Аз имрӯз то сесад ваанд сол

از امروز تا سیصد و اند سال

Аз Эрон падед ояд он бе ҳам?ил

از ایران پدید آید آن بی‌همال

Ҳар он шоҳи коид ба фармон ӯ

هر آن شاه کآید به فرمان او

Бимонад бадви афсару ҷон ӯ

بماند بدو افسر و جان او

Агар сӯй рӯм оварад лашкарӣ

اگر سوی روم آورد لشکری

Ҷуз аз ман буд рӯмро меҳтарӣ

جز از من بود روم را مهتری

Мабодо ки бо ӯ буд корзор

مبادا که با او بود کارزار

Каз он подшоҳӣ бар оради дамор

کز آن پادشاهی بر آرد دمار

Мар ӯро диҳед ончӣ хоҳад зи ганҷ

مر او را دهید آنچه خواهد ز گنج

Магар бозгардад беозору ранҷ

مگر بازگردد بی آزار و رنج

Аз ин гӯна чун достон кард ёд

از این گونه چون داستان کرد یاد

Бипечеду меҳр аз буриш барниҳод

بپیچید و مُهر از برش برنهاد

Бар он меҳр бар чеҳра ӣ дорнўш

بر آن مهُر بر چهرهٔ دارنوش

Нигоред солор бисёр ҳуш

نگارید سالار بسیار هوش

Нависандаро дод динор чанд

نویسنده را داد دینار چند

Забонаш ба савгандҳо кард банд

زبانش به سوگندها کرد بند

Ки ин роз аз ӯ мард ва зан нашунӯд

که این راز از او مرد و زن نشنود

Вагар чанд пурсанад аз он негроад

وگر چند پرسند از آن نگرود

Ҳамон гуҳ сабуе биоварад зуд

همان گه سبویی بیاورد زود

Ниҳоди андар ӯ пӯсти оҳӯ чу дӯд

نهاد اندر او پوست آهو چو دود

Сарашро ба арзиз кард устувор

سرش را به ارزیز کرد استوار

Чу меҳр дирам кард биравӣ бакор

چو مُهر درم کرد بر وی به کار

Вази он офтоба ки аз ганҷи шом

وز آن آفتابه که از گنج شام

Биоварада бар хусрави хўишком

بیاورده بر خسرو خویشکام

Бидон меҳр ва он сон ки дар ганҷ буд

بدان مهر و آن‌سان که در گنج بود

Ҳамоно каз он ганҷ беранҷ буд

همانا کز آن گنج بی‌رنج بود

зи бозоргонони яке никмрд

ز بازارگانان یکی نیکمرد

Ки бо ӯ бадии шоҳро хоб ва хӯрд

که با او بُدی شاه را خواب و خورد

Бихонаду мар ӯро басӣ панд дод

بخواند و مر او را بسی پند داد

Пас аз панд , бисёр савганд дод

پس از پند، بسیار سوگند داد

Ки розам нагӯйӣ ту ҳаргиз ба кас

که رازم نگویی تو هرگز به کس

Ту доне аз ин розу яздону бас

تو دانی از این راز و یزدان و بس

Пас он офтобаи ҳамон бо сабуӣ

پس آن آفتابه همان با سبوی

Бадв дод ва гуфт эй яли номҷўӣ

بدو داد و گفت ای یل نامجوی

Аз эдар туро рафт бояд ба рӯм

از ایدر تو را رفت باید به روم

Ббўдни фаровон дар он марзу бум

ببودن فراوان در آن مرز و بوم

Ба шаҳрӣ ки монўш дорад нишаст

به شهری که مانوش دارد نشست

Бади андеши мардии члипопрст

بد اندیش مردی چلیپاپرست

Яке шаҳри пари мардум ва ноӣу нӯш

یکی شهر پر مردم و نای و نوش

Ки будӣ ншстнгаҳи дорнўш

که بودی نشستنگه دارنوش

Чу дарвоза ӣ шаҳри манзил буд

چو دروازهٔ شهر منزل بود

Ба ҷое фурӯди ои кони гул буд

به جایی فرود آی کآن گِل بود

Бёроми як шаби зи беруни шаҳр

بیارام یک شب ز بیرون شهر

Вази осоиш роҳ бурдор баҳр

وز آسایش راه بردار بهر

Танӣ чанд аз розат огоҳ кун

تنی چند از رازت آگاه کن

Чу зиндони бежани яке чоҳ кун

چو زندان بیژن یکی چاه کن

Пас аз паҳлавии чоҳи даҳ газ бикун

پس از پهلوی چاه ده گز بکن

Мари ин ганҷро андари он чаҳ Фгн

مر این گنج را اندر آن چَه فگن

Чунон соз каз пас наҳй он сабуӣ

چنان ساز کز پس نهی آن سبوی

зи пеши офтоба ки инаст рӯй

ز پیش آفتابه که این است روی

Сари чоҳ аз он хоку гул паст кун

سر چاه از آن خاک و گل پست کن

Пас , он чанд танро ба мемаст кун

پس، آن چند تن را به می مست کن

Дар аФгн ба май заҳри носозгор

در افگن به می زهر ناسازگار

Сроўр бар он чанд тани рӯзгор

سرآور بر آن چند تن روزگار

Ба дарё дарандоз то моҳён

به دریا درانداز تا ماهیان

Хӯриш сайр ёбанд аз он моҳён

خورش سیر یابند از آن ماهیان

Чу шаб рӯз гардад ба шаҳри андари ой

چو شب روز گردد به شهر اندر آی

Дукони соз ва пас рӯзгории бпоӣ

دکان ساز و پس روزگاری بپای

Чу гардад ҳамаи рози чоҳи ошкор

چو گردد همه راز چاه آشکار

Сари хештани гир ва барбанд бор

سر خویشتن گیر و بربند بار

Шабу рӯз бо корвон роҳ кун

شب و روز با کاروان راه کن

Марои зи он сухан яксар огоҳ кун

مرا ز آن سخن یکسر آگاه کن

Ки чун бозгардӣ бад-ӣни боргоҳ

که چون بازگردی بدین بارگاه

Туро паҳливонии даҳум бар сипоҳ

تو را پهلوانی دهم بر سپاه

зи мояи ббхшмти ганҷии фузун

ز مایه ببخشمت گنجی فزون

зи коми ту ҳаргиз ниёем бурун

ز کام تو هرگز نیایم برون

Бар ӯ кард бозоргони офарин

بر او کرد بازارگان آفرین

Ба рухсораи бпсўд рӯй замин

به رخساره بپسود روی زمین

Бадв гуфт к-эии шаҳриёри далер

بدو گفت کای شهریار دلیر

Мабодои дили рӯзгор аз ту сайр

مبادا دل روزگار از تو سیر

Ҳаме бугзарад зи осмони номи ту

همی بگذرد ز آسمان نام تو

Барорам ба фармони ту коми ту

برآرم به فرمان تو کام تو

Яке номвар хлътш дод ва рафт

یکی نامور خلعتش داد و رفت

зи Бағдод то рӯм раҳ барграфт

ز بغداد تا روم ره برگرفت

Чунон сохт каз раҳи намоз дигар

چنان ساخت کز ره نماز دگر

Ба дарвоза ӣ шаҳри монўш бар

به دروازه ی شهر مانوش بر

Ба наздик дарвоза омад фурӯд

به نزدیک دروازه آمد فرود

Дарахт аз пасу пеш бо об равад

درخت از پس و پیش با آب رود

зи бозоргонии кро буд баҳр

ز بازارگانی کرا بود بهر

Якояк ба пеш омадандаш зи шаҳр

یکایک به پیش آمدندش ز شهر

Ки бархезу имшаб ба шаҳри андари ой

که برخیز و امشب به شهر اندر آی

Ки бо дузди воруни надории ту пой

که با دزد وارون نداری تو پای

Чунин дод посух ки фардои пагоҳ

چنین داد پاسخ که فردا پگاه

Аз ахтари бубинами яке розу роҳ

از اختر ببینم یکی راز و راه

БроФзўни рӯз андар оем ба шаҳр

بر افزون روز اندر آیم به شهر

Магар суд ёбам аз ин мояи баҳр

مگر سود یابم از این مایه بهر

Дили рӯзи равшан чу шаб чок зад

دل روز روشن چو شب چاک زد

Кунанда ба дарёи Фгнднди панҷ

کَننده تبر بر دل خاک زذ

Чу рӯз аз дил шаб баровард гирд

چو روز از دل شب برآورد گرد

Ба шаҳр андар омад ҷаҳондидаи мард

به شهر اندر آمد جهاندیده مرد

Ба гетии зи розаши каси огоҳ на

به گیتی ز رازش کس آگاه نه

зи розаши каси огоҳи ҷузи шоҳ на

ز رازش کس آگاه جز شاه نه

зи гавҳари басии пеши монўши барад

ز گوهر بسی پیش مانوش برد

Ки дидори гавҳари дилу ҳуши барад

که دیدار گوهر دل و هوش برد

Бимонад андари он шаҳри хуррами ду сол

بماند اندر آن شهر خرّم دو سال

Фузун омадаш ҳар гуҳ аз мояи мол

فزون آمدش هر گه از مایه مال

Вази он гул ҳаме кунад ранҷури мард

وز آن گِل همی کند رنجور مرد

Чунин то баровард аз он чоҳи гирд

چنین تا برآورد از آن چاه گرد

Якояк бидон офтоба расед

یکایک بدان آفتابه رسید

Бидид ва ба даргоҳи қайсари давид

بدید و به درگاه قیصر دوید

Ки ганҷӣ бидидам зи беруни шаҳр

که گنجی بدیدم ز بیرون شهر

Маро гар диҳад шоҳ аз он мояи баҳр

مرا گر دهد شاه از آن مایه بهر

Сар чоҳ бигирифт дастури шоҳ

سر چاه بگرفت دستور شاه

Дирам баркашиданд аз он жарфи чоҳ

درم برکشیدند از آن ژرف چاه

Кушандаи дирами пеш хусрав кашид

کَشنده درم پیش خسرو کشید

Чу қайсар нигаҳ кард ва он меҳр дид

چو قیصر نگه کرد و آن مُهر دید

Нишону тану чеҳра ӣ дорнўш

نشان و تن و چهرهٔ دارنوش

Бидиду зи шодӣ бар омад Биҷӯш

بدید و ز شادی برآمد به جوش

Ба дастур гуфт ин ниёӣ ман аст

به دستور گفت این نیای من است

Ниҳон карда ганҷ аз барои ман аст

نهان کرده گنج از برای من است

Дирами пеши қайсар фурӯ рехтанд

درم پیش قیصر فرو ریختند

Саросари ҳама бар ҳам омехтанд

سراسر همه بر هم آمیختند

Чу дастур бикшод меҳри сабуӣ

چو دستور بگشاد مُهر سبوی

Яке пӯсти оҳӯ бар омад аз ӯй

یکی پوست آهو بر آمد از اوی

Бихандед монўш ва гуфт ин чаҳ чиз

بخندید مانوش و گفت این چه چیز

Ҳамоно яке гнҷномаҳи сет низ

همانا یکی گنجنامه‌ست نیز

Чу бикшод он пӯст ва он чеҳра дид

چو بگشاد آن پوست و آن چهره دید

Битарседу лабро ба дандон гузид

بترسید و لب را به دندان گزید

Замонӣ ҳаме гуфт бо хештан

زمانی همی گفت با خویشتن

Ки ин чист монандаи ӣ аҳриман

که این چیست مانندهٔ اهرمن

Ҳамоно тилисмии сет аз баҳри шаҳр

همانا طلسمی‌ست از بهر شهر

Каз ин шаҳри бадхоҳро нест баҳр

کز این شهر بدخواه را نیست بهر

Чу он роз , дастур биравӣ бихонад

چو آن راز، دستور بر وی بخواند

Битарсед монўш ва хира бимонад

بترسید مانوش و خیره بماند

Ба дастур гуфт эй фурӯмояи мард

به دستور گفت ای فرومایه مرد

Ки оҳанг хонд бад-ӣн марз кард

که آهنگ خواند بدین مرز کرد

Нигаҳ кун яке то кӣ ояд бурун

نگه کن یکی تا کی آید برون

Чаҳ мояи сет аз он солиён то кунун

چه مایه‌ست از آن سالیان تا کنون

Чунин дод посух ки сесад гузашт

چنین داد پاسخ که سیصد گذشت

Кунун чарх бар сесад ва ҳафт гашт

کنون چرخ بر سیصد و هفت گشت

Магари гоҳ он бошад эй шаҳриёр

مگر گاه آن باشد ای شهریار

Ки ояд падеди андари ин рӯзгор

که آید پدید اندر این روزگار

Аз он рози кишвари пари овозаи гашт

از آن راز کشور پر آوازه گشت

Ҳамон рӯзи бозоргони бозгашт

همان روز بازارگان بازگشت

Ба наздик хусрав шуд ва мужда дод

به نزدیک خسرو شد و مژده داد

Аз он мужда шуд шоҳи фархундаи шод

از آن مژده شد شاه فرخنده شاد

Ҳамон гуҳи сипаҳро з кишвар бихонад

همانگه سپه را ز کشور بخواند

Чунон кандар Эрон саворӣ намонад

چنان کاندر ایران سواری نماند

Фароз омадаш лашкарии бишмор

فراز آمدش لشکری بیشمار

Ҳамоно фузуни бади зи сесад ҳазор

همانا فزون بُد ز سیصد هزار

Ҳамаи гӣлу Дайлами гаравҳо гуруҳ

همه گیل و دیلم گُروهاگُروه

Ҳамаи бастаи дарҳами бикрдори кӯҳ

همه بسته درهم به کردار کوه

Ҳамаи ташна бар хӯни душмани далер

همه تشنه بر خون دشمن دلیر

Ҳамаи размро ҳамчуи арғндаҳи шер

همه رزم را همچو ارغنده شیر

Сари моҳи ҳангоми бонги хурӯс

سرِ ماه هنگام بانگ خروس

з даргоҳ бархест овози кӯс

ز درگاه برخاست آواز کوس

БтўФиди меҳр ва бинолед моҳ

بتوفید مهر و بنالید ماه

зи бонги табира , зи гирди сипоҳ

ز بانگ تبیره، ز گرد سپاه

зи баси ҷавшану теғу зубини кин

ز بس جوشن و تیغ و زوبین کین

Чу як ранги гашти осмону замин

چو یک رنگ گشت آسمان و زمین

Равони лашкарӣ дар биёбону кӯҳ

روان لشکری در بیابان و کوه

Ки кӯҳу биёбони зи ранҷиши сутӯҳ

که کوه و بیابان ز رنجش ستوه

зи манзил чу бардоштии пешрав

ز منزل چو برداشتی پیشرو

Ба ҷояш фурӯд омадӣ шоҳи гӯ

به جایش فرود آمدی شاه گو

Ба тртўс яксар фурӯд омаданд

به طرطوس یکسر فرود آمدند

Ҷаҳонӣ ба тороҷ барҳам заданд

جهانی به تاراج برهم زدند

Бифармуд то баргушоданд даст

بفرمود تا برگشادند دست

Ҳамаи кишвар ва марз карданд паст

همه کشور و مرز کردند پست

Ба рӯм андар афтод яксар хурӯш

به روم اندر افتاد یکسر خروش

Ки омад ҳамон гуфта ӣ дорнўш

که آمد همان گفتهٔ دارنوش