Дило як дам раҳо кун обу гул ро
دلا یک دم رها کن آب و گل را
Салои ишқ дар даҳ аҳли дил ро
صلای عشق در ده اهل دل را
зи нури ишқи шамъ ҷон барафрӯз
ز نور عشق شمع جان برافروز
Збўри ишқ аз ҷонони дромўз
زبور عشق از جانان درآموز
Чу зер аз ишқи рамзи роз май гӯй
چو زیر از عشق رمز راز میگوی
Чу булбул бе забони асрор май гӯй
چو بلبل بی زبان اسرار میگوی
Чу Довӯди оят саргаштагон хон
چو داود آیت سرگشتگان خوان
Збўри ишқ бар ошуфтагон хон
زبور عشق بر آشفتگان خوان
Ҳадиси ишқи вирди ошиқони соз
حدیث عشق ورد عاشقان ساز
Дилу ҷон дар ҳавои ошиқони боз
دل و جان در هوای عاشقان باز
Чу авд аз ишқ бар оташи ҳамеи сӯз
چو عود از عشق بر آتش همی سوز
Чу шамъӣ майгарӣу хуши ҳамеи сӯз
چو شمعی میگری و خوش همی سوز
Шароби ишқ дар ҷоми хиради рез
شراب عشق در جام خرد ریز
Вази онҷои ҷуръа бар ҷони худ рез
وز آنجا جرعهٔ بر جان خود ریز
Хирад чун маст шуд низаш мадаи соф
خرد چون مست شد نیزش مده صاف
Бгўшши боз на то кам занад лоф
بگوشش باز نه تا کم زند لاف
Чўъшқ омад хирадро майли даракаш
چوعشق آمد خرد را میل درکش
Бдоғи ишқи худро нили даракаш
بداغ عشق خود را نیل درکش
Хирад обасту ишқи оташ басӯрат
خرد آبست و عشق آتش بصورت
Насозад об бо оташи зарурат
نسازد آب با آتش ضرورت
Хиради ҷузи зоҳири ду ҷаҳон на бинад
خرد جز ظاهر دو جهان نه بیند
Валикини ишқи ҷузи ҷонон на бинад
ولیکن عشق جز جانان نه بیند
Хиради гунҷишки доми нотмомист
خرد گنجشک دام ناتمامیست
Валикини ишқ симурғ маъонӣаст
ولیکن عشق سیمرغ معانیست
Хиради дебоча девон роғаст
خرد دیباچه دیوان راغست
Валикини ишқи дарии шаб чароғ аст
ولیکن عشق دری شب چراغ است
Хиради нақд сарой коинотаст
خرد نقد سرای کایناتست
Валикини ишқ эксир ҳаётаст
ولیکن عشق اکسیر حیاتست
Хирад зоҳид намой ҳар ҳаволӣаст
خرد زاهد نمای هر حوالیست
Валикини ишқи шнгии лои аболист
ولیکن عشق شنگی لا ابالیست
Хирад бар дили дилӣ пар интизораст
خرد بر دل دلی پر انتظارست
Валикини ишқ дар пишон кор аст
ولیکن عشق در پیشان کار است
Хирадро хирқа таклиф пӯшанд
خرد را خرقه تکلیف پوشند
Валикини ишқро ташриф пӯшанд
ولیکن عشق را تشریف پوشند
Хиради роҳ сухан омӯз хоҳад
خرد راه سخن آموز خواهد
Вале ишқи оҳи ҷон афрӯз хоҳад
ولی عشق آه جان افروز خواهد
Хиради ҷонпарвар ҷон соз омад
خرد جان پرور جان ساز آمد
Вале ишқи оташи ҷон боз омад
ولی عشق آتش جان باز آمد
Хирад Тифласту ишқи устод кор аст
خرد طفل است و عشق استاد کار است
Аз ин то он тафовут бешумор аст
از این تا آن تفاوت بی شمار است
Ду ойӣнааст ишқу дили муқобил
دو آیینه است عشق و دل مقابل
Ки ҳар ду рӯй дар рӯйанд аз аввал
که هر دو روی در رویاند از اول
Миён ҳар ду як пардаи сет дар пеш
میان هر دو یک پرده ست در پیش
Валикин нест бе пардаи яке беш
ولیکن نیست بی پرده یکی بیش
Бибин сӯрат дар обӣ бе кудурат
ببین صورت در آبی بی کدورت
Ки як чизаст бо ҳам обу сӯрат
که یک چیزست با هم آب و صورت
зи дил то ишқ роҳӣ нест душвор
ز دل تا عشق راهی نیست دشوار
Миёни ишқу дили мўиисти миқдор
میان عشق و دل موییست مقدار
Ҷаҳон ишқ дарёӣаст бе бен
جهان عشق دریاییست بی بن
Вагар мўиист бар раведи зи нохун
وگر موییست بر روید ز ناخن
Чу ояд лашгари ишқ аз камӣни гоҳ
چو آید لشگر عشق از کمین گاه
Намонад ақлро аз ҳеҷ сӯи роҳ
نماند عقل را از هیچ سو راه
Гурезон гардад аз ҳар сӯии ноком
گریزان گردد از هر سوی ناکام
Чу ишқ аз дар даройади ақл аз бом
چو عشق از در درآید عقل از بام
Касе каз ишқ дар дарёӣ жарфаст
کسی کز عشق در دریای ژرفست
Бидонади кин чаҳ корӣ бас шигарфаст
بداند کین چه کاری بس شگرفست
Футуҳи роҳи ошиқ дор бозӣаст
فتوح راه عاشق دار بازیست
Ту пиндории магари кин ишқ бозӣаст
تو پنداری مگر کین عشق بازیست
Аҷоиби ҷўҳристи ин олами ишқ
عجایب جوهریست این عالم عشق
Ки мегуяд арз бошад ғами ишқ
که میگوید عرض باشد غم عشق
Ки дидаст ин арзи ҳаргиз ба кунин
که دیدست این عرض هرگز به کونین
Казу як ақли лоибқии замонин
کزو یک عقل لایبقی زمانین
Ҷаҳони пари шаҳнаи султон ишқ аст
جهان پر شحنه سلطان عشق است
зи моҳӣ то ба моҳи айвон ишқ аст
ز ماهی تا به ماه ایوان عشق است
Нишоед ишқро ҳар нотавонӣ
نشاید عشق را هر ناتوانی
Бибояд комилӣу кордонӣ
بباید کاملی و کاردانی
Шигарфӣ бояду покизаи бозӣ
شگرفی باید و پاکیزه بازی
Ки ояд аз ҳар андӯҳяши нозӣ
که آید از هر اندوهیش نازی
Дарин дарёии хӯн ғарқа гашта
درین دریای خون غرقه گشته
Ҷаҳон бедӯст бар вай ҳалқа гашта
جهان بی دوست بر وی حلقه گشته
Ҳазорон ҷом дар заҳри аўФтодаҳ
هزاران جام در زهر اوفتاده
Дар ошомидаҳу абрӯи кушода
در آشامیده و ابرو گشاده
Ҳазорон тири муҳками хӯрда бар дил
هزاران تیر محکم خورده بر دل
Чу оҳӯ май дӯди ду пой дар гул
چو آهو میدود دو پای در گل
На ӯро Зуҳраи фарёд кардан
نه او را زهره فریاد کردن
На азҷонони маҷоли ёд кардан
نه ازجانان مجال یاد کردن
Агар аз васл ӯ ёбад нишоне
اگر از وصل او یابد نشانی
Ба ҳиҷрон дар гурезад ҳар замонӣ
به هجران در گریزد هر زمانی
Ки дорад тоби қурби васли ҷонон
که دارد تاب قرب وصل جانان
Чаҳ синҷиди шабнамӣ дар пеши тӯфон
چه سنجد شبنمی در پیش طوفان
Дар он дарёи чунин қатра чаҳ синҷид
در آن دریا چنین قطره چه سنجد
Бар он хуршеди як зарра чаҳ синҷид
بر آن خورشید یک ذره چه سنجد
Басии ҷонҳо дар ин яғмои ббрднд
بسی جانها در این یغما ببردند
Бакулии ҷони мо аз мо ббрднд
بکلی جان ما از ما ببردند
Ба зери пардаи ҷонҳо об карданд
به زیر پرده جانها آب کردند
Тани андари хоку хӯн партоб карданд
تن اندر خاک و خون پرتاب کردند
Ба танҳо роҳ бар ҷонҳо гирифтанд
به تنها راه بر جانها گرفتند
Ба ҷонҳо тарк давронҳо гирифтанд
به جانها ترک دورانها گرفتند
Ҷаҳонии ганҷ дар чоҳӣ ниҳоданд
جهانی گنج در چاهی نهادند
Ҷаҳонии кӯҳ бар коҳӣ ниҳоданд
جهانی کوه بر کاهی نهادند
Замину осмонро дар кушоданд
زمین و آسمان را در گشادند
Дар эсори ҷонҳо бар кушоданд
در ایثار جانها بر گشادند
Замину осмон маҳсус карданд
زمین و آسمان محسوس کردند
Ҷаҳони ҷовдон мдрўс карданд
جهان جاودان مدروس کردند
зи тани роҳӣ ба дили бурданд ногоҳ
ز تن راهی به دل بردند ناگاه
зи дили роҳии бҷон онгаҳ ба даргоҳ
ز دل راهی بجان آنگه به درگاه
Асоси чизҳо бар ҳам ниҳоданд
اساس چیزها بر هم نهادند
Вази он пас номи он олам ниҳоданд
وز آن پس نام آن عالم نهادند
Чу шуд пардохта чизе гузиданд
چو شد پرداخته چیزی گزیدند
Ки онро ишқ гуфтанд ва шуниданд
که آنرا عشق گفتند و شنیدند
Турои ин ишқи осон май намояд
ترا این عشق آسان مینماید
Ки бар қадари ту чандон май намояд
که بر قدر تو چندان مینماید
Алоҷи ишқи ашку сабр бояд
علاج عشق اشک و صبر باید
Гул арча тоза бошад абр бояд
گل ارچه تازه باشد ابر باید
Хушии ошиқон аз ашк ва сабраст
خوشی عاشقان از اشک و صبرست
Ҳамаи сарсабзии бустон з абраст
همه سرسبزی بستان ز ابرست
Агар ошиқи нмондӣ дар ҷудоӣ
اگر عاشق نماندی در جدایی
Набӯдӣ ишқро ҳаргизи равое
نبودی عشق را هرگز روایی
Агар маъшӯқи осон даст додӣ
اگر معشوق آسان دست دادی
Куҷои ин лиззат пайваст додӣ
کجا این لذت پیوست دادی
Агар дар ишқ набӯд интизорӣ
اگر در عشق نبود انتظاری
Намонад равнақи маъшӯқи борӣ
نماند رونق معشوق باری
Дамӣ дар интизори ҳамдами дил
دمی در انتظار همدم دل
Басии хуштар буд аз малики ҳосил
بسی خوشتر بود از ملک حاصل
Ҷӯии андӯҳи ишқи ёри муҳаррам
جوی اندوه عشق یار محرم
Басии хуштар зи шодии ду олам
بسی خوشتر ز شادی دو عالم
Ду олами сояи хуршед ишқ аст
دو عالم سایهٔ خورشید عشق است
Ду гетии ҳазрати ҷовид ишқ аст
دو گیتی حضرت جاوید عشق است
Нагардад зарра дар ҳар ду олам
نگردد ذرهٔ در هر دو عالم
Ки то набӯд камоли ишқи муҳаррам
که تا نبود کمال عشق محرم
Ба дасти ҳикмати худ ҳақи таъолӣ
به دست حکمت خود حق تعالی
Ниҳод аз баҳр ҳар чизеи камолӣ
نهاد از بهر هر چیزی کمالی
Наботу маъдану ҳайвону афлок
نبات و معدن و حیوان و افلاک
Миёни боду обу оташи хок
میان باد و آب و آتش خاک
Ҳама дар ишқ мегирданд аз ҳол
همه در عشق میگردند از حال
Чаҳ дар вақт ва чаҳ дар моҳ ва чаҳ дар сол
چه در وقت و چه در ماه و چه در سال
Камоли ишқ ҳайвон хӯрду шаҳват
کمال عشق حیوان خورد و شهوت
Камоли ишқи инсони ҷоҳу қӯт
کمال عشق انسان جاه و قوت
Камоли чарх аз рафтан ба фармон
کمال چرخ از رفتن به فرمان
Камоли чори гавҳари чори арқон
کمال چار گوهر چار ارکان
Камол ҳар як ақтоъист дар хур
کمال هر یک اقطاعیست در خور
Казон иқтоъ наниҳад пой бар дар
کزان اقطاع ننهد پای بر در
Камоли зарраи зарраи зикру тасбеҳ
کمال ذره ذره ذکر و تسبیح
Ки ориф башнавад як як бтсриҳ
که عارف بشنود یک یک بتصریح
Камоли орифон дар нестӣ ҳаст
کمال عارفان در نیستی هست
Камоли ошиқон дар нестии маст
کمال عاشقان در نیستی مست
Камоли анбиё ҷое ки ҷо нест
کمال انبیا جایی که جا نیست
Кигар кас донад он ҷузи ҳақ раво нест
که گر کس داند آن جز حق روا نیست
Камоли қудсён дар қурбати ишқ
کمال قدسیان در قربت عشق
Камоли ишқи ҳам дар ртбти ишқ
کمال عشق هم در رتبت عشق
зи аввал то ба охири печ бар печ
ز اول تا به آخر پیچ بر پیچ
Камолӣ гар набӯдӣ ҳеҷ бар ҳеҷ
کمالی گر نبودی هیچ بر هیچ
Камолӣ гар набошад пас чаҳ донанд
کمالی گر نباشد پس چه دانند
з бе шавқии ҳама ҳайрон бимонанд
ز بی شوقی همه حیران بمانند
Талаб ҷустан камол омад дарин роҳ
طلب جستن کمال آمد درین راه
Дили доно буд зини рози огоҳ
دل دانا بود زین راز آگاه
Зср то бен чу знҷирист яксар
زسر تا بن چو زنجیریست یکسر
Раҳеи наздики дон зон як ба дигар
رهی نزدیک دان زان یک به دیگر
Сари занҷир дар дасти худованд
سر زنجیر در دست خداوند
Таъаҷҷуб кун бибин кин чанд дар чанд
تعجب کن ببین کین چند در چند
зи аълои сӯй асфал меравад кор
ز اعلا سوی اسفل میرود کار
Зиҳии қудрати зиҳии сунъи ҷаҳондор
زهی قدرت زهی صنع جهاندار
Фурӯд ояд чунонкаш кор кораст
فرود آید چنانکش کار کارست
Бигардонад чунонкаш ихтиёраст
بگرداند چنانکش اختیارست
Блошк ихтиёр ӯст аъзам
بلاشک اختیار اوست اعظم
Ки набӯд иллатӣ дар мо тақаддум
که نبود علتی در ما تقدم
Худовандӣ ки ҳарчизӣ ки ӯ кард
خداوندی که هرچیزی که او کرد
Туро гар нест некӯ ӯ накӯ кард
ترا گر نیست نیکو او نکو کرد
Ҳамаи офоқ дар ишқанд пӯён
همه آفاق در عشق اند پویان
Дарин водии камоли ишқи ҷӯён
درین وادی کمال عشق جویان
Чу касро нест дар дили шавқи он ишқ
چو کس را نیست در دل شوق آن عشق
Куҷо ёбанд ҳаргизи завқи он ишқ
کجا یابند هرگز ذوق آن عشق
Фалак дар ишқи дил чун тир дорад
فلک در عشق دل چون تیر دارد
Вази он девонагӣ занҷир дорад
وز آن دیوانگی زنجیر دارد
Млоики бастаи занҷирӣ дар афлок
ملایک بسته زنجیری در افلاک
Аз он занҷир мегирданд бар хок
از آن زنجیر میگردند بر خاک
Фурӯ меояд аз ҳазрати хитобӣ
فرو میآید از حضرت خطابی
Фалакро май намояди инқилобӣ
فلک را مینماید انقلابی
Чу дигар ноед аз ҳазрати хитобаш
چو دیگر ناید از حضرت خطابش
На ӯ монад на давру инқилобаш
نه او ماند نه دور و انقلابش
Ало эй сӯфии пирӯзаи хирқа
الا ای صوفی پیروزه خرقه
Ба гардиши хуши ҳамеи гардӣ ба ҳалқа
به گردش خوش همی گردی به حلقه
Зиҳии ҳолати нигар аз ишқи пайваст
زهی حالت نگر از عشق پیوست
Ки то рӯзи қиёмат гардишат ҳаст
که تا روز قیامت گردشت هست
Камоли ишқро шоистаи ту
کمال عشق را شایستهٔ تو
Шудани зин банд натавониста ту
شدن زین بند نتوانستهٔ تو
Чу мо ин банди мушкили бргшоиим
چو ما این بند مشکل برگشاییم
Бар қозӣ ба адргоаҳ ту ойем
بر قاضی به ادرگاه تو آییم
Ба қўол афканем ин хирқаи хеш
به قوال افکنیم این خرقه خویش
Нигин гирдем андари ҳлқҳءи хеш
نگین گردیم اندر حلقهء خویش
Варои баҳри ту ғаввос гирдем
ورای بحر تو غواص گردیم
Ту омӣ бошӣ ва мо хос гирдем
تو عامی باشی و ما خاص گردیم
Вази онҷои ҳам ба сӯй фавқ тозем
وز آنجا هم به سوی فوق تازیم
Гуҳӣ зон шавқу гуҳ зон завқ тозем
گهی زان شوق و گه زان ذوق تازیم
Дар он дарё ба ғаввосӣ даройем
در آن دریا به غواصی درآییم
Вази он шодӣ бар қозӣ даройем
وز آن شادی بر قاضی درآییم
Ҳаме ойем дами дами ҳамчу акнӯн
همی آییم دم دم همچو اکنون
Баҳри парда чу мор аз пӯсти берун
بهر پرده چو مار از پوست بیرون
Турогар Фсҳтӣ бояд зи уқбо
ترا گر فسحتی باید ز عقبی
Тафаккур кун дамӣ дар сари дунё
تفکر کن دمی در سر دنیا
На дар дунё дар аввали хӯни бадии ту
نه در دنیا در اول خون بدی تو
Дар охири байн ки зинҷо чун шудӣ ту
در آخر بین که زینجا چون شدی تو
Гуҳии обу гуҳии хӯну гуҳии шер
گهی آب و گهی خون و گهی شیر
Гуҳии кӯдаки гуҳии бурнои гуҳии пер
گهی کودک گهی برنا گهی پیر
Гуҳии султони дайни гуҳи пери хумор
گهی سلطان دین گه پیر خمار
Гуҳии мурдор май гуҳи пери асрор
گهی مردار می گه پیر اسرار
Ҳазорон парда дар дунёи гузаштӣ
هزاران پرده در دنیا گذشتی
Ки то аз сӯрату маънии бгштӣ
که تا از صورت و معنی بگشتی
Дарони водӣ ки онро ишқ номаст
درآن وادی که آنرا عشق نامست
Мисолати парда дунё тамомаст
مثالت پردهٔ دنیا تمامست
Ки донад кин чаҳ асрор ниҳонаст
که داند کین چه اسرار نهانست
Сухан нест ин ки нур ақл ҷонаст
سخن نیست این که نور عقل جانست
Агар чашм дилат гардад бад-ӣни боз
اگر چشم دلت گردد بدین باز
Бурун гирад зи як як зарраи сад роз
برون گیرد ز یک یک ذره صد راز
Ҳамаи зарроти оламро дарин кӯй
همه ذرات عالم را درین کوی
На бинад як нафаси ҷуз дар равиш рӯй
نه بیند یک نفس جز در روش روی
Ҳама дар гардишанд ва дар равиш ҳаст
همه در گردشاند و در روش هست
Ту бечашмӣ ва дар ту ин равиш ҳаст
تو بی چشمی و در تو این روش هست
Ало эй бехабар аз ишқи бозӣ
الا ای بیخبر از عشق بازی
Ту пиндорӣ ки ҳаст ин ишқи бозӣ
تو پنداری که هست این عشق بازی
Туро чун нест нақдии дархури дӯст
ترا چون نیست نقدی درخور دوست
Ки онро равнақӣ бошад бар дӯст
که آن را رونقی باشد بر دوست
Азу май хоҳ то дарёи ббошӣ
ازو میخواه تا دریا بباشی
Ҳам андари хеши нобӣнои ббошӣ
هم اندر خویش نابینا بباشی
Дилат дар ишқ баҳрӣ кун пари асрор
دلت در عشق بحری کن پر اسرار
Ҳамаи қаъраши ҷавоҳири мавҷаши анвор
همه قعرش جواهر موجش انوار
Ки то чун рафтӣ он баҳри маъонӣ
که تا چون رفتی آن بحر معانی
Бароа оварад бар роҳаш фишонӣ
براه آورد بر راهش فشانی
Чунин дарё кун он раҳро нисорӣ
چنین دریا کن آن ره را نثاری
Ки то набӯд дар ин роҳати ғуборӣ
که تا نبود در این راهت غباری
Агар ҷонати нисори роҳ ӯ шуд
اگر جانت نثار راه او شد
Ду олам дар нисори ту фурӯ шуд
دو عالم در نثار تو فرو شد