълиҳ‑оз зуҳд пурседанд . Гуфт зуҳд дар дунёи кӯтоҳӣ амласт дар ҳтом ӯ , на гилӣми пӯшидан ва на ҷӯ хӯрдан .
سفیان ثوریرا‑رحمة اللّه علیه‑از زهد پرسیدند. گفت زهد در دنیا کوتاهی امل است در حطام او، نه گلیم پوشیدن و نه جو خوردن.
Мутасаввифаро ин навъ муяссар шавад ки ончии шароит зуҳдаст биҷои оранд ,у исм зоҳидӣ напазирад ва ин некӯтараст ва ба тариқи наздиктар . ДрФсли зуҳди ин қадар кифоятаст .
متصوفه را این نوع میسر شود که آنچه شرایط زهد است بجای آرند، و اسم زاهدی نپذیرد و این نیکوتر است و به طریق نزدیکتر. درفصل زهد این قدر کفایت است.