Номи ваии Аҳмади бен мҳмдбни абии саъдони бғдодист аз ёрони ҷунайд ва нурӣаст ва аз ақрони рӯдбории ваии оламтар машойих вақт бӯда бълўми ин тайифау илми шаръ . Бўолҳсни бен алҳдиқ гуяду бўолъбоси фарғонӣ : ки намонад дарин замони ин тайифаро ҷуз аз ду тан : буъалии рӯдборӣ дар Мисру бўбкри бен абии саъдони бъроқ ,у бўбкри фаҳмтар аз буъалӣ . Вай гуфт : ҳар ки бо суфиён суҳбат кунад бояд ки виро нафас набӯду дил буд ва малик набӯд чун бчизӣ нигарад аз асбоб , аз ончи булӯғ қасд вайаст биафтаду бабрад ва бон нарасад . Вай гуфт : асўФии ҳўолхорҷи ани алнъўту алрсўм , волФқири ҳўи алФоқди ллосбоб ,
نام وی احمد بن محمدبن ابی سعدان بغدادیست از یاران جنید و نوری است و از اقران رودباری وی عالمتر مشایخ وقت بوده بعلوم این طایفه و علم شرع. بوالحسن بن الحدیق گوید و بوالعباس فرغانی: که نماند درین زمان این طایفه را جز از دو تن: بوعلی رودباری در مصر و بوبکر بن ابی سعدان بعراق، و بوبکر فهمتر از بوعلی. وی گفت: هر که با صوفیان صحبت کند باید که ویرا نفس نبود و دل بود و ملک نبود چون بچیزی نگرد از اسباب، از آنچ بلوغ قصد ویست بیفتد و ببرد و بآن نرسد. وی گفت: اصوفی هوالخارج عن النعوت و الرسوم، والفقیر هو الفاقد للاسباب،
Фқди алсбби авҷаби ?лаи исми аФқру саҳли ?лаи алтриқи илои алмсбб .
فقد السبب اوجب له اسم افقر و سهل له الطریق الی المسبب.
Ва қоли ибни абии саъдон : алонқтоъи ани алаҳволи сабаби улвусули илои аллоҳ . Ва қол : ман лами интрФи болтсўФи Фҳўи ғбӣ .
و قال ابن ابی سعدان: الانقطاع عن الاحوال سبب الوصول الی اللّه. و قال: من لم ینطرف بالتصوف فهو غبی.
Шайх алислом гуфт : ки бўбкри шогирди ҷунайди аизи вҳўи мҳмдбни алии бен алҳсни бен вҳби алътўФии ҳдси бмсри ани алҳсни бен сФё ва « абӯ » ҷаъфари алФрёнӣу мтини тўФии болмлаҳи санаи хумсу арбаъӣну слсмоӣаҳ .
شیخ الاسلام گفت: که بوبکر شاگرد جنید ایذ وهو محمدبن علی بن الحسن بن وهب العطوفی حدث بمصر عن الحسن بن سفیا و «ابو»جعفر الفریانی و مطین توفی بالمله سنه خمس و اربعین و ثلثمائه.
Бўнсри тршизӣ маро гуфт : кӣ шайхи Абдуллоҳ розӣ гуфт , кӣ бўбкр ътўФӣ гуфт : ки устод ман гуфт ҷунайд : арксӣ бинад ки имон дорад бо ин тайифа ва ин бипазирад , зинҳор виро гӯйанд то марои бдъо ёд дорад . Шайх алислом гуфт : ки ҳаллоҷ гуяд дар охири китоб : ки ҳар ки бойени суханони мо имон дорад , ва чошнӣ дорад , виро аз ман салом кунед . Ва шайх амӯ гуяд , ки шайх сервонӣ гуфт : арпоӣ доред бхросон шавед . Бзёрт касе каши мо дӯст . Ва шайх аббос гуфт , ки шайх сервонӣ гуфт : ман васият кунам шуморо бникўӣии бксӣ ки шуморо дӯст .
بونصر ترشیزی مرا گفت: کی شیخ عبداللّه رازی گفت، کی بوبکر عطوفی گفت: که استاد من گفت جنید: ارکسی بیند که ایمان دارد با این طایفه و این بپذیرد، زینهار ویرا گویند تا مرا بدعا یاد دارد. شیخ الاسلام گفت: که حلاج گوید در آخر کتاب: که هر که باین سخنان ما ایمان دارد، و چاشنی دارد، ویرا از من سلام کنید. و شیخ عمو گوید، که شیخ سیروانی گفت: ارپای دارید بخراسان شوید. بزیارت کسی کش ما دوست. و شیخ عباس گفت، که شیخ سیروانی گفت: من وصیت کنم شما را بنیکوئی بکسی که شما را دوست.
Шайх алислом гуфт : ки онкас ки ин тайифаро дӯст дорад , он виро нақданст яъне баҳри аллоҳро дӯст медорад , то худ боинон чаҳ буд . Ва гуфт : то касе набӯд , ки аллоҳи таъолӣ бо вай кӯҳ надорад яъне аз дӯстӣу ътоит ӯ боинон зарра наёранд яъне дӯстӣу қабул . Воншд :
شیخ الاسلام گفت: که آنکس که این طایفه را دوست دارد، آن ویرا نقداست یعنی بهر اللّه را دوست میدارد، تا خود باینان چه بود. و گفت: تا کسی نبود، که اللّه تعالی با وی کوه ندارد یعنی از دوستی و عتایت او باینان ذرهٔ نیارند یعنی دوستی و قبول. وانشد:
Саломи роиҳи ғодӣ
سلام رایح غادی
Алии сокинаи алўодӣ
علی ساکنة الوادی
Алии ман ҳубаи фарз
علی من حبه فرض
Алии алҳозри волбодӣ
علی الحاضر والبادی
Шайх алислом гуфт , ки бўбкр кордгар гуяд : кӣ муштоқи бадари марг . Лиззат беш азон ёбад кӣ зинда аз шарбати шаҳд .
شیخ الاسلام گفت، که بوبکر کاردگر گوید: کی مشتاق بدر مرگ. لذت بیش ازان یابد کی زنده از شربت شهد.
Шайх алислом гуфт : кӣ бидон худоӣ ки ҷузи азу худоӣ нест ки ҳўи бахтро ҳаргиз рӯз меноед , некӯтару бороҳаттару хуштар , азон рӯз ки ъзроӣил буи ояд рӯзи пасин ва гуяд : матарс ! бо раҳми алроҳмин май шӯй ,у боватани худ май рисӣ , ва ба иди маин май рӯй ! ин ҷаҳон манзиласт ва зиндон муъминаст , ин аизри ориятӣ баҳонааст . То икроаҳ ки баҳонаи фарои барад ва дар ҳақиқат боз шавад ,у марди бзндгонӣ ҷовид расад шеър :
شیخ الاسلام گفت: کی بدان خدای که جز ازو خدای نیست که هو بخت را هرگز روز میناید، نیکوتر و باراحتتر و خوشتر، ازان روز که عزرائیل بوی آید روز پسین و گوید: مترس! با رحم الراحمین میشوی، و باوطن خود میرسی، و به عید مهین میروی! این جهان منزلست و زندان مومنست، این ایذر عاریتی بهانه است. تا یکراه که بهانه فرا برد و در حقیقت باز شود، و مرد بزندگانی جاوید رسد شعر:
Мӯати алтқии ҳиўаҳи лои инқитоъи лҳо
موت التقی حیوة لا انقطاع لها
Қади мот ва ҳам фии анноси аҳёء
قد مات و هم فی الناس احیاء
Шайх алислом гуфт : ки шайхи бўбкр саққо гуяд : дар киштӣ будам бод бархесту мавҷ ,у халқи фарёд дар гирифт бдъоء кардан . Дарвешӣ буд дар киштии сар дар гилӣми печида , фаро вай шуданд гуфтанд : девона ! халқ дар дуо взорӣанд , ту ҳам чизеи гӯй ! сар аз гилӣм берун кард , ва ин байт бигуфт :
شیخ الاسلام گفت: که شیخ بوبکر سقا گوید: در کشتی بودم باد برخاست و موج، و خلق فریاد در گرفت بدعاء کردن. درویشی بود در کشتی سر در گلیم پیچیده، فرا وی شدند گفتند: دیوانهٔ! خلق در دعا وزاریاند، تو هم چیزی گوی! سر از گلیم بیرون کرد، و این بیت بگفت:
Аҷабати лқбки Киеви анқлб
عجبت لقبک کیف انقلب
Ва шудаи ҳбки лии лами изҳб
و شدة حبک لی لم یذهب
Ва сари барад дар гилӣм . Гуфтанд ин чаҳ девонааст . Фаро вай мегӯйанд кӣ чизе бигӯӣ . Сар берун карду байт дигар бигуфт .
و سر برد در گلیم. گفتند این چه دیوانه است. فرا وی میگویند کی چیزی بگوی. سر بیرون کرد و بیت دیگر بگفت.
Ва аъҷби ман зоу золннӣ
و اعجب من ذا و ذالننی
Ароки бъини алрзоФии алғзб
اراک بعین الرضافی الغضب
Мавҷи бёромиду боди истод . Шайх алислом гуфт : ки ӯ ду байти оради ман сими он дидаам ҷои дигар ва он инаст ?фони ҷадати болўсли аҷбтнии волои Фҳзои лтриқи алътбу Абубакри алмсрии номи ваии Муҳамади ибн иброҳӣмаст устоди диқӣу қроФии аизи шогирди зқоқи маин аиз . Бо ҷунайду нурӣ суҳбат карда . ТўФии фии шаҳри рамазони санаи хумсу арбаъӣну слсмоӣаҳи маъаи абии бикри алътўФӣ . Бўбкр мисрӣ гуяд : ки бо ҷунайд будаму бўолҳсини нурӣу ҷамоатӣ аз машойихи суфиён ,у қўол чизе мехонд . Нурӣ бархест ва рақс мекард , фарои сар ҷунайд расед гуфт хез ! вўӣ нишаста буд , ва ин оят бархонад : анмои истҷиби аллазӣнаи исмъўни алоиаҳ . Ҷунайд гуфт : втрии алҷболи тҳсбҳои ҷомидау ҳаии тмрмри алсҳоб .
موج بیارامید و باد ایستاد. شیخ الاسلام گفت: که او دو بیت آرد من سیم آن دیدهام جای دیگر و آن اینست فان جدت بالوصل اجبتنی والا فهذا لطریق العطب و ابوبکر المصری نام وی محمد ابن ابراهیم است استاد دقی و قرافی ایذ شاگرد زقاق مهینایذ. با جنید و نوری٭ صحبت کرده. توفی فی شهر رمضان سنه خمس و اربعین و ثلثمائه مع ابیبکر العطوفی. بوبکر مصری گوید: که با جنید بودم و بوالحسین نوری و جماعتی از مشایخ صوفیان، و قوال چیزی میخواند. نوری برخاست و رقص میکرد، فرا سر جنید رسید گفت خیز! ووی نشسته بود، و این آیت برخواند: انما یستجیب الذین یسمعون الآیه. جنید گفت: وتری الجبال تحسبها جامدة و هی تمرمر السحاب.