Шукру сипоси фаровон ба адади ситораи осмону қатраи борону барги дарахтону реги биёбону зарраҳои замину осмони мари он худоиро ки ягонагӣ сифат ӯсту ҷалолу кибриёу азимату ълоу маҷду баҳо хосият ӯст ва аз камоли ҷалоли ваии ҳеҷ офарӣда огоҳ несту ҷузи ваии ҳеҷ касро ба ҳақиқати маърифати вай роҳ нест . Балки иқрор додан ба аҷз аз ҳақиқати маърифати ваии миннатҳои маърифат садиқонасту эътироф овардан ба тақсир дар ҳамду санои ваии ниҳояти санои Фриштгони соликону мурӣдон дар талаби қурби ҳазрати ҷамоли вай даҳшатаст .
شکر و سپاس فراوان به عدد ستارهٔ آسمان و قطرهٔ باران و برگ درختان و ریگ بیابان و ذرههای زمین و آسمان مر آن خدای را که یگانگی صفت اوست و جلال و کبریا و عظمت و علا و مجد و بها خاصیت اوست و از کمال جلال وی هیچ آفریده آگاه نیست و جز وی هیچکس را به حقیقت معرفت وی راه نیست. بلکه اقرار دادن به عجز از حقیقت معرفت وی منتهای معرفت صدیقان است و اعتراف آوردن به تقصیر در حمد و ثنای وی نهایت ثنای فریشتگان و پیغامبران است. غایتِ عقل در مبادی اشراقِ جلالِ وی حیرت است و منتهای سالکان و مریدان در طلب قرب حضرت جمال وی دهشت است.
Гусастани умед аз асли маърифати вай таътиласту даъвии камоли маърифати вай аз хаёли ташбеҳ ва тамсиласт . Насиби ҳамаи чашмҳо аз млоҳзти ҷамоли зоти вай хирагӣасту самараи ҳамаи ақлҳо аз назар ба аҷоиби сунъи ваии маърифат зарурӣаст . Ҳеҷ кас мабодот ки дар азимати зоти вай андеша кунад то чигуна ва чист ва ҳеҷ дили мабодо ки як лаҳза аз аҷоиби сунъи вай ғоқл монад то ҳастӣ вай ба чист ва ба кист то ба зарурат бишносад ки ҳамаи осор қудрат ӯсту ҳамаи анвор азимат ӯсту ҳамаи бадоеъу ғароиб ҳикмат ӯсту ҳамаи партави ҷамол ҳазрат ӯсту ҳама аз ӯст ва ҳама бадваст балки худ ӯст ки ҳеҷ чизеро ҷуз вай ҳастӣ бҳқиқт нест балки ҳастӣ ҳамаи чизҳо партав нур ҳастӣ ӯст .
گسستن امید از اصل معرفت وی تعطیل است و دعوی کمال معرفت وی از خیال تشبیه و تمثیل است. نصیب همه چشمها از ملاحظت جمال ذات وی خیرگی است و ثمرهٔ همهٔ عقلها از نظر به عجایب صنع وی معرفت ضروری است. هیچکس مبادات که در عظمت ذات وی اندیشه کند تا چگونه و چیست و هیچ دل مبادا که یک لحظه از عجایب صنع وی غاقل ماند تا هستی وی به چیست و به کیست تا به ضرورت بشناسد که همه آثار قدرت اوست و همه انوار عظمت اوست و همه بدایع و غرایب حکمت اوست و همه پرتو جمال حضرت اوست و همه از اوست و همه بدوست بلکه خود اوست که هیچ چیزی را جز وی هستی بحقیقت نیست بلکه هستی همه چیزها پرتو نور هستی اوست.
Ва дуруд ба Мустафо ки Сайид паёмбаронасту роҳнамоӣу роҳбар муъминонасту омини асрор рубубиятасту гузида ва бардошта ҳазрат илоҳятаст ва бар ҷумлаи ёрону аҳли байти вай ки ҳар яке аз эшон қдўаҳи уммату пайдокунандаи роҳ шариъатаст .
و درود به مصطفی که سید پیامبران است و راهنمای و راهبر مؤمنان است و آمین اسرار ربوبیت است و گزیده و برداشتهٔ حضرت الهیت است و بر جملهٔ یاران و اهل بیت وی که هر یکی از ایشان قدوه امت و پیداکنندهٔ راه شریعت است.
Аммо баъд , бидон ки одамиро ба бозӣ ва ҳарза наёфаридаанд балки кори вай азимасту хатари вай бузургаст ки агар чаҳ вай азалӣ нест абадӣаст ва агар чаҳ колбуди ваии хокӣ ва суфлоаст ҳақиқати рӯҳи ваии алавӣ ва раббонӣасту гавҳарии вай агар чаҳ дар ибтидои омехтау овехта ба сифоти бҳимӣу сабъӣ шайтонӣаст чун дар бута муҷоҳидат наҳй аз ин омезишу олоиш пок гардаду шоистаи ҷавори ҳазрат рубубият шавад ва аз асфали алсофлин то аъло алӣин ҳамаи нишебу болои кор вайасту асфали алсофлини вай онаст ки дар мақоми бҳоӣму сбоъ фурӯд ояду асири шаҳват ва ғазаб шавад ва аъло алӣин вай онаст ма ба дараҷа малик расад ва чунон ки аз дасти шаҳвату ғазаб халос ёбад ва ҳар ду асир вай гирданду ваии подшоҳ эшон гардад ва чун бад-ӣн подшоҳӣ расад шоистаи бандагии ҳазрат алуҳият гардад ва ин шойистагии сифат малоикаасту камоли дараҷа одамӣаст ва чун вайро лиззати инс ба ҷамоли ҳазрати алуҳият ҳосил шуд аз мтолъти он ҷамоли ҳазрати як лаҳзаи сабри натавонаду назора кардан дар он ҷамоли биҳишт вай шавад ва он биҳишт ки насиби шаҳвати чашму фараҷ ва шикамаст наздики вай мухтасар шавад .
اما بعد، بدان که آدمی را به بازی و هرزه نیافریدهاند بلکه کار وی عظیم است و خطر وی بزرگ است که اگر چه وی ازلی نیست ابدی است و اگر چه کالبد وی خاکی و سفلی است حقیقت روح وی علوی و ربانی است و گوهری وی اگر چه در ابتدا آمیخته و آویخته به صفات بهیمی و سبعی شیطانی است چون در بوته مجاهدت نهی از این آمیزش و آلایش پاک گردد و شایستهٔ جوار حضرت ربوبیت شود و از اسفلالسافلین تا اعلی علیین همه نشیب و بالا کار وی است و اسفلالسافلین وی آن است که در مقام بهائم و سباع فرود آید و اسیر شهوت و غضب شود و اعلی علیین وی آن است که به درجهٔ ملک رسد و چنان که از دست شهوت و غضب خلاص یابد و هر دو اسیر وی گردند و وی پادشاه ایشان گردد و چون بدین پادشاهی رسد شایستهٔ بندگی حضرت الوهیت گردد و این شایستگی صفت ملائکه است و کمال درجهٔ آدمی است و چون وی را لذت انس به جمال حضرت الوهیت حاصل شد از مطالعت آن جمال حضرت یک لحظه صبر نتواند و نظاره کردن در آن جمال بهشت وی شود و آن بهشت که نصیب شهوت چشم و فرج و شکم است نزدیک وی مختصر شود.
Ва чу гавҳари одамӣ дар аввали офариниши ноқис ва хасисаст мумкин нагардад вайро аз ин нуқсон ба дараҷаи камоли расонӣдани ало ба муҷоҳидату муъолиҷат .
و چو گوهر آدمی در اول آفرینش ناقص و خسیس است ممکن نگردد وی را از این نقصان به درجهٔ کمال رسانیدن الا به مجاهدت و معالجت.
Ва чунон ки он кимиё ки мису биринҷро ба сафои зари холиси расонади душвор буд ва ҳар кас нашносад ҳамчунин ин кимиё ки гавҳари одамиро аз хишти бҳимит ба сафоу нафосати маликяти расонид то бидон саодат абадӣ ёбад ҳам душвор буд ва ҳар касе надонад .
و چنان که آن کیمیا که مس و برنج را به صفای زر خالص رساند دشوار بود و هر کس نشناسد همچنین این کیمیا که گوهر آدمی را از خشت بهیمیت به صفا و نفاست ملکیت رسانید تا بدان سعادت ابدی یابد هم دشوار بود و هر کسی نداند.
Ва мақсӯд аз ниҳодан ин китоби шарҳи ахлот ин кимиёст ки ба ҳақиқати кимиёии саодат абадӣаст ва ин китобро бад-ӣни маънӣ « кимиёии саодат » ном кардему номи кимиё бар ваии аўлитр . Чаҳ , тафовути миёни мису зар беш аз сифрат ва рзонт несту самараи он кимиё беш аз тнъм дунё несту муддати дунёи худ чандасту неъмати дунё худ чист ?у тафовути миёни сифоти бҳоӣму сифоти малоика чандонаст ки аз асфали соФлин то ба аъло алӣину самарати ваии саодат абадӣаст ки муддати вайро охир несту анвоъи Наими вайро ниҳоят нест ва ҳеҷ кудуратро ба сафои Наими вай роҳ нест . Пас номи кимиёи ҷузи бад-ӣни кимиё ориятаст .
و مقصود از نهادن این کتاب شرح اخلاط این کیمیاست که به حقیقت کیمیای سعادت ابدی است و این کتاب را بدین معنی «کیمیای سعادت» نام کردیم و نام کیمیا بر وی اولیتر. چه، تفاوت میان مس و زر بیش از صفرت و رزانت نیست و ثمرهٔ آن کیمیا بیش از تنعم دنیا نیست و مدت دنیا خود چند است و نعمت دنیا خود چیست؟ و تفاوت میان صفات بهائم و صفات ملائکه چندان است که از اسفل سافلین تا به اعلی علیین و ثمرت وی سعادت ابدی است که مدت وی را آخر نیست و انواع نعیم وی را نهایت نیست و هیچ کدورت را به صفای نعیم وی راه نیست. پس نام کیمیا جز بدین کیمیا عاریت است.