Дар майкада бо ҳарифи қлош

در میکده با حریفِ قَلّاش

Биншину шароби нӯш ва хуш бош

بنشین و شراب نوش و خوش باش

Аз хати хушнигор , бар хон

از خطِّ خوشِ نگار، بر خوان

Сари ду ҷаҳон , вале макун фош

سِرّ دو جهان، ولی مکن فاش

Бар нақш ванигор , фитнаи гаштам

بر نقش و نگار، فتنه گشتم

Зон рӯ ки наме расм ба наққош

زان رو که نمی‌رسم به نقاش

То бо худам , аз худам хабар нест

تا با خودم، از خودم خبر نیست

Бо худ нафасии нбўдмии кош

با خود نفسی نبودمی کاش

Махмур мем , биор соқӣ

مخمور میم، بیار ساقی

Нақл ва май аз он лаби шкрпош

نُقل و مَی از آن لبِ شکرپاش

Дар савмиъаҳо чу ме нагунҷад

در صومعه‌ها چو می‌نگنجد

Дардии каш ва май парасту қлош

دُردی‌کِش و مَی‌پرست و قَلّاش

Ман низ ба тарк зуҳд гуфтам

من نیز به ترک زهد گفتم

Инак шабу рӯзи ҳамчуи авбош

اینک شب و روز همچو اوباش

эй рӯй ту шамъи маҷлиси афрӯз

ای روی تو شمع مجلس افروز

Савдои ту оташи ҷигарсӯз

سودای تو آتش جگرسوز

Рухсори хуши ту ошиқон ро

رخسار خوش تو عاشقان را

Хуштар зи ҳазор иди наврӯз

خوش‌تر ز هزار عید نوروز

Бигушоӣ лабат ба ханда , бинмоӣ

بگشای لبت به خنده، بنمای

Аз лаъл , ту гавҳари шаби афрӯз

از لعل، تو گوهر شب افروز

Зинҳор ! аз он ду чашми мастат

زنهار! از آن دو چشم مستت

Фарёд ! аз он ду зулфи кин туз

فریاد! از آن دو زلف کین‌توز

Чун зулфи ту каҷи мбоз бо мо

چون زلفِ تو کج مباز با ما

Аз қади ту ростии биомуз

از قدِّ تو راستی بیاموز

Соқӣ бидиҳ , он май тараб ро

ساقی بده، آن مَیِ طرب را

Бустони зи ман ин дил ғам андӯз

بستان ز من این دل غم اندوز

Он рафт ки рФтмӣ ба масҷид

آن رفت که رفتمی به مسجد

Акнӯн чу қаландарони шабу рӯз

اکنون چو قلندران شب و روز

эй мутриби ишқ , соз бинавоз

ای مطرب عشق، ساز بنواز

Кон ёр нашуд ҳануз дмсоз

کان یار نشد هنوز دمساز

Дашном диҳад ба ҷои бӯса

دشنام دهد به جای بوسه

Ва он низ ба сад киришмау ноз

و آن نیز به صد کرشمه و ناز

Пинҳон чаҳ занам навой ишқаш ?

پنهان چه زنم نوای عشقش؟

Каз пардаи буруни фитодаи ин роз

کز پرده برون فتاده این راز

Дар пош касе ки сари ниФкнд

در پاش کسی که سر نیفکند

Чун турра ӯ нашуд сарафроз

چون طُرهٔ او نشد سرافراز

Дар банди худам , биор соқӣ

در بند خودم، بیار ساقی

Он май ки рҳондми зи худ боз

آن می که رهاندم ز خود باز

Умрӣаст каз орўзии он май

عمری است کز آرزوی آن می

Чун ҷом бимонадаам даҳани боз

چون جام بمانده‌ام دهن‌باز

Гуфтӣ ки : биҷавӣ то биёбӣ

گفتی که: بجوی تا بیابی

Инак талаб ту кардам оғоз

اینک طلب تو کردم آغاز

Соқӣ , бидиҳ оби зиндагонӣ

ساقی، بده آب زندگانی

Эксири ҳаёти ҷовдонӣ

اکسیر حیات جاودانی

Май даҳ , ки намешавад муяссар

می ده، که نمی‌شود میسر

Бе оби ҳаёт , зиндагонӣ

بی‌آبِ حیات، زندگانی

Ҳам Хизри хаҷал , ҳам оби ҳайвон

هم خضر خَجِل، هم آب حیوان

Чун аз хату лаби шкрФшонӣ

چون از خط و لب شکرفشانی

Гӯшам чу садаф шавад гҳрчин

گوشم چو صدف شود گهرچین

Зон дам ки зи лаъл дар Чехияоне

زان دم که ز لعل در چکانی

Шамшери макаш ба куштани мо

شمشیر مکش به کشتن ما

Каз нозу киришма дар наМонӣ

کز ناز و کرشمه در نمانی

Ҳар лаҳзаи киришмае дигар кун

هر لحظه کرشمه‌ای دگر کن

БФриби маро , чунон ки доне

بِفْریب مرا، چنان که دانی

Дар орзӯии лаб ту будам

در آرزوی لب تو بودم

Чун дасти надоди Комронӣ

چون دست نداد کامرانی

Вақт тарабаст , соқио , хез

وقت طرب است، ساقیا، خیز

Дар даҳ қадаҳи нишоти ангез

در ده قدح نشاط انگیز

Аз ҷаври ту растхез бархест

از جور تو رستخیز برخاست

Бинишон шару шӯру фитна , бархез

بنشان شر و شور و فتنه، برخیز

Бустони дили ошиқони шайдо

بستان دل عاشقان شیدا

Вази турраи дилрабои дроўиз

وز طُرّهٔ دلربا درآویز

Хӯни дил мо бирезу онгоҳ

خون دل ما بریز و آنگاه

Бо хок дарат баҳами баромез

با خاک درت بهم برآمیز

Вони ханҷари ғамзаи диловар

وآن خنجر غمزهٔ دلاور

Ҳар лаҳза ба хӯн мо бикун тез

هر لحظه به خون ما بکن تیز

Кардам ҳаваси лабат , надидам

کردم هوس لبت، ندیدم

Комӣ чу аз он лаби шикаррез

کامی چو از آن لب شکرریز

Назрӣ кардам ки : то тавонам

نذری کردم که: تا توانم

Тавба кунам аз салоҳу парҳез

توبه کنم از صلاح و پرهیز

Соқӣ , чаҳ кунам ба соғару ҷом ?

ساقی، چه کنم به ساغر و جام؟

Мастам кун аз ин май ғами анҷом

مستم کن از این مَیِ غم‌انجام

Бо ёди лаби ту ошиқон ро

با یاد لب تو عاشقان را

Ҳоҷат набӯд ба соғару ҷом

حاجت نبود به ساغر و جام

Гӯшами сухани лаб ту башнавад

گوشم سخن لب تو بشنود

Хушнӯд шуд , аз лабат , ба дашном

خشنود شد، از لبت، به دشنام

Дили зулфи ту дона дид , ногоҳ

دل زلف تو دانه دید، ناگاه

Афтод ба буии дона дар дом

افتاد به بوی دانه در دام

Савдои ду зулф бе қарорат

سودای دو زلف بی‌قرارت

Барад аз дили ман қарору ором

برد از دل من قرار و آرام

Бошад ки расм ба ком , рӯзӣ

باشد که رسم به کام، روزی

Дар роҳи умед май занами гом

در راه امید می‌زنم گام

Вар зон ки нашуд лаби ту рӯзӣ

ور زان‌ که نشد لبِ تو روزی

Доне чаҳ кунам ба кому ноком ?

دانی چه کنم به کام و ناکام؟

Даст аз дил бе қарори шастам

دست از دلِ بی‌قرار شستم

Ва андари сари зулфи ёри бастам

و اندر سر زلف یار بستم

Бедил шудаму зи ҷон ба як бор

بی‌دل شدم و ز جان به یک‌بار

Чун турраи ёри бршкстм

چون طُرّهٔ یار برشکستم

Гӯйанд чигунае ? чаҳ гӯям ?

گویند چگونه‌ای؟ چه گویم؟

Ҳастам зи ғамаши чунон ки ҳастам

هستم ز غمش چنان که هستم

Худро з чаҳ аз ғамаш барорам

خود را زِ چَهِ غمش برآرم

Гар турра ӯ фитад ба дастам

گر طُرّهٔ او فتد به دستم

Дар доми бало фитода будам

در دام بلا فتاده بودم

Ҳам турра ӯ гирифт дастам

هم طُرّهٔ او گرفت دستم

Соқӣ , қадаҳӣ ки аз май ишқ

ساقی، قدحی که از مَیِ عشق

Чун чашми хуши ту ним мастам

چون چشمِ خوشِ تو نیم‌مستم

Шуд навбати хештани парастӣ

شد نوبت خویشتن پرستی

Омад гуҳи он ки май пурситам

آمد گهِ آن‌که مَی‌ْ پرستم

Фориғ шавам аз ғами ироқӣ

فارغ شوم از غم عراقی

Аз заҳмат ӯ чу бози рустам

از زحمت او چو باز رَستم

Соқӣ , май меҳри рез дар ком

ساقی، مَیِ مِهر ریز در کام

Бинмо ба шаб , офтоб аз ҷом

بنما به شب، آفتاب از جام

Он ҷоми ҷаҳони намо ба ман даҳ

آن جام جهان‌نما به من ده

То бингарам андрўи саранҷом

تا بنگرم اندرو سرانجام

Байнами магари офтоби рӯят

بینم مگر آفتابِ رویت

Тобони саҳарии зи машриқи ҷом

تابان سحری ز مشرق جام

Ҷони пеши рухи ту брФшонм

جان پیش رخ تو برفشانم

Гар бингарам он рухи ғами анҷом

گر بنگرم آن رخ غم‌انجام

Худ зарра чу офтоб бинад

خود ذره چو آفتاب بیند

Дар соя дилаш нагирад ором

در سایه دلش نگیرد آرام

Дар банди худам , наме тавонам

در بند خودم، نمی‌توانم

Козод шавам зи банди айём

کازاد شوم ز بند ایام

Кӯи дона май ? ки мурғи ҷонам

کو دانهٔ می؟ که مرغ جانم

Як бор халос ёбад аз дом

یک بار خلاص یابد از دام

Кӣ бозрҳми зи биму умед ?

کی بازرهم ز بیم و امید؟

Кӣ пок шавам зи нанг ва аз ном ?

کی پاک شوم ز ننگ و از نام؟

Кӣ хонаи ман хароб гардад ?

کی خانهٔ من خراب گردد؟

То меҳри даройад аз дару бом

تا مهر درآید از در و بام

Дар савмиъа муддатӣ нишастам

در صومعه مدتی نشستم

Бар буии ту , чун наёфтам ком

بر بوی تو، چون نیافتم کام

Соқӣ бинмо рух наКувайт

ساقی بنما رخ نکویت

То ҷоми тараби кашам ба бӯят

تا جامِ طرب کشم به بویت

Нохӯрдаи шароб маст гардад

ناخورده شراب مست گردد

Назорагӣ аз рух наКувайт

نَظّارگی از رخ نکویت

Гар соф наме диҳӣ , ки хокам

گر صاف نمی‌دهی، که خاکم

Ёди ор ба дардии сабуят

یاد آر به دُردیِ سبویت

Магузор зи тишнагии бимирам

مگذار ز تشنگی بمیرم

Ноёфта қатрае зи ҷӯят

نایافته قطره‌ای ز جویت

Оё буд он ки чашми ташна

آیا بود آن‌ که چشمِ تشنه

Сероб шавад зи оби рӯят ?

سیراب شود ز آبِ رویت؟

ё ҳеҷ буд ки нотавонӣ

یا هیچ بُوَد که ناتوانی

Ёбад саҳарии насими Кувайт ?

یابد سحری نسیم کویت؟

Аз тавбау зуҳд , тавба кардам

از توبه و زهد، توبه کردم

То бӯ ки расми дамӣ ба сӯят

تا بو که رسم دمی به سویت

Дили ҷуст ва туро наёфт , афсӯс

دل جست و تو را نیافت، افسوس

Воманд кунун зи ҷусту ҷӯят

واماند کنون ز جست و جویت

Хуй ту накӯаст бо ҳамаи кас

خوی تو نکوست با همه کس

Бо ман з чаҳ бад фитод хуят ?

با من ز چه بَد فتاد خویت؟

намегарем рӯз дар фироқат

می‌گریم روز در فراقت

Май нолами шаб дар орзӯят

می‌نالم شب در آرزویت

Бар буии ту рӯзгор бигузашт

بر بوی تو روزگار بگذشت

Аз бахт наёфтам чу бӯят

از بخت نیافتم چو بویت

Соқӣ , бидиҳ оби зиндагонӣ

ساقی، بده آب زندگانی

Пеши ори ҳаёти ҷовдонӣ

پیش آر حیات جاودانی

Май даҳ , ки касе наёфт ҳаргиз

می ده، که کسی نیافت هرگز

Бе оби ҳаёти зиндагонӣ

بی آب حیات زندگانی

Дар маҷлиси ишқи муфлисӣ ро

در مجلس عشق مفلسی را

Пар кун ду се ратл , ройгонӣ

پر کن دو سه رَطْل، رایگانی

Шояд ки диҳӣ ба дӯстдорӣ

شاید که دهی به دوستداری

Он соғари меҳри дўстгонӣ

آن ساغر مهر دوستگانی

Бархезаму тарки хеши гирам

برخیزم و ترک خویش گیرم

Гар ҳеҷ ту бо худами нишоне

گر هیچ تو با خودم نشانی

Вар аз ғами ман ғамати даройад

ور از غم من غمت درآید

Ҷони пеши кашами зи шодмонӣ

جان پیش کشم ز شادمانی

Ҷонро зи ду дида дӯст дорам

جان را ز دو دیده دوست دارم

Зон рӯ ки ту дар миёни онӣ

زان رو که تو در میان آنی

Аз ошиқи худ карон чаҳгирӣ ?

از عاشق خود کران چه گیری؟

Чун бо дилу ҷонаш , дар миёнӣ

چون با دل و جانْش، در میانی

Аз баҳри рух ту мекунад чашм

از بهر رخ تو می‌کند چشم

Аз дида ҳамеша дидаи бонӣ

از دیده همیشه دیده‌بانی

Дар орзӯии рух ту будам

در آرزوی رخ تو بودم

Умрӣ чу наёфтам амоне

عمری چو نیافتم امانی

Соқӣ , зи шароби хонаи нӯш

ساقی، ز شراب‌خانهٔ نوش

Як ҷом биовару бабри ҳуш

یک جام بیاور و ببر هوش

Мастам кун , он чунон ки дар ҳол

مستم کن، آن‌چنان که در حال

Аз ҳастӣ худ кунам фаромӯш

از هستی خود کنم فراموش

Вари худ сӯй ман кунӣ нигоҳӣ

ور خود سوی من کنی نگاهی

Бебода шавам харобу мадҳуш

بی‌باده شوم خراب و مدهوش

Сармаст шавам чу чашми соқӣ

سرمست شوم چو چشم ساقی

Гар ҳеҷ биёбам аз лабати нӯш

گر هیچ بیابم از لبت نوش

Кӣ бад ки зи лутфи длнўозт

کی بُد که ز لطفِ دلنوازت

Гирами ҳамаи коми дил дар оғӯш ?

گیرم همه کامِ دل در آغوش؟

Дорад чу ба лутфи дилбарами чашм

دارد چو به لطف دلبرم چشم

Май дори ту ҳам ба ҳол ӯ гӯш

می‌دار تو هم به حال او گوش

Магузор бараҳнаам зи лутфат

مگذار برهنه‌ام ز لطفت

Дар ман ту зи меҳри ҷомае пӯш

در من تو ز مهر جامه‌ای پوش

Чун нест маро касе харидор

چون نیست مرا کسی خریدار

Мавлои туам , ту низ мафруш

مولای توام، تو نیز مَفْروش

Деги дили ман , ки низ хом аст

دیگ دل من، که نیز خام است

Бар оташи шавқ , сар занад ҷӯш

بر آتشِ شوق، سر زند جوش

Дар савмиъа ҳишматат надидам

در صومعه حشمتت ندیدم

Акнӯн шабу рӯз бар сари дӯш

اکنون شب و روز بر سر دوش

Соқӣ , бидиҳ оби оташи афрӯз

ساقی، بده آب آتش افروز

Чун сӯхтем , тамомтар сӯз

چون سوختِیَم، تمام‌تر سوز

Ин оташи ман ба об бинишон

این آتش من به آب بنشان

Вази оби ман оташӣ барафрӯз

وز آب من آتشی برافروز

Май даҳ , ки зи бодаи шабона

می ده، که ز بادهٔ شبانه

Дар сар будам хумори имрӯз

در سر بودم خمار امروز

Дар соғари дил , шароби афкан

در ساغر دل، شراب افکن

Каз партав он шавад шабами рӯз

کز پرتو آن شود شبم روز

Гуфтӣ ки : бинол зор ҳар шаб

گفتی که: بنال زار هر شب

Мотам задаро ту навҳаи момўз

ماتم زده را تو نوحه ماموز

Чун бо ман хаста ме насозӣ

چون با من خسته می‌نسازی

Чаҳ суди зи нолаи ману сӯз ?

چه سود ز نالهٔ من و سوز؟

Дилро зи ту то шикеб афтод

دل را ز تو تا شکیب افتاد

Бар лашкар ғам нагашт пирӯз

بر لشکر غم نگشت پیروز

Бахшой бар ин дили ҷгрхўор

بخشای بر این دلِ جگرخوار

Раҳми ори бад-ӣни тан ғам андӯз

رحم آر بدین تن غم اندوز

Ман май шиканам , ту боз май банд

من می‌شکنم، تو باز می‌بند

Ман май дирам , аз карами ту май дуз

من می‌دِرَم، از کرم تو می‌دوز

Аз тавбау зуҳд , тавба кардам

از توبه و زهد، توبه کردم

Инак чу қаландарон , шабу рӯз

اینک چو قلندران، شب و روز

Соқӣ , сар дардисар надорам

ساقی، سرِ دردِسر ندارم

Башикан ба насим май , хуморам

بشکن به نسیمِ مَی، خمارم

Як ҷуръаи зи ҷом май ба ман даҳ

یک جرعه ز جام مَی به من ده

То дарди кашам , ки хоксорам

تا دُرد کشم، که خاکسارم

Аз ҷоми ту қонеъам ба дардӣ

از جام تو قانعم به دُردی

Ҳошо ки ба ҷуръаи сари дрорм

حاشا که به جرعه سر درآرم

Ёдори маро ба дардии хам

یادآر مرا به دُردیِ خُم

Каз хок дар ту ёдгорам

کز خاکِ در تو یادگارم

Бигзор ки бар дарат нишинам

بگذار که بر درت نشینم

Охир на зи кӯии ту ғуборам ?

آخر نه ز کوی تو غبارم؟

Аз дасти мада , ки рафтам аз даст

از دست مده، که رفتم از دست

Дастем бидиҳ , ки дӯстдорам

دستیم بده، که دوستدارم

Зиндаи нафасӣ барои онам

زنده نفسی برای آنم

То пеши рухи ту ҷон сипорам

تا پیش رخ تو جان سپارم

Ин як нафасами ту низ хуши дор

این یک نفسم تو نیز خوش دار

Чун бо нафасӣ фитод корам

چون با نفسی فتاد کارم

Ноёфта буии гулшани васл

نایافته بوی گلشن وصل

Дар синаи шикасти ҳиҷри хорам

در سینه شکست هجرْ خارم

Дар сар дорам ки баъд аз имрӯз

در سر دارم که بعد از امروز

Даст аз ҳама корҳо бидорам

دست از همه کارها بدارم

Соқӣ , ду се дам ки ҳаст боқӣ

ساقی، دو سه دم که هست باقی

Дар даҳ мадади ҳаёти боқӣ

در ده مددِ حیات باقی

Қади Фотнии алсбўҳи Фодрк

قَد فاتَنیَ الصَّبوحُ فَادْرِک

Ман қабл Фўоти алоғтбоқ

مِن قَبلِ فَواتِ الْاغْتِباقِ

Дар кӣса нақд нест ҷузи ҷон

در کیسهٔ نقد نیست جز جان

Бустони қадаҳӣ , биор соқӣ

بستان، قدحی بیار ساقی!

Кам أсбр ? қади сабрати ҳтиٰ

کَم أَصْبِرُ؟ قَد صَبَرتُ حَتّیٰ

Рӯҳии блғти إлии алтроқӣ

روحی بَلَغَت إلَی التَّراقى

Дардо ! ки ба хира умр бигузашт

دردا! که به خیره عمر بگذشت

Нобӯда миёни мо талоқе

نابوده میان ما تَلاقی

Фостъзби мсмъии ҳдисо

فَاسْتَعْذَبَ مَسْمَعی حَدیثاً

Мз , тоби бзкркми мазоқӣ

مُذْ، طابَ بِذِکْرِکم مَذاقى

Ман зон туам , ту ҳам маро бош

من زانِ توام، تو هم مرا باش

Хуш бош ба ишқи иттифоқӣ

خوش باش به عشقِ اتّفاقی

أштоқи إлии лқок , Фонзр

أَشْتاقُ إِلی لِقاکَ، فَانْظُرْ

Лии вҷҳки назараи алإлоқ

لِی وَجْهَکَ نَظْرَةَ الْإلاقِ

Бигзор ки бар дар ту бошад

بگذار که بر درِ تو باشد

Камтари сгк дарат ироқӣ

کمتر سگک درت عراقی

أстўтни Бобаками ъсиٰи أн

أَسْتوطِنُ بابَکُم عَسیٰ أَنْ

Иҳзиٰи нзрои бкми ҳдоқӣ

یَحْظیٰ نَظَراً بِکُم حِداقى

Соқӣ , қадаҳӣ , ки ним мастем

ساقی، قدحی، که نیمْ مستیم

Махмур сабӯҳӣ аластем

مخمورِ صبوحیِ اَلَسْتیم

Аз савмиъаи по бурун ниҳодем

از صومعه پا برون نهادیم

Дар майкада , мӯътакиф нишастем

در میکده، مُعْتَکِف نشستیم

Аз ҷаври ту хирқа ҳо даридем

از جور تو خرقه‌ها دریدیم

Вази дасти ту тавба ҳо шикастем

وز دست تو توبه‌ها شکستیم

Ҷузи ҷони гаравӣ дигар надорем

جز جان گروی دگر نداریم

Бипазир , ки нек танг дастем

بپْذیر، که نیک تنگ دستیم

Моро бурҳони зи мо , ки то мо

ما را برهان ز ما، که تا ما

Бо хештанем , бут парастем

با خویشتنیم، بت پرستیم

Мо ҳарчӣ ки доштем пайванд

ما هرچه که داشتیم پیوند

Аз баҳри ту он ҳама гусастем

از بهر تو آن همه گسستیم

Бар даргаи лутф ту фитодем

بر درگه لطف تو فتادیم

Дар раҳмати ту умед бастем

در رحمت تو امید بستیم

Гар нек ва бадем , вари баду нек

گر نیک و بدیم، ور بد و نیک

Ҳам он тўоим , ҳар чаҳ ҳастем

هم آن توایم، هر چه هستیم

Дар даҳ қадаҳӣ , ки аз ироқӣ

در ده قدحی، که از عراقی

Ало ба шароби вои нрстим

الا به شراب وا نرستیم