Буд аз он аъробӣӣ бе тӯша

بود از آن اعرابئی بی توشهٔ

Ёфта дар шӯраи ҷоӣии гӯша

یافته در شوره جائی گوشهٔ

Гӯша ӯ ҷои муштии ъўр буд

گوشهٔ او جای مشتی عور بود

Об ӯ гуҳи талх ва гоҳе шӯр буд

آب او گه تلخ و گاهی شور بود

Дар мазаллат рӯзгорӣ мегузошт

در مذلت روزگاری میگذاشت

Рӯзу шаб дар изтирорӣ мегузошт

روز و شب در اضطراری میگذاشت

Хушки солии гашту қаҳтии ошкор

خشک سالی گشت و قحطی آشکار

Мард шуд аз нотавонӣ бе қарор

مرد شد از ناتوانی بی قرار

Шуд зи шўрстони буруни ҷоӣӣ дигар

شد ز شورستان برون جائی دگر

То расед охир ба обӣ чун шукр

تا رسید آخر به آبی چون شکر

Чун бидид он оби хуши марди салим

چون بدید آن آب خوش مرد سلیم

Гуфт бишк ҳаст ин оби Наим

گفت بیشک هست این آب نعیم

Оби дунёи талх ва зишт ояд падед

آب دنیا تلخ و زشت آید پدید

Оби ширин аз биҳишт ояд падед

آب شیرین از بهشت آید پدید

Ҳақи таъолӣ аз пас чандини бало

حق تعالی از پس چندین بلا

Кард рӯзии ин чунин обии маро

کرد روزی این چنین آبی مرا

Рӯй он дорад казин оби равон

روی آن دارد کزین آب روان

Пар кунам мишкӣ ва бархезам давон

پر کنم مشکی و برخیزم دوان

Машк бар гардани раҳеи берун барам

مشک بر گردن رهی بیرون برم

Тӯҳфаи созами пас бар мأмўн барам

تحفه سازم پس بر مأمون برم

Бишкми мأмўни азин оби латиф

بیشکم مأمون ازین آب لطیف

Хлътӣ бахшад чу оби ман шариф

خلعتی بخشد چو آب من شریف

Машк чун пар кард ва пеш оварад роҳ

مشک چون پر کرد و پیش آورد راه

Ҳамчунон мерафт то наздики шоҳ

همچنان میرفت تا نزدیک شاه

Бозгашта буд мأмўн аз шикор

بازگشته بود مأمون از شکار

Чун бидидаш гуфт баргӯ то чаҳ кор

چون بدیدش گفت برگو تا چه کار

Гуфт оўрдстм аз хулди барин

گفت آوردستم از خلد برین

Тӯҳфаи баҳри амӣралмуъминӣн

تحفهٔ بهر امیرالمؤمنین

Гуфт чист он тӯҳфаи никўсршт

گفت چیست آن تحفهٔ نیکوسرشت

Гуфт моءолҷнаҳи обӣ аз биҳишт

گفت ماءالجنه آبی از بهشت

Ин бигуфту машк пеш оварад боз

این بگفت و مشک پیش آورد باز

Дар замони мأмўн биҷой оварад роз

در زمان مأمون بجای آورد راز

Аз фаросати ҳол ӯ маълум кард

از فراست حال او معلوم کرد

Май нёрстши зи худ маҳрӯм кард

می نیارستش ز خود محروم کرد

Чун чашид он оби гарму буии нок

چون چشید آن آب گرم و بوی ناک

Гуфт аҳсанти инат зебои оби пок

گفت احسنت اینت زیبا آب پاک

Ҳаст ин оби биҳишт акнӯн бихоҳ

هست این آب بهشت اکنون بخواه

То чаҳ мебояд туро аз подшоҳ

تا چه میباید ترا از پادشاه

Гуфт ҳастам аз замини шӯраи дор

گفت هستم از زمین شوره دار

Об ӯ талху ҳавоӣ ӯ ғубор

آب او تلخ و هوای او غبار

Ҳам таровати барда аз хокаши сумум

هم طراوت برده از خاکش سموم

Ҳам шудаи азтФти санг ӯ чу мум

هم شده ازتفت سنگ او چو موم

Дар қабӣлаи аўФтодаҳи фоқа

در قبیله اوفتاده فاقهٔ

Ҳечкасро на бизӣ на ноқа

هیچکس را نه بزی نه ناقهٔ

Хушк солӣ гашта куллӣ ошкор

خشک سالی گشته کلی آشکار

Ҷумлаи мардум шудаи мурдори хор

جملهٔ‌مردم شده مردار خوار

Ҳоли худ бо ту бигуфтам ҷумлаи рост

حال خود با تو بگفتم جمله راست

Чун шудӣ воқиф кунун фармон турост

چون شدی واقف کنون فرمان تراست

Рехти мأмўни он замонаш дар канор

ریخت مأمون آن زمانش در کنار

Бар сари он ҷамъи динории ҳазор

بر سر آن جمع دیناری هزار

Гуфт бустони зари бшрти онкии роҳ

گفت بستان زر بشرط آنکه راه

Пешгирӣ зуди ҳам зинҷоигоаҳ

پیش گیری زود هم زینجایگاه

Бетаваққуф бозгардӣ ин замон

بی توقف بازگردی این زمان

Зонка нест ӣнҷои туро бӯдани амон

زانکه نیست اینجا ترا بودن امان

Зари ситади он марду ҳолеи бозгашт

زر ستد آن مرد و حالی بازگشت

Бо Халифаи соилии ҳамрози гашт

با خلیفه سایلی همراز گشت

Гуфт баргӯӣ эй амӣралмуъминӣн

گفت برگوی ای امیرالمؤمنین

Каз чаҳ таъҷилаш ҳаме кардӣ чунин

کز چه تعجیلش همی کردی چنین

Гуфт агар ӯ пештар рафтӣ зи роҳ

گفت اگر او پیشتر رفتی ز راه

Об дидӣ дар Фуроти аинҷоигоаҳ

آب دیدی در فرات اینجایگاه

Аз зулол худ шудӣ ҳолеи хаҷал

از زلال خود شدی حالی خجل

Бозгаштӣ аз бар мо танги дил

بازگشتی از بر ما تنگ دل

Акси он хиҷлат раседӣ то бмоаҳ

عکس آن خجلت رسیدی تا بماه

Оинаи анъом мо кардӣ сиёҳ

آینهٔ‌انعام ما کردی سیاه

ӯ всилти ҷусти сӯии мо здўр

او وسیلت جست سوی ما زدور

Чун кунам аз хиҷлаташ аз худ нФўр

چون کنم از خجلتش از خود نفور

ӯ ба вусъи хеши кор хеш кард

او به وسع خویش کار خویش کرد

Ман тавонам мкрмт зу беш кард

من توانم مکرمت زو بیش کرد

Чун шудам аз ҳол ӯ огоҳи ман

چون شدم از حال او آگاه من

Бози грдонидмш аз роҳи ман

باز گردانیدمش از راه من

Ҳарфи анъому накукории нигар

حرف انعام و نکوکاری نگر

Ҳам саховати ҳам вафодории нигар

هم سخاوت هم وفاداری نگر

Ин чунин ҷўдӣ ки ҷони олимии сет

این چنین جودی که جان عالمی ست

Дар бар ҷӯади ту ёрб шабнамии сет

در بر جود تو یارب شبنمی ست

Чун ту додӣ ин карами он банда ро

چون تو دادی این کرم آن بنده را

Аз карам баргир ин афканда ро

از کرم برگیر این افکنده را

Чун зшўрстон дунё мерасм

چون زشورستان دنیا میرسم

Вази сумуми сад таманно мерасм

وز سموم صد تمنا میرسم

Рӯзгори хушк сол тоъатаст

روزگار خشک سال طاعتست

Ин ҳама вақтеаст на ин соъатаст

این همه وقتیست نه این ساعتست

Аз ҳамаи хушк ватар ин дарвеши ту

از همه خشک و تر این درویش تو

Ашк май оради бтҳФаҳи пеши ту

اشک می آرد بتحفه پیش تو

зи иштиёқи ту зи оби ашки хеш

ز اشتیاق تو ز آب اشک خویش

Ҳамчу аъробӣ кунам пар , машки хеш

همچو اعرابی کنم پر، مشک خویش

Пас ба гардани брнҳми он машк ро

پس به گردن برنهم آن مشک را

Бӯ ки нақдии бахшеми ин ашк ро

بو که نقدی بخشیم این اشک را

Омадам аз даври ҷоӣии дили ду ним

آمدم از دور جائی دل دو نیم

Нақд раҳмат хоҳам аз ту эй Карим

نقد رحمت خواهم از تو ای کریم

Гарчи ҳастам аз маосии аҳли теғ

گرچه هستم از معاصی اهل تیغ

Раҳмати худро мадор аз ман дареғ

رحمت خود را مدار از من دریغ

эй ҷаҳонии ҷону дили ҳайрони ту

ای جهانی جان و دل حیران تو

Сад ҳазорон ақли саргардони ту

صد هزاران عقل سرگردان تو

Гӯиёи саргаштагии дории ту дӯст

گوئیا سرگشتگی داری تو دوست

Космон аз гаштагӣ ту ду туаст

کآسمان از گشتگی تو دو توست

эй дилам ҳар дами зи ту оғишта тар

ای دلم هر دم ز تو آغشته تر

Ҳар замонам беш кун саргашта тар

هر زمانم بیش کن سرگشته تر

Ақли вҷонро ҷусту ҷӯй ту хушаст

عقل وجان را جست و جوی تو خوشست

Дар ду олам гуфту гӯй ту хушаст

در دو عالم گفت و گوی تو خوشست

Дар таҳайюр мондаам дар кори хеш

در تحیر مانده ام در کار خویش

Май бимирам аз ғам бисёр хеш

می بمیرم از غم بسیار خویش

Нест дар олами зи ман бехеш тар

نیست در عالم ز من بی خویش تر

Ҳар замонам кам гирифтани бештар

هر زمانم کم گرفتن بیشتر

Пой ва сар шуд маҳви фарсанги маро

پای و سر شد محو فرسنگ مرا

Ғам фарох омад дили танги маро

غم فراخ‌ آمد دل تنگ مرا

Як шабами сад тӯҳфа афзӯн мерасад

یک شبم صد تحفه افزون میرسد

Як шабам гар мерасад хӯн мерасад

یک شبم گر میرسد خون میرسد

Гоҳи шодии гоҳ ё рабҳо марост

گاه شادی گاه یا ربها مراست

Ин тафовути байн ки дар шабҳо марост

این تفاوت بین که در شبها مراست

Гуҳи пару болии зи ҷоӣии мизнм

گه پر و بالی ز جائی میزنم

Гоҳи бихўди дасту поӣии мизнм

گاه بیخود دست و پائی میزنم

Гоҳи мисўзми зи бими змҳрир

گاه میسوزم ز بیم زمهریر

Гуҳ шавам афсурда аз хавфи съир

گه شوم افسرده از خوف سعیر

Гоҳ май нозами зи савдои биҳишт

گاه می نازم ز سودای بهشت

Гоҳ май ёзми басари сарнавишт

گاه می یازم بسر سرنوشت

Гуҳи зи нори озоди гирдами гуҳи зи нур

گه ز نار آزاد گردم گه ز نور

Гуҳи зи ғулмон фориғ оем гуҳи зҳўр

گه ز غلمان فارغ آیم گه زحور

Гуҳи намояд ҳар ду кунами мухтасар

گه نماید هر دو کونم مختصر

Гуҳ шавам аз як сухани зеру зибр

گه شوم از یک سخن زیر و زبر

Митўонигар зи чандини печи печ

میتوانی گر ز چندین پیچ پیچ

Дасти мангирӣу ингорӣ ки ҳеҷ

دست من گیری و انگاری که هیچ