Саноеи кони варои ақл ва ҷонаст

ثنایی کان ورای عقل و جانست

Чаҳ ҳади шарҳ ва чаҳ ҷой баёнаст

چه حدّ شرح و چه جای بیانست

Саноу мадҳи садрӣ чун тавон гуфт

ثنا و مدح صدری چون توان گفت

Ки мадҳ ӯ худованд ҷаҳон гуфт

که مدح او خداوند جهان گفت

Муҳамади коФриншро ғараз ӯст

محمد کافرینش را غرض اوست

Мурод аз ҷавҳару ҷисм ва арз ӯст

مراد از جوهر و جسم و عرض اوست

Муҳамади мушфиқи дунёу дайн ро

محمد مشفق دنیا و دین را

Шафиъи аввалин ва охирин ро

شفیع اوّلین و آخرین را

Шигарфи коргоҳ ҳар ду олам

شگرف کارگاه هر دو عالم

Набӣу хоҷаи авлоди одам

نبی و خواجهٔ اولاد آدم

Савори чобуки майдони афлок

سوار چابک میدان افلاک

Низоми оламу султони лўлок

نظام عالم و سلطان لولاک

Латоифи гӯии рамзи лоязолӣ

لطایف گوی رمز لایزالی

Маорифи ҷӯии ганҷи зулҷалолӣ

معارف جوی گنج ذوالجلالی

Сипаҳсолори девони рисолат

سپهسالار دیوان رسالت

Эмоми маснаду садри ҷалолат

امام مسند و صدر جلالت

зи олам то бодм партав ӯст

ز عالم تا بآدم پرتو اوست

зи машриқ то бмғрб пайрав ӯст

ز مشرق تا بمغرب پیرو اوست

Сипеҳри донишу хуршеди бениш

سپهر دانش و خورشید بینش

Бзири соя ӯ офариниш

بزیر سایهٔ او آفرینش

Бослу фаръи молики ақлу ҷон ро

باصل و فرع مالک عقل و جان را

Бҷону дил вале неъмати ҷаҳон ро

بجان و دل ولی نعمت جهان را

Таниши меъёри доролзрби ашбоҳ

تنش معیار دارالضرب اشباح

Дилаши тайёри доролмлки арвоҳ

دلش طیار دارالملک ارواح

Млоики хошаҳи рўби гулшан ӯ

ملایک خاشه روب گلشن او

Хилоиқи хӯшаи чини хирман ӯ

خلایق خوشه چین خرمن او

Ниёзаши пайки роҳи қоби қавсин

نیازش پیک راه قاب قوسین

Намозаши ҷилваи гоҳи қурраи алъайн

نمازش جلوه گاه قرّة العین

Хирад бо ҳукми шаръаши ёФаҳи гӯйӣ

خرد با حکم شرعش یافه گویی

Ҷаҳон аз машки халқаши нофаи ҷӯӣ

جهان از مشک خلقش نافه جویی

Худоро дар ҳақиқат ӯст банда

خدا را در حقیقت اوست بنده

Либоси астФо дар бар фиканда

لباس اصطفا در بر فکنده

Зари холиси зи кон кибриё ӯст

زر خالص ز کان کبریا اوست

Ҳамаи олам мис омад кимиё ӯст

همه عالم مس آمد کیمیا اوست

На олам буд ва на одам ки ӯ буд

نه عالم بود و نه آدم که او بود

Ки ӯ буду худои он дам ки ӯ буд

که او بود و خدا آن دم که او بود

Чу аз кант набиё роҳи бардошт

چو از کُنت نبیاً راه برداشت

Бики раҳ бар ҷаҳонӣ раҳгузар дошт

بیک ره بر جهانی رهگذر داشت

Дар он раҳи он қадамҳоро шумораст

در آن ره آن قدمها را شمارست

Чунин донам ки беш аз сад ҳазораст

چنین دانم که بیش از صد هزارست

зи хок ҳар қадами кони садри бардошт

ز خاک هر قدم کان صدر برداشت

Худои пайғамбарӣ бо қадари бардошт

خدا پیغمبری با قدر برداشت

Чу шуд хоки раҳаш дар ҳам сиришта

چو شد خاک رهش در هم سرشته

Суҷудаш кард сад олами фиришта

سجودش کرد صد عالم فرشته

Агар зоҳир намайдонӣ ту он хок

اگر ظاهر نمیدانی تو آن خاک

Набӯд он хоки алои одами пок

نبود آن خاک الّا آدم پاک

На одам буд ҳаргиз на сулаймон

نه آدم بود هرگز نه سلیمان

Ки ӯ аз пеш ва аз пас дод фармон

که او از پیش و از پس داد فرمان

Чу омад анбиёро хотами он садр

چو آمد انبیا را خاتم آن صدر

Азон хотам сулаймон ёфт он қадар

ازان خاتم سلیمان یافت آن قدر

Чу он султон дайн омад падедор

چو آن سلطان دین آمد پدیدار

Ҳазорон бути з олам шуд нигунсор

هزاران بُت ز عالم شد نگونسار

Дарин на тоқи азрақ хайма афрохт

درین نه طاق ازرق خیمه افراخت

БчФтаҳи тоқ нўшрўон дарандохт

بچَفته طاق نوشروان درانداخت

Ҷаҳони торик буд аз куфри куффор

جهان تاریک بود از کفر کفّار

зи нур ӯ мунаввар шуд бикбор

ز نور او منّور شد بیکبار

Бурун омад зи пардаи ҳамчуи хуршед

برون آمد ز پرده همچو خورشید

Дилу дайнро мунаввар кард ҷовид

دل و دین را منّور کرد جاوید

Чу шуд лутфи худовандяши доир

چو شد لطف خداوندیش دایر

Барон бе сояи меғи афканди соя

بران بی سایه میغ افکند سایه

Чу хуршед аз пас парда задӣ теғ

چو خورشید از پس پرده زدی تیغ

Бирав соя фикандӣ яксараи меғ

برو سایه فکندی یکسره میغ

Чарое ту ксиролсмти коФлок

چرایی تو کثیرالصّمت کافلاک

зи нутқи тести раққосии трбнок

ز نطق تست رقّاصی طربناک

Чарое доими алФкри инат бас нест

چرایی دایم الفکر اینت بس نیست

Ки чун аз ту гузаштии ҷузи ту кас нест

که چون از تو گذشتی جز تو کس نیست

Чу меҳри анбиёе дар ду олам

چو مهر انبیایی در دو عالم

Бмҳри тести зрёти одам

بمهر تست ذُریات آدم

Ду қавси қоби қавсин аввали кор

دو قوس قاب قوسین اوّل کار

Яке шуд комади он сӯрати падедор

یکی شد کامد آن صورت پدیدار

зи чашми бад чу србрдошти бади хоҳ

ز چشم بد چو سربرداشت بد خواه

Магари ақраб аз он афтод дар роҳ

مگر عقرب از آن افتاد در راه

Даромад ҷбриили он пайки кунин

درآمد جبرییل آن پیک کونین

Яке тир аз камони қоби қавсин

یکی تیر از کمان قاب قوسین

Бузад бар ъқрбў бар осмони дўҳт

بزد بر عقربو بر آسمان دوحت

Чунон муҳкам ки ақраб бар камон дӯхт

چنان محکم که عقرب بر کمان دوخت

зи меҳри муҳраи пушташ бар афлок

ز مهر مهرهٔ پشتش بر افلاک

Ҳама муҳра бирехт ва ҳуққа шуд пок

همه مهره بریخت و حقّه شد پاک

Чу моҳии гесуӣ ӯ чун зира ёфт

چو ماهی گیسوی او چون زره یافت

Хаҷал шуд ҷавшан аз тшўир бшикофт

خجل شد جوشن از تشویر بشکافت

Бпштии чунон Меҳрӣ ки бар пушт

بپشتی چنان مهری که بر پشت

Ту дории мишкоФии маи бонгшт

تو داری میشکافی مه بآنگشت

Гар ангуштат набӯдӣ дар муқобил

گر انگشتت نبودی در مقابل

Надидӣ манзалати моҳ аз манозил

ندیدی منزلت ماه از منازل

Баҳри манзил ки мегардад шабу рӯз

بهر منزل که میگردد شب و روز

Туро мехонд эй дар шаби афрӯз

ترا میخواند ای درّ شب افروز

Баҳри манзили сулӯкӣ турфа дорад

بهر منزل سلوکی طرفه دارد

Ки гоҳи иклил гоҳе сарфа дорад

که گاه اکلیل گاهی صرفه دارد

Тавофат мекунад то дар вуҷӯдаст

طوافت میکند تا در وجودست

Ки ӯ родри равиши съдолсъўдст

که او رادر روش سعدالسعودست

Аз он дар роҳи қалбаш манзил омад

از آن در راه قلبش منزل آمد

Ки пар дил рафт ӯу пар дил омад

که پر دل رفت او و پر دل آمد

Ту ҷонӣ ва касе каз ишқ ҷон рафт

تو جانی و کسی کز عشق جان رفت

Агар манзил равад пари дил тавон рафт

اگر منزل رود پر دل توان رفت

Чу пари дил буд ва бар дил буд роҳат

چو پر دل بود و بر دل بود راهت

Хитоб омад бадал аз пешгоҳат

خطاب آمد بدل از پیشگاهت

Ки грдндонт бишикастанд аз санг

که گردندانت بشکستند از سنگ

Бар афрӯзем оташ чанд фарсанг

بر افروزیم آتش چند فرسنگ

Валек ар санг дар мардум фурӯзем

ولیک ار سنگ در مردم فروزیم

Бути сангину сангин дил бисӯзем

بت سنگین و سنگین دل بسوزیم

Чу дандони ту аз сангӣ нигун шуд

چو دندان تو از سنگی نگون شد

Дили санг эй аҷаб аз дард хӯн шуд

دل سنگ ای عجب از درد خون شد

Бснги онро ки бо ту ҷанг бошад

بسنگ آن را که با تو جنگ باشد

Дил ӯ сахттар аз санг бошад

دل او سخت تر از سنگ باشد

Чу сангат мезанад аъдои ночиз

چو سنگت میزند اعدای ناچیز

Бизан ҳам санги дили ҳам сангро низ

بزن هم سنگ دل هم سنگ را نیز

Фалак аз шарм ӯ парда нишин шуд

فلک از شرم او پرده نشین شد

Гуҳӣ бар рафт гоҳе бар замин шуд

گهی بر رفت گاهی بر زمین شد

Чўмҳрти санг миғнотис омад

چومهرت سنگ مغناطیس آمد

Ҳасуди сангдил Иблис омад

حسود سنگدل ابلیس آمد

Касе боту чу сангу обгина

کسی باتو چو سنگ و آبگینه

Бики дам сангсораш кун зи кӣна

بیک دم سنگسارش کن ز کینه

Ҳасудати санг бар дили пораи пора

حسودت سنگ بر دل پاره پاره

Чу санг оташ омад захми хора

چو سنگ آتش آمد زخم خواره

Чу санг афсурда омад ҷонаши гӯйӣ

چو سنگ افسرده آمد جانش گویی

з санг омад бурунемонаш гӯйӣ

ز سنگ آمد برون ایمانش گویی

Агар қуръон фурӯ хондӣ ту бар санг

اگر قرآن فرو خواندی تو بر سنگ

Шавад чун санги серумаи нарму икрнг

شود چون سنگ سرمه نرم و یکرنگ

Бқрони кӯҳи сангин шох шохаст

بقرآن کوه سنگین شاخ شاخست

Аз он рӯй замин пар санглохаст

از آن روی زمین پر سنگلاخست

Дили хасми ту чун нқшист бар санг

دل خصم تو چون نقشیست بر سنگ

Ки аз қуръон нагардад нармтар санг

که از قرآن نگردد نرمتر سنگ

зи қирони сангдилро нест табдил

ز قران سنگدل را نیست تبدیل

Вале сангаш ба аз тирои абобил

ولی سنگش به از طیراً ابابیل

Адуии тўбтӣ аз санг дорад

عدوی توبتی از سنگ دارد

Аҷаб набӯд ки биравӣ санги борад

عجب نبود که بروی سنگ بارد

Чу хасмат кард ҷанги санги оғоз

چو خصمت کرد جنگ سنگ آغاز

Ту низ эй шамъи дайни сангӣ дар андоз

تو نیز ای شمع دین سنگی در انداز

Суҳайли шаръ ӯро ҷаддӣ бишнохт

سهیل شرع او را جدی بشناخت

Адим аз баҳри нълинш дар андохт

ادیم از بهر نعلینش در انداخت

Расан чун далви гардони чархи партоб

رسن چون دلو گردان چرخ پرتاب

Ки то баҳри барроқ ӯ баради об

که تا بهر بُراق او برد آب

Чу дидаш ҳашт хулд аз ҳафт парда

چو دیدش هشت خلد از هفت پرده

Бостқбол шуд ҳар ҳафт карда

باستقبال شد هر هفت کرده

Аз он гесуии кжўони қомати рост

از آن گیسوی کژوان قامت راست

зи ҳурони сад қиёмат беш бархест

ز حوران صد قیامت بیش برخاست

Фалак дар остини сад ҷони баромад

فلک در آستین صد جان برآمد

Бхдмт чун гиребон бар сар омад

بخدمت چون گریبان بر سر آمد

Чу бо ҷон дар тибқ пеш омадаш боз

چو با جان در طبق پیش آمدش باز

Чу тоқ омад бхдмт шуд сарафроз

چو طاق آمد بخدمت شد سرافراز

Фалак аз роҳ ӯ кӯҳлӣ талаб кард

فلک از راه او کحلی طلب کرد

Ки дрчшми кавокиби шаб бшб кард

که درچشم کواکب شب بشب کرد

Чу гирди хоки поиш осмон ёфт

چو گرد خاک پایش آسمان یافت

Кавокиби пардаи кӯҳлӣ аз он ёфт

کواکب پردهٔ کحلی از آن یافت

Фурӯғи субҳ азон бар олимӣ зад

فروغ صبح ازان بر عالمی زد

Ки бо ӯ аз сари сидқӣ дамӣ зад

که با او از سر صدقی دمی زد

Чароғаш хонд ҳақ то гашт аз ихлос

چراغش خواند حق تا گشت از اخلاص

Ҳамаи қандилҳои арши раққос

همه قندیلهای عرش رّقاص

Қалам дар пеш ӯ лавҳӣ фурӯ хонд

قلم در پیش او لوحی فرو خواند

Басии арши оя алкрсӣ бирав хонд

بسی عرش آیة الکرسی برو خواند

Чу шуд алқсаҳ дар садри тариқат

چو شد القصه در صدر طریقت

Сабақ гуфт анбиёро аз ҳақиқат

سبق گفت انبیا را از حقیقت

Вази онҷои ҳамчуи хуршедӣ равон шуд

وز آنجا همچو خورشیدی روان شد

Чу соя ҳар ду олам зу ниҳон шуд

چو سایه هر دو عالم زو نهان شد

Ҷаҳонӣ дид пари мавҷи мсмӣ

جهانی دید پر موج مسّمی

Бики раҳи ҳам ҷаҳони маҳв ва ҳам асмо

بیک ره هم جهان محو و هم اسما

Агарчӣ дошт ҷбрили мунаввар

اگرچه داشت جبریل منوّر

Ҳазорон пари тоўси муаттар

هزاران پرّ طاوس معطّر

Боситод ва паямбар гуфт онгоҳ

باستاد و پیمبر گفت آنگاه

Манам парвона , шамъами нурулло

منم پروانه، شمعم نوراللّه

Агар созад вагар сӯзади чунон ба

اگر سازد وگر سوزد چنان به

Ним ман дар миёни ҳақи ҷовдон ба

نیم من در میان حق جاودان به

Ту тоўс млоик менамое

تو طاوس ملایک مینمایی

Манам парвонаи нури худоӣ

منم پروانهٔ نور خدایی

Бадари манишин чу он ҳамхонаи ту

بدر منشین چو آن همخانهٔ تو

Бияфкан пар чу он парвонаи ту

بیفکن پر چو آن پروانهٔ تو

Зиҳии нури ҷаҳонпарвар ки ӯ дошт

زهی نور جهان پرور که او داشت

Ки пешаш ҳар ду олами сари Фрўдошт

که پیشش هر دو عالم سر فروداشت

Чу нур ӯ илм зад аз раҳеи давр

چو نور او علم زد از رهی دور

Ду олам хӯрд бо ҳам кӯс азон нур

دو عالم خورد با هم کوس ازان نور

Чу ӯ дар бандагӣ дод қадам дод

چو او در بندگی داد قدم داد

Худовандаши чунин кӯс ва илм дод

خداوندش چنین کوس و علم داد

Чу рафт онҷо ки асл кор онҷост

چو رفت آنجا که اصل کار آنجاست

Ҷаҳонро нуқта паргор онҷост

جهان را نقطهٔ پرگار آنجاست

Даромад пайки илҳомии зи пешонаш

درآمد پیک الهامی ز پیشانش

Сухан гуфт аз забони ваҳй дар ҷонаш

سخن گفت از زبان وحی در جانش

Ки бингар қоби қавсин илоҳӣ

که بنگر قاب قوسین الهی

Мисоли бандагӣу подшоҳӣ

مثال بندگی و پادشاهی

Бадаст ӯ яке ваон чист имон

بدست او یکی وان چیست ایمان

Бадасти ту яке рафтани бФрмон

بدست تو یکی رفتن بفرمان

Чу қавси ҷон ман ёфт иститоат

چو قوس جان من یافت استطاعت

Ту қавси ҷисм барза кун бтоът

تو قوس جسم برزه کن بطاعت

Чу як зиҳ ту кашидӣ ва яке ман

چو یک زه تو کشیدی و یکی من

Зиҳии ту на манам ҷумлаи зиҳии ман

زهی تو نه منم جمله زهی من

Ҳазорон зиҳ сазад икики забон ро

هزاران زه سزد یکیک زبان را

Агар ту мебарӣ ин ду камон ро

اگر تو میبری این دو کمان را

На аз ангушти ту бар моҳи якбор

نه از انگشت تو بر ماه یکبار

Ду қавс омад бзоғи шаби падедор

دو قوس آمد بزاغ شب پدیدار

Яке шуд баъд азон ду қавси онгоҳ

یکی شد بعد ازان دو قوس آنگاه

Падед омад азон ду қавси як моҳ

پدید آمد ازان دو قوس یک ماه

Кунун низ он ду қавси қоби қавсин

کنون نیز آن دو قوس قاب قوسین

Яке шуд аз ту , эй султони кунин

یکی شد از تو، ای سلطان کونین

Адад аз моҳ то моҳӣаст дар роҳ

عدد از ماه تا ماهیست در راه

Адади гуми гашт боқӣ монад як моҳ

عدد گم گشت باقی ماند یک ماه

Туе он моҳ эй хуршеди асҳоб

تویی آن ماه ای خورشید اصحاب

Ки анҷум бар ту меларзад чу симоб

که انجم بر تو میلرزد چو سیماب

зи олами наргиси чашмати фурӯи пӯш

ز عالم نرگس چشمت فرو پوش

Бикаш ин ду камони тололаҳи гӯш

بکش این دو کمان تالالهٔ گوش

Баландии ду олами пастии тест

بلندی دو عالم پستی تست

Ғараз аз офариниш ҳастӣ тест

غرض از آفرینش هستی تست

Ду гетии ҳур ва аз шеъри ту бӯе

دو گیتی حور و از شعر تو بویی

Ду олами нур ва аз фарқи ту мӯе

دو عالم نور و از فرق تو مویی

зи ду абрӯати тоқи чархи бобӣ

ز دو ابروت طاق چرخ بابی

зи ду гесуати меҳру моҳи тобӣ

ز دو گیسوت مهر و ماه تابی

зи ҳасанати ҷинаи алқлбсти пари нур

ز حُسنت جنّة القلبست پر نور

зи нурати ҷинаи алФрдўси пурҳур

ز نورت جنّة الفردوس پرحور

Чу ту осоиши ақлу равонӣ

چو تو آسایش عقل و روانی

Баҳақи ороиш ҳар ду ҷаҳонӣ

بحق آرایش هر دو جهانی

Чаҳ кажи мўиист дар чашми ту афлок

چه کژ موییست در چشم تو افلاک

Бик як менигар лои тъдъинок

بیک یک مینگر لا تعدعیناک

Тавозуъи минҳди тоҷии бторк

تواضع مینهد تاجی بتارک

Агар хоҳӣ улуввау ахФзи ҷноҳк

اگر خواهی علّو و اخفض جناحک

Назари дръкси ин қавми асФёонд

نظر درعکس این قوم اصفیااند

Влоттрд ки акс нур моанд

ولاتَطرُد که عکس نور مااند

Ки аввали зумрае на воқифи роз

که اوّل زمرهیی نه واقف راز

Трододнд аз на ҳуҷраи овоз

ترادادند از نه حجره آواز

Сипеҳриро ки бар андозаи тест

سپهری را که بر اندازهٔ تست

Кунун на ҳуҷраи пари овозаи тест

کنون نه حجره پر آوازه تست

Бохри нури он ҳазрат илм зад

بآخر نور آن حضرت علم زد

Муҳамад маҳв шуд онгоҳ дам зад

محمّد محو شد آنگاه دم زد

зи уммат дар сухан омад замонӣ

ز امّت در سخن آمد زمانی

Бадв бахшед умматро ҷаҳонӣ

بدو بخشید امّت را جهانی

Чу кори умматаш аз пеш бархест

چو کار امّتش از پیش برخاست

Баҳақи хеши қурби хеши дархост

بحق خویش قرب خویش درخواست

Миёни ондўи ҳазрати ду камон буд

میان آندو حضرت دو کمان بود

зи Аҳмад то аҳад мемай миён буд

ز احمد تا احد میمی میان بود

Чу дар мемай ки мегӯйӣ ду мемаст

چو در میمی که میگویی دو میمست

Баҳр як мем як олам муқӣмаст

بهر یک میم یک عالم مقیمست

Чу ин олам дар анъолм ниҳон шуд

چو این عالم در انعالم نهان شد

Дувумем омад яке , ваҳдат аён шуд

دومیم آمد یکی،‌ وحدت عیان شد

Чу он мем дигар бархест аз пеш

چو آن میم دگر برخاست از پیش

Аҳад монад ва фано шуд Аҳмад аз хеш

احد ماند و فنا شد احمد از خویش

Турои ин сар ки мегӯям аёнаст

ترا این سرّ که میگویم عیانست

Қул ани кантами тҳбўн сидқ онаст

قل ان کنتم تحبّون صدق آنست

Чӯб аз омад аз онҷои ҷонаши онҷо

چوب از آمد از آنجا جانش آنجا

Аёзи аинҷоигаҳи султонаши онҷо

ایاز اینجایگه سلطانش آنجا

Нишаст алқсаҳи пеши сафаи бор

نشست القصّه پیش صفّهٔ بار

Ҳамаи мақсӯд ӯ ҳосили бикбор

همه مقصود او حاصل بیکبار

Сухан аз ҷисм ва аз ҷонаш бурун гуфт

سخن از جسم و از جانش برون گفت

Ки нҳни алсобқўн алохрўн гуфт

که نحن السابقون الآخرون گفت

Чу ташрифи лъмрк бар сари афканд

چو تشریف لعمرک بر سر افکند

Ду гесуии мусалсал дар барафканад

دو گیسوی مسلسل در برافکند

Бики мӯии ҳақиқати он мусалсал

بیک موی حقیقت آن مسلسل

Муҳаққиқ кард насхи дайни аввал

محقق کرد نسخ دین اوّل

Ҳамаи хатҳо аз он дар дарҷ ӯ буд

همه خطها از آن در درج او بود

Ки дахли кули олами харҷ ӯ буд

که دخل کلّ عالم خرج او بود

Зиҳии кунин акси нури пакет

زهی کونین عکس نور پاکت

Хитоб аз на фалаки рӯҳии Фдокт

خطاب از نه فلک روحی فداکت

Зиҳии курсӣ даратро ҳалқаи дорӣ

زهی کرسی درت را حلقه داری

зи дастати арши аъзами хирқаи дорӣ

ز دستت عرش اعظم خرقه داری

Куҷо хуршед бошад сояи дорӣ

کجا خورشید باشد سایه داری

Надорад соя бо хуршеди корӣ

ندارد سایه با خورشید کاری

Зиҳӣ дар ҳалқаи гесуати мзмр

زهی در حلقهٔ گیسوت مضمر

Бароти ҳашт хулд ва ҳафт ахтар

برات هشت خلد و هفت اختر

Ту бинишаста тавили алҳзни ҷовид

تو بنشسته طویل الحزن جاوید

зи ту ҳар зарраи митобд чу хуршед

ز تو هر ذرّه میتابد چو خورشید

Таниш аз соя зон маънии ҷудо буд

تنش از سایه زان معنی جدا بود

Ки доими сояи пурвирди худо буд

که دایم سایه پرورد خدا بود

Касе кӯ дар қиёмат қутб мардонаст

کسی کو در قیامت قطب مردانست

Взўи ҳафт Осиё чарх гардонаст

وزو هفت آسیای چرخ گردانست

Чу ӯро ним ҷӯи ҳафт Асия нест

چو او را نیم جو هفت آسیا نیست

Кунад дасти ос чун ин кор Монӣаст

کند دست آس چون این کار مانیست

Чу ин на ҳуҷраро мекард дасти ос

چو این نه حجره را میکرد دست آس

Взў на Осиёи чархро пос

وزو نه آسیای چرخ را پاس

Ки донад то дарон мансаб ки ӯ буд

که داند تا دران منصب که او بود

Чунон олӣ чаро ӣнҷои фурӯ буд

چنان عالی چرا اینجا فرو بود

Туроам алқрӣ кӣ дар ҳисобаст

ترا امّ القری کی در حسابست

Набии уммӣ изоам алкитобаст

نبی امّی ازامّ الکتابست

Чу дорад хати ҳақи нақши дили хеш

چو دارد خط حق نقش دل خویش

Чаҳ бинависад , чунон хатяш дар пеш

چه بنویسد، چنان خطیش در پیش

Чу илми аввалин ва охирин дошт

چو علم اوّلین و آخرین داشت

Чаҳ бархонад ки нохондан азин дошт

چه برخواند که ناخواندن ازین داشت

Чу сар бар хати ниҳодаши аршу курсӣ

چو سر بر خط نهادش عرش و کرسی

Басаши ин хат , дигар аз хат чаҳ пурсӣ

بسش این خط، دگر از خط چه پرسی

Худо чун хонд дар доруссаломаш

خدا چون خواند در دارالسلامش

Чаҳ хоҳад хонд ин хондани тамомаш

چه خواهد خواند این خواندن تمامش

Дилаш чун ғарқи қуръон буду ахбор

دلش چون غرق قرآن بود و اخبار

Дарин мансаб чаҳ хоҳад кард ашъор

درین منصب چه خواهد کرد اشعار

Чу шуд байти аллоҳу байти алмуқаддас

چو شد بیت الله و بیت المقدّس

Радифи ин ду байташи шеъри ман бас

ردیف این دو بیتش شعر من بس

Дами саҳари ҳалол байт домаст

دم سحر حلال بیت دامست

Ки байти лоиқаш байт улҳаромаст

که بیت لایقش بیت الحرامست

Агар аввали гули сурхаш арақ кард

اگر اوّل گل سرخش عرق کرد

Азон дар охираши заррин тибқ кард

ازان در آخرش زرّین طبق کرد

Ки то бар ном ӯ зар мефишонд

که تا بر نام او زر میفشاند

Гулоб аз дида тар мефишонд

گلاب از دیدهٔ تر میفشاند

Азон гул сдўрқ шуд дар раҳи ноз

ازان گل صدورق شد در ره ناز

Ки то он сдўрқ аз ҳам кунад боз

که تا آن صدورق از هم کند باز

Азон як як варақ чун ошиқи маст

ازان یک یک ورق چون عاشق مست

Сифот рӯй ӯ хонд бсди даст

صفات روی او خواند بصد دست

Чу бисёре буд он шарҳи олӣ

چو بسیاری بود آن شرح عالی

Фурӯи резади зи ҳам аз сари ҷолӣ

فرو ریزد ز هم از سرّ جالی

Шунӯдии онкӣ ташт оварад Ҷабраил

شنودی آنکه طشت آورد جبرئیل

На бршқ кард садроу бтъҷил

نه برشق کرد صد را و بتعجیل

Чу акси андохти ин ташти мсмн

چو عکس انداخت این طشت مثمن

зи аксаши гашти ин на тоси равшан

ز عکسش گشت این نه طاس روشن

Музайян кард он ташт аз дил ӯ

مزین کرد آن طشت از دل او

Чунонк он тоқи азрақ аз гул ӯ

چنانک آن طاق ازرق از گل او

Дил ӯ мебишуст ин кӣ буд рост

دل او میبشست این کی بود راست

Ки фирдавс аз дил ӯ мебиёрост

که فردوس از دل او میبیاراست

Ғулуви қаҳри шаръи Мӯсавӣ буд

غلوّ قهر شرع موسوی بود

Ғулуви лутфи дайни исавӣ буд

غلوّ لطف دین عیسوی بود

Яке аз қаҳри миллат нафас месӯхт

یکی از قهر ملّت نفس میسوخت

Яке аз лутфи дайни дил мебар афрӯхт

یکی از لطف دین دل می بر افروخت

Чу қаҳру лутф бо ҳам муътадил шуд

چو قهر و لطف با هم معتدل شد

Расӯли мо табиби нафас ва дил шуд

رسول ما طبیب نفس و دل شد

Чу ӯ султон доролмлк ҷонаст

چو او سلطان دارالملک جانست

Сари мўииш беш аз ду ҷаҳонаст

سر موییش بیش از دو جهانست

Чу ҳафдаҳ мӯӣ шуд дар дайни сипедаш

چو هفده موی شد در دین سپیدش

Ду олами сари басари андари умедаш

دو عالم سر بسر اندر امیدش

Чунон он ҳафдаҳи мӯяши сояи андохт

چنان آن هفده مویش سایه انداخت

Ки ҳаждаҳи алифи олами сар бар афрохт

که هژده الف عالم سر بر افراخت

Чу нури ҳафдаҳи мӯяш мўҷзн шуд

چو نور هفده مویش موجزن شد

Намози ҳафдаҳи фарзи мард ва зан шуд

نماز هفده فرض مرد و زن شد

Худои он ҳафдаҳ майдонаст аз пеш

خدا‌آن هفده میدانست از پیش

Фариза ҳафдаҳ карда аз ҳама беш

فریضه هفده کرده از همه بیش

Рух ӯроу маро аҳли иқлӣм

رخ او را و مه را اهل اقلیم

Ҳаме гуфтанд чун себӣ бидӯнием

همی گفتند چون سیبی بدونیم

Чу себи моҳро бшикофт зи ангушт

چو سیب ماه را بشکافت ز انگشت

Суханҳо чун чароғӣ дар даҳони кишт

سخنها چون چراغی در دهان کشت

Чу гӯйӣ дид моҳи осмон ро

چو گویی دید ماه آسمان را

Шабии зи ангушти чавгони сохт он ро

شبی ز انگشت چوگان ساخت آن را

Чу захмӣ шуд зи чавгонаши ошкора

چو زخمی شد ز چوگانش آشکاره

Бики раҳи гашти гӯии маи ду пора

بیک ره گشت گوی مه دو پاره

Кунун аз шавқи ангушташ аз онгоҳ

کنون از شوق انگشتش از آنگاه

Гуҳии гӯйу гуҳӣ чавгон шавад моҳ

گهی گوی و گهی چوگان شود ماه

Чу хуршед Рахш афганд соя

چو خورشید رخش افگند سایه

эй чархро бишикаст моя

همای چرخ را بشکست مایه

зи фар ӯ аз ани ма пора омад

ز فرّ او از ان مه پاره آمد

Ки ӯ хуршеди сад мҳпораҳ омад

که او خورشید صد مهپاره آمد

Азон ма пора ҳаст осмон шуд

ازان مه پارهٔ هست آسمان شد

Ки ӯ мҳпораҳ ҳар ду ҷаҳон шуд

که او مهپارهٔ هر دو جهان شد

Зиҳии равшани чароғии кўбонгшт

زهی روشن چراغی کوبانگشت

Чароғи моҳро бар осмони кишт

چراغ ماه را بر آسمان کشت

Зиҳии чашму чароғи чархи чорам

زهی چشم و چراغ چرخ چارم

Зиҳии нури ду чашми ҳафт торам

زهی نور دو چشم هفت طارم

Зиҳии брқбаҳи афлоки ҷоят

زهی برقبّه افلاک جایت

Зиҳӣ бар фарқи соқи арши поят

زهی بر فرق ساق عرش پایت

Агар фари ту ҳамчун файзи яздон

اگر فر تو همچون فیض یزدان

Бмўрӣ бугзарад гардад сулаймон

بموری بگذرد گردد سلیمان

Ту бешак аз сулаймонии басӣ беш

تو بی شک از سلیمانی بسی بیش

Миннати пой малах овардаам пеш

منت پای ملخ آورده ام پیش

з ман бипазир зеро кин ҳикоят

ز من بپذیر زیرا کاین حکایت

з ту карданд раҳи байнони ривоят

ز تو کردند ره بینان روایت

Ки пайғамбар ки доғ кибриё дошт

که پیغمبر که داغ کبریا داشت

Яке меҳри мудаввар бар қафо дошт

یکی مُهر مدوّر بر قفا داشت

Басии сари сабзии внўрш аз он буд

بسی سر سبزی ونورش از آن بود

Ки дар сари ҳақиқати осмон буд

که در سرّ حقیقت آسمان بود

зи меҳри меҳри пуштат эй сарафроз

ز مهر مُهر پشتت ای سرافراز

Бсди пуштии бпшти аФтодҳоми боз

بصد پشتی بپشت افتادهام باز

Тамаъ дорам казон меҳри набувват

طمع دارم کزان مهر نبوّت

Наҳй бар кори ман меҳри мурувват

نهی بر کار من مهر مروت

Миён аз баҳри фармон баста дорам

میان از بهر فرمان بسته دارم

Ки науммат ҳрзи ҷон хаста дорам

که نامت حرز جان خسته دارم

Агар ман зрҳоми умедворам

اگر من ذرّهام امیدوارم

Ки дар парда чу ту хуршед дорам

که در پرده چو تو خورشید دارم

Сбксорм кун эй пушту паноҳам

سبکسارم کن ای پشت و پناهم

Ки аз сад раҳи гарони бори гуноҳам

که از صد ره گران بار گناهم