Худоё кӣ шавад ин халқи хаста

خدایا کی شود این خلق خسته

Аз ин ақду никоҳи чашми баста

از این عقد و نکاحِ چشم بسته

Буд назд хиради аҳлӣу аҳсан

بُوَد نزد خرد اَحلی و اَحسَن

Зино кардан аз ин сони зан гирифтан

زِنا کردن از این سان زن گرفتن

Бигирӣ зани надида рӯй ӯ ро

بگیری زن ندیده رویِ او را

Барии нои озмудаи хуй ӯ ро

بری نا آزموده خویِ او را

Чу исмат бошад аз дидори монеъ

چو عصمت باشد از دیدار مانع

Дигар баста ба иқболасту толеъ

دگر بسته به اقبال است و طالع

Ба ҳарфи аммау таърифи хола

به حرفِ عمّه و تعریفِ خاله

Кунӣ як умри гўзи худ нўолаҳ

کنی یک عمر گوزِ خود نواله

Бидон сӯрат ки бо таърифи баққол

بدان صورت که با تعریفِ بقّال

Харидорӣ кунӣ хрбўзаҳи кол

خریداری کنی خربوزۀ کال

Ва ё дар хонаи ореи ҳиндӯона

و یا در خانه آری هندوانه

Надониста ки ширинаст ё на

ندانسته که شیرین است یا نه

Шаб андозӣ ба торикии яке тир

شب اندازی به تاریکی یکی تیر

Ду рӯзи дигар аз умрати шӯии сайр

دو روزِ دیگر از عمرت شوی سیر

Сипас ҷӯйед коми худ з ҳар кӯй

سپس جویید کامِ خود ز هر کوی

Ту аз як сӯйу хонум аз дигар сӯй

تو از یک سوی و خانم از دگر سوی

Нахоҳӣ ҷуст чун оҳӯ аз ин банд

نخواهی جَست چون آهو از این بند

Ки мағзи хар хӯрокат бӯда як чанд

که مغزِ خر خوراکت بوده یک چند

Бирав гар мешавад худро кун ахта

برو گر می‌شود خود را کن اَخته

Ки то тухмат намонад лои таҳта

که تا تُخمت نماند لایِ تخته

Дар Эрон то буд муллоу муфтӣ

در ایران تا بُوَد مُلّا و مُفتی

Ба рӯзи бадтар аз ин ҳам беафтӣ

به روزِ بدتر از این هم بیفتی

Фақат як вақти як озодаи бинӣ

فقط یک وقت یک آزاده بینی

Яке чун ояти аллоҳи зодаи бинӣ

یکی چون آیت‌الله زاده بینی

Дигар бораи маҳор аз даст дар рафт

دگر باره مهار از دست در رفت

Марои дег сухан ҷӯшед ва сар рафт

مرا دیگِ سخن جوشید و سر رفت

Сухан аз орифу атвор ӯ буд

سخن از عارف و اطوارِ او بود

Шикоят дар сари рафтор ӯ буд

شکایت در سرِ رفتارِ او بود

Ки чун чашмаш фитад бар кун кам пашм

که چون چشمش فتد بر کونِ کم پشم

Бипушад аз тамоми дӯстони чашм

بپوشد از تمام دوستان چَشم

Агар рӯзии бубинам рӯй моҳаш

اگر روزی ببینم رویِ ماهش

Ду дастӣ май занами тӯии кулоҳаш

دو دستی می‌زنم تویِ کلاهش

Шунидам то шудӣ орифи кулоҳӣ

شنیدم تا شدی عارف کلاهی

Гирифтаи ҳасанат аз ма то ба моҳӣ

گرفته حُسنت از مه تا به ماهی

зи сар то мавлавиро бар гирифтӣ

ز سر تا مولوی را بر گرفتی

Бисоти хушгилӣ аз сар гирифтӣ

بساطِ خوشگلی از سر گرفتی

Ба ҳар ҷо мерӯй халқанд ҳайрон

به هر جا می‌روی خلقند حیران

Ки ин ориф буд ё моҳи тобон

که این عارف بود یا ماهِ تابان

Зану мард аз барояти ғаши намоянд

زن و مرد از برایت غش نمایند

Барояти наъл дар оташи намоянд

برایت نعل در آتش نمایند

Чу мешуд бо кулоҳии моҳи гардӣ

چو می‌شد با کلاهی ماه گردی

Чаро ин корро зутар накардӣ ?

چرا این کار را زوتر نکردی؟

?герати як нукта гӯям дӯстона

گرت یک نکته گویم دوستانه

Ба харҷат меравад он нукта ё на ?

به خرجت می‌رود آن نکته یا نه؟

Ман ва тугар ба сар машъал фурӯзем

من و تو گَر به سر مشعل فروزیم

Ба он ҷуфти сиблатат ҳар ду гўзим

به آن جفتِ سبیلت هر دو گوزیم

Ту дигари баъд аз ин одам нагардӣ

تو دیگر بعد از این آدم نگردی

зи ороиши фузун ва кам нагардӣ

ز آرایش فزون و کم نگردی

Нахоҳӣ шуд пас аз чли соли зебо

نخواهی شد پس از چل سال زیبا

Ту хоҳии мавлавӣ бар сари буна ё

تو خواهی مولوی بر سر بنه یا

НиФзоиди калла бар мардяти ҳеҷ

نیفزاید کُلَه بر مَردیَت هیچ

Тағайюр ҳам макун бар мавлавии печ

تغیُّر هم مکُن بر مولوی پیچ

Биё ориф бигӯ чунаст ҳолат

بیا عارف بگو چون است حالت

Чаҳ буд аз машҳадии гаштани хаёлат

چه بود از مشهدی گشتن خیالت

Туро бар ин сафар кӣ кард ташвиқ

ترا بر این سفر کی کرد تشویق

Туу Машҳад , ту ва ин ҳасани тавфиқ ?

تو و مشهد، تو و این حسن توفیق؟

Туу муҳаррам шудан дар харгаҳи инс ?

تو و محرم شدن در خرگهِ انس؟

Туу муҳаррам шудан дар каъбаи қудс ?

تو و محرم شدن در کعبۀ قدس؟

Ту ва ин остони осмони ҷоҳ ?

تو و این آستانِ آسمان جاه؟

Магари шайтон ба ҷинат май баради роҳ ?

مگر شیطان به جنّت می‌برد راه؟

Маранҷ аз ман ки имшаб маст будам

مرنج از من که امشب مست بودم

Ба мастӣ бо ту густохӣ намудем

به مستی با تو گستاخی نمودم

Ман имшаб эй бародари масти мастам

من امشب ای برادر مستِ مستم

Чаҳ бояд кард ? мухлис май пурситам

چه باید کرد؟ مخلص مِی پرستم

зи фарти мастӣ аз дастам фитад калак

ز فرطِ مستی از دستم فُتد کِلک

Чакад майгар биФшорм ба ҳам пилк

چَکد مَی گر بیَفشارَم به هم پِلک

Канори суфра аз мастии чунонам

کنارِ سفره از مستی چنانم

Ки дастам гум кунад роҳи даҳонам

که دستم گُم کند راهِ دهانم

Гуҳӣ бар дар хӯрам гоҳе ба девор

گهی بر در خورم گاهی به دیوار

Ба ҳам печид ду поем лоами алифи вор

به هم پیچید دو پایم لام الف وار

Чу он нави кӯзаҳои оби дида

چو آن نو کوزه‌هایِ آب دیده

Арақи андари мсомотми давида

عرق اندر مَساماتَم دویده

Гарм дар тан набӯдӣ ҷомаи каш

گَرَم در تن نبودی جامۀ کِش

Шудӣ ғарқи арақи болину болаш

شدی غرقِ عَرق بالین و بالش

Агар кибрят хоҳам бар фурӯзам

اگر کبریت خواهم بر فروزم

Ҳамеи тарсам ки чун алкул бисӯзам

همی ترسم که چون الکل بسوزم

Чу ҳам коҳ аз ман ва ҳам коҳ донам

چو هم کاه از من و هم کاه دانم

Далели ин ҳама хӯрдан надонам

دلیلِ این همه خوردن ندانم

Ҳавосам ҳамчунон бар бода сарфаст

حواسم همچنان بر باده صَرفَست

Ки гӯйии қозӣами вена мол вақфаст

که گویی قاضیم وین مالِ وَقفَست

Ман Эраҷ нестам дигар , шаробам

من ایرج نیستم دیگر، شرابم

Маро ҷомид мапиндоред обам

مرا جامد مپندارید آبم

Ало эй орифи некӯи шамоил

الا ای عارفِ نیکو شمایل

Ки бошад дил ба дидори ту моил

که باشد دل به دیدارِ تو مایل

Чу аз дидори рӯят давр мондам

چو از دیدارِ رویت دور ماندم

Туро бемоя ва бенур хондам

ترا بی مایه و بی نور خواندم

Вале дар беҳтарини ҷои хонаи дорӣ

ولی در بهترین جا خانه داری

Ки соҳиби хонае ҷононаи дорӣ

که صاحب خانه‌ای جانانه داری

Гуворои боди меҳмонӣ ба ҷонат

گُوارا باد مهمانی به جانت

Ки бошад беҳтар аз ҷони мизбонат

که باشد بهتر از جان میزبانت

Рашиди алқди саҳеҳи алФълу алқўл

رشیدُ القَد صحیحُ الفِعلِ و القول

Фитодаи он тараф ҳатто зи лоҳўл

فُتاده آن طرف حتّی ز لاَحول

Муадаб , бо ҳаё , оқил , фурӯтан

مودَّب، با حیا، عاقل، فروتن

Муҳаззаб , поки дил , покиза дидан

مُهَذَّب، پاک‌دل، پاکیزه دیدن

Хлиқу меҳрбону рости гуфтор

خلیق و مهربان و راست گفتار

Тавоно бо тавоноӣ кам озор

توانا با توانایی کم آزار

Надорад бо ҷавонии ҳеҷ шаҳват

ندارد با جوانی هیچ شهوت

Ба хилвати поки домантар зи ҷилават

به خلوت پاک دامن تر ز جَلوت

Чу дидаи марказиҳоро ҳамаи дузд

چو دیده مرکزی‌ها را همه دزد

Хиёнат карда ва бардошта музд

خیانت کرده و برداشته مزد

зи маркази риштаи тоъати гусаста

ز مرکز رشتۀ طاعت گسسته

Камар шахсан ба ислоҳоти баста

کمر شخصاً به اصلاحات بسته

Яке жондормирӣ бар по намӯда

یکی ژاندارمری بر پا نموده

Ки дунёро пар аз ғавғо намӯда

که دنیا را پر از غوغا نموده

Ба ҳар ҷои як ҷавонӣ бо салоҳаст

به هر جا یک جوانی با صلاحست

Дар ин жондормирии таҳти алслоҳст

در این ژاندارمری تحت السِّلاحست

Ҳама бо қӯт ва бо истиқомат

همه با قوّت و با استقامت

Саҳеҳи албниаҳу хубу саломат

صحیح البُنیه و خوب و سلامت

Чу як гӯйанд ва по кубанд бар хок

چو یک گویند و پا کوبند بر خاک

Биафтад ларза бар андоми афлок

بیفتد لرزه بر اندامِ افلاک

Дар он жондормирӣ кардаст таъсӣс

در آن ژاندارمری کردست تأسیس

Муназзами мактабӣ аз баҳри тадрис

منظّم مکتبی از بهرِ تدریس

Гуруҳе бача жондорманд дар вай

گروهی بچّه ژاندارمند در وی

Ки аллоҳами аҳФзҳми ман Улуғӣ

که الّلهُمَّ اَحفِظهُم مِنَ الُغَی

Ҳамаи шукри даҳани ширини шамоил

همه شِکّر دهن شیرین شمایل

Ҳамонтурӣ ки мехоҳад туро дил

همانطوری که می‌خواهد تو را دل

Ба разми душмани давлат чу шеранд

به رزمِ دشمنِ دولت چو شیرند

Ба хӯни ошиқон хӯрдан далеранд

به خونِ عاشقان خوردن دَلیرند

Ъбўсоннди андари хонаи зин

عبوسانند اندر خانۀ زین

Ърўсоннди гоҳи ъзу тамкин

عروسانند گاهِ عزّ و تمکین

Ҳама бар ҳар фунуни ҳарби ҳоиз

همه بر هر فنونِ حرب حایز

Ҳамаи гӯяндаи ҳилли ман мубориз

همه گوینده هَل مِن مُبارِز

Ҳамаи донои фан , дороӣ илманд

همه دانایِ فن، دارایِ علمند

Ту гӯйӣ аз қушӯн вилҳелманд

تو گویی از قشونِ ویلهلمند

Ба гоҳи ҷусту хезу жимнастик

به گاه جست و خیز و ژیمناستیک

Ту гӯйӣ ҳаст аъзоашони зи лостик

تو گویی هست اعضاشان ز لاستیک

Кашанд ар сафи зи тҳрон то ба таҷрӣш

کشند ار صف ز طهران تا به تجریش

Набинӣ шан ба сафи як мӯи пасу пеш

نبینی‌شان به صف یک مو پس و پیش

Чунон бо назм ва бо тартиби олӣ

چنان با نظم و با ترتیبِ عالی

Ки андари ресмон , ақди лолӣ

که اندر ریسمان، عِقدِ لآلی

Ҳамоно орифи ин атфол дидаст

همانا عارف این اطفال دیده‌ست

Ки дар жондормирӣ манзил гузидаст

که در ژاندارمری منزل گُزیده‌ست

Биёи ориф ки соқати сам дар орад

بیا عارف که ساقَت سم درآرد

Миёни лнбринти дам дар орад

میانِ لُنبَرَینَت دُم درآرد

Шунидам сӯъи хилқат дбаҳ карда

شنیدم سوء خُلقت دبّه کرده

Ҳамон як зарраро як ҳуба карда

همان یک ذرّه را یک حَبّه کرده

Тараққӣ кардае дар бади адое

ترقی کرده‌ای در بد ادایی

Шдстии поки молихулёе

شده‌ستی پاک مالیخولیایی

зи манзил дар ниёеи ҳамчуи ҷўкӣ

ز منزل درنیایی همچو جوکی

Кунӣ бо меҳрбонони бади сулӯкӣ

کُنی با مهربانان بد سلوکی

зи гули нозук тарат гӯйанду ранҷӣ

ز گُل نازک‌تَرَت گویند و رَنجی

Мҷнб аз ҷои худ ориф ки ганҷӣ

مَجُنب از جایِ خود عارف که گَنجی

Яке гуяд ки ин ориф хаёлӣаст

یکی گوید که این عارف خیالیست

Яке гуяд ки мағзаш пок холӣаст

یکی گوید که مغزش پاک خالیست

Яке беқайд ва бе ҳолати шиносад

یکی بی قید و بی حالت شناسد

Яке вардору врмолти шиносад

یکی وردار و ورمالَت شناسد

Яке гуяд ки об зер коҳаст

یکی گوید که آبِ زیرِ کاهست

Яке гуяд ки хайр ин иштибоҳаст

یکی گوید که خیر این اشتباهست

Яке Аслан туро девона гуяд

یکی اصلاً ترا دیوانه گوید

Яке ҳам мисли ман девона ҷӯяд !

یکی هم مثل من دیوانه جوید!

Сари роҳи ҳакимии Фҳлу доно

سرِ راهِ حکیمی فحل و دانا

Шунидам дошт як девонаи маъво

شنیدم داشت یک دیوانه ماوا

Бади он девонаро бо оқилони ҷанг

بد آن دیوانه را با عاقلان جنگ

Сару кораш ҳамеша буд бо санг

سر و کارش همیشه بود با سنگ

Вале чашмаш ки бар доно фитодӣ

ولی چشمش که بر دانا فتادی

Бар ӯ аз меҳри лабхандии кушодӣ

بر او از مهر لبخندی گشادی

Аз ин рафтор ӯ доно барошуфт

از این رفتارِ او دانا برآشفت

Дар ин андеша шуд ва бо хештан гуфт

در این اندیشه شد و با خویشتن گفت

Яқинан аз ҷунун дар ман нишонаст

یقیناً از جنون در من نشانست

Ки ин ди юона бо ман меҳрбонаст

که این دیوانه با من مهربانست

Ҳамоно боядам кардани мудово

همانا بایدم کردن مداوا

Ки то зоил шавад ҷинсият аз мо

که تا زایل شود جنسیّت از ما

Яқинан бандаи ҳам гумроҳи гаштам

یقیناً بنده هم گمراه گشتم

Ки орифи ҷӯйу орифи хоҳи гаштам

که عارف جوی و عارف خواه گشتم

Буд ночори майли ҷинс бар ҷинс

بود ناچار میل جنس بر جنس

Мавлотар майл май варзад ба ҳнснс

مُولیتر میل می‌ورزد به هِنسِنس

Магӯ ориф парастидан чаҳ шиўст

مگو عارف پرستیدن چه شیوه‌ست

Ки дар ҷангали сбикаҳи ҷузъи миваи сет

که در جنگل سبیکه جزء میوه‌ست