Амӣрии сахти олии рой будӣ
امیری سخت عالی رای بودی
Ки дар сари ҳади Балхаши ҷой будӣ
که در سر حدِّ بلخش جای بودی
Бъдл ва дод амӣрии поки дайн буд
بعدل و داد امیری پاک دین بود
Ки ҳад ӯ фалакро дар замин буд
که حد او فلک را در زمین بود
Бамурдӣу блшкри саъб будӣ
بمردی و بلشکر صعب بودی
Баноми он каъбаи дайни каъб будӣ
بنام آن کعبهٔ دین کعب بودی
зи райши файзу фари шамсу қамар ро
ز رایش فیض و فر شمس و قمر را
зи ҷўдши ному нони аҳли ҳунар ро
ز جودش نام و نان اهل هنر را
зи адлаши мяшу гурги андари ҳаволӣ
ز عدلش میش و گرگ اندر حوالی
Баҳами гург оштӣ карданд ҳоле
بهم گرگ آشتی کردند حالی
зи саҳмаши оби дарёҳо пар аз ҷӯш
ز سهمش آب دریاها پر از جوش
Шудӣ чун оташи андари санги хомӯш
شدی چون آتش اندر سنگ خاموش
зи заҳматгар куҳан будӣ ҷаҳонӣ
ز زحمت گر کهن بودی جهانی
зи хотир маҳв кардӣ дар замонӣ
ز خاطر محو کردی در زمانی
зи қаҳраши оташ ар афсурда будӣ
ز قهرش آتش ار افسرده بودی
Чу ангуштӣ шудӣ андари кабӯдӣ
چو انگشتی شدی اندر کبودی
зи ҷоҳ ӯ баландии монда дар чоҳ
ز جاه او بلندی مانده در چاه
Чаҳ мегӯям ҷиҳати гуми гашт азон ҷоҳ
چه میگویم جهت گم گشت ازان جاه
зи ҳлмши кӯҳ бар ҷои истода
ز حلمش کوه بر جای ایستاده
Замин бар хоки рўӣии аўФтодаҳ
زمین بر خاک روئی اوفتاده
зи хашмаши рафтаи оташ бо дилии танг
ز خشمش رفته آتش با دلی تنگ
Валикини чашми пари нам дар дили санг
ولیکن چشم پر نم در دل سنگ
зи тобиши бардаи хуршеди фалаки нур
ز تابش برده خورشید فلک نور
Ҷаҳонро равшании бахшида аз давр
جهان را روشنی بخشیده از دور
зи ҷўдши баҳру кони тшўири хӯрда
ز جودش بحر و کان تشویر خورده
Гуҳар дар сулби баҳру кони фишурда
گهر در صُلب بحر و کان فشرده
зи лутфаши барги гул дар юза карда
ز لطفش برگِ گل در یوزه کرده
Валек аз шарм ӯ дар зери парда
ولیک از شرم او در زیر پرده
зи халқаши машк дар ?данеи дамида
ز خُلقش مشک در دُنیی دمیده
зи ?дане низ бар уқбои расида
ز دنیی نیز بر عُقبی رسیده
Амири неки дилро як писар буд
امیر نیک دل را یک پسر بود
Ки дар хӯбии бъолм дар смр буд
که در خوبی بعالم در سَمَر بود
Рухӣ чун офтобии он писар дошт
رخی چون آفتابی آن پسر داشت
Ки камтари бандаи пеши худ қамар дошт
که کمتر بنده پیش خود قمر داشت
Ниҳодаи номи ҳориси шоҳ ӯ ро
نهاده نام حارث شاه او را
Камари баста чу ҷавзои моҳ ӯ ро
کمر بسته چو جوزا ماه او را
Яке духтари бпрдаҳ буд низаш
یکی دختر بپرده بود نیزش
Ки чун ҷон буд ширину азизаш
که چون جان بود شیرین و عزیزش
Баноми он сим бар зини алъараб буд
بنام آن سیم بر زَین العرب بود
Дили ошӯбӣу дилбандии аҷаб буд
دل آشوبی و دلبندی عجب بود
Ҷамолаши малики хӯбӣ дар ҷаҳон дошт
جمالش مُلکِ خوبی در جهان داشت
Бахӯбии дараҷаон ӯ буд кон дошт
بخوبی درجهان او بود کآن داشت
Хирад дар ишқ ӯ девона будӣ
خرد در عشق او دیوانه بودی
Бахӯбӣ дар ҷаҳони афсона будӣ
بخوبی در جهان افسانه بودی
Касе кӯи ном ӯ барадии бҷоӣӣ
کسی کو نام او بُردی بجائی
Шудӣ ҳар зарраи Юсуфи нмоӣӣ
شدی هر ذرّهٔ یوسف نمائی
Маи нав чун бидидӣ зи осмонаш
مه نَو چون بدیدی ز آسمانش
Задӣ чун машки зону ҳар замонаш
زدی چون مَشک زانو هر زمانش
Агар пишониш ризвон бидидӣ
اگر پیشانیش رضوان بدیدی
Биҳишти аданро бешан бидидӣ
بهشت عدن را بیشان بدیدی
Сари зулфаш чу дар хоки аўФтодӣ
سر زلفش چو در خاک اوفتادی
Азуи пайчи дар афлоки аўФтодӣ
ازو پیچی در افلاک اوفتادی
Ду наргис дошт наргиси дони зи бодом
دو نرگس داشت نرگس دان ز بادام
Чу ду ҷодӯи ду зангии бача дар дом
چو دو جادو دو زنگی بچّه در دام
Ду зангии бача ҳар як бо камоне
دو زنگی بچّه هر یک با کمانی
Бтир андохтан ҳар ҷо ки ҷонӣ
بتیر انداختن هر جا که جانی
Чу тири ғамза ӯ зиҳ барра кард
چو تیر غمزهٔ او زه بره کرد
Дили ушшоқро омоҷ гуҳ кард
دل عشّاق را آماج گه کرد
Шукр аз лаъл ӯ таъмӣ дигар дошт
شکر از لعل او طعمی دگر داشت
Ки лаълаши з ҳар дору дар шукр дошт
که لعلش ز هر دارو در شکر داشت
Даҳонаш дарҷи марворидтар буд
دهانش درج مروارید تر بود
Ки ҳар як гавҳаритар зон дигар буд
که هر یک گوهری تر زان دگر بود
Чу сӣ дандон ӯ марҷон намӯдӣ
چو سی دندان او مرجان نمودی
Нисор ӯ шудӣ ҳар ҷон ки будӣ
نثار او شدی هر جان که بودی
Лаби лаълаш ки ҷоми гавҳарӣ буд
لب لعلش که جام گوهری بود
Шаробаш аз зулоли кавсарӣ буд
شرابش از زلال کوثری بود
Фалакгар гӯй симинаш надидӣ
فلک گر گوی سیمینش ندیدی
Чу гӯй бесар ва бен кӣ давидӣ
چو گوی بی سر و بُن کی دویدی
Ҷамолашро сифат гуфтан маҳоласт
جمالش را صفت گفتن محالست
Ки аз ман он сифат кардан хаёласт
که از من آن صفت کردن خیالست
БлтФи табъ ӯ мардум набӯдӣ
بلطف طبعِ او مردم نبودی
Ки ҳар чизе ки аз мардуми шунӯдӣ
که هر چیزی که از مردم شنودی
Ҳама дар назм оварадӣ бики дам
همه در نظم آوردی بیک دم
Бпиўстӣ чу марворид дар ҳам
بپیوستی چو مروارید در هم
Чунон дар шеъри гуфтани хуши забон буд
چنان در شعر گفتن خوش زبان بود
Ки гўӣӣ аз лабаши таъмӣ дар он буд
که گوئی از لبش طعمی در آن بود
Падари пайвастаи дил дар кори аўдошт
پدر پیوسته دل در کارِ اوداشت
Бдлдории басии тимори аўдошт
بدلداری بسی تیمار اوداشت
Чу вақти марг пеш омад падар ро
چو وقت مرگ پیش آمد پدر را
Ба пеш хеш бинишонад он писар ро
به پیش خویش بنشاند آن پسر را
Бадв биспурад духтарро ки зинҳор
بدو بسپرد دختر را که زنهار
з ман бипазирашу тимори майдор
ز من بپذیرش و تیمار میدار
Заҳри ваҷҳе ки бояд сохт кораш
زهر وجهی که باید ساخت کارش
Бисозу тозаи гардони рӯзгораш
بساز و تازه گردان روزگارش
Ки аз ман хостандаш номи дорон
که از من خواستندش نام داران
Басии гардани кашону шаҳриёрон
بسی گردن کشان و شهریاران
Надодами ман бксгар ту туоне
ندادم من بکس گر تو توانی
Ки шоиста касе ёбии ту доне
که شایسته کسی یابی تو دانی
Гувоҳи ин сухан кардам худо ро
گواه این سخن کردم خدا را
Пшўлидаҳ магардон ҷони мо ро
پشولیده مگردان جان ما را
Чу ҳар навъе сухани пеш писар гуфт
چو هر نوعی سخن پیش پسر گفت
Пазируфти он писари ҳарчаш падар гуфт
پذیرفت آن پسر هرچش پدر گفت
Бохри ҷонии ширин зу ҷудо шуд
بآخر جانی شیرین زو جدا شد
Надонам то чаро омад чаро шуд
ندانم تا چرا آمد چرا شد
Басии зер ва зибр омад чу афлок
بسی زیر و زبر آمد چو افلاک
Ки то пойу сараши афканд дар хок
که تا پای و سرش افکند در خاک
Камони ҳақи ббозўӣ башар нест
کمان حق ببازوی بشر نیست
Казин омад шудани касро хабар нест
کزین آمد شدن کس را خبر نیست
Ки медонад ки бӯдан то бкӣ дошт
که میداند که بودن تا بکی داشت
Касе комд чаро рафтани з пай дошт
کسی کآمد چرا رفتن ز پَی داشت
Падар чун шуд боиўони илоҳӣ
پدر چون شد بایوان الهی
Писар бинишаст дар девони шоҳӣ
پسر بنشست در دیوان شاهی
Бъдли вдод кардан дар ҷаҳон тофт
بعدل وداد کردن در جهان تافت
Ҷаҳон аз ваии дам Нӯшервон ёфт
جهان از وی دم نوشیروان یافت
Раиятроу лашкарро дирам дод
رعیّت را و لشکر را دِرَم داد
Басии солорро кӯс ва илм дод
بسی سالار را کوس و عَلَم داد
Басии савдои заҳри мағзӣ бурун кард
بسی سودا زهر مغزی برون کرد
Басии бидодгарро сарнигӯн кард
بسی بیدادگر را سرنگون کرد
Бахӯбӣ ва бинозу неки номӣ
بخوبی و بناز و نیک نامی
Чу ҷон медошт хоҳарро гиромӣ
چو جان میداشت خواهر را گرامی
Кунун бишинав ки ин гардандаи паргор
کنون بشنو که این گردنده پرگار
зи баҳр ӯ чаҳ бозӣ кард бркор
ز بهر او چه بازی کرد برکار
Ғуломӣ буд ҳорисро ягона
غلامی بود حارث را یگانه
Ки ӯ будӣ нигаҳдори хазона
که او بودی نگهدار خزانه
Баноми он моҳ вааш бктош будӣ
بنام آن ماه وش بکتاش بودی
Надонам то касе ҳамтоаш будӣ
ندانم تا کسی همتاش بودی
Бахӯбӣ дар ҷаҳони ӯъҷуба буд
بخوبی در جهان اعجوبهٔ بود
Ғами ишқаши аҷаби мансӯба буд
غم عشقش عجب منصوبهٔ بود
Мисли будӣ бзибоӣии ҷамолаш
مَثَل بودی بزیبائی جمالش
Ҳамаи олами талаби горўсолш
همه عالم طلب گاروصالش
Агар акси Рахши гаштии падедор
اگر عکس رخش گشتی پدیدار
Биҷунбаш омадӣ сӯрати зи девор
بجنبش آمدی صورت ز دیوار
Чу зулфи ҳиндӯаш дар кин нишастӣ
چو زلف هندوش در کین نشستی
Чу ҷаъди зангён дар чин нишастӣ
چو جعد زنگیان در چین نشستی
Чу зулфаши сари кашонро банда ме дошт
چو زلفش سر کشان را بنده میداشت
Чунон нақдии зи пас афканда ме дошт
چنان نقدی ز پس افکنده میداشت
Чу ду абрӯаши пайваста ба омад
چو دو ابروش پیوسته به آمد
Камоне буд коўл дар зиҳ омад
کمانی بود کاوّل در زه آمد
Ғнимии чарби чашм ӯ азон буд
غنیمی چرب چشم او ازان بود
Ки бо бодоми нақдаш дар миён буд
که با بادام نقدش در میان بود
Сафи мижгонаш саф кардӣ шикаста
صف مژگانش صف کردی شکسته
Бзхми тирборон аз ду руста
بزخم تیرباران از دو رَسته
Даҳоне дошт ҳамчун лаъли суфта
دهانی داشت همچون لعل سفته
Дарави сӣ дар носуфтаи наҳуфта
درو سی دُرّ ناسفته نهفته
Якегар суфта шуд лаъли даҳонаш
یکی گر سفته شد لعل دهانش
Набӯд он ҷузи болмоси забонаш
نبود آن جز بالماس زبانش
Лабаш хат дода умри ҷовдон ро
لبش خط داده عمر جاودان را
Ки он лаб буд оби Хизри ҷон ро
که آن لب بود آب خضر جان را
зи дандонаши тавон кардани ривоят
ز دندانش توان کردن روایت
Ки дар як мем дорад сӣ ду оят
که در یک میم دارد سی دو آیت
Чу Юсуф буд гўӣӣ дар нкўӣӣ
چو یوسف بود گوئی در نکوئی
Худ азгўии занхдонаш чаҳ гўӣӣ
خود ازگوی زنخدانش چه گوئی
зи гӯйиш то бкӣ биҳуш бошам
ز گویش تا بکی بیهوش باشم
Чу дар гӯии омадам хомӯш бошам
چو در گوی آمدم خاموش باشم
Ба пеши қасри боғӣ буд олӣ
به پیش قصر باغی بود عالی
Биҳиштии нақд ӯро дар ҳаволӣ
بهشتی نقد او را در حوالی
Ҳама шаб менахуфт аз ишқи булбул
همه شب مینخفت از عشق بلبل
Тариқ хоркаш мегуфт бо гул
طریق خارکش میگفت با گل
Гул аз ғунчаи бсди ғанҷу бсди ноз
گل از غنچه بصد غنج و بصد ناز
Шукри ханда басӣ мекард оғоз
شکر خنده بسی میکرد آغاز
Чунон омад ки тифлии монда дар хӯн
چنان آمد که طفلی مانده در خون
Гули сурх аз қмоти сабзи берун
گل سرخ از قماط سبز بیرون
Сабо ҳамчун Зулайхо дар давида
صبا همچون زلیخا در دویده
Чу Юсуфи гули азуи домани дарида
چو یوسف گل ازو دامن دریده
Чу бодии Хизр бар саҳрои гузашта
چو بادی خضر بر صحرا گذشته
Хизр бигузашта саҳро сабз гашта
خضر بگذشته صحرا سبز گشته
Шаҳобу барқро гашта синони тез
شهاب و برق را گشته سنان تیز
зи борон абр карда сад Аннани рез
ز باران ابر کرده صد عنان ریز
Кашида даст бар ҳам сабзаи зорон
کشیده دست بر هم سبزهزاران
Вале он дасти пари гавҳари зи борон
ولی آن دست پر گوهر ز باران
Бунафшаи сари бхдмт пеш карда
بنفشه سر بخدمت پیش کرده
Валикини пои бӯс хеш карда
ولیکن پای بوس خویش کرده
Бики раҳи арғавони оғишта дар хӯн
بیک ره ارغوان آغشته در خون
Бхўни рези омада бар хеши берун
بخون ریز آمده بر خویش بیرون
Бадаст оварда наргиси ҷоми зар ро
بدست آورده نرگس جامِ زر را
зи борони хӯрдаи шер чун шукр ро
ز باران خورده شیر چون شکر را
Сари лола чу дар пои аўФтодаҳ
سر لاله چو در پای اوفتاده
Кулоҳаш бо камари ҷои аўФтодаҳ
کلاهش با کمر جای اوفتاده
Ҳазорон Юсуф аз гулшани расида
هزاران یوسف از گلشن رسیده
зи канъони буи пероҳан шунида
ز کنعان بوی پیراهن شنیده
Ҳамаи мурғони дроФкндаҳи хурӯшӣ
همه مرغان درافکنده خروشی
зи ҷонон бе навои номондаи гӯшӣ
ز جانان بی نوا نامانده گوشی
Буқати субҳгоҳии боди мишкӣн
بوقت صبحگاهی باد مشکین
Чу савҳон карда рӯй оби парчин
چو سوهان کرده روی آب پُرچین
Магари афросйоби об зира ёфт
مگر افراسیاب آب زره یافت
Ки об аз боди наврӯзӣ зира ёфт
که آب از باد نوروزی زره یافت
з ҳар сӯи кавсарии дигари равон буд
ز هر سو کوثری دیگر روان بود
Ки оби Хизри камтари ршҳи он буд
که آب خضر کمتر رشح آن بود
зи пеши боғи тоқӣ то бкиўон
ز پیش باغ طاقی تا بکیوان
Ниҳодаи тахти ҳориси пеши айвон
نهاده تخت حارث پیش ایوان
Шаҳи ҳорис чу хуршедии хуҷаста
شه حارث چو خورشیدی خجسته
Сулаймони вор дар пишон нишаста
سلیمان وار در پیشان نشسته
Чу ҷавзо дар камари дасти ғуломон
چو جوزا در کمر دست غلامان
Бболо ҳар яке сарвии хиромон
ببالا هر یکی سروی خرامان
Ситода саф зада таркони саркаш
ستاده صف زده ترکان سرکش
Бхдмт карда ҳар як дасти даракаш
بخدمت کرده هر یک دست درکش
Надимони сарафрози нкўроӣ
ندیمان سرافراز نکورای
Бхдмти чашмҳо афканда бар пой
بخدمت چشمها افکنده بر پای
Шарифони ҳамаи олами вазеъаш
شریفان همه عالم وضیعش
Низоми олам аз рои рафеъаш
نظام عالم از رای رفیعش
зи бедории бахташи фитна дар хоб
ز بیداری بختش فتنه در خواب
зи бими хашмаши оташи чашми пари об
ز بیم خشمش آتش چشم پر آب
Зуҳали кин , муштарӣ вааш , моҳи талъат
زحل کین، مشتری وش، ماه طلعت
Уториди қадар ва ҳам хуршеди рифъат
عطارد قدر و هم خورشید رفعت
Магар бар бом омад духтари каъб
مگر بر بام آمد دختر کعب
Шикваи ҷашн дар чашм омадаш саъб
شکوه جشن در چشم آمدش صعب
Чу лухтӣ кард ҳар сўӣии назора
چو لختی کرد هر سوئی نظاره
Бидид охири рухи он моҳи пора
بدید آخر رخ آن ماه پاره
Чу рӯйу оризи бктошро дид
چو روی و عارض بکتاش را دید
Чу сарвӣ дар қабои болоашро дид
چو سروی در قبا بالاش را دید
Ҷаҳони ҳасани вақфи чеҳра ӯ
جهان حسن وقف چهرهٔ او
Ҳамаи хӯбӣ чу Юсуфи баҳра ӯ
همه خوبی چو یوسف بهرهٔ او
Бсоқии пеши шоҳи устода бар ҷой
بساقی پیش شاه استاده بر جای
Сари зулфаши дарози афтода бар пой
سر زلفش دراز افتاده بر پای
зи мастӣ рӯй чун гулнор карда
ز مستی روی چون گلنار کرده
Мижа дар чашми ошиқ хор карда
مژه در چشمِ عاشق خار کرده
Шукр аз чашмаи нӯшин фишонда
شکر از چشمهٔ نوشین فشانده
Арақ аз моҳ бар парвини фишонда
عرق از ماه بر پروین فشانده
Гуҳӣ сармаст медодӣ шаробӣ
گهی سرمست میدادی شرابی
Гуҳии бнўохтии хуши хуши рубобӣ
گهی بنواختی خوش خوش ربابی
Гуҳии бардоштӣ чун булбули овоз
گهی برداشتی چون بلبل آواز
Гуҳӣ чун гул гирифтӣ шевау ноз
گهی چون گل گرفتی شیوه و ناز
Бидон хӯбӣ чу духтар рӯй аўдид
بدان خوبی چو دختر روی اودید
Дили худ вақфи як як мӯии аўдид
دل خود وقف یک یک موی اودید
Даромад оташӣ аз ишқи зудаш
درآمد آتشی از عشق زودش
Бғорти баради куллӣ ҳарчӣ будаш
بغارت برد کلّی هرچه بودش
Чунон он оташаш дар ҷон асар кард
چنان آن آتشش در جان اثر کرد
Ки он оташи танишро бихбр кард
که آن آتش تنش را بیخبر کرد
Дилаш ошиқ шуду ҷони муттаҳами гашт
دلش عاشق شد و جان متّهم گشت
зи сар то пои вуҷӯд ӯ адами гашт
ز سر تا پا وجود او عدم گشت
Здўи наргис чу абрӣ хӯн фишон кард
زدو نرگس چو ابری خون فشان کرد
Бики соъати басии тӯфон равон кард
بیک ساعت بسی طوفان روان کرد
Чунон барканд ишқ ӯ зи бехаш
چنان برکند عشق او ز بیخش
Ки куллӣ кард гўӣии чори мехаш
که کلّی کرد گوئی چار میخش
Чунон аз як назар дар дом ӯ шуд
چنان از یک نظر در دام او شد
Ки шаби хобу бурузи ором ӯ шуд
که شب خواب و بروز آرام او شد
Чунон бечора шуд аз чораи соз ӯ
چنان بیچاره شد از چاره ساز او
Ки менашнохт сар аз пои боз ӯ
که مینشناخت سر از پای باز او
Ҳамаи шаб хӯн фишону навҳагар буд
همه شب خون فشان و نوحه گر بود
Чу шамъаш ҳар нафаси сӯзӣ дигар буд
چو شمعش هر نفس سوزی دگر بود
зи баси оташ ки дар ҷон вай афтод
ز بس آتش که در جان وی افتاد
Чу оташ шуд азон сар аз пай афтод
چو آتش شد ازان سر از پی افتاد
Алии алҷмлаҳи зи дасти ранҷу тимор
علی الجمله ز دست رنج و تیمار
Чунон моҳии бсолии гашти бемор
چنان ماهی بسالی گشت بیمار
Табиб оварад ҳорис , суд кӣ дошт
طبیب آورد حارث، سود کی داشت
Ки он бути дард бе дармони з пай дошт
که آن بت درد بی درمان ز پی داشت
Чунон дардии куҷои дармони пазирад
چنان دردی کجا درمان پذیرد
Ки ҷони дармони ҳам аз ҷонони пазирад
که جان درمان هم از جانان پذیرد
Даруни пардаи духтар доя дошт
درون پرده دختر دایهٔ داشت
Ки дар ҳиялатгарӣ сармоя дошт
که در حیلت گری سرمایهٔ داشت
Бсди ҳиялат азон мҳрўии дархост
بصد حیلت ازان مهروی درخواست
Ки эй духтар чаҳ афтодат бигӯ рост
که ای دختر چه افتادت بگو راست
намеомад мақар албата он моҳ
نمیآمد مقرّ البتّه آن ماه
Бохри ҳам забон бикшод ногоҳ
بآخر هم زبان بگشاد ناگاه
Ки ман бктошро дидам фалони рӯз
که من بکتاش را دیدم فلان روز
БзлФу чеҳраи ҷонсӯзу длФрўз
بزلف و چهره جانسوز و دلفروز
Чу сармастӣ рубобӣ дошт дар бар
چو سرمستی ربابی داشت در بر
Ман аз вай чун рубобии даст бар сар
من از وی چون ربابی دست بر سر
Бзхми захма дар роҳӣ ки ӯ хост
بزخم زخمه در راهی که او خواست
Мухолифро бқўлӣ кард раги рост
مخالف را بقولی کرد رگ راست
Мухолифи рост гар набӯд бъолм
مُخالف راست گر نبوَد بعالم
Дар он парда бисозад зери бомам
در آن پرده بسازد زیر بامم
Дили ман чун мухолиф шуд чаҳ созам
دل من چون مخالف شد چه سازم
Наомад рости ин пардаи навозам
نیامد راست این پرده نوازم
Кунун саргаштаи офоқи гаштам
کنون سرگشتهٔ آفاق گشتم
Ки зи аҳли пардаи ушшоқи гаштам
که ز اهل پردهٔ عشاق گشتم
Чу башнавадам азон саркаши сурӯдӣ
چو بشنودم ازان سرکش سرودی
зи чашмами сохтам бар парда равадӣ
ز چشمم ساختم بر پرده رودی
Чунон ишқаши маро бехеш оварад
چنان عشقش مرا بیخویش آورد
Ки сад солаи ғамам дар пеш оварад
که صد ساله غمم در پیش آورد
Чунон зулфаш парешон кард ҳолам
چنان زلفش پریشان کرد حالم
Ки омад малики ҷамъияти заволам
که آمد ملک جمعیت زوالم
Чунонам ҳалқаи зулфаши камари баст
چنانم حلقهٔ زلفش کمر بست
Ки дили хӯни гашт то ҳамчун ҷигари баст
که دل خون گشت تا همچون جگر بست
Чунин бемору саргардони азонм
چنین بیمار و سرگردان ازانم
Ки медонам ки қадараш ме надонам
که میدانم که قدرش میندانم
Бахӯбии кас чу бктош он надорад
بخوبی کس چو بکتاش آن ندارد
Ки кас зу хубтар имкон надорад
که کس زو خوبتر امکان ندارد
Сухан чун ме тавон зон сарв бен гуфт
سخن چون میتوان زان سرو بُن گفت
Чаро бояд зи дигари кас сухан гуфт
چرا باید ز دیگر کس سخن گفت
Чу пешонӣ ӯ майдон симаст
چو پیشانی او میدانِ سیمست
Гар аз зулфаш кунам чавгон чаҳ бимаст
گر از زلفش کنم چوگان چه بیمست
Дарон майдон бидон саргаштаи чавгонаш
درآن میدان بدان سرگشته چوگانش
Бихоҳам баради гўӣӣ аз занхдонаш
بخواهم برد گوئی از زنخدانش
Агар аз зулф чавгон мекунад ӯ
اگر از زلف چوگان میکند او
Серум чун гӯй гардон мекунад ӯ
سرم چون گوی گردان میکند او
Агар рӯйиш битобад ошкора
اگر رویش بتابد آشکاره
Шавад ҳар зарраи сад моҳи пора
شود هر ذرّهٔ صد ماه پاره
Ҳилоли оризаш чун ҳолаи андохт
هلال عارضش چون هاله انداخت
Маи нав аз ғамаш дар нолаи андохт
مه نو از غمش در ناله انداخت
Чу зулфаши длрбоӣии ҳалқа вар шуд
چو زلفش دلربائی حلقهور شد
Баҳри як ҳалқаи сад ҷон дар камар шуд
بهر یک حلقه صد جان در کمر شد
Саводӣ ёфт мардуми наргис ӯ
سوادی یافت مردم نرگس او
Азон шуд мътклФ дар маҷлис ӯ
ازان شد معتکلف در مجلس او
Чу тири ғамза ӯ коргар шуд
چو تیر غمزهٔ او کارگر شد
зи саҳмаши рмҳ ва зу пин дар камар шуд
ز سهمش رمح و زو پین در کمر شد
Хаттӣ дорад бидон сӣ пораи дандон
خطی دارد بدان سی پاره دندان
Бхўни ман лабаш з онаст хандон
بخون من لبش ز آنست خندان
Садафро дид он дар ятемаш
صدف را دید آن دُرّ یتیمش
Бдндон боз монад аз дарҷи симаш
بدندان باز ماند از دُرج سیمش
Даҳонаш писта тангаст хандон
دهانش پستهٔ تنگست خندان
Ки онро къбтин афтод дандон
که آن را کعبتین افتاد دندان
Чу субҳ ар хандаи орад дар тбошир
چو صبح ار خنده آرد در تباشیر
Мизоҷ устихон гирад тбошир
مزاج استخوان گیرد طباشیر
Лабашро сад ҳазорон банда бешаст
لبش را صد هزاران بنده بیشست
Ки ӯ аз оби ҳайвон зинда бешаст
که او از آبِ حیوان زنده بیشست
Хати сабзаши муҳаққиқи аўФтодст
خط سبزش محقّق اوفتادست
зи хати насхи мутлақи аўФтодст
ز خطّ نسخ مطلق اوفتادست
Ҷаҳони зер нигин дорад лаб ӯ
جهان زیر نگین دارد لب او
Фалак дар зери зини сӣ кавкаб ӯ
فلک در زیر زین سی کوکب او
зи себаш бар баӣ кардам равона
ز سیبش بر بِهی کردم روانه
Азин шакли санавбари нори дона
ازین شکل صنوبر نار دانه
Чу озодем азон сарв сеӣ нест
چو آزادیم ازان سرو سهی نیست
Баӣ шуд рӯем ва рӯй баӣ нест
بهی شد رویم و روی بهی نیست
Кунун эй доя бархезу равони шӯ
کنون ای دایه برخیز و روان شو
Миёни ин ду дилбар дар миёни шӯ
میان این دو دلبر در میان شو
Бирав ин қисса бо ӯ дар миён на
برو این قصّه با او در میان نه
Асоси ишқи ин ду меҳрбон на
اساس عشق این دو مهربان نه
Бигӯӣ ин розаш вагар хашм гирад
بگوی این رازش و گر خشم گیرد
Бсди ҷонаши дилам бар чашм гирад
بصد جانش دلم بر چشم گیرد
Кунун бинишон баҳами мо ҳар ду тан ро
کنون بنشان بهم ما هر دو تن را
Казон набӯд хабари як марду зан ро
کزان نبوَد خبر یک مرد و زن را
Бигуфт ин ва яке номаи адокрд
بگفت این و یکی نامه اداکرد
Бхўни дили накӯномӣ раҳо кард :
بخون دل نکونامی رها کرد:
Ало эй ғоӣби ҳозири кҷоӣӣ
الا ای غائب حاضر کجائی
Ба пеши ман на охири кҷоӣӣ
به پیش من نهٔ آخر کجائی
Ду чашмами рўшноӣӣ аз ту дорад
دو چشمم روشنائی از تو دارد
Дилам низ ошноӣӣ аз ту дорад
دلم نیز آشنائی از تو دارد
Биёу чашму дилро миҳмон кун
بیا و چشم و دل را میهمان کن
Вагарнаи теғи гири вқсд ҷон кун
وگرنه تیغ گیر وقصد جان کن
Бнқд аз неъмати малики ҷаҳонӣ
بنقد از نعمت ملک جهانی
Наме байнам кунун ҷузи ним ҷонӣ
نمیبینم کنون جز نیم جانی
Чаро ин ним ҷон дар ту набозам
چرا این نیم جان در تو نبازم
Ки бе ту ман зи сад ҷон бе ниёзам
که بی تو من ز صد جان بی نیازم
Дилами барадӣ вагар будӣ ҳазорам
دلم بُردی وگر بودی هزارم
Набӯдӣ ҷуз фишондан бар ту корам
نبودی جز فشاندن بر تو کارم
зи ту як лаҳзаи дил зон брнагирам
ز تو یک لحظه دل زان برنگیرم
Ки ман ҳаргизи дил азҷон брнагирам
که من هرگز دل ازجان برنگیرم
Ғами ишқи ту дарҷон май нуҳуми ман
غم عشق تو درجان مینهم من
Сар аз ту дар биёбон май нуҳуми ман
سر از تو در بیابان مینهم من
Чу берӯят на дил монад ва на дайнам
چو بی رویت نه دل ماند و نه دینم
Чаро саргаштаи мидории чунинам
چرا سرگشته میداری چنینم
Манам бе рӯй ту рўӣӣ чу динор
منم بی روی تو روئی چو دینار
зи ишқ рӯй тўрўӣии бдиўор
ز عشق روی توروئی بدیوار
Туро дидам ки ҳмтоӣӣ надидам
ترا دیدم که همتائی ندیدم
Назирати сарв болоӣӣ надидам
نظیرت سرو بالائی ندیدم
Агар оӣии бадастами бози рустам
اگر آئی بدستم باز رستم
Вагарна май рӯм ҳар ҷо ки ҳастам
وگرنه میروم هر جا که هستم
Баҳри ангушти даргирами чароғӣ
بهر انگشت درگیرم چراغی
Туро меҷӯям аз ҳар дашту боғӣ
ترا میجویم از هر دشت و باغی
Агар пешам чу шамъи оӣии падедор
اگر پیشم چو شمع آئی پدیدار
Вагарна чун чароғами мурдаи ингор
وگرنه چون چراغم مرده انگار
Навишт ин номау бнгошти онгоҳ
نوشت این نامه و بنگاشت آنگاه
Яке сӯрати зи нақши хеши он моҳ
یکی صورت ز نقش خویش آن ماه
Бдоиаҳ дод то доя равон шуд
بدایه داد تا دایه روان شد
Бар он моҳ рӯй меҳрбон шуд
بر آن ماه روی مهربان شد
Чу нақш ӯ бидиду шеър бар хонд
چو نقش او بدید و شعر بر خواند
зи лутфи табъу нақш ӯ аҷаб монад
ز لطف طبع و نقش او عجب ماند
Бики соъати дил аз дасташ бурун шуд
بیک ساعت دل از دستش برون شد
Чу ишқ омад дил ӯ баҳр хӯн шуд
چو عشق آمد دل او بحر خون شد
Наҳанги ишқи дарҳолаши з бӯн кард
نهنگ عشق درحالش ز بون کرد
Барои худ дилаши дарёӣ хӯн кард
برای خود دلش دریای خون کرد
Чунон бе рӯй ӯ рӯй ҷаҳон дид
چنان بی روی او روی جهان دید
Ки гуфтӣ на замин на осмон дид
که گفتی نه زمین نه آسمان دید
Чу гўӣӣ бесар ва бе пои музтар
چو گوئی بی سر و بی پای مضطر
Калла дар пой карду кафш бар сар
کُله در پای کرد و کفش بر سر
Бдоиаҳ гуфт бархез эй нкўгўӣ
بدایه گفت برخیز ای نکوگوی
Бар он бути рӯ ва аз ман бадви гӯй :
بر آن بت رَو و از من بدو گوی:
Надорам дида рӯй тўдидн
ندارم دیدهٔ روی تودیدن
Надорам сабр бе ту орамидан
ندارم صبر بی تو آرمیدن
Маро акнӯн чаҳ бояд кард бе ту
مرا اکنون چه باید کرد بی تو
Ки натавон баради чандини дард бе ту
که نتوان برد چندین درد بی تو
Чу зулфи ту дарида пардаам ман
چو زلف تو دریده پردهام من
Ки бар рӯй ту ишқ овардаам ман
که بر روی تو عشق آوردهام من
Азон зулфи туами зер ва зибр кард
ازان زلف توام زیر و زبر کرد
Ки бо зулфи ту умрами сар ба сар кард
که با زلف تو عمرم سر به سر کرد
Турои нодидаи дарҷон чун нишастӣ
ترا نادیده درجان چون نشستی
Дилам бархест тодр хӯн нишастӣ
دلم برخاست تادر خون نشستی
Чу ту дарҷони ман пинҳонии охир
چو تو درجان من پنهانی آخر
Чаро ташнаи бхўни ҷонии охир
چرا تشنه بخون جانی آخر
Чу субҳами дами мадае моҳ дар меғ
چو صبحم دم مده ای ماه در میغ
Макаш чун офтоб аз саркашии теғ
مکش چون آفتاب از سرکشی تیغ
Агар равшан кунӣ чашмами бадӣдор
اگر روشن کنی چشمم بدیدار
Бсди ҷонат тавонам шуд харидор
بصد جانت توانم شد خریدار
Намирам дар ғамат эй зиндагонӣ
نمیرم در غمت ای زندگانی
Агар дарёбем , боқии ту доне
اگر دریابیم، باقی تو دانی
Равон шуд доя то наздики он моҳ
روان شد دایه تا نزدیک آن ماه
зи ишқи он ғуломаш кард огоҳ
ز عشق آن غلامش کرد آگاه
Ки ӯ аз ту басии ошиқ тар афтод
که او از تو بسی عاشق تر افتاد
Ки азгрмӣ ӯ оташ дар афтод
که ازگرمی او آتش در افتاد
Агар гардад дилат аз ишқаши огоҳ
اگر گردد دلت از عشقش آگاه
Дилат зу дард ишқ омӯзад онгоҳ
دلت زو درد عشق آموزد آنگاه
Дили духтари бғоит шодмон шуд
دل دختر بغایت شادمان شد
зи шодии ашк бар рӯйиш равон шуд
ز شادی اشک بر رویش روان شد
намедонист кории он длФрўз
نمیدانست کاری آن دلفروز
Биҷузи байти вғзли гуфтани шабу рӯз
بجز بیت وغزل گفتن شب و روز
Равон мегуфт шеър ва ме фиристод
روان میگفت شعر و میفرستاد
Бхўондаҳ буд он гуфтӣ бар устод
بخوانده بود آن گفتی بر استاد
Ғулом онгаҳ баҳри шеърӣ ки хондӣ
غلام آنگه بهر شعری که خواندی
Шудӣ ошиқтар ва ҳайрон бимонадӣ
شدی عاشق تر و حیران بماندی
Барин чун муддатӣ бигузашт як рӯз
برین چون مدّتی بگذشت یک روز
Бдҳлизӣ бурун шуд он длФрўз
بدهلیزی برون شد آن دلفروز
Бидидаш ногуҳии бктош ва бишнохт
بدیدش ناگهی بکتاش و بشناخت
Ки умрии ишқ бо нақши Рахши бохт
که عمری عشق با نقش رخش باخت
Гирифташ доман вдхтр барошуфт
گرفتش دامن ودختر برآشفت
Барафшонад остин онгаҳ бадв гуфт
برافشاند آستین آنگه بدو گفت
Ки ҳон эй бе адаби ин чаҳ длирист
که هان ای بی ادب این چه دلیریست
Ту рӯбоҳии туро чаҳ ҷой ширӣаст
تو روباهی ترا چه جای شیریست
Ки бошӣ ту кигирӣ домани ман
که باشی تو که گیری دامن من
Ки тарсади соя аз пиромни ман
که ترسد سایه از پیرامن من
Ғуломаш гуфт эй ман хоки Кувайт
غلامش گفت ای من خاک کویت
Чу май дории зи ман пӯшидаи рӯят
چو میداری ز من پوشیده رویت
Чаро шеърам фиристодӣ шабу рӯз
چرا شعرم فرستادی شب و روز
Дилам барадӣ бидон нақши длФрўз
دلم بردی بدان نقش دلفروز
Чу дар аввали маро девона кардӣ
چو در اول مرا دیوانه کردی
Чаро дрохрм бегона кардӣ
چرا درآخرم بیگانه کردی
Ҷавобаш дод он симин бар онгоҳ
جوابش داد آن سیمین بر آنگاه
Ки як зарра на зини рози огоҳ
که یک ذرّه نهٔ زین راز آگاه
Маро дар синаи кории аўФтодст
مرا در سینه کاری اوفتادست
Валикин бар ту он корам кушодаст
ولیکن بر تو آن کارم گشادست
Чунин корӣ чаҳ ҷой сад ғуломаст
چنین کاری چه جای صد غلامست
Бтў додам бурун , инат тамомаст
بتو دادم برون، اینت تمامست
Турои он бас набошад дар замона
ترا آن بس نباشد در زمانه
Ки ту ин корро бошӣ баҳона ?
که تو این کار را باشی بهانه؟
Асосӣ кўж биниҳодӣ дарин роз
اساسی کوژ بنهادی درین راز
Бшҳўаҳ бозӣ афтодӣ азин боз
بشهوة بازی افتادی ازین باز
Бигуфт ин вази пеш ӯ бадар шуд
بگفت این وز پیش او بدر شد
Бсди дили он ғуломаши фитна тар шуд
بصد دل آن غلامش فتنه تر شد
зи лафзи бўсъид мҳнаҳ дидам
ز لفظ بوسعید مهنه دیدم
Ки ӯ гуфтаст : ман онҷои расидам
که او گفتهست: من آنجا رسیدم
Бпрсидми зи ҳоли духтари каъб
بپرسیدم ز حال دختر کعب
Ки ориф гашта буд ӯ орифии саъб
که عارف گشته بود او عارفی صعب
Чунин гуфт ӯ ки маълумам чунон шуд
چنین گفت او که معلومم چنان شد
Ки он шеърӣ ки бар лафзаш равон шуд
که آن شعری که بر لفظش روان شد
Зсўзи ишқи маъшӯқи маҷозӣ
زسوز عشق معشوق مجازی
Бнгшоиди чунон шеърӣ бибозӣ
بنگشاید چنان شعری ببازی
Надошт он шеър бо махлуқи корӣ
نداشت آن شعر با مخلوق کاری
Ки ӯро буд бо ҳақи рӯзгорӣ
که او را بود با حق روزگاری
Камолӣ буд дар маънии тамомаш
کمالی بود در معنی تمامش
Баҳона буд дар роҳи он ғуломаш
بهانه بود در راه آن غلامش
Бохри духтари ошиқ дар он сӯз
بآخر دختر عاشق در آن سوز
Бзорӣ шеър мегуфтӣ шабу рӯз
بزاری شعر میگفتی شب و روز
Магар мегашт рӯзӣ дар чаманҳо
مگر میگشت روزی در چمنها
Хушӣ мехонд ин ашъор танҳо :
خوشی میخواند این اشعار تنها:
Ало эй боди шбгирӣ гузар кун
الا ای باد شبگیری گذر کن
зи ман он тарки яғморо хабар кун
ز من آن ترک یغما را خبر کن
Бигӯ каз тишнагии хобами ббрдӣ
بگو کز تشنگی خوابم ببردی
Ббрдии обаму обами ббрдӣ
ببردی آبم و آبم ببردی
Яке саққоаш будӣ сурхи рўӣӣ
یکی سقّاش بودی سرخ روئی
Ки ҳар вақт обаш оварадӣ сбўӣӣ
که هر وقت آبش آوردی سبوئی
Биҷои тарки яғмои хосса чун моҳ
بجای ترک یغما خاصه چون ماه
Ниҳоди он сурхи саққоро ҳам онгоҳ
نهاد آن سرخ سقّا را هم آنگاه
Бародарро чунон дар тӯҳмати афканд
برادر را چنان در تهمت افکند
Ки бар хоҳари назар бе ҳурмати афканд
که بر خواهر نظر بی حرمت افکند
Чу алқсаҳ азин бигузашт моҳӣ
چو القصّه ازین بگذشت ماهی
Даромад ҳарби ҳорисро сипоҳӣ
درآمد حرب حارث را سپاهی
Сипоҳӣу шумориш аз адад беш
سپاهی و شمارش از عدد بیش
Чу даврони фалак аз ҳасру ҳад беш
چو دَوران فلک از حصر و حد بیش
Сипоҳии мавҷи зан аз теғу ҷавшан
سپاهی موج زن از تیغ و جوشن
Ҷаҳон аз теғ ва ҷавшан гашта равшан
جهان از تیغ و جوشن گشته روشن
Даромад лашкарӣ аз кӯҳу шх дар
درآمد لشکری از کوه و شخ در
Кҳшди гови замин чун хар ба ях дар
کهشد گاو زمین چون خر به یخ در
зи дигари сӯии ҳорис бо сипоҳӣ
ز دیگر سوی حارث با سپاهی
зи дарвоза бурун омад пагоҳӣ
ز دروازه برون آمد پگاهی
Чу бахт ӯ ҷавон яксар сипоҳаш
چو بخت او جوان یکسر سپاهش
Чу райши муртафаъи чатру кулоҳаш
چو رایش مرتفع چتر و کلاهش
Зафар мешуд зи як сӯи ҳалқа дар гӯш
ظفر میشد ز یک سو حلقه در گوش
зи як сӯи фатҳу насраи дӯш бар дӯш
ز یک سو فتح و نصرة دوش بر دوش
Сипаҳи алқсаҳи афтоданд дар ҳам
سپه القصّه افتادند در هم
Бкштн даст бикшоданд барҳам
بکُشتن دست بگشادند برهم
Ғуборӣ аз ҳамаи саҳрои баромад
غباری از همه صحرا برآمد
Фиғон то гунбади хзрои баромад
فغان تا گنبد خضرا برآمد
Хурӯши кӯси гӯши чарх кар кард
خروش کوس گوش چرخ کر کرد
Замин чун осмони зер ва зибр кард
زمین چون آسمان زیر و زبر کرد
Замин аз хӯни хасмони лолаи зорӣ
زمین از خون خصمان لاله زاری
Ҳаво аз тирборони жолаи борӣ
هوا از تیرباران ژاله باری
Ҷаҳонро пардаи брғоби ҷуста
جهان را پردهٔ برغاب جَسته
зи куштаи пеши брғии бози баста
ز کُشته پیش برغی باز بسته
Аҷали чангол бар ҷон тез карда
اجل چنگال بر جان تیز کرده
Қазои пари кӣнаи дандон тез карда
قضا پُر کینه دندان تیز کرده
Ҳувайдо аз қиёмати сад аломат
هویدا از قیامت صد علامت
Гирифтаи деви қомат зон қиёмат
گرفته دیو قامت زان قیامت
Даромад пеши он сафи ҳориси онгоҳ
درآمد پیش آن صف حارث آنگاه
Ҷаҳонии пар сипоҳ оварад дар роҳ
جهانی پُر سپاه آورد در راه
Сипаҳро чун бикраҳ ҷумла кард ӯ
سپه را چون بیکره جمله کرد او
Даромад ҳамчуи шер ва ҳамла кард ӯ
درآمد همچو شیر و حمله کرد او
Сипеҳри тунд бо чандини ситора
سپهر تند با چندین ستاره
Шуда аз шохи рмҳши пораи пора
شده از شاخ رمحش پاره پاره
Чу теғӣ бар сар омад аз каромат
چو تیغی بر سر آمد از کرامت
Фурӯ шуд фитнаро сар то қиёмат
فرو شد فتنه را سر تا قیامت
Чу теғаши хасмро чун гули бхўни шаст
چو تیغش خصم را چون گُل بخون شُست
Гули нусрати зи теғ ӯ бурун раст
گل نصرت ز تیغ او برون رُست
Чу тираши сӯии чарх нилгун шуд
چو تیرش سوی چرخ نیلگون شد
зи чашми сӯзани исо бурун шуд
ز چشم سوزن عیسی برون شد
Вазони сӯй дигар бктоши мҳрўӣ
وزان سوی دگر بکتاش مهروی
Дўдстӣ теғ мезад аз ҳамаи сӯй
دودستی تیغ میزد از همه سوی
Бохри чашми захмии коргари гашт
بآخر چشم زخمی کارگر گشت
Сараш аз захми теғии сахти дргшт
سرش از زخم تیغی سخت درگشت
Ҳаме наздик шуд кони хуби рафтор
همی نزدیک شد کان خوب رفتار
Бадаст душманон гардад гирифтор
بدست دشمنان گردد گرفتار
Дарони саф буд духтар рӯй баста
درآن صف بود دختر روی بسته
Силаҳӣ дошт бар аспӣ нишаста
سلاحی داشت بر اسپی نشسته
Ба пеш саф даромад ҳамчуи кӯҳӣ
به پیش صف درآمد همچو کوهی
Взў афтод дар ҳар дили шикваӣ
وزو افتاد در هر دل شکوهی
намедонист каси кон симбр кист
نمیدانست کس کان سیمبر کیست
Забон бикшод ва гуфт ин коҳилӣ чист
زبان بگشاد و گفت این کاهلی چیست
Ман он шоҳам ки фарзинам сипеҳраст
من آن شاهم که فرزینم سپهرست
Пиёда дар рикобами моҳ ва меҳраст
پیاده در رکابم ماه و مهرست
Агар аспи афканам бар нтъи гардон
اگر اسپ افکنم بر نطعِ گردان
Ду рухи тарҳаши нуҳум чун шери мардон
دو رخ طرحش نهم چون شیر مردان
Сиррии кӯи саркашад аз ҳукми ин зот
سری کو سرکشد از حکم این ذات
Бпоӣ пелаш андозам бшҳмот
بپای پیلش اندازم بشهمات
Агар шамшер барон баркашам ман
اگر شمشیر بُرّان برکشم من
Ҷигар аз шери ғурон бар кашами ман
جگر از شیر غُرّان بر کشم من
Чу теғи оташ афшонам диҳад тоб
چو تیغ آتش افشانم دهد تاب
зи бимаши Зуҳра оташ шавад об
ز بیمش زهرهٔ آتش شود آب
Чўмори рмҳро дар каф ба печем
چومار رمح را در کف به پیچیم
Наёяд ҳечкас дар сафи бҳичм
نیاید هیچکس در صف بهیچم
Агар сндонм ояд пеши найза
اگر سندانم آید پیش نیزه
Шавад аз захми захмами резаи реза
شود از زخمِ زخمم ریزه ریزه
зи захм ар зӯр санадоне намонад
ز زخم ار زور سندانی نماند
зи санадоне сапандоне намонад
ز سندانی سپندانی نماند
Чу мурғи тири ман аз зиҳи даройад
چو مرغ تیر من از زه درآید
зи ҳалқи мурғи гардун зиҳ барояд
ز حلق مرغ گردون زه برآید
Чу бигушоем каманд аз рӯй фитрок
چو بگشایم کمند از روی فتراک
Чу бодорми адуро рӯй б рхок
چو بادآرم عدو را روی ب رخاک
Битозам Рахш ва бигушоем дар фасл
بتازم رخش و بگشایم در فصل
Ки ман дар разми рустам , рустамами зи асл
که من در رزم رُستَم، رستمم ز اصل
Бигуфт ин ва чу мардон бар нишаст ӯ
بگفت این و چو مردان بر نشست او
Азон мардони таниро даҳ бахаст ӯ
ازان مردان تنی را ده بخست او
Бар бктош омад теғ дар каф
بر بکتاش آمد تیغ در کف
Ваз онҷо барграфташ барад бо саф
وز آنجا برگرفتش برد با صف
Ниҳодаши пас ниҳон шуд дар миёна
نهادش پس نهان شد در میانه
Касаш нашнохт аз аҳли замона
کسش نشناخت از اهل زمانه
Чу он бут рӯй дар кунҷӣ ниҳон шуд
چو آن بت روی در کُنجی نهان شد
Сипоҳи хасм чун дарё равон шуд
سپاه خصم چون دریا روان شد
Ҳаме наздик омад то бикбор
همی نزدیک آمد تا بیکبار
Намонад шуҳраи андари шаҳри диёр
نماند شهره اندر شهر دیّار
Чу ҳорисро мадади гашти ошкоро
چو حارث را مدد گشت آشکارا
Басии халқ аз бар шоҳи Бухоро
بسی خلق از بر شاه بخارا
Ҳазимат шуд сипоҳи душмани шоҳ
هزیمت شد سپاه دشمن شاه
Дигар куштаи фитодаи хор дар роҳ
دگر کشته فتاده خوار در راه
Чу шаҳ бо шаҳр омад шоду пирӯз
چو شه با شهر آمد شاد و پیروز
Талаб кард он савори чусти он рӯз
طلب کرد آن سوار چست آن روز
Надод аз ваии нишонеи ҳеҷ мардум
نداد از وی نشانی هیچ مردم
Ҳама гуфтанд шуд ҳамчун парии гум
همه گفتند شد همچون پری گُم
Алии алҷмлаҳ чу омад зангии шаб
علی الجمله چو آمد زنگی شب
Ниҳодаи нсФӣӣ аз моҳ бар лаб
نهاده نصفئی از ماه بر لب
Ҳамаи шаби қурси ма чун қурси собӯн
همه شب قرص مه چون قرص صابون
Ҳамеи андохти кФк аз нури берун
همی انداخت کفک از نور بیرون
Бидон собӯни бхўни дида то рӯз
بدان صابون بخون دیده تا روز
зи ҷон май шасти дасти он олами афрӯз
ز جان میشست دست آن عالم افروز
Чу зоғ шаб даромад , зон длором
چو زاغ شب درآمد، زان دلارام
Дили духтар чу мурғӣ буд дар дом
دل دختر چو مرغی بود در دام
Дил аз захми ғуломаши ончунон сӯхт
دل از زخم غلامش آنچنان سوخت
Ки дар як чашми захмаш низ ҷони сӯхт
که در یک چشم زخمش نیز جان سوخت
Набӯдаш чашми захмии хобу ором
نبودش چشم زخمی خواب و آرام
Ки бар сар дошт захмии он длором
که بر سر داشت زخمی آن دلارام
Куҷо мешуд дил ӯ орамида
کجا میشد دل او آرمیده
Яке нома навишт аз хӯни дида
یکی نامه نوشت از خون دیده
Чунин оварад дар назми он самани буи
چنین آورد در نظم آن سمن بوی
Ки бишинав қиссаи гунаҳгии сухани гӯй
که بشنو قصهٔ گنگی سخن گوی
Сиррӣ каз сарварии тоҷи кборст
سری کز سروری تاج کبارست
Сари пайкон дар он сар дар чаҳ кораст
سر پیکان در آن سر در چه کارست
Сари хасмат ки бодо бесару кор
سر خصمت که بادا بی سر و کار
Мабод аз сар кашад ҷуз бар сари дор
مباد از سر کشد جز بر سر دار
Сирриро каз вуҷӯдат сарварӣ нест
سری را کز وجودت سروری نیست
Нигунсории он сар срсрӣ нест
نگونساری آن سر سرسری نیست
Сиррии кони сар на хоки ин даройад
سری کان سر نه خاک این دَرآید
Бҷону сар ки он сар дар сар ояд
بجان و سر که آن سر در سر آید
Ҳасуди саркашатгар сарнишин аст
حَسود سرکشت گر سرنشین است
Чу мораши сари бкФи кон срчнин аст
چو مارش سر بکَف کان سرچنین است
Вагар сари дркшди хасми сабки сар
وگر سر درکشد خصم سبک سر
Сараш бар на сараши даракаши сабк тар
سرش بُر نه سرش درکش سبک تر
Сиррии кон сар надорад бо ту сари рост
سری کان سر ندارد با تو سر راست
Мабодаш сар ки ранҷ ӯ з сар хост
مبادش سر که رنج او ز سر خاست
Чу сари бунаади аду каз срдроид
چو سر بنهد عدو کز سردرآید
Сар он дорад ӯ каз сар бар ояд
سر آن دارد او کز سر بر آید
Агар сар нафиканд аз срсрти пеш
اگر سر نفکند از سرسرت پیش
Сар мўӣӣ надорад сари сари хеш
سر موئی ندارد سر سر خویش
Сари сабзат ки тоҷ аз вай сиррӣ ёфт
سر سبزت که تاج از وی سری یافت
зи сари сабзяш ҳар сар сарварӣ ёфт
ز سر سبزیش هر سر سروری یافت
Сипеҳри сарнигӯн зон шуд сарафроз
سپهر سرنگون زان شد سرافراز
Ки ҳар дами сар наад пешати зи сари боз
که هر دم سر نهد پیشت ز سر باز
Агар дарди серуми дард сарат дод
اگر درد سرم درد سرت داد
Сари хасмони бурӣда бар дарат бод
سر خصمان بریده بر درت باد
Ниҳодами пеши он сар бар замини сар
نهادم پیش آن سر بر زمین سر
Фидои он чунон сари сад чунин сар
فدای آن چنان سر صد چنین سر
Касе каз захми хизлони кӣнаи вари гашт
کسی کز زخم خذلان کینهور گشت
Агар баргашт аз қаҳри ту дргшт
اگر برگشت از قهر تو درگشت
Касе каз шохсори айши бархӯрд
کسی کز شاخسار عیش برخورد
Агар мехӯрд беёдат , ҷигар хӯрд
اگر می خورد بی یادت، جگر خورد
Касе каз ҷаҳли худ лоф хирад зад
کسی کز جهل خود لاف خرد زد
Агар зар зад на бар номи ту , бад зад
اگر زر زد نه بر نام تو، بد زد
Касе кӯи сӯии ҳаҷ кардан ҳаво кард
کسی کو سوی حج کردن هوا کرد
Агар ҳаҷ кард беамрат хато кард
اگر حج کرد بی امرت خطا کرد
Чаҳ афтодат ки афтодӣ бхўн дар
چه افتادت که افتادی بخون در
Чу ман зини ғам на бинии сарнигӯн тар
چو من زین غم نه بینی سرنگون تر
Ҳамаи шаби ҳамчуи шамъами сӯз дар бар
همه شب همچو شمعم سوز در بر
Чу шаб бигузашт марги рӯз бар сар
چو شب بگذشت مرگ روز بر سر
Чу шамъ аз ишқ ҳар дам боз хандам
چو شمع از عشق هر دم باز خندم
Ба пеши чашми бурқаъи бози бандам
به پیش چشم برقع باز بندم
Чу шамъ аз ишқи ҷонӣ зинда дорад
چو شمع از عشق جانی زنده دارد
Миёни ашку оташ ханда дорад
میان اشک و آتش خنده دارد
Шабамрогар умеди рӯз будӣ
شبم را گر امید روز بودی
Маро будӣ ки камтари сӯз будӣ
مرا بودی که کمتر سوز بودی
Азон оташ ки бар ҷонам раседаст
ازان آتش که بر جانم رسیدست
Басии поёни мҷу конм раседаст
بسی پایان مجو کآنم رسیدست
Азон оташ ки чандини тоби хезад
ازان آتش که چندین تاب خیزد
Аҷаб набӯд ки чандини оби хезад
عجب نبوَد که چندین آب خیزد
Чаҳ май хоҳии зи ман бо ин ҳамаи сӯз
چه میخواهی ز من با این همه سوز
Ки на шаб бӯдаам бесӯз на рӯз
که نه شب بودهام بی سوز نه روز
Миёни хок дар хӯнам магардон
میان خاک در خونم مگردان
Саросема чу гардунам магардон
سراسیمه چو گردونم مگردان
Чу саргардонем майдонӣ охир
چو سرگردانیم میدانی آخر
Бхўнм дар чаҳ май гирдонеи охир
بخونم در چه میگردانی آخر
Чу майдонӣ ки сармасти туами ман
چو میدانی که سرمست توام من
зи пои афтода аз дасти туами ман
ز پای افتاده از دست توام من
Ман хӯни хораи хӯнӣ чун нигарадам
من خون خواره خونی چون نگردم
Чаро ҷуз дар миён хӯн нигарадам
چرا جز در میان خون نگردم
Чунон гаштами зи савдои ту бе хеш
چنان گشتم ز سودای تو بیخویش
Ки аз пас менадонам роҳ ва аз пеш
که از پس میندانم راه و از پیش
Дилӣ дорам зи дарди хеши хаста
دلی دارم ز درد خویش خسته
Ба байти алҳзн дар бар хеши баста
به بیت الحزن در بر خویش بسته
Бзои банди бандам чанд сӯзӣ
بزای بند بندم چند سوزی
Бар оташ чун сапандам чанд сӯзӣ
بر آتش چون سپندم چند سوزی
Агар умеди васл ту набӯдӣ
اگر اُمّید وصل تو نبودی
На гардӣ монадӣ аз ман на дӯдӣ
نه گَردی ماندی از من نه دودی
Маротар доманӣ омад бҷон зист
مرا تر دامنی آمد بجان زیست
Ки бар буии висоли ту тавон зист
که بر بوی وصال تو توان زیست
Дили ман доғи ҳиҷрон бар нтобад
دل من داغ هجران بر نتابد
Ки дили худ васл ҷонон барнатобад
که دل خود وصل جانان برنتابد
зи дарди хештан чун биқророн
ز درد خویشتن چون بیقراران
Яке бо ту бигуфтам аз ҳазорон
یکی با تو بگفتم از هزاران
Дигар гӯям агар ёбам раҳеи боз
دگر گویم اگر یابم رهی باز
Вагарна май кашам дар ҷони ман ин роз
وگرنه میکشم در جان من این راز
Равон шуд доя ва ин номаи ҳам барад
روان شد دایه و این نامه هم برد
Басар шуд , роҳ бар сар чун қалами барад
بسر شد، راه بر سر چون قلم برد
Сари бктош бо чандон ҷароҳат
سر بکتاش با چندان جراحت
зи сари нома марҳам ёфту роҳат
ز سرّ نامه مرهم یافت و راحت
зи чашмаши гашти сайли хӯни равона
ز چشمش گشت سیل خون روانه
Басӣ пайғом додаш ошиқона
بسی پیغام دادش عاشقانه
Ки ҷоно то кӣм танҳо гузорӣ
که جانا تا کَیم تنها گذاری
Сари бемор пурсидани надорӣ
سر بیمار پرسیدن نداری
Чу дории хуии мардум чун лбибон
چو داری خوی مردم چون لبیبان
Дамӣ биншин ба болини ғарибон
دمی بنشین به بالین غریبان
Агар як захм дорам бар сари имрӯз
اگر یک زخم دارم بر سر امروز
Ҳазорам ҳаст бурҷон эй длФрўз
هزارم هست برجان ای دلفروز
зи шавқати перҳан бар ман кафан шуд
ز شوقت پیرهن بر من کفن شد
Бигуфт ин вази худ бехештан шуд
بگفت این وز خود بیخویشتن شد
Чу рӯзӣ чандро бктоши дмсоз
چو روزی چند را بکتاش دمساز
зи маҷрӯҳии биҷой хеш шуд боз
ز مجروحی بجای خویش شد باز
Нишаста буд он духтари длФрўз
نشسته بود آن دختر دلفروز
Бароа ва рӯдакӣ мерафт як рӯз
براه و رودکی میرفت یک روز
Агар байтӣ чу об зар бигуфтӣ
اگر بیتی چو آب زر بگفتی
Басии духтар азон беҳтар бигуфтӣ
بسی دختر ازان بهتر بگفتی
Басӣ ашъор гуфт он рӯзи устод
بسی اشعار گفت آن روز اُستاد
Ки он духтар муҷоботаш фиристод
که آن دختر مجاباتش فرستاد
зи лутфи табъи он дилдодаи дмсоз
ز لطف طبع آن دلداده دمساز
Таъаҷҷуб монад онҷои рӯдакии боз
تعجب ماند آنجا رودکی باز
зи ишқи он смнбри гашти огоҳ
ز عشق آن سمنبر گشت آگاه
Ниҳоди онгоҳ аз онҷои пой дар роҳ
نهاد آنگاه از آنجا پای در راه
Чу шуд бар рӯдакии рози ошкоро
چو شد بر رودکی راز آشکارا
Аз онҷо рафт то шаҳри Бухоро
از آنجا رفت تا شهر بخارا
Бхдмт шуд равон то пеши он шоҳ
بخدمت شد روان تا پیش آن شاه
Ки ҳорисро мадад ӯ кард онгоҳ
که حارث را مدد او کرد آنگاه
Расида буд пеши шоҳи олӣ
رسیده بود پیش شاه عالی
Барои узри ҳорис низ ҳоле
برای عذر حارث نیز حالی
Магари шоҳонаи ҷашнӣ буд он рӯз
مگر شاهانه جشنی بود آن روز
Чаҳ мегӯям биҳиштии бади длФрўз
چه میگویم بهشتی بد دلفروز
Магар аз рӯдакии шаҳи шеъри дархост
مگر از رودکی شه شعر درخواست
Забон бикшод он устод ва бархест
زبان بگشاد آن اُستاد و برخاست
Чу будаш ёди шеъри духтари каъб
چو بودش یاد شعر دختر کعب
Ҳама бар хонду маҷлис гарм шуд саъб
همه بر خواند و مجلس گرم شد صعب
Шаҳаш гуфто бигӯ то ин ки гуфтаст
شهش گفتا بگو تا این که گفتهست
Ки марворидро монад ки сифтаст
که مروارید را ماند که سُفتهست
зи ҳориси рӯдакии огоҳ кӣ буд
ز حارث رودکی آگاه کی بود
Ки ӯ худ гарми шеъру маст май буд
که او خود گرم شعر و مست می بود
зи сармастӣ забон бикшод онгоҳ
ز سرمستی زبان بگشاد آنگاه
Ки шеър духтар каъбаст эй шоҳ
که شعر دختر کعبست ای شاه
Бсд дил ошиқаст ӯ бар ғуломӣ
بصد دل عاشقست او بر غلامی
Дар афтодаст чун мурғии бдомӣ
در افتادست چون مرغی بدامی
Замонӣ хӯрдан ва хуфтан надорад
زمانی خوردن و خفتن ندارد
Биҷузи байту ғазал гуфтан надорад
بجز بیت و غزل گفتن ندارد
Агар сад шеър гуяд пари маъонӣ
اگر صد شعر گوید پر معانی
Бар ӯ мефиристад дар наоне
بر او میفرستد در نهانی
Агар он ишқ чун оташ набӯдӣ
اگر آن عشق چون آتش نبودی
Азуи ин шеъри гуфтан хуш набӯдӣ
ازو این شعر گفتن خوش نبودی
Чу ҳориси ин сухан башнавад бишикаст
چو حارث این سخن بشنود بشکست
Валикини сохт худро он замони маст
ولیکن ساخت خود را آن زمان مست
Чу алқсаҳи бшҳр хеш шуд боз
چو القصّه بشهر خویش شد باز
зи хоҳар дар ниҳон медошт ин роз
ز خواهر در نهان میداشت این راز
Вале пайваста меҷӯшед ҷонаш
ولی پیوسته میجوشید جانش
Нигаҳ медошт пинҳон ҳар замонаш
نگه میداشت پنهان هر زمانش
Ки то бар вай фурӯ гирад гуноҳӣ
که تا بر وَی فرو گیرد گناهی
Бирезади хӯн ӯ брҷоигоҳӣ
بریزد خون او برجایگاهی
Ҳар он шеърӣ ки гуфта буд он моҳ
هر آن شعری که گفته بود آن ماه
Фиристода бар бктоши онгоҳ
فرستاده بر بکتاش آنگاه
Ниҳода буд дар дарҷии боъзоз
نهاده بود در دُرجی باعزاز
Сараши баста ки натавон кард сарбоз
سرش بسته که نتوان کرد سرباز
Рафиқӣ дошт бктоши саман бар
رفیقی داشت بکتاش سمن بر
Чунон пиндошти кони дрҷисти гавҳар
چنان پنداشت کان دُرجیست گوهر
Сараш бикшод вони хатҳо фурӯ хонд
سرش بگشاد وآن خطها فرو خواند
Ба пеш ҳорис оварад ва бирав хонд
به پیش حارث آورد و برو خواند
Дили ҳориси пари оташи гашт азон роз
دل حارث پر آتش گشت ازان راز
Ҳалоки хоҳар худ кард оғоз
هلاک خواهر خود کرد آغاز
Дар аввали он ғуломи хосро шоҳ
در اوّل آن غلام خاص را شاه
Ба банд андар фиканд ва кард дар чоҳ
به بند اندر فکند و کرد در چاه
Дар охир гуфт то як хонаи ҳаммом
در آخر گفت تا یک خانه حمّام
Битобанд аз паии он сими андом
بتابند از پی آن سیم اندام
Шаҳ онгаҳ гуфт то аз ҳар ду дасташ
شه آنگه گفت تا از هر دو دستش
Бузади Фсоди раг аммо на басташ
بزد فصّاد رگ اما نه بستش
Дар он гармоба кард онгоҳи шоҳаш
در آن گرمابه کرد آنگاه شاهش
Фурӯи баст аз кч ва аз санги роҳаш
فرو بست از کچ و از سنگ راهش
Басӣ фарёд кард он сарви озод
بسی فریاد کرد آن سروِ آزاد
Набӯдаш ҳеҷ мақсӯдии зи фарёд
نبودش هیچ مقصودی ز فریاد
Ки донад то ки дил чун мешуд азуӣ
که داند تا که دل چون میشد ازوی
Ҷаҳониро ҷигар хӯн мешуд аз вай
جهانی را جگر خون میشد از وی
Чунин қисса ки дорад ёди ҳаргиз
چنین قصّه که دارد یاد هرگز
Чунин корӣ кро афтод ҳаргиз
چنین کاری کرا افتاد هرگز
Бад-ӣни зории бад-ӣни дарду бад-ӣни сӯз
بدین زاری بدین درد و بدین سوز
Ки ҳаргиз дар ҷаҳон будаст як рӯз !
که هرگز در جهان بودست یک روز!
Биёгар ошиқӣ то дарди бинӣ
بیا گر عاشقی تا درد بینی
Тариқи ошиқони марди бинӣ
طریق عاشقان مرد بینی
Даромад чанд оташи гирди он моҳ
درآمد چند آتش گرد آن ماه
Фурӯ шуд зон ҳамаи оташи бики роҳ
فرو شد زان همه آتش بیک راه
Яке оташ азон ҳаммоми нохуш
یکی آتش ازان حمّام ناخوش
Дигар оташ азон шеър чу оташ
دگر آتش ازان شعر چو آتش
Яке оташи зи осори ҷавонӣ
یکی آتش ز آثار جوانی
Дигар оташи зи чандин хӯн фишонӣ
دگر آتش ز چندین خون فشانی
Яке оташи зи сӯзи ишқу ғайрат
یکی آتش ز سوز عشق و غیرت
Дигар оташи зи рсўоӣӣу ҳасрат
دگر آتش ز رُسوائی و حسرت
Яке оташи зи беморӣу сустӣ
یکی آتش ز بیماری و سستی
Дигар оташи зи дили гармӣу мастӣ
دگر آتش ز دل گرمی و مستی
Ки бинишонад чунин оташи бсди об
که بنشاند چنین آتش بصد آب
Кро бо ин ҳамаи оташ буд тоб
کرا با این همه آتش بوَد تاب
Сари ангушт дар хӯн мезад он моҳ
سر انگشت در خون میزد آن ماه
Басии ашъор худ бинвишт онгоҳ
بسی اشعار خود بنوشت آنگاه
зи хӯни худ ҳама девор бинвишт
ز خون خود همه دیوار بنوشت
Бадаради дили басӣ ашъор бинвишт
بدرد دل بسی اشعار بنوشت
Чу дар гармобаи девории нмондш
چو در گرمابه دیواری نماندش
зи хӯни ҳам низ бисёре нмондш
ز خون هم نیز بسیاری نماندش
Ҳамаи девор чун пар кард зи ашъор
همه دیوار چون پر کرد ز اشعار
Фурӯ афтод чун як пораи девор
فرو افتاد چون یک پاره دیوار
Миёни хӯни въшқу оташу ашк
میان خون وعشق و آتش و اشک
Бар омад ҷони ширинаши бсди рашк
بر آمد جان شیرینش بصد رشک
Чу бикшоданд гармоба дигар рӯз
چو بگشادند گرمابه دگر روز
Чаҳ гӯям ман ки чун буд он длФрўз
چه گویم من که چون بود آن دلفروز
Чу шохии заъфарон аз пой то фарқ
چو شاخی زعفران از پای تا فرق
Вале аз пой то фарқаши бхўни ғарқ
ولی از پای تا فرقش بخون غرق
Ббрднду бобш пок карданд
ببردند و بآبش پاک کردند
Дилии пари хунаши зер хок карданд
دلی پر خونش زیر خاک کردند
Нигаҳ карданд бар девори он рӯз
نگه کردند بر دیوار آن روز
Навишта буд ин шеъри ҷигари сӯз :
نوشته بود این شعر جگر سوز:
Нигоро бе ту чашмам чашма сораст
نگارا بی تو چشمم چشمه سارست
Ҳама рӯем бхўн дил нигораст
همه رویم بخون دل نگارست
зи мижгонам ба сайлобии супурдӣ
ز مژگانم به سیلابی سپردی
Ғалат кардам ҳамаи обами ббрдӣ
غلط کردم همه آبم ببُردی
Рабӯдии ҷон ва дар вай хуш нишастӣ
ربودی جان و در وی خوش نشستی
Ғалат кардам ки бар оташ нишастӣ
غلط کردم که بر آتش نشستی
Чу дар дил омадӣ беруни нёӣӣ
چو در دل آمدی بیرون نیائی
Ғалат кардам ки ту дар хӯни нёӣӣ
غلط کردم که تو در خون نیائی
Чу аз ду чашми ман ду ҷӯй додӣ
چو از دو چشم من دو جوی دادی
Бгрмобаҳи маро саршавӣ додӣ
بگرمابه مرا سرشوی دادی
Манам чун моҳӣӣ бар тобаи охир
منم چون ماهئی بر تابه آخر
Наме оӣии бад-ӣни гармобаи охир ?
نمیآئی بدین گرمابه آخر؟
Насиби ишқ ин омад зи даргоҳ
نصیب عشق این آمد ز درگاه
Ки дар дӯзах кунандаш зиндаи онгоҳ
که در دوزخ کنندش زنده آنگاه
Ки то дар дӯзахи асрорӣ ки дорад
که تا در دوزخ اسراری که دارد
Миёни сӯзу оташ чун нагорд
میان سوز و آتش چون نگارد
Ту кӣ доне ки чун бояд навиштан
تو کَی دانی که چون باید نوشتن
Чунин қиссаи бхўн бояд навиштан
چنین قصّه بخون باید نوشتن
Чу дар дӯзахи бъшқт рӯй дорам
چو در دوزخ بعشقت روی دارم
Биҳиштии нақд аз ҳар сӯй дорам
بهشتی نقد از هر سوی دارم
Чу дӯзах омад аз ҳақи ҳиссаи ман
چو دوزخ آمد از حق حصّهٔ من
Биҳишт ошиқон шуд қиссаи ман
بهشت عاشقان شد قصّهٔ من
Се раҳ дорад ҷаҳони ишқ акнӯн
سه ره دارد جهان عشق اکنون
Яке оташи яке ашк ва яке хӯн
یکی آتش یکی اشک و یکی خون
Кунун ман бар сари оташи азонм
کنون من بر سر آتش ازانم
Ки гуҳи хӯни резаму гуҳи ашки ронам
که گه خون ریزم و گه اشک رانم
Ботши хостами ҷонам ки сӯзад
بآتش خواستم جانم که سوزد
Чу ҷой тест натавонам ки сӯзад
چو جای تست نتوانم که سوزد
Бошиками пой ҷонон ме башуем
باشکم پای جانان میبشویم
Бхўнми даст аз ҷон ме башуем
بخونم دست از جان می بشویم
Бад-ӣни оташ ки азҷон ме фурӯзам
بدین آتش که ازجان میفروزم
Ҳамаи хомони оламро бисӯзам
همه خامان عالم را بسوزم
Азин ғам ончӣ меояд биравем
ازین غم آنچه میآید برویم
Ҳамаи ношстаҳи рӯйонро башуем
همه ناشسته رویان را بشویم
Азин хӯн гар шавад ин роҳи бозам
ازین خون گر شود این راه بازم
Ҳамаи ушшоқро гулгунаи созам
همه عشاق را گلگونه سازم
Азин оташ ки ман дорам дарин сӯз
ازین آتش که من دارم درین سوز
Намоями ҳафт дӯзахро ки байни сӯз
نمایم هفت دوزخ را که بین سوز
Азин ашкам ки тўФонисти хўнбор
ازین اشکم که طوفانیست خونبار
Даҳуми таълими боронро ки чун бор
دهم تعلیم باران را که چون بار
Азин хӯнам ки дрёӣисти гўӣӣ
ازین خونم که دریائیست گوئی
Дромўзми шафақро сурхи рўӣӣ
درآموزم شفق را سرخ روئی
Азин оташ чунон кардам замона
ازین آتش چنان کردم زمانه
Ки дӯзахи хост аз ман сад забона
که دوزخ خواست از من صد زبانه
Азин ашками ду гетиро тамомат
ازین اشکم دو گیتی را تمامت
Гулӣ дар об кардам то қиёмат
گِلی در آب کردم تا قیامت
Азин хӯни бози бастами роҳи гардун
ازین خون باز بستم راه گردون
Ки то гашти Осиёи чарх бар хӯн
که تا گشت آسیای چرخ بر خون
Азин гардӣ ки буд он нозанин ро
ازین گردی که بود آن نازنین را
зи ашкии об бар бандами замин ро
ز اشکی آب بر بندم زمین را
Биҷузи нақши хаёли длФрўзм
بجز نقش خیال دلفروزم
Бад-ӣни оташи ҳама нақшӣ бисӯзам
بدین آتش همه نقشی بسوزم
Бихӯрадӣ хӯни ҷони ман тамомӣ
بخوردی خون جان من تمامی
Ки навишт бод эй ёри гиромӣ
که نوشت باد ای یار گرامی
Кунун дар оташ ва дар ашк ва дар хӯн
کنون در آتش و در اشک و در خون
Бирафтам зини ҷаҳони ҷиФаҳи берун
برفتم زین جهان جیفه بیرون
Маро бе ту саромади зиндагонӣ
مرا بی تو سرآمد زندگانی
Миннат рафтам ту ҷовидони Бамоне
منت رفتم تو جاویدان بمانی
Чу бинвишт ин бхўн фармон даромад
چو بنوشت این بخون فرمان درآمد
Ки то зон бесар ва бен ҷони баромад
که تا زان بی سر و بن جان برآمد
Дариғо на дареғии сад ҳазорон
دریغا نه دریغی صد هزاران
зи марги зори он тоҷи саворон
ز مرگ زار آن تاج سواران
Бохри фурсатӣ май ҷусти бктош
بآخر فرصتی میجست بکتاش
Ки бахт аз зер чоҳ оварад болоаш
که بخت از زیر چاه آورد بالاش
Ниҳон рафту сари ҳориси шабонгоҳ
نهان رفت و سر حارث شبانگاه
Бибаред ва равона шуд ҳам онгоҳ
ببرید و روانه شد هم آنگاه
Бхок духтар омад ҷома бар зад
بخاک دختر آمد جامه بر زد
Яке дашна гирифт ва бар ҷигар зад
یکی دشنه گرفت و بر جگر زد
Азин дунёии фонии рахти бардошт
ازین دنیای فانی رخت برداشت
Дил аз зиндону банди сахти бардошт
دل از زندان و بند سخت برداشت
Набӯдаш сабр бе ёри ягона
نبودش صبر بی یار یگانه
Бадви пайваст ва кӯтаҳ шуд фасона
بدو پیوست و کوته شد فسانه