Бидон ки калиди маърифати худои ъзўҷли маърифати нафас хешаст ва барои ин гуфтаанд : « ман урф нафса Фқди урфи раба » ва низ барои инаст ки гуфт эзади субҳонау таъолӣ : « снриҳми аётнои фии алоФоқу фии анФсҳм ҳатто итбини ?лаами ана алҳақ » гуфт нишонҳои худ дар олам ва дар нуфуси эшон ба эшон нмоӣим то ҳақиқати эшонро пайдо шавад .
بدان که کلید معرفت خدای عزوجل معرفت نفس خویش است و برای این گفته اند : « من عرف نفسه فقد عرف ربه » و نیز برای این است که گفت ایزد سبحانه و تعالی : « سنریهم ایاتنا فی الافاق و فی انفسهم حتی یتبین لهم انه الحق » گفت نشانهای خود در عالم و در نفوس ایشان به ایشان نمائیم تا حقیقت ایشان را پیدا شود.
Дар ҷумлаи ҳеҷ чиз ба ту аз ту наздиктар нест , чун худро нашиносӣ дайгариро чун шиносӣ ? ва ҳамоно ки гӯйии ман хештанро ҳаме шиносам ва ғалат мекунӣ ки чунин шинохтани калиди маърифати ҳақро нишоед ки сутур аз хештани ҳамин шиносад ки ту аз хештани сар ва рӯйу дасту пойу гӯшту пӯсти зоҳир беш нашиносӣ ва аз ботини худ ин қадршиносӣ ки чун гуруснаи шӯии нони хурӣ ва чун хашмат ояд дар касе уфтӣ ва чун шаҳват ғалаба кунад қасд никоҳ кунӣу ҳамаи сутурон бо ту дар ин баробаранд . Пас туро ҳақиқати худ талаб бояд кард то худ чаҳ чизе ва аз куҷои омадау куҷо хоҳӣ рафту андари ин манзилгоҳ ба чаҳ кори омада ва туро барои чаҳ офарӣдаанду саодат ту чист ва дар чисту шақоват ту чист ва дар чист ?
در جمله هیچ چیز به تو از تو نزدیکتر نیست، چون خود را نشناسی دیگری را چون شناسی؟ و همانا که گویی من خویشتن را همی شناسم و غلط می کنی که چنین شناختن کلید معرفت حق را نشاید که ستور از خویشتن همین شناسد که تو از خویشتن سر و روی و دست و پای و گوشت و پوست ظاهر بیش نشناسی و از باطن خود این قدرشناسی که چون گرسنه شوی نان خوری و چون خشمت آید در کسی افتی و چون شهوت غلبه کند قصد نکاح کنی و همه ستوران با تو در این برابرند. پس تو را حقیقت خود طلب باید کرد تا خود چه چیزی و از کجا آمده و کجا خواهی رفت و اندر این منزلگاه به چه کار آمده و تو را برای چه آفریده اند و سعادت تو چیست و در چیست و شقاوت تو چیست و در چیست؟
Ва ин сифот ки дар ботини ту ҷамъ кардаанд , баъзе сифоти сутурон ва баъзе сифоти ддгон ва баъзе сифоти девон ва баъзе сифот Фариштагонаст . Ту аз ин ҷумлаи кадомӣ ? ва кадомаст ки он ҳақиқат гавҳар туаст ва дигарон ғариб ориятанд ки чун ин ндонӣ саодати худ талаб натавонӣ кард , чаҳ ҳар якеро аз ин ғизоӣ дигарасту саодатӣ дигараст ғизои сутуру саодати вай хӯрдан ва хуфтану гшнӣ карданаст .
و این صفات که در باطن تو جمع کرده اند، بعضی صفات ستوران و بعضی صفات ددگان و بعضی صفات دیوان و بعضی صفات فرشتگان است. تو از این جمله کدامی؟ و کدام است که آن حقیقت گوهر توست و دیگران غریب عاریت اند که چون این ندانی سعادت خود طلب نتوانی کرد، چه هر یکی را از این غذایی دیگر است و سعادتی دیگر است غذای ستور و سعادت وی خوردن و خفتن و گشنی کردن است.
Агар ту сутурӣ , шабу рӯзи ҷаҳд он кун то кори шикаму фараҷи рости дорӣ , аммо ғизоӣ додану саодати эшон , даридану куштану хашм ронданасту ғизои девони шар ангехтану макру ҳалят карданаст агар ту аз эшонӣ ба кори эшон машғӯли шӯ то ба роҳату некбахтии хеши рисӣу ғизои Фариштагону саодати эшон мушоҳидаи ҷамоли ҳазрат илоҳятасту озу хашм ва сифот бҳоему сбоъро бо эшон роҳ нест агар ту фириштаи гавҳарӣ , дар асли хеши ҷаҳд он кун то ҳазрати илоҳятро бишносӣ ва худро ба мушоҳидаи он ҷамоли роҳи диҳӣу хештанро аз дасти шаҳвату ғазаби халоси диҳӣу талаб он кун то бадоне ки ин сифот бҳоему сбоъро дар ту аз барои чаҳ офарӣдаанд ? эшонро барои он офарӣдаанд то туро асир кунанд ва ба хизмат хеш баранду шабу рӯз сухра гиранд ? ё барои он ки то ту эшонро асир кунӣ ва дар сафарӣ ки туро фарои пеш ниҳодаанд эшонро сухрагирӣ ва аз яке мураккаби хешсозӣ ва аз дайгарии силаҳи хешсозӣ ва ин рӯзӣ чанд ки дар ин манзилгоҳ бошӣ эшонро ба кори дорӣ то тухми саодати хеш ба муовинати эшон сайд кунӣ ва чун тухми саодат ба дастоварӣ , эшонро дар зери пойоварӣ ва рӯй ба қароргоҳи саодати хешоварӣ он қароргоҳӣ ки иборати хавос аз он ҳазрат илоҳятасту иборати авом аз он биҳиштаст .
اگر تو ستوری، شب و روز جهد آن کن تا کار شکم و فرج راست داری، اما غذای دَدان و سعادت ایشان، دریدن و کشتن و خشم راندن است و غذای دیوان شر انگیختن و مکر و حلیت کردن است اگر تو از ایشانی به کار ایشان مشغول شو تا به راحت و نیکبختی خویش رسی و غذای فرشتگان و سعادت ایشان مشاهده جمال حضرت الهیت است و آز و خشم و صفات بهایم و سباع را با ایشان راه نیست اگر تو فرشته گوهری، در اصل خویش جهد آن کن تا حضرت الهیت را بشناسی و خود را به مشاهده آن جمال راه دهی و خویشتن را از دست شهوت و غضب خلاص دهی و طلب آن کن تا بدانی که این صفات بهایم و سباع را در تو از برای چه آفریده اند؟ ایشان را برای آن آفریده اند تا تو را اسیر کنند و به خدمت خویش برند و شب و روز سخره گیرند؟ یا برای آن که تا تو ایشان را اسیر کنی و در سفری که تو را فرا پیش نهاده اند ایشان را سخره گیری و از یکی مرکب خویش سازی و از دیگری سلاح خویش سازی و این روزی چند که در این منزلگاه باشی ایشان را به کار داری تا تخم سعادت خویش به معاونت ایشان صید کنی و چون تخم سعادت به دست آوری، ایشان را در زیر پای آوری و روی به قرارگاه سعادت خویش آوری آن قرارگاهی که عبارت خواص از آن حضرت الهیت است و عبارت عوام از آن بهشت است.
Пас ҷумлаи ин маъонии туро донистӣаст то аз худ чизеи андак шинохта бошӣ ва ҳар ки ин нашносад , насиби вай аз роҳи дайни қшўр буд ва аз ҳақиқату лаби дайни маҳбӯб буд .
پس جمله این معانی تو را دانستی است تا از خود چیزی اندک شناخته باشی و هر که این نشناسد، نصیب وی از راه دین قشور بود و از حقیقت و لب دین محبوب بود.