Нишаста буд Кайхусрав чу ҷамшед
نشسته بود کیخسرو چو جمشید
Ниҳодаи ҷоми ҷам дар пеши хуршед
نهاده جامِ جم در پیشِ خورشید
Нигаҳ мекард сари ҳафт кишвар
نگه میکرد سرّ هفت کشور
Ваз онҷо шуд ба сайри ҳафт ахтар
وز آنجا شد به سَیر هفت اختر
Намонад аз неку бади чизе наонаш
نماند از نیک و بد چیزی نهانش
Ки на дар ҷом ҷам мешуд аёнаш
که نه در جام جم میشد عیانش
Талаб будаш ки ҷом ҷам бибинад
طلب بودش که جامِ جم ببیند
Ҳамаи олами дамӣ дарҳам бибинад
همه عالم دمی درهم ببیند
Агарчӣ ҷумлаи олам ҳаме дид
اگرچه جملهٔ عالم همیدید
Вале дар ҷоми ҷом ҷам наме дид
ولی در جام جام جم نمیدید
Басии зер ва зибр омад дар он роз
بسی زیر و زبر آمد در آن راز
Ҳиҷобӣ менашуд аз пеш ӯ боз
حجابی مینشد از پیشِ او باز
Ба охири гашти нақшии ошкоро
بهآخر گشت نقشی آشکارا
Ки дар мо кӣ туоне дид моро ?
که در ما کی توانی دید ما را؟
Чу мо фонии шудем аз хештани пок
چو ما فانی شدیم از خویشتن پاک
Ки бинад нақши мо дар олами хок ?
که بیند نقشِ ما در عالم خاک؟
Чу фонии гашт аз мо ҷисму ҷони ҳам
چو فانی گشت از ما جسم و جان هم
зи мо на ном монад ва на нишони ҳам
ز ما نه نام ماند و نه نشان هم
Ту бошӣ ҳарчӣ бинӣ мо набошем
تو باشی هرچه بینی ما نباشیم
Ки мо ҳаргиз дигар пайдо набошем
که ما هرگز دگر پیدا نباشیم
Чу нақши мо ба бенақшӣ бадал шуд
چو نقش ما به بینقشی بَدَل شد
Чаҳ ҷӯии нақши мо ? чун бо азал шуд
چه جویی نقش ما؟ چون با ازل شد
Ҳамаи чизе ба мо зон метавон дид
همه چیزی بهما زان میتوان دید
Ки мумкин нест моро дар миён дид
که ممکن نیست ما را در میان دید
Вуҷӯди мо агар як зарра будӣ
وجود ما اگر یک ذرّه بودی
Ҳануз он зарра дар худ ғарра будӣ
هنوز آن ذرّه در خود غرّه بودی
Набинад каси зи мо як зарраи ҷовид
نبیند کس ز ما یک ذرّه جاوید
Ки аз зарра нагардад зарраи хуршед
که از ذرّه نگردد ذرّه خورشید
Агар аз хеш май ҷӯии хабари ту
اگر از خویش میجویی خبر تو
Бимир аз худ макун дар худ назари ту
بمیر از خود مکن در خود نظر تو
Агарчӣ лаъибатон дида хираданд
اگرچه لعبتان دیده خردند
Вале аз хештани пеш аз ту марданд
ولی از خویشتن پیش از تو مردند
Азон як зарра рӯй худ надиданд
ازان یک ذرّه روی خود ندیدند
Ки то буданд марг худ гузиданд
که تا بودند مرگ خود گُزیدند
Азон пайвастаи хеш аз ъз набенанд
ازان پیوسته خویش از عز نبینند
Ки худро мурдагон ҳаргиз набенанд
که خود را مردگان هرگز نبینند
Агар дар марги хоҳии зиндагонӣ
اگر در مرگ خواهی زندگانی
Гумони зиндагонии марги доне
گمان زندگانی مرگ دانی
Агар хоҳии ту нақш ҷовдон ёфт
اگر خواهی تو نقش جاودان یافت
Чунон нақшӣ ба бенақшӣ тавон ёфт
چنان نقشی به بینقشی توان یافت
Кунунгар ҳамчуи мо хоҳӣ чу мо шӯ
کنون گر همچو ما خواهی چو ما شو
Ба тарк худ бигӯ аз худ фанои шӯ
بهترک خود بگو از خود فنا شو
Ҳисорӣ аз фано бояд дарин кӯй
حصاری از فنا باید درین کوی
Вагарна бар ту захм ояд з ҳар сӯй
وگرنه بر تو زخم آید ز هر سوی
Чу Кайхусрав азон роз огаҳӣ ёфт
چو کیخسرو ازان راز آگهی یافت
зи малики хеши дасти худ тиҳӣ ёфт
ز ملک خویش دست خود تهی یافت
Яқинаш шуд ки маликаши ҷуз фано нест
یقینش شد که ملکش جز فنا نیست
Ки дар дунёи бақоро ҳам бақо нест
که در دنیا بقا را هم بقا نیست
Чу саҳрои худиро сад худ дид
چو صحرای خودی را سدِّ خود دید
Қабоӣ бехудӣ бар қад худ дид
قبای بیخودی بر قدِّ خود دید
Чу мардони тарки малик кам бақо гуфт
چو مردان ترک مُلکِ کمبقا گفت
Шаҳодат гуфт ва бар даст фано хуфт
شهادت گفت و بر دست فنا خفت
Магари лҳроспи онҷо буд хондаш
مگر لهراسپ آنجا بود خواندش
Биҷои хеш дар маликати нишондаш
بجای خویش در ملکت نشاندش
Ба ғорӣ рафту баради он ҷом бо хеш
بهغاری رفت و بُرد آن جام با خویش
Ба зер барф шуд дигар миндиш
بهزیر برف شد دیگر میندیش
Касе ков ғарқ шуд аз вай асар нест
کسی کاو غرق شد از وی اثر نیست
Взў соҳил нишинонро хабар нест
وزو ساحلنشینان را خبر نیست
Ту ҳам дар айн гирдобӣ бимонада
تو هم در عین گردابی بمانده
Наме доне ки дар хобӣ бимонада
نمیدانی که در خوابی بمانده
Ки ту бо мо яхӣ бар офтобӣ
که تو با ما یخی بر آفتابی
Ва ё кафи гулӣ бар рӯй обӣ
و یا کف گِلی بر روی آبی
Чу бе киштии ту дар дарё нишастӣ
چو بی کشتی تو در دریا نشستی
Бигӯед бо ту дарё ончӣ ҳастӣ
بگوید با تو دریا آنچه هستی