Сухани гӯии деҳқон чаҳ гуяд нахуст

سخن‌گوی دهقان چه گوید نخست

Ки номи бузургӣ ба гетӣ ки ҷуст

که نام بزرگی به گیتی که جست

Ки буд он ки дияем бар сари ниҳод

که بود آن که دیهیم بر سر نهاد

Надорад каси он рӯзгорон ба ёд

ندارد کس آن روزگاران به یاد

Магар каз падар ёд дорад писар

مگر کز پدر یاد دارد پسر

Бигӯед туро як ба як дар ба дар

بگوید تو را یک به یک در به در

Ки номи бузургӣ ки оварад пеш

که نام بزرگی که آورد پیش

Киро буд аз он бартарони поя беш

که را بود از آن برتران پایه بیش

Пажӯҳандаи номаи бостон

پژوهندهٔ نامهٔ باستان

Ки аз паҳлавонон занад достон

که از پهلوانان زند داستان

Чунин гуфт коиини тахту кулоҳ

چنین گفت کآیین تخت و کلاه

Каюмарс оварад ва ӯ буд шоҳ

کیومرث آورد و او بود شاه

Чу омад ба бурҷи ҳамли офтоб

چو آمد به برج حَمَل آفتاب

Ҷаҳони гашт бо фару ойину об

جهان گشت با فرَ و آیین و آب

Битобед аз он сони зи бурҷи барра

بتابید از آن سان ز برج بره

Ки гетии ҷавони гашт аз он як сира

که گیتی جوان گشت از آن یک‌سره

Каюмарс шуд бар ҷаҳони кадхудоӣ

کیومرث شد بر جهان کدخدای

Нахустин ба кӯҳи андаруни сохт ҷой

نخستین به کوه اندرون ساخت جای

Сари бахту тахташ бар омад ба кӯҳ

سر بخت و تختش بر آمد به کوه

Плнгинаҳи пӯшеди худ бо гуруҳ

پلنگینه پوشید خود با گروه

Аз ӯ андар омад ҳамеи парвариш

از او اندر آمد همی پرورش

Ки пӯшидании нави баду нави хӯриш

که پوشیدنی نو بُد و نو خورش

Ба гетии даруни соли сӣ шоҳ буд

به گیتی درون سال سی شاه بود

Ба хӯбӣ чу хуршед бар гоҳ буд

به خوبی چو خورشید بر گاه بود

Ҳаме тофт зу фари шоҳаншаҳӣ

همی تافت زو فرّ شاهنشهی

Чу моҳи ду ҳафтаи зи сарви сеӣ

چو ماه دو هفته ز سرو سهی

Даду дом ва ҳар ҷонвар каш бидид

دد و دام و هر جانور کش بدید

зи гетӣ ба наздик ӯ орамид

ز گیتی به نزدیک او آرمید

Дўто мешудандӣ бар тахт ӯ

دوتا می‌شدندی بر تخت او

Аз он бар шудаи фарау бахт ӯ

از آن بر شده فرّه و بخت او

Ба расм намоз омадандяш пеш

به رسم نماز آمدندیش پیش

Ва з ӯ барграфтанд ойини хеш

و ز او برگرفتند آیین خویش

Писари бади мар ӯро яке хуб рӯй

پسر بد مر او را یکی خوب‌روی

Ҳунарманд ва ҳамчун падари номҷўӣ

هنرمند و همچون پدر نامجوی

Сиёмаки бадаши ному фархунда буд

سیامک بُدش نام و فرخنده بود

Каюмарсро дили бадви зинда буд

کیومرث را دل بدو زنده بود

Ба ҷонаш бар аз меҳри гирёни бадӣ

به جانش بر از مهر گریان بدی

зи бими ҷдоииши бирёни бадӣ

ز بیم جداییش بریان بدی

Бар омад бар ин кори як рӯзгор

بر آمد بر این کار یک روزگار

Фурӯзанда шуд давлати шаҳриёр

فروزنده شد دولت شهریار

Ба гетӣ набӯдаш касе дшмно

به گیتی نبودش کسی دشمنا

Магари бдкнши римни оҳрмно

مگر بدکنش ریمن آهرمنا

Ба рашки андари оҳрмни бадсигол

به رشک اندر آهرمن بدسگال

Ҳаме рой зад то биболед бол

همی رای زد تا ببالید بال

Яке бача будаш чу гурги сутург

یکی بچه بودش چو گرگ سترگ

Диловар шуда бо сипоҳи бузург

دلاور شده با سپاه بزرگ

Ҷаҳон шуд бар он деви бачаи сиёҳ

جهان شد بر آن دیو بچّه سیاه

зи бахти сиёмак ва зон пойгоҳ

ز بخت سیامک و زان پایگاه

Сипаҳ карду наздик ӯ роҳи ҷуст

سپه کرد و نزدیک او راه جست

Ҳамеи тахт ва дияем кӣ шоҳи ҷуст

همی تخت و دیهیم کی شاه جست

Ҳаме гуфт бо ҳар касе рои хеш

همی گفت با هر کسی رای خویش

Ҷаҳон кард як сари пари овои хеш

جهان کرد یک‌سر پر آوای خویش

Каюмарси зини худ кӣ огоҳ буд

کیومرث زین خود کی آگاه بود

Ки тахти маиро ҷуз ӯ шоҳ буд

که تخت مهی را جز او شاه بود

Якояк биёмад хуҷастаи сурӯш

یکایک بیامد خجسته سروش

Ба сони парии плнгинаҳи пӯш

به سان پری پلنگینه پوش

Бигуфташ варои зини сухан дар ба дар

بگفتش ورا زین سخن در به در

Ки душман чаҳ созад ҳаме бо падар

که دشمن چه سازد همی با پدر

Сухан чун ба гӯш сиёмак расед

سخن چون به گوش سیامک رسید

зи кирдори бадхоҳи деви палид

ز کردار بدخواه دیو پلید

Дили шоҳи бача бар омад ба ҷӯш

دل شاه بچّه بر آمد به جوش

Сипоҳ анҷуман кард ва бикшод гӯш

سپاه انجمن کرد و بگشاد گوش

Бапушед танро ба чарми паланг

بپوشید تن را به چرم پلنگ

Ки ҷавшан набӯд ва на ойини ҷанг

که جوشن نبود و نه آیین جنگ

Пазира шудаш девро ҷангҷӯӣ

پذیره شدش دیو را جنگجوی

Сипаҳро чу рӯй андар омад ба рӯй

سپه را چو روی اندر آمد به روی

Сиёмак биёмад бараҳнаи тно

سیامک بیامد برهنه تنا

Бар овехт бо пӯри оҳрмно

بر آویخت با پور آهرمنا

Бузади чанги ворунаи деви сиёҳ

بزد چنگ وارونه دیو سیاه

Дўто андар оварад болои шоҳ

دوتا اندر آورد بالای شاه

Фиканд он тани шоҳзода ба хок

فکند آن تن شاهزاده به خاک

Ба чангол кардаш камаргоҳи чок

به چنگال کردش کمرگاه چاک

Сиёмак ба дасти хрўзони дев

سیامک به دست خروزان دیو

Табаи гашт ва монад анҷуман бе хдиў

تبه گشت و ماند انجمن بی‌خدیو

Чу огаҳ шуд аз марги фарзанди шоҳ

چو آگه شد از مرگ فرزند شاه

зи тимори гетӣ бар ӯ шуд сиёҳ

ز تیمار گیتی بر او شد سیاه

Фурӯд омад аз тахти ?вилаи кунон

فرود آمد از تخت ویله کنان

Занон бар сару мӯӣу рухро кунон

زنان بر سر و موی و رخ را کَنان

Ду рухсораи пари хӯну дили сӯгвор

دو رخساره پر خون و دل سوگوار

Ду дидаи пар аз нам чу абри баҳор

دو دیده پر از نم چو ابر بهار

Хурӯшӣ бар омад зи лашкар ба зор

خروشی بر آمد ز لشکر به زار

Кашиданд саф бар дар шаҳриёр

کشیدند صف بر در شهریار

Ҳамаи ҷома ҳо карда пирӯзаи ранг

همه جامه‌ها کرده پیروزه رنگ

Ду чашми абри хунину рухи бодиранг

دو چشم ابر خونین و رخ بادرنگ

Даду мурғ ва нахчир гашта гуруҳ

دد و مرغ و نخچیر گشته گروه

Бирафтанд ?вилаи кунони сӯии кӯҳ

برفتند ویله کنان سوی کوه

Бирафтанд бо сӯгворӣу дард

برفتند با سوگواری و درد

зи даргоҳ кӣ шоҳ бархест гирд

ز درگاه کی شاه برخاست گرد

Нишастанд солии чунин сӯгвор

نشستند سالی چنین سوگوار

Паём омад аз довари кирдигор

پیام آمد از داور کردگار

Дуруд оваредаш хуҷастаи сурӯш

درود آوریدش خجسته سروش

Каз ин беш мхрўшу бози ори ҳуш

کز این بیش مخروش و باز آر هوش

Сипаҳи соз ва баркаш ба фармони ман

سپه ساز و برکش به فرمان من

Баровар яке гирд аз он анҷуман

بر آور یکی گرد از آن انجمن

Аз он бади куниши дев рӯй замин

از آن بد کنش دیو روی زمین

Бипардоз ва прдхтаҳ кун дили зи кин

بپرداز و پردخته کن دل ز کین

Кӣ номвари сари сӯии осмон

کی نامور سر سوی آسمان

Бар овараду бдхўост бар бадгумон

بر آورد و بدخواست بر بدگمان

Бар он бартарин номи яздонаш ро

بر آن برترین نام یزدانش را

Бихонаду бполўди мижгонаш ро

بخواند و بپالود مژگانش را

Ва зон пас ба кини сиёмаки шитофт

و زان پس به کین سیامک شتافت

Шабу рӯзи ором ва хуфтан наёфт

شب و روز آرام و خفتن نیافت