Ба номи шаҳаншоҳи гетии гушой

به نام شهنشاه گیتی‌گشای

Фаридун ба дониш , Сикандар ба рой

فریدون به دانش، سکندر به رای

Гиўмрси номи манӯчеҳри чеҳр

گیومرث نامِ منوچهر چهر

Сёўхши дидори Ҳушанги меҳр

سیاوخش دیدارِ هوشنگ مهر

Фаромарзи гардан , фиребурзи ёл

فرامرز گردن، فریبرز بال

Таҳамтани дили золи тан , соми ёл

تهمتن دلِ زال تن، سام یال

Чу мӯбад ба дайн ва чу касрӣ ба дод

چو موبد به دین و چو کسری به داد

зи тухми пашанг ва ба хуии Қубод

ز تخم پشنگ و به خوی قباد

Ба неру чу пел ва ба Зуҳра чу бабр

به نیرو چو پیل و به زَهره چو ببر

Ба кӯшиш чу дарё , ба баҳра чу абр

به کوشش چو دریا، به بهره چو ابر

Бибинад ҳамаи бўдниҳо ба рой

ببیند همه بودنی‌ها به رای

Чу Кайхусрав аз ҷом гетӣ намой

چو کیخسرو از جام گیتی‌نمای

Бидӯзад ба як тир бо шер , гӯр

بدوزد به یک تیر با شیر، گور

Чу оҳӯии паии хаста , баҳроми гӯр

چو آهوی پی خسته، بهرام گور

Ситораи сипоҳи бузургон ӯ

ستاره سپاه بزرگان او

Шаҳобаст шамшери таркон ӯ

شهاب است شمشیر ترکان او

зи гоҳи гиўмрс то гоҳи мо

ز گاهِ گیومرث تا گاهِ ما

Набӯдаи сети бартари кас аз шоҳи мо

نبوده‌ست برتر کس از شاهِ ما

зи рӯйин дизам чанд ронии сухан

ز رویین‌دِزم چند رانی سخن

Ки гашти он сухани бостонии куҳан

که گشت آن سخن باستانی کهن

Парастанда ӣ тахти ин шаҳриёр

پرستندهٔ تخت این شهریار

Ба мардӣ фузунаст аз Исфандиёр

به مردی فزون است از اسفندیار

Ки аз шоҳдж чун баровард хок

که از شاهدژ چون برآورد خاک

Ҳисорӣу кӯҳии чунон ҳавлнок

حصاری و کوهی چنان هولناک

Сари кӯҳ бар бурҷ парвоз дошт

سر کوه بر برج پرواز داشت

Магар бо ситораи яке роз дошт

مگر با ستاره یکی راز داشت

На диз буд кони чархро бора буд

نه دز بود کآن چرخ را باره بود

Бадви андўрни марди хунхора буд

بدو اندورن مرد خونخواره بود

Сипоҳии мар ӯро чу деви раҷим

سپاهی مر او را چو دیو رجیم

Ҷаҳон аз туфи теғашони пари зи бим

جهان از تف تیغشان پر ز بیم

Ба шаб дар сипоҳон наёраст хуфт

به شب در سپاهان نیارست خفت

Сипоҳӣу шаҳрӣ ба наздики ҷуфт

سپاهی و شهری به نزدیک جفت

Ҳамеи шоҳи як сол разм озмуд

همی شاه یک سال رزم آزمود

Ки бо кӯҳи патёра чора набӯд

که با کوه پتیاره چاره نبود

зи боло чу санг андар омад ҳаме

ز بالا چو سنگ اندر آمد همی

Ҳалоки яке лашкар омад ҳаме

هلاک یکی لشکر آمد همی

Ба зӯри худои он чунон ҳавли ҷой

به زور خدای آن چنان هول جای

Дароварди шоҳи диловари зи ҷой

درآورد شاه دلاور ز جای

Гирифтор шуд хоҷа ӣ бадгумон

گرفتار شد خواجهٔ بدگمان

Бурун кардаш аз пӯсти ҳам дар замон

برون کردش از پوست هم در زمان

Аз он бодсорон намонданд кас

از آن بادساران نماندند کس

Зиҳии ширдил , шоҳи фарёдрас

زهی شیردل، شاه فریادرس

Ҷаҳон эминӣ ёфт аз ранҷашон

جهان ایمنی یافت از رنجشان

Фурӯ хӯрд хоки замини ганҷашон

فرو خورد خاک زمین گنجشان

Сипоҳони з фарш бинозад ҳаме

سپاهان ز فرّش بنازد همی

Ки шоҳи андар ӯ гоҳ созад ҳаме

که شاه اندر او گاه سازد همی

Ба тани шоди бод ва ба дили шодбод

به تن شاد باد و به دل شاد باد

Ҳамаи бори шамшер ӯ дод бод

همه بار شمشیر او داد باد

Ҳануз аз лабаш шер бӯед ҳаме

هنوز از لبش شیر بوید همی

Сухани ҷуз ба гуфтан нагӯяд ҳаме

سخن جز به گفتن نگوید همی

Чу мегардадаш соли худ чун буд

چو می‌گرددش سال خود چون بود

Фалаки зери поиш чу ҳомӯн буд

فلک زیر پایش چو هامون بود

Ки на зори дастури ҳам роз на

که نه زار دستور هم راز نه

Ҳамаи рой ӯ бо ҳам овоз на

همه رای او با هم آواز نه

зи бимаши бадаради дили шери ҷанг

ز بیمش بدرّد دل شیرِ جنگ

з додаш ннозд ба моҳии наҳанг

ز دادش ننازد به ماهی نهنگ

Ду чандон ки шоҳон рӯй замин

دو چندان که شاهان روی زمین

Кашиданд сафи пеши ҷӯёии кин

کشیدند صف پیش جویای کین

Бад-ӣни андакии сол хусрав кашид

بدین اندکی سال خسرو کشید

Ки рӯзӣ , шикан бар сипоҳаш надид

که روزی، شکن بر سپاهش ندید

Маликшоҳро чашм равшан шавад

ملکشاه را چشم روشن شود

Чу шоҳи ҷавони зер ҷавшан шавад

چو شاه جوان زیر جوشن شود

Бинозад дил ва ҷон бинозад ҳаме

بنازد دل و جان بنازد همی

Ба майдон чу шоҳ асб тозад ҳаме

به میدان چو شاه اسب تازد همی

Ба базми андаруни моҳи гардун каш аст

به بزم اندرون ماه گردون‌کش است

Ба разми андаруни шоҳи душман каш аст

به رزم اندرون شاه دشمن‌کش است

Ҷаҳони равшан аз моя ӣ бахт ӯст

جهان روشن از مایهٔ بخت اوست

Замини эмин аз поя ӣ тахт ӯст

زمین ایمن از پایهٔ تخت اوست

Шунидӣ ки бар лашкар тозён

شنیدی که بر لشکر تازیان

Чаҳ омад зи кирдори хусрави зиён

چه آمد ز کردار خسرو زیان

Агар бозгуем яке дафтар аст

اگر بازگویم یکی دفتر است

Валикини марои рой аз ин дигар аст

ولیکن مرا رای از این دیگر است

Чу бар марди бедин саромади замон

چو بر مرد بیدین سرآمد زمان

Гурезон шуд он кас ки бади бадгумон

گریزان شد آن کس که بُد بدگمان

Аз Эрони яке сӯии эшон шитофт

از ایران یکی سوی ایشان شتافت

Наоне чунон каши нишон кас наёфт

نهانی چنان کش نشان کس نیافت

Шаҳи тозӣонаши бпзрФт ва гуфт

شه تازیانش بپذرفت و گفت

Ки гаштам ба чиз ва ба ҷон бо ту ҷуфт

که گشتم به چیز و به جان با تو جفت

Агар шаҳриёрат бихоҳад зи ман

اگر شهریارت بخواهد ز من

Сипар дорам аз пеши ту хештан

سپر دارم از پیش تو خویشتن

Надонист бимоиаҳ кон гуфту гӯй

ندانست بیمایه کآن گفت و گوی

Чаҳ мояи газанди орадаши пеш рӯй

چه مایه گزند آردش پیش روی

Надонист каз офтоби баланд

ندانست کز آفتاب بلند

Чигуна гурезади тани мустаманд

چگونه گریزد تن مستمند

Чу огоҳ шуд шоҳ шуд хостор

چو آگاه شد شاه شد خواستار

Наомадаш гуфтори шоҳи устувор

نیامدش گفتار شاه استوار

Бпчиди гардани зи фармону панд

بپچید گردن ز فرمان و پند

Наомадаш панди касони сӯдманд

نیامدش پند کسان سودمند

Надонист кони кас ки гардан кашид

ندانست کآن کس که گردن کشید

Ҳамеи чодари сурх дар тан кашид

همی چادر سرخ در تن کشید

Ҳаме гуфт ӯ зинҳор ман аст

همی گفت او زینهار من است

Сипоҳи шҳншаҳи шикор ман аст

سپاه شهنشه شکار من است

Хурӯшед кӯс аз дар шаҳриёр

خروشید کوس از در شهریار

Ки шоҳои зи душман баровар дамор

که شاها ز دشمن بر آور دمار

Табира ҳаме гуфт каз баҳри дайн

تبیره همی گفت کز بهر دین

Ба гардани баровари гарони гурзи кин

به گردن برآور گران گرز کین

Бибастанд бар кӣна ӣ тозён

ببستند بر کینهٔ تازیان

Далерону гардони хусрави миён

دلیران و گردان خسرو میان

Ба гардун бар омад яке тираи гирд

به گردون بر آمد یکی تیره گرد

Чу тунди аждаҳо шоҳ шуд раҳнавард

چو تند اژدها شاه شد رهنورد

Чу огоҳӣ омад ба шоҳи араб

چو آگاهی آمد به شاه عرب

Ки омад шаҳаншоҳи волонсб

که آمد شهنشاه والانسب

Биҷӯшед тозӣ чу мӯру малах

بجوشید تازی چو مور و ملخ

Сияҳи гашти ҳомӯну дарёу шх

سیه گشت هامون و دریا و شخ

зи найзаи ҷаҳони гашт чун беша Эй

ز نیزه جهان گشت چون بیشه‌ای

Дил ҳар саворӣ дар андеша Эй

دل هر سواری در اندیشه‌ای

Чунон тозён ҳамла карданд тез

چنان تازیان حمله کردند تیز

Ки гуфтӣ баромади яке растхез

که گفتی برآمد یکی رستخیز

Бар он бодпоён чу парандаи зоғ

بر آن بادپایان چو پرّنده زاغ

Дмону ?данони пеши дарёу роғ

دمان و دنان پیش دریا و راغ

Ҳамеи ҳаркасии хештанро ситуд

همی هرکسی خویشتن را ستود

зи рози замонаи кас огаҳ набӯд

ز راز زمانه کس آگه نبود

Ту гуфтӣ ба мардӣ надорандашон

تو گفتی به مردی ندارندشان

Саворони хусрави шкорндшон

سواران خسرو شکارندشان

Ҷаҳонҷӯии бардошт аз сари кулоҳ

جهانجوی برداشت از سر کلاه

Биҷой намоз омад ӯ додхоҳ

بجای نماز آمد او دادخواه

Ҳаме гуфт к-эии поки бартари худоӣ

همی گفت کای پاک برتر خدای

Туе офаринандау раҳнамоӣ

تویی آفریننده و رهنمای

Ҳамаи солаи доне ки аз баҳри дайн

همه ساله دانی که از بهر دین

Манам баркашида чунин теғи кин

منم برکشیده چنین تیغ کین

Ту додӣ марои подшоҳӣу тахт

تو دادی مرا پادشاهی و تخت

Кунун ҳам ту осон кун ин кори сахт

کنون هم تو آسان کن این کار سخت

Чунон каз забонаш сухан шуд раҳо

چنان کز زبانش سخن شد رها

Падед омад аз осмони аждаҳо

پدید آمد از آسمان اژدها

Яке аждаҳои ҳамчуи кӯҳии сиёҳ

یکی اژدها همچو کوهی سیاه

Битарсед аз ӯ шаҳриёру сипоҳ

بترسید از او شهریار و سپاه

Сӯй хусрав оварад рӯй аз ҳаво

سوی خسرو آورد روی از هوا

Пурандеша шуд шоҳи фармонраво

پراندیشه شد شاه فرمانروا

Ҳамоно яке роз кардаш падед

همانا یکی راز کردش پدید

Ки аз душманат ҷон бихоҳам кашид

که از دشمنت جان بخواهم کشید

Вази он пас сӯй душман оварад рӯй

وز آن پس سوی دشمن آورد روی

Ду лашкар кашида ду дида дар ӯй

دو لشکر کشیده دو دیده در اوی

Ту гуфтӣ занби ҷуфт миррӣх шуд

تو گفتی ذنب جفتِ مریخ شد

Ба гетии чунин рӯз таърих шуд

به گیتی چنین روز تاریخ شد

Ҳам андари замони номадории зи роҳ

هم اندر زمان نامداری ز راه

Сар душман оварад наздики шоҳ

سر دشمن آورد نزدیک شاه

Баромади яке ғулғулу тираи гирд

برآمد یکی غلغل و تیره گرد

Дил тозён кард аз он пари зи дард

دل تازیان کرد از آن پر ز درد

Саворони тозӣ гурезон шуданд

سواران تازی گریزان شدند

Чу барг аз сари шох резон шуданд

چو برگ از سر شاخ ریزان شدند

Ҳамаи дашти пари кушта ва хаста шуд

همه دشت پر کُشته و خسته شد

Ту гуфтӣ паии асбашон баста шуд

تو گفتی پی اسبشان بسته شد

зи пас тирборон ва аз пеши об

ز پس تیرباران و از پیش آب

Ба хӯрдани дили моҳёнро шитоб

به خوردن دل ماهیان را شتاب

Бар он дашт то солиёни гургу шер

بر آن دشت تا سالیان گرگ و شیر

Аз он тозён хӯрд ёбанд сайр

از آن تازیان خورد یابند سیر

Ки кӣнаи зи фари шаҳаншоҳ буд

که کینه ز فرّ شهنشاه بود

Крои аждаҳои ҳуши бадхоҳ буд

کرا اژدها هوش بدخواه بود

Шумурдан набоист аз он дигарон

شمردن نبایست از آن دیگران

Ки солор даврасту шоҳи қирон

که سالارِ دُور است و شاهِ قَران

Ҳар он кас ки бошад ба дили душманаш

هر آن کس که باشد به دل دشمنش

Чу шоҳи араби бод бе сари таниш

چو شاه عرب باد بی سر تنش

Ман андари ҷаҳон бар маони сарварам

من اندر جهان بر مهان سرورم

Ки шоҳи ҷаҳонро ситойишгарам

که شاه جهان را ستایشگرم

Чунон достонӣ бигуфтам зи пеш

چنان داستانی بگفتم ز پیش

Ба номи ҷаҳондори покизаи кеш

به نام جهاندار پاکیزه کیش

Пароганда гашта сети гирди ҷаҳон

پراگنده گشته‌ست گرد جهان

Нишоед ҳамеи ҷузи канори маон

نشاید همی جز کنار مهان

Бихонед ва бар шаҳ ситоиш кунед

بخوانید و بر شه ستایش کنید

зи яздон бар ӯ бар ниёйиш кунед

ز یزدان بر او بر نیایش کنید

Ҳамин номаро тоҷдор вай аст

همین نامه را تاجدار وی است

Ки гардандаи гардун ба ком вай аст

که گردنده گردون به کام وی است

Ҳамон номаи каши номи шоҳ овар аст

همان نامه کش نام شاه آور است

Ба гӯянда бар офарин дархур аст

به گوینده بر آفرین درخور است

Чунин достон то сроиди ҷаҳон

چنین داستان تا سرآید جهان

зи ман ёдгораст назд маон

ز من یادگار است نزد مهان

Ту дарёӣ эй шоҳ ва ман дар ҷӯй

تو دریایی‌ای شاه و من دُرّ جوی

Ниҳода ба дарё ба умед рӯй

نهاده به دریا به امّید روی

Агар дар ёбам яке зини миён

اگر درّ یابم یکی زین میان

Ҳамоно наёяд ба дарёи зиён

همانا نیاید به دریا زیان

Чунон бахшишами даҳ ки шоҳон диҳанд

چنان بخششم ده که شاهان دهند

Ба фарзона ва никхўоҳон диҳанд

به فرزانه و نیکخواهان دهند

Ки ман бандау никхўоаҳи туам

که من بنده و نیکخواه توام

Ситоянда ӣ тоҷу гоҳи туам

ستایندهٔ تاج و گاه توام

зи яздон ҳаме хоҳамат рӯзу шаб

ز یزدان همی خواهمت روز و شب

Ба нафрини душмани кушодаи дўлб

به نفرین دشمن گشاده دولب