Дошт шоҳӣ бар инсу ҷони ғолиб

داشت شاهی بر انس و جان غالب

Духтарӣ балки ахтарии соқиб

دختری بلکه اختری ثاقب

Аз қазои рӯзии он ягонаи аср

از قضا روزی آن یگانه عصر

Сар фурӯ кард аз каронаи қаср

سر فرو کرد از کرانه قصر

Ҳабашии зода Эй бидид аз давр

حبشی زاده ای بدید از دور

Дилрабои ҳамчуи холи чеҳраи ҳур

دلربا همچو خال چهره حور

Қомати он сиёҳ чарада равон

قامت آن سیاه چرده روان

Чун алиф кард манзилаш дар ҷон

چون الف کرد منزلش در جان

Бо саводи руху ҷабину изор

با سواد رخ و جبین و عذار

Сохт ҷо дар дилаши сўидоўор

ساخت جا در دلش سویداوار

Монадаш он сӯрати писандида

ماندش آن صورت پسندیده

Чун сиёҳии дида дар дида

چون سیاهی دیده در دیده

Гарчи ӯ бади смр ба моҳи вшӣ

گرچه او بد سمر به ماه وشی

Сӯхти ҷонаш ба доғи он ҳабашӣ

سوخت جانش به داغ آن حبشی

Аҷаби афсонаеу хуши лоғӣ

عجب افسانه ای و خوش لاغی

Ки занад бар тзрўи раҳи зоғӣ

که زند بر تذرو ره زاغی

Лекини инҳо з ишқ нест шигифт

لیکن اینها ز عشق نیست شگفت

Худ чаҳ гули кони зи боғ ӯ нашигифт

خود چه گل کان ز باغ او نشگفت

Ишқ дар банди ҳасан ва эҳсон аст

عشق در بند حسن و احسان است

Ишқи бандаи сету ҳасан султон аст

عشق بنده ست و حسن سلطان است

Ҳар куҷои ҳасан май намояд рӯй

هر کجا حسن می نماید روی

Май наад сар ба саҷдаи ишқи он сӯй

می نهد سر به سجده عشق آن سوی

Ҳасан буд онкӣ дар либоси Аёз

حسن بود آنکه در لباس ایاز

Хонд Маҳмӯдро ба кӯии ниёз

خواند محمود را به کوی نیاز

Ҳасан буд он ба кисвати Лайлӣ

حسن بود آن به کسوت لیلی

Қайсро дода сӯии худ майлӣ

قیس را داده سوی خود میلی

Ҳасан буд он зи сӯрати изор

حسن بود آن ز صورت عذار

Узри Вомиқи ниҳода бар саҳро

عذر وامق نهاده بر صحرا

Ҳасан буд он казон сиёҳ намӯд

حسن بود آن کزان سیاه نمود

Ки азон моҳи сабру дайни брбўд

که ازان ماه صبر و دین بربود

Сабр ва дайн чист он сутӯдаи ғулом

صبر و دین چیست آن ستوده غلام

Барад азон моҳ ҳар чаҳ дошт тамом

برد ازان ماه هر چه داشت تمام

Ҳар чаҳ аз ҷинс ҳастиаш дар даст

هر چه از جنس هستی اش در دست

Дид барад ва ба ҷой он бинишаст

دید برد و به جای آن بنشست

Яксар аз ранҷ хештан барраед

یکسر از رنج خویشتن برهید

Ғайри маъшӯқи хеш ҳеҷ надид

غیر معشوق خویش هیچ ندید

Ҳбзои ошиқӣ ки раст аз хеш

حبذا عاشقی که رست از خویش

Ҳар чаҳ ҷуз дӯст барграфт аз пеш

هر چه جز دوست برگرفت از پیش

Икдл ва як ҷиҳат шуду икрўӣ

یکدل و یک جهت شد و یکروی

Рӯй ҳиммат битофт аз ҳамаи сӯй

روی همت بتافت از همه سوی

Дӯст донист ва дӯст дид ва шунид

دوست دانست و دوست دید و شنید

Ҳар чаҳ ҷуз дӯст дид азон бибаред

هر چه جز دوست دید ازان ببرید

Духтар алқсаҳ монад бехуру хоб

دختر القصه ماند بی خور و خواب

Дили пари оташи зи ишқу дидаи пари об

دل پر آتش ز عشق و دیده پر آب

Лаби фурӯи баст аз парасторон

لب فرو بست از پرستاران

Меҳри бигусаст аз вафодорон

مهر بگسست از وفاداران

Пушт бар базму айш ва шодӣ кард

پشت بر بزم و عیش و شادی کرد

Рӯ ба девор ноМуродӣ кард

رو به دیوار نامرادی کرد

Ҳамаи ҳайрони кор ӯ монданд

همه حیران کار او ماندند

Сухан аз кору бор ӯ ронданд

سخن از کار و بار او راندند

Он яке гуфт роҳ ӯ зад дев

آن یکی گفت راه او زد دیو

Сохт девонааш ба ҳилау рию

ساخت دیوانه اش به حیله و ریو

Ваон дигар гуфт бо парӣ шуд ёр

وان دگر گفت با پری شد یار

Кораш аз ёрӣ парӣ шуд зор

کارش از یاری پری شد زار

Ваон дигар гуфт хубе ба тамом

وان دگر گفت خوبیی به تمام

Дошт , чашмаш расед аз айём

داشت، چشمش رسید از ایام

Ваон дигар гуфт ҳеҷ аз инҳо нест

وان دگر گفت هیچ از اینها نیست

Офаташи ғайри ишқ ва савдо нест

آفتش غیر عشق و سودا نیست

Дилбарии дидаи дил ба ӯ дода

دلبری دیده دل به او داده

Вази ғамаш дар кашокаши афтода

وز غمش در کشاکش افتاده

Буд бо ӯ ҳамеша як доя

بود با او همیشه یک دایه

Аз фусуну фасонаи пари моя

از فسون و فسانه پر مایه

Гандаи перӣ ки то ҷавон бӯда

گنده پیری که تا جوان بوده

Ҳадафи тири ин ва он бӯда

هدف تیر این و آن بوده

Зада баъд аз ҷавонии гузарон

زده بعد از جوانی گذران

Даст дар корсозии дгарон

دست در کارسازی دگران

Чун лабаш дар фусуни бҷнбидӣ

چون لبش در فسون بجنبیدی

Бар худ афсунгарони блрзидӣ

بر خود افسونگران بلرزیدی

Вари забон дар фасона бикшодӣ

ور زبان در فسانه بگشادی

Молаши сад фасона хон додӣ

مالش صد فسانه خوان دادی

Гарчи аз баҳр сбҳаҳ дошт ба фан

گرچه از بهر سبحه داشت به فن

Муҳрае чанд карда дар гардан

مهره ای چند کرده در گردن

Буд чун сбҳаҳаш ба захми дурушт

بود چون سبحه اش به زخم درشت

Хирад ба муҳраҳои гардану пушт

خرد به مهره های گردن و پشت

Врчаҳ мекард нафаси ҳила гараш

ورچه می کرد نفس حیله گرش

Васлаи васлаи мураққаъӣ ба буриш

وصله وصله مرقعی به برش

Буд аввалии зи даҳри хунхора

بود اولی ز دهر خونخواره

Чун мураққаъи таниш ба сад пора

چون مرقع تنش به صد پاره

Доя чун ҳоли духтар онсон дид

دایه چون حال دختر آنسان دید

Бар ваии он дард ва ранҷ напасандед

بر وی آن درد و رنج نپسندید

Пеш духтар нишаст к-эии фарзанд

پیش دختر نشست کای فرزند

Ки буд бо ту рӯҳро пайванд

که بود با تو روح را پیوند

Ҳақ чу нашав ва намой сарви ту ҷуст

حق چو نشو و نمای سرو تو جست

Бар канори маниши нишонди нахуст

بر کنار منش نشاند نخست

Лаби ту коинчнини шукр шикан аст

لب تو کاینچنین شکر شکن است

Парвариш ёфта зи шер ман аст

پرورش یافته ز شیر من است

Абрӯятро ба васмаи пайваста

ابرویت را به وسمه پیوسته

Нақши нави калаки сунъи ман баста

نقش نو کلک صنع من بسته

То накардам ба серумаи дасти дароз

تا نکردم به سرمه دست دراز

Буд чашмати тиҳии зи серумаи ноз

بود چشمت تهی ز سرمه ناز

Буд равшани рахт чу субҳи дувум

بود روشن رخت چو صبح دوم

Дар шаби тори мӯии мишкӣни гум

در شب تار موی مشکین گم

То нбстми нғўлаҳи мӯии ту ро

تا نبستم نغوله موی تو را

Кас надид ошкор рӯй ту ро

کس ندید آشکار روی تو را

Ҳар шаб аз баҳри хоб то ба саҳар

هر شب از بهر خواب تا به سحر

Аз ҳарират фикандаам бистар

از حریرت فکنده ام بستر

Чун шудаи сайри наргиси ту зи хоб

چون شده سیر نرگس تو ز خواب

Гул рӯй ту шастаам ба гулоб

گل روی تو شسته ام به گلاب

Ҳақи хизмати басӣ гзордаҳ шуд

حق خدمت بسی گزارده شد

То ҳилоли ту моҳ чордаҳ шуд

تا هلال تو ماه چارده شد

Бор дигар макун зи ранҷу малол

بار دیگر مکن ز رنج و ملال

Бадали ин моҳи чордаҳ ба ҳилол

بدل این ماه چارده به هلال

Меҳнати рӯзгори нобарда

محنت روزگار نابرده

Гул рӯят чарост пажмурда

گل رویت چراست پژمرده

Буд мақсӯди дили зи қади ту рост

بود مقصود دل ز قد تو راست

Ин замони қади ту хамида чарост

این زمان قد تو خمیده چراست

Дидаи умрӣ ба рӯй ту хуш зист

دیده عمری به روی تو خوش زیست

Ин чунин зулфи ту мушавваш чист

این چنین زلف تو مشوش چیست

Ҳоли худ бозгу чаҳ ҳоласт ин

حال خود بازگو چه حال است این

Асари хоб ё хаёласт ин

اثر خواب یا خیال است این

ё ба бедорят касе зад роҳ

یا به بیداریت کسی زد راه

Вази ту брбўди сабру дил ногоҳ

وز تو بربود صبر و دل ناگاه

Меҳри хомӯшӣ аз лабат бигушоӣ

مهر خاموشی از لبت بگشای

Сӯии он раҳзанам раҳе бинмоӣ

سوی آن رهزنم رهی بنمای

Гар буд ҳамчуи ма бар авҷи баланд

گر بود همچو مه بر اوج بلند

Орм ӯро фурӯ ба хами каманд

آرم او را فرو به خم کمند

Вар чу моҳӣ буд ба баҳри дарун

ور چو ماهی بود به بحر درون

Кунам ӯро ба макру ҳилаи бурун

کنم او را به مکر و حیله برون

Чун фусуну фиреби бандами кор

چون فسون و فریب بندم کار

Хоҳад аз кори ман фалаки зинҳор

خواهد از کار من فلک زنهار

Гар буд зоҳидӣ ба худ мағрур

گر بود زاهدی به خود مغرور

ё ҳакимии зи худ парастии давр

یا حکیمی ز خود پرستی دور

Он ба зуҳд аз фусун ман нараҳад

آن به زهد از فسون من نرهد

Вена ба ҷаҳд аз фиреб ман наҷаҳд

وین به جهد از فریب من نجهد

Духтар аз дояи он фусун чу шунид

دختر از دایه آن فسون چو شنید

Беҳтар аз рости ҳеҷ чора надид

بهتر از راست هیچ چاره ندید

Ному номӯсро ба гӯшаи ниҳод

نام و ناموس را به گوشه نهاد

Парда аз рӯй кор худ бикшод

پرده از روی کار خود بگشاد

Ҳоли худ ончунон ки воқеъ буд

حال خود آنچنان که واقع بود

Бетакаллуф ба доя боз намӯд

بی تکلف به دایه باز نمود

Дояи гуфтои кифояти ин кор

دایه گفتا کفایت این کار

Бикунами дили зи ғуссаи фориғи дор

بکنم دل ز غصه فارغ دار

Бунаам дар канори коми ту ро

بنهم در کنار کام تو را

Давр дорам зи ори номи ту ро

دور دارم ز عار نام تو را

Ин сухан арза кард бе каму кост

این سخن عرضه کرد بی کم و کاست

Баҳри мавъӯд хештан бархест

بهر موعود خویشتن برخاست

Синаи сӯзони зи доғи он ҳабашӣ

سینه سوزان ز داغ آن حبشی

Кард ҳар ҷои суроғи он ҳабашӣ

کرد هر جا سراغ آن حبشی

Оқибат ёфт манзил ӯ ро

عاقبت یافت منزل او را

Дид мавзуни шамоил ӯ ро

دید موزون شمایل او را

Кард бо ӯ ба дӯстии пайванд

کرد با او به دوستی پیوند

Шуд яке модар ва дигар фарзанд

شد یکی مادر و دگر فرزند

Хонаи хештан нишонаш дод

خانه خویشتن نشانش داد

Роҳ омад шудан бар ӯ бикшод

راه آمد شدن بر او بگشاد

Ҳеҷ шомӣ набӯдӣу саҳарӣ

هیچ شامی نبودی و سحری

Ки накардӣ ба сӯй ӯ гузарӣ

که نکردی به سوی او گذری

Як шаб ӯро ба пеши хеши нишонд

یک شب او را به پیش خویش نشاند

Бар вай аз баҳри хоб афсун хонд

بر وی از بهر خواب افسون خواند

Ончунон хуфт бар сари бистар

آنچنان خفت بر سر بستر

Ки нмондши зи ҳоли хеши хабар

که نماندش ز حال خویش خبر

Гар ба дандон касе лабаши кундӣ

گر به دندان کسی لبش کندی

Чин дар абрӯии худ ниФкндӣ

چین در ابروی خود نیفکندی

Вари ду сад неш , пой карда дароз

ور دو صد نیش، پای کرده دراز

Накашидӣ ба ҷониби худ боз

نکشیدی به جانب خود باز

Хоб ӯро чу доя дид гарон

خواب او را چو دایه دید گران

Баст дар пушти ходимяши равон

بست در پشت خادمیش روان

Барад чун танги машк ё анбар

برد چون تنگ مشک یا عنبر

Яксар ӯро ба хонаи духтар

یکسر او را به خانه دختر

Никбхто касе ки рафт ба хоб

نیکبختا کسی که رفت به خواب

Чашми ҳиси басти азин ҷаҳони хароб

چشم حس بست ازین جهان خراب

Ҷазби маъшӯқи гашти ҳомил ӯ

جذب معشوق گشت حامل او

Барад то пешгоҳи маҳмил ӯ

برد تا پیشگاه محمل او

Шбрўони ранҷи байну меҳнати каш

شبروان رنج بین و محنت کش

Ваов ба садри висоли хурраму хуш

واو به صدر وصال خرم و خوش