Дасти шӯй эй табиби азин бемор

دست شوی ای طبیب ازین بیمار

Мҳтзрро ба ҳол худ бигзор

محتضر را به حال خود بگذار

Манишин дар канори беморӣ

منشین در کنار بیماری

Ки саломати азуи гирифтаи канор

که سلامت ازو گرفته کنار

Суди надиҳади давоу маъҷунат

سود ندهد دوا و معجونت

Ки табиат фитодааст аз кор

که طبیعت فتاده است از کار

Ҷонаши андар лабасту нола ба дил

جانش اندر لب است و ناله به دل

Ҳони бсхтии гулӯӣ ӯ мФшор

هان بسختی گلوی او مفشار

Ҳайфи азин нотавон бетан ва туаш

حیف ازین ناتوان بی تن و توش

Оўх аз ин марӣз бе ғмхўор

آوخ از این مریض بی غمخوار

Ки парастораш оварад шабу рӯз

که پرستارش آورد شب و روز

Ҷои ҷлоби заҳри каждуму мор

جای جلاب زهر کژدم و مار

Таҳтаи имтиҳон атфол аст

تخته امتحان اطفال است

Синаи дардманди ин бемор

سینه دردمند این بیمار

эй падари чашми пӯши азин фарзанд

ای پدر چشم پوش ازین فرزند

эй писари зини падар назар бурдор

ای پسر زین پدر نظر بردار

Ин чунин хаста кӣ шавад солим

این چنین خسته کی شود سالم

Ин чунин хуфта кӣ шавад бедор

این چنین خفته کی شود بیدار

Қолаби мардумон тиҳӣ гардад

قالب مردمان تهی گردد

Соғари умр чун шавад саршор

ساغر عمر چون شود سرشار

Хоҷаи андари шикори гӯр нар аст

خواجه اندر شکار گور نر است

Ногаҳон гӯр гирадаш бшкор

ناگهان گور گیردش بشکار

Марди регаш ба ақрабо нарасад

مرد ریگش به اقربا نرسد

Гарчи ҳастанд ворисон бисёр

گرچه هستند وارثان بسیار

Лек ҳастанд хайли муддаӣон

لیک هستند خیل مدعیان

Зираку ринду чобуку айёр

زیرک و رند و چابک و عیار

Ақраборо намонда фурсати он

اقربا را نمانده فرصت آن

Ки намоянди рози худ изҳор

که نمایند راز خود اظهار

Лошаи хар сиқт шудасту дӯд

لاشه خر سقط شد است و دود

Бар сараши ҷўқи гурги мардуми хор

بر سرش جوق گرگ مردم خوار

Хоҷа чун хуфт ва посбон шуд маст

خواجه چون خفت و پاسبان شد مست

Сари душман дар омад аз девор

سر دشمن در آمد از دیوار

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

эй азизони карам биҷой оред

ای عزیزان کرم بجای آرید

Ихтилоф аз миёна бурдоред

اختلاف از میانه بردارید

Дили душмани мёўриди бадаст

دل دشمن میاورید بدست

Хотир дӯстон маёзоред

خاطر دوستان میازارید

Хоинонро бадар кунед аз хон

خائنان را بدر کنید از خوان

Дунбаро дасти гурги мспорид

دنبه را دست گرگ مسپارید

Нақди умри азизро имрӯз

نقد عمر عزیز را امروز

Хору арзон захира машуморед

خوار و ارزان ذخیره مشمارید

Бустонед дода рози ҳариф

بستانید داده راز حریف

Бардаи хешро нигаҳдоред

برده خویش را نگهدارید

Душман ар каждумаст пикрўӣ

دشمن ار کژدم است پیکروی

Ҳамчуи мори сияҳ бар ӯ борид

همچو مار سیه بر او بارید

Чашматон гар бадваст каж нигарад

چشمتان گر بدوست کژ نگرد

Душмани ҷон хеш пиндоред

دشمن جان خویش پندارید

Ҷонатонгар адуӣ анҷуман аст

جانتان گر عدوی انجمن است

Нақш ӯро надида ингоред

نقش او را ندیده انگارید

Панди нниўши зишти ҳанҷара ро

پند ننیوش زشت حنجره را

Гӯш молида ва ҳалқ бифишоред

گوش مالید و حلق بفشارید

То тавонед дар мазореъи хеш

تا توانید در مزارع خویش

Донаи дӯстӣ ҳаме корид

دانه دوستی همی کارید

Нафаси офият бар ӯ бидамед

نفس عافیت بر او بدمید

Оби раҳмат бар ӯ фурӯ борид

آب رحمت بر او فرو بارید

Андарин киштзорҳои васеъ

اندرین کشتزارهای وسیع

Посбонҳо з сидқ бигуморед

پاسبان ها ز صدق بگمارید

Макунед ончӣ аз пушаймоняш

مکنید آنچه از پشیمانیش

Дасти хоӣиду сар ҳаме хоред

دست خائید و سر همی خارید

Ҳар замон кор шуд бъкси мурод

هر زمان کار شد بعکس مراد

Нукта Эй гӯям ар биҷой оред

نکته ای گویم ار بجای آرید

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

Сабаби заъф ва бехаёлӣ чист

سبب ضعف و بی خیالی چیست

Нолҳои алӣ алтўолӣ чист

نالهای علی التوالی چیست

Дар бар рои бхрдони ғаюр

در بر رای بخردان غیور

Фикри дарвеш лоуболӣ чист

فکر درویش لاابالی چیست

Ғайри таътилу инқилоби самар

غیر تعطیل و انقلاب ثمر

зи инқилобӣ ва эътидолӣ чист

ز انقلابی و اعتدالی چیست

Дғлиҳои артҷоъиўн

دغلیهای ارتجاعیون

Корҳои Абулмаъолӣ чист

کارهای ابوالمعالی چیست

Анҷуман ҳои шавам бунён кун

انجمن های شوم بنیان کن

Гашта доири дарин лиёлӣ чист

گشته دایر درین لیالی چیست

Инак аз фарти ҷаҳли нуктаи ақл

اینک از فرط جهل نکته عقل

Бар ту натавон намӯд ҳоле чист

بر تو نتوان نمود حالی چیست

Бо сари пари зи боду дасти тиҳӣ

با سر پر ز باد و دست تهی

Ин аФодоти хушк ва холӣ чист

این افادات خشک و خالی چیست

Бо рафиқони ҳадис . . . ри бтоқ

با رفیقان حدیث . . . ر بطاق

Аз адуи аҷзу хоя молӣ чист

از عدو عجز و خایه مالی چیست

Ҳукм чун бо вазир дохила шуд

حکم چون با وزیر داخله شد

Тафраи ҳукмрон заволӣ чист

طفره حکمران زوالی چیست

Хонаи ободу дӯст озод аст

خانه آباد و دوست آزاد است

Ҷои душмани дарин ҳаволӣ чист

جای دشمن درین حوالی چیست

Чун яқинаст фатҳу нусрати мо

چون یقین است فتح و نصرت ما

Ин хатарҳои эҳтимолӣ чист

این خطرهای احتمالی چیست

Вузаро ҳар яке ба маркази худ

وزرا هر یکی به مرکز خود

Гашта машғӯл мостмолӣ чист

گشته مشغول ماستمالی چیست

Баҳри ислоҳи кор ва бастани бор

بهر اصلاح کار و بستن بار

Интизор ҷанобиъолӣ чист

انتظار جنابعالی چیست

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

Ҳизби димўкротро чаканам

حزب دیموکرات را چکنم

Ташнаи мардуми Фуротро чаканам

تشنه مردم فرات را چکنم

Саъй дорам бъишу роҳату нӯш

سعی دارم بعیش و راحت و نوش

Ҳукми ман ъоши мотро чаканам

حکم من عاش مات را چکنم

Партӣ хона гашта порлумон

پارتی خانه گشته پارلمان

Ҳали ин мушкилотро чаканам

حل این مشکلات را چکنم

Баҳри дафъи адуи камари бастам

بهر دفع عدو کمر بستم

Миллат бесаботро чаканам

ملت بی ثبات را چکنم

Алхбисот ллхбисин аст

الخبیثات للخبیثین است

Таййибин таййиботро чаканам

طیبین طیبات را چکنم

Шуд Сикандари асири зулмати табъ

شد سکندر اسیر ظلمت طبع

Хизру оби ҳаётро чаканам

خضر و آب حیات را چکنم

Заҳр дар кому ҳанзали андари ҷом

زهر در کام و حنظل اندر جام

Ангабину наботро чаканам

انگبین و نبات را چکنم

Чунки масҷиди хароб ва рафт эмом

چونکه مسجد خراب و رفت امام

ҲоФзўои ллслўаҳро чаканам

حافظوا للصلوة را چکنم

Кӣса аз зар тиҳӣаст суфраи зи нон

کیسه از زر تهی است سفره ز نان

Сидқоту закотро чаканам

صدقات و زکات را چکنم

Бидқӣ гар биҷаҳад фарзин шуд

بیدقی گر بجهد فرزین شد

Бозии шоҳмотро чаканам

بازی شاهمات را چکنم

Сулҳ кардам ба марзбони балӯч

صلح کردم به مرزبان بلوچ

Ҳукмдори Ҳиротро чаканам

حکمدار هرات را چکنم

Сохтам бо вакилу мстнтқ

ساختم با وکیل و مستنطق

Рои ақзии алқазтро чаканам

رای اقضی القضات را چکنم

Тара бар риш ӯ намудем хирад

تره بر ریش او نمودم خرد

Дафтари тараотро чаканам

دفتر ترهات را چکنم

Ҳифз кардам зи оташи ин сандӯқ

حفظ کردم ز آتش این صندوق

Киеви қабзу баротро чаканам

کیف قبض و برات را چکنم

эй ки пурсӣ зи ман ба доми хатар

ای که پرسی ز من به دام خطر

Ки тариқи наҷотро чаканам

که طریق نجات را چکنم

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

эй писари шаби гузашт ва рӯз расед

ای پسر شب گذشت و روز رسید

Боғро , дай шуд ва тамӯз расед

باغ را، دی شد و تموز رسید

Хасмро аз паии ҷавози ситам

خصم را از پی جواز ستم

Рақами ҳукм лоиҷўз расед

رقم حکم لایجوز رسید

Хоки афсурдаро ҳарорату нур

خاک افسرده را حرارت و نور

зи офтоб ҷаҳон фурӯз расед

ز آفتاب جهان فروز رسید

Нойиби ассалтанаи бФри худоӣ

نایب السلطنه بفر خدای

Аз паии ҳали ин румуз расед

از پی حل این رموز رسید

Дами барад алъҷўз шуд хомаш

دم برد العجوز شد خامش

Мужда бар шайх ва бар ъҷўз расед

مژده بر شیخ و بر عجوز رسید

Киштӣ гавҳар омад аз Аммон

کشتی گوهر آمد از عمان

Корвони шукри з хўз расед

کاروان شکر ز خوز رسید

Бози андари шикор Кебек омад

باز اندر شکار کبک آمد

Шери ғжмон ба сайд юз расед

شیر غژمان به صید یوز رسید

Дуздро гӯи ммони дарин иқлӣм

دزد را گو ممان درین اقلیم

Ки ҷавонмарди кӣна туз расед

که جوانمرد کینه توز رسید

Аз паии интиқоми кори бадат

از پی انتقام کار بدت

Дар камони тири сина дуз расед

در کمان تیر سینه دوز رسید

Хонаи хасмро з занад қазо

خانه خصم را ز زند قضا

Оташи тези хона сӯз расед

آتش تیز خانه سوز رسید

Зулмро мавсим хафо омад

ظلم را موسم خفا آمد

Адлро мавқе буруз расед

عدل را موقع بروز رسید

Шамъ бигзору сӯии ҷамъи гароӣ

شمع بگذار و سوی جمع گرای

Пардаи шаби бадар ки рӯз расед

پرده شب بدر که روز رسید

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

Равшанӣ ёфт шамъи порлумон

روشنی یافت شمع پارلمان

Мардумӣ кард ҷамъи порлумон

مردمی کرد جمع پارلمان

Дил чу парвонаи хештанро кард

دل چو پروانه خویشتن را کرد

Ба фидои пеши шамъи порлумон

به فدا پیش شمع پارلمان

Баҳри машрӯтаи ҳамчуи марворид

بهر مشروطه همچو مروارید

Дар лагани рехти дмъи порлумон

در لگن ریخت دمع پارلمان

Адлу инсофи ту амон омад

عدل و انصاف تو امان آمد

Сӯии Эрони бтмъи порлумон

سوی ایران بطمع پارلمان

Кист каз ман расонади ин пайғом

کیست کز من رساند این پیغام

Ошкоро ба самъи порлумон

آشکارا به سمع پارلمان

Ки камари бастаи артҷоъиўн

که کمر بسته ارتجاعیون

Аз паии қалъу қамъи порлумон

از پی قلع و قمع پارلمان

эй ҳавохоҳи маҷлиси миллӣ

ای هواخواه مجلس ملی

Хезу дршўи бҷмъи порлумон

خیز و درشو بجمع پارلمان

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

Ақли маҷнӯни маҷлис миллӣ аст

عقل مجنون مجلس ملی است

Ҳуши мафтӯни маҷлис миллӣ аст

هوش مفتون مجلس ملی است

Суҳуфи Ҳушангу дафтари ҷомосб

صحف هوشنگ و دفتر جاماسب

Фаръи қонӯни маҷлис миллӣ аст

فرع قانون مجلس ملی است

Бандаи он ҳаким бо хирадам

بنده آن حکیم با خردم

Ки Флотўни маҷлис миллӣ аст

که فلاطون مجلس ملی است

Дили доноу ақли равшан ӯ

دل دانا و عقل روشن او

Шамси гардуни маҷлис миллӣ аст

شمس گردون مجلس ملی است

Беҳтар аз нахли тавру қомати ҳур

بهتر از نخل طور و قامت حور

Сарви мавзуни маҷлис миллӣ аст

سرو موزون مجلس ملی است

Ақли мўсои дор шурӣ шуд

عقل موسای دار شوری شد

Адли ҳорӯни маҷлис миллӣ аст

عدل هارون مجلس ملی است

Чархи брҷису Зуҳрау кайвон

چرخ برجیس و زهره و کیوان

Ҳамаи модӯни маҷлис миллӣ аст

همه مادون مجلس ملی است

Ғам махӯргар шағоли гурусна Эй

غم مخور گر شغال گرسنه ای

Ташна бар хӯни маҷлис миллӣ аст

تشنه بر خون مجلس ملی است

Аз дар мо дарун нахоҳад шуд

از در ما درون نخواهد شد

Ҳар ки беруни маҷлис миллӣ аст

هر که بیرون مجلس ملی است

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

эй вазиронгар иттифоқ кунед

ای وزیران گر اتفاق کنید

Тарки ин ҳила ва нифоқ кунед

ترک این حیله و نفاق کنید

Маликро эмин аз баҳонаи хасм

ملک را ایمن از بهانه خصم

Вази таколиф лоитоқ кунед

وز تکالیف لایطاق کنید

Аз камолу фазилату тақво

از کمال و فضیلت و تقوی

Зевару афсар ва натоқ кунед

زیور و افسر و نطاق کنید

Хари исо чу ҷуфта андозад

خر عیسی چو جفته اندازد

Кайфараш бо сам ва яроқ кунед

کیفرش با سم و یراق کنید

Писаронро ки нохалаф бошанд

پسران را که ناخلف باشند

Барӣ аз ирс карда оқ кунед

بری از ارث کرده عاق کنید

Яди Яманӣ , дароз , ҷониби Форс

ید یمنی، دراز، جانب فارس

Яди исрӣ , сӯй Ироқ кунед

ید یسری، سوی عراق کنید

эй вакилони худоиро бо ҳам

ای وکیلان خدای را با هم

Аҳду мисоқ дар всоқ кунед

عهد و میثاق در وثاق کنید

Вузароро бдом меҳр кашид

وزرا را بدام مهر کشید

Маликро хона вифоқ кунед

ملک را خانه وفاق کنید

Бо ғарази кӯси алўдоъи занед

با غرض کوس الوداع زنید

Бо марази банк алФроқ кунед

با مرض بانک الفراق کنید

Хасм агар шоҳ дар ърӣ фиканед

خصم اگر شاه در عری فکنید

Дузд агар моҳ дар муҳоқ кунед

دزد اگر ماه در محاق کنید

Нафаси аммораро дарин савдо

نفس اماره را درین سودا

Дасти фарсӯдаи з эҳтироқ кунед

دست فرسوده ز احتراق کنید

Масдар шавамро зи исму зи феъл

مصدر شوم را ز اسم و ز فعل

Тарки тсриФ ва иштиқоқ кунед

ترک تصریف و اشتقاق کنید

Ин шаётини инсро маҳрӯм

این شیاطین انس را محروم

Аз фасоду з истироқ кунед

از فساد و ز استراق کنید

Рӯй дар каъба вифоқ наед

روی در کعبه وفاق نهید

Пушт бар қибла шиқоқ кунед

پشت بر قبله شقاق کنید

Сабақ аз дарс давлатӣ гиред

سبق از درس دولتی گیرید

Вндрини арса астбоқ кунед

وندرین عرصه استباق کنید

Аз давраи коратон бурун набӯд

از دوره کارتان برون نبود

Гар бимиред ё хноқ кунед

گر بمیرید یا خناق کنید

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

Мардро гар баранд банд аз банд

مرد را گر برند بند از بند

Натавонади дил аз ватан барканд

نتواند دل از وطن برکند

Хонаи дӯст дар кафи душман

خانه دوست در کف دشمن

Надиҳади ҳеҷ марди ғайратманд

ندهد هیچ مرد غیرتمند

Нори ҳуби алўтн чу шуъла занад

نار حب الوطن چو شعله زند

Дили муъмин бар ӯ шавад чу сапанд

دل مؤمن بر او شود چو سپند

Доғи фарзанди саҳлтар з он аст

داغ فرزند سهل تر ز آن است

Ки сипории бдшмнони фарзанд

که سپاری بدشمنان فرزند

Дӯстгар пўшдти пилосу гилӣм

دوست گر پوشدت پلاس و گلیم

Ба ки бегонаи парниён ва паранд

به که بیگانه پرنیان و پرند

Машриқиро бмғрбӣ чаҳ қиёс

مشرقی را بمغربی چه قیاس

Кебек бо ҷғд кӣ кунад пайванд

کبک با جغد کی کند پیوند

Ном беҳимматӣ бхўиш манеҳ

نام بی همتی بخویش منه

Доғ беғайритӣ бахуд мапаснд

داغ بی غیرتی بخود مپسند

Рафта дар хок ба ки монда ба нанг

رفته در خاک به که مانده به ننگ

Мурда дар гӯр ба ки зинда ба банд

مرده در گور به که زنده به بند

Сӯии Қафқозу ҳинди дидаи гушой

سوی قفقاز و هند دیده گشای

То зи Қафқозу ҳиндгирӣ панд

تا ز قفقاز و هند گیری پند

Парда дар рӯй худ кашӣ то кӣ

پرده در روی خود کشی تا کی

Пунба дар гӯш худ наҳй то чанд

پنبه در گوش خود نهی تا چند

Ҷурми худро зи ҷаҳл бар Иблис

جرم خود را ز جهل بر ابلیس

ё бкҷи гардӣ замона мабанд

یا بکج گردی زمانه مبند

Гиря кун бар сиёҳи рӯзии хеш

گریه کن بر سیاه روزی خویش

Ба сиёҳӣ рӯй ғайр маханд

به سیاهی روی غیر مخند

Сояи қаду акс рӯй ту буд

سایه قد و عکس روی تو بود

Инки дидӣ туро биханда фиканд

اینکه دیدی تو را بخنده فکند

Аблаҳии аблаҳи он қадр ки ҷунун

ابلهی ابله آنقدر که جنون

Бсбол ту мехӯрд савганд

بسبال تو می خورد سوگند

Ростӣ эй писар чу дармонӣ

راستی ای پسر چو درمانی

Мутаҳайири миёни ору газанд

متحیر میان عار و گزند

Чораи ?ут аз ду кор берун нест

چاره ات از دو کار بیرون نیست

Бишинав ин нуктаро ббонги баланд

بشنو این نکته را ببانگ بلند

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

Надиҳади ҳеҷ марди фарзона

ندهد هیچ مرد فرزانه

Хонаи худ бадасти бегона

خانه خود بدست بیگانه

Сари худро барад агар набард

سر خود را برد اگر نبرد

Пои бегонаро аз он хона

پای بیگانه را از آن خانه

Дасти азин шева бар надорад мард

دست ازین شیوه بر ندارد مرد

Гар бибаранди дасташ аз шона

گر ببرند دستش از شانه

Магаси ангабину мӯри заъиф

مگس انگبین و مور ضعیف

Надиҳади роҳи ғайр дар лона

ندهد راه غیر در لانه

Ту азин ҳар ду бехаёл тарӣ

تو ازین هر دو بی خیال تری

эй хари хираи деви девона

ای خر خیره دیو دیوانه

Ки суханҳои аҳли маънӣ ро

که سخن های اهل معنی را

Фарз кардӣ фусуну афсона

فرض کردی فسون و افسانه

Бскаҳи мустағриқии бмстӣу хоб

بسکه مستغرقی بمستی و خواب

Кас надонад ки зиндае ё на

کس نداند که زنده ای یا نه

эй бародари бурузи тираи хеш

ای برادر بروز تیره خویش

Гиря кун чун сутуни ҳаннона

گریه کن چون ستون حنانه

Токунӯн ҳечкас наме донист

تاکنون هیچکس نمی دانست

Ки чаҳ дории даруни анбона

که چه داری درون انبانه

Инак он розҳои пинҳон ро

اینک آن رازهای پنهان را

Фош кардӣ бики ду паймона

فاش کردی بیک دو پیمانه

Аз тиҳии мағзӣу сабки вазнӣ

از تهی مغزی و سبک وزنی

Масти гаштии ббўии майхона

مست گشتی ببوی میخانه

Баради андари хумори неи бқмор

برد اندر خمار نی بقمار

Зару симати ҳарифи ҷонона

زر و سیمت حریف جانانه

Ту шудӣ дар канори кадбону

تو شدی در کنار کدبانو

Дузд шуд кадхудои кошона

دزد شد کدخدای کاشانه

Ин замони кови фитодаи андари банд

این زمان کاو فتاده اندر بند

Мурғи рӯҳи ту аз паии дона

مرغ روح تو از پی دانه

Чораи банди хеш агар хоҳӣ

چاره بند خویش اگر خواهی

Панди ман кори банди мардона

پند من کار بند مردانه

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

Магари эрониён на аз башаранд

مگر ایرانیان نه از بشرند

ё зи гурги даранда паст таранд

یا ز گرگ درنده پست ترند

эй насорои магари мусулмонон

ای نصاری مگر مسلمانان

Дад ва деванд ё ки ҷонваранд

دد و دیوند یا که جانورند

Бхдои дев дад наянд валек

بخدا دیو دد نیند ولیک

Ҳамчуи пели дмон ва шер наринд

همچو پیل دمان و شیر نرند

Хӯнашонро махӯр ки зақуманд

خونشان را مخور که زقومند

Мушташон бар мазан ки ништрнд

مشتشان بر مزن که نیشترند

Дили эрониёни шФиқстӣ

دل ایرانیان شفیقستی

Бгмонт ки бедил ва ҷигаранд

بگمانت که بی دل و جگرند

Ҳайф бошад зи навъи одамиён

حیف باشد ز نوع آدمیان

Кодмиро чу гов ва хар шимуранд

کادمی را چو گاو و خر شمرند

На харанд ва на гови ин мардум

نه خرند و نه گاو این مردم

Ки шарафро бхўн хеш харанд

که شرف را بخون خویش خرند

Мо нажод фириштаему касон

ما نژاد فرشته ایم و کسان

Ки мазолим харанд гов ва харанд

که مظالم خرند گاو و خرند

Мо накӯ сиратему неки ахлоқ

ما نکو سیرتیم و نیک اخلاق

Гурги дарандаи халқ бад сайранд

گرگ درنده خلق بد سیرند

эй ситамкорае ки аз ситамат

ای ستمکاره ای که از ستمت

Ҳамаи халқ замона барҳазаранд

همه خلق زمانه برحذرند

Зулм чандон сазад ки бар злом

ظلم چندان سزد که بر ظلام

Кас нагӯяд зи адл бе хабаранд

کس نگوید ز عدل بی خبرند

Узв якдигаранд одамиён

عضو یکدیگرند آدمیان

зи онкӣ аз як нажод ва як гуҳаранд

ز آنکه از یک نژاد و یک گهرند

Одамии зодаи гони дарин гетӣ

آدمی زاده گان درین گیتی

Ҳама бо ҳам шарики хайр ва шаранд

همه با هم شریک خیر و شرند

Ғам ёрон бихӯр ки ёронат

غم یاران بخور که یارانت

Рӯзи танагии ҳамаи ғам ту хуранд

روز تنگی همه غم تو خورند

Ҳар чаҳ хоҳӣ бикун валек бидон

هر چه خواهی بکن ولیک بدان

Ки баду неки ҷумла дар гузаранд

که بد و نیک جمله در گذرند

Гар шағолони бахонаи шерон

گر شغالان بخانه شیران

Андар оянд монда дар хатаранд

اندر آیند مانده در خطرند

Хашми шерон , агар бадал ҷанбед

خشم شیران، اگر بدل جنبید

Пӯстҳошони ҳаме бетон бадаранд

پوستهاشان همی بتن بدرند

эй ситамдидаи марди Эронӣ

ای ستمدیده مرد ایرانی

Ки рақибони бахона ту даранд

که رقیبان بخانه تو درند

Гар бихоҳӣ ки обрӯии ту ро

گر بخواهی که آبروی تو را

Ин хабисон бишрФ набаранд

این خبیثان بیشرف نبرند

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست

эй бик ҷуръа дода ақл аз даст

ای بیک جرعه داده عقل از دست

Чанд дар бистари аўФтодаҳу маст

چند در بستر اوفتاده و مست

Бо хабари шӯ ки дасти мондаи зи кор

با خبر شو که دست مانده ز کار

Бар ҳазари шӯ ки кори рафтаи зи даст

بر حذر شو که کار رفته ز دست

Мурғи айёри рафтаи андари дом

مرغ عیار رفته اندر دام

Моҳии зираки аўФтодаҳ ба шаст

ماهی زیرک اوفتاده به شست

Ҷузи бФн кӣ тавон з варта гурехт

جز بفن کی توان ز ورطه گریخت

Ҷуз ба тадбир чун туоне раст

جز به تدبیر چون توانی رست

Натавон зист зери деворӣ

نتوان زیست زیر دیواری

Каши сукӯни аўФтоду сақфи шикаст

کش سکون اوفتاد و سقف شکست

Душмани шӯхи чашм бе парво

دشمن شوخ چشم بی پروا

Зар парастаст ва ту худои параст

زر پرست است و تو خدای پرست

Ба тиҷорати туро кунад мағбун

به تجارت تو را کند مغبون

Чун туро нест ҳар чаҳ ӯро ҳаст

چون ترا نیست هر چه او را هست

Паст гардад бар ту бо таъзим

پست گردد بر تو با تعظیم

То замонӣ ки бор худ барбаст

تا زمانی که بار خود بربست

Чун тарозу ки каффаи пар ӯ

چون ترازو که کفه پر او

Дар бар каффа ӣ тиҳӣ шудаи паст

در بر کفه ی تهی شده پست

Бори худро чу басти он ғаддор

بار خود را چو بست آن غدار

Хотиратро ба тир таъна бахаст

خاطرت را به تیر طعنه بخست

Аз пас онкии ангабин ту хӯрд

از پس آنکه انگبین تو خورد

Рехт дар соғари ту заҳру кбст

ریخت در ساغر تو زهر و کبست

Гар ту дар ҳар ҳазор шаст барӣ

گر تو در هر هزار شصت بری

ӯ баҳри сад баради зи моли ту шаст

او بهر صد برد ز مال تو شصت

Чун сарат дар каманд хеш оварад

چون سرت در کمند خویش آورد

Аўстодонаҳ аз каманди ту ҷуст

اوستادانه از کمند تو جست

ӯ бмғрб шавад ту дар машриқ

او بمغرب شود تو در مشرق

Ҳар касе сӯии асли худ пайваст

هر کسی سوی اصل خود پیوست

Чун чунинаст панд ман бишинав

چون چنین است پند من بشنو

Ки буд ёдгори аҳди аласт

که بود یادگار عهد الست

Ту тани осони биҷой дар манишин

تو تن آسان بجای در منشین

Кӯи тани осон ба ҷой дар нанишаст

کو تن آسان به جای در ننشست

ё бикаш хасмроу бркни пӯст

یا بکش خصم را و برکن پوست

ё бдшмн сипор хонаи дӯст

یا بدشمن سپار خانه دوست