Худро ба ақли хеши яке бар гароӣ , худ

خود را به عقل خویش یکی بر گرای، خود

То чистӣ ва чанде ? эй марди пари хирад

تا چیستی و چندی؟ ای مرد پر خرد

Ҷонӣ ? танӣ ? чаҳ гавҳарӣ аз гавҳарон , ҳама ?

جانی؟ تنی؟ چه گوهری از گوهران، همه؟

Кори ту доданаст з ҳар кор , ё ситад ?

کار تو دادن است ز هر کار، یا ستد؟

Мори хазнда , ё на , сутури давандае ?

مار خزنده، یا نه، ستور دونده‌ای؟

Огаҳ чу ақлӣ аз худ , ё бехабар чу дад ?

آگه چو عقلی از خود، یا بی خبر چو دد؟

Ҷузи мору ҷузи сутур нае ,гар ба худ на Эй

جز مار و جز ستور نه‌ای، گر به خود نه‌ای

Андоми ҳафтгонаи ?ути ингори ҳафтсад

اندام هفتگانه ات انگار هفتصد

Аз мор ва аз сутур чаҳ бардааст мори гир ?

از مار و از ستور چه برده است مار گیر؟

Ҷузи заҳри мори баҳрау хрбндаҳи ҷузи лагад ?

جز زهر مار بهره و خربنده جز لگد؟

Ҳастӣ ту ҷовдони нигарони сӯии дигарон

هستی تو جاودان نگران سوی دیگران

Худ нанигарӣ ба худ нафасӣ , аз ту кӣ сазад ?

خود ننگری به خود نَفَسی، از تو کی سزد؟

Чашми ту пӯст бинад ва бар пӯст , мӯӣу пашм

چشم تو پوست بیند و بر پوست، موی و پشم

Вази мӯӣу пашму пӯст , расани хезад ва намад

وز موی و پشم و پوست، رسن خیزد و نمد

Гарчи сабади нигоҳи тавон доштан дар об

گرچه سبد نگاه توان داشتن در آب

Лек обро нигаҳ натавон дошт дар сабад

لیک آب را نگه نتوان داشت در سبد

Танро ба ҷон агарчӣ тавон доштан ба пой

تن را به جان اگرچه توان داشتن به پای

Пояндагии ҷон ба хирад , на ба тан , буд

پایندگی جان به خرد، نه به تن، بود

Бениш ба ақл кун ки вуҷӯди ту бениш аст

بینش به عقل کن که وجود تو بینش است

Ҷонами бад-ӣни сухани з хирад нест шарм зад

جانم بدین سخن ز خرد نیست شرم زد

Аз ақл туаст ҳар гузарандаи бақо пазир

از عقل توست هر گذرنده بقا پذیر

Пас ҷузи зи ақли худ з чаҳ ҷӯии бақои худ ?

پس جز ز عقل خود ز چه جویی بقای خود؟

Ақл ту кард ин ки аёнаст пеши ту

عقل تو کرد این که عیان است پیش تو

Аҳвол ҳаст гаштау кирдори неку бад

احوال هست گشته و کردار نیک و بد

Пешии гирифтаи чархи ҳазорон ҳазор давр

پیشی گرفته چرخ هزاران هزار دور

Бингар ки чун ба ду так андеша дар расад

بنگر که چون به دو تک اندیشه در رسد