Қавлаи таъолӣ :у إзи нҷинокми ман оли фиръавн Каримасту меҳрбон , латифасту нигоҳбон , худованди ҷаҳону ҷаҳонён , фарёди раси навмедон , захираи мунқатиъон , чораи бечорагон , навозандаи ранҷурон , раҳонандаи бндўрон , дар нигари баҳоли пайғамбарону расӯлон ки ҳар якеро азишон ранҷии дигар буду андӯҳии дигар , миннати ниҳод баришону ҷаҳонёнро гуфт бози барандаи андӯҳону раҳонандаи эшон манам . Онки Нӯҳи пайғамбар дар дасти қавми хеши гирифтор шудау дармонда ,у шахси азизи ваии нишонаи захми эшон шуда . Раб Алъоламин гуфту нҷиноаҳу أҳлаҳи ман алкрби алъзими охир ӯро аз дасти эшон рҳонидим ,у андӯҳони вайро поён падед кардем . Ва дар ҳақи лут пайғомбар гуфту нҷиноаҳи ман алқриаҳи алтии канти тъмли алхбоӣс . Ва дар ҳақи Айюб пайғомбар гуфт ФкшФнои мо ба ман зр ва дар ҳақ Юнус гуфту нҷиноаҳи ман Улуғам ӯро аз ғами брҳонидим ва аз зулматҳо берун оварадему дарди вайро марҳам падед кардем . Дар ҳақи Мӯсо ва банӣ Исроил ҳамин мегуяд ,у миннат май нааду إзи нҷинокми ман оли фиръавн дар азобу ранҷ фиръавн буданд корҳои душвору бори гарон баришон май ниҳоду фарзандони эшонро мекишт , охири он меҳнати эшонро поён падед кардем , ва он ранҷ азишон бардоштем , ва он ғам ва он ҳам аз дил эшон барграфтем .

قوله تعالی: وَ إِذْ نَجَّیْناکُمْ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ کریم است و مهربان، لطیف است و نگاهبان، خداوند جهان و جهانیان، فریاد رس نومیدان، ذخیره منقطعان، چاره بیچارگان، نوازنده رنجوران، رهاننده بندوران، در نگر بحال پیغمبران و رسولان که هر یکی را ازیشان رنجی دیگر بود و اندوهی دیگر، منت نهاد بریشان و جهانیان را گفت باز برنده اندوهان و رهاننده ایشان منم. آنک نوح پیغمبر در دست قوم خویش گرفتار شده و درمانده، و شخص عزیز وی نشانه زخم ایشان شده. رب العالمین گفت وَ نَجَّیْناهُ وَ أَهْلَهُ مِنَ الْکَرْبِ الْعَظِیمِ آخر او را از دست ایشان رهانیدیم، و اندوهان وی را پایان پدید کردیم. و در حق لوط پیغامبر گفت وَ نَجَّیْناهُ مِنَ الْقَرْیَةِ الَّتِی کانَتْ تَعْمَلُ الْخَبائِثَ. و در حق ایوب پیغامبر گفت فَکَشَفْنا ما بِهِ مِنْ ضُرٍّ و در حق یونس گفت وَ نَجَّیْناهُ مِنَ الْغَمِّ او را از غم برهانیدیم و از ظلمتها بیرون آوردیم و درد وی را مرهم پدید کردیم. در حق موسی و بنی اسرائیل همین میگوید، و منت می‌نهد وَ إِذْ نَجَّیْناکُمْ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ در عذاب و رنج فرعون بودند کارهای دشوار و بار گران بریشان می‌نهاد و فرزندان ایشان را میکشت، آخر آن محنت ایشان را پایان پدید کردیم، و آن رنج ازیشان برداشتیم، و آن غمّ و آن همّ از دل ایشان برگرفتیم.

Табораки аллоҳи субҳонаи мо кули ҳам ҳўи болсрмд

تبارک اللَّه سبحانه ما کل همّ هو بالسرمد

Ва إзи Фрқнои бкми албҳри алоиаҳи баёни самараи сафар Мӯсоаст . Мӯсоро ду сафар буд : яке сафари тараби дигари сафари ҳрб . Баёни сафар тараб онаст ки гуфту лмои ҷоءи Мӯсои лмиқотнои бойени сафари муноҷот ҳақ ёфту қурбати худованди ҷли ҷалола . Ва сафар ҳрб онаст ки гуфту أўҳинои إлии Мӯсои أни أсри бъбодии бойени сафари ҳалоки душману растгорӣ азишон ёфт , чунонк гуфту إзи Фрқнои бкми албҳри Фأнҷинокм ва чунонк Мӯсоро ду сафар буд низ Мустафоро ду сафар буд яке сафари нози дигари ниёз : сафари ниёз аз Макка буд то Мадина буд аз дасти куффор ва кед ашрор ,у сафари ноз аз хонаам ҳоне буд то бмсҷди ақсо , ва аз масҷиди ақсо то босмони дунё , ва аз осмони дунё то бсдраҳи мунтаҳӣ аз сидраи мунтаҳӣ то бқоби қавсин ӯ аднӣ . Фарқаст миён сафар кулему сафари ҳабиб , кулем батавр рафт то вайро гуфтеду қрбноаҳи нҷёи ҳабиб бҳзрт рафт то аз баҳр вай гуфт Динои Фтдлӣ аз қрбноаҳ то Дино роҳ давраст ва ӯ ки ин басар надорад маъзӯраст .

وَ إِذْ فَرَقْنا بِکُمُ الْبَحْرَ الآیة بیان ثمره سفر موسی است. موسی را دو سفر بود: یکی سفر طرب دیگر سفر هرب. بیان سفر طرب آنست که گفت وَ لَمَّا جاءَ مُوسی‌ لِمِیقاتِنا باین سفر مناجات حق یافت و قربت خداوند جل جلاله. و سفر هرب آنست که گفت وَ أَوْحَیْنا إِلی‌ مُوسی‌ أَنْ أَسْرِ بِعِبادِی باین سفر هلاک دشمن و رستگاری ازیشان یافت، چنانک گفت وَ إِذْ فَرَقْنا بِکُمُ الْبَحْرَ فَأَنْجَیْناکُمْ و چنانک موسی را دو سفر بود نیز مصطفی را دو سفر بود یکی سفر ناز دیگر نیاز: سفر نیاز از مکه بود تا مدینه بود از دست کفار و کید اشرار، و سفر ناز از خانه ام هانی بود تا بمسجد اقصی، و از مسجد اقصی تا بآسمان دنیا، و از آسمان دنیا تا بسدره منتهی از سدره منتهی تا بقاب قوسین او ادنی. فرقست میان سفر کلیم و سفر حبیب، کلیم بطور رفت تا وی را گفتید وَ قَرَّبْناهُ نَجِیًّا حبیب بحضرت رفت تا از بهر وی گفت دَنا فَتَدَلَّی از قرّبناه تا دنا راه دورست و او که این بصر ندارد معذور است.

Ва إзи воъднои Мӯсои أрбъини лайлаи Мӯсо аз миёни уммати хеши чиҳил рӯз берун шуд , уммати ваии гӯсола параст шуданд ва инак уммати Муҳамади панҷсад ваанд соли гузашт то Мустафо ъ аз миёни эшон берун шуда ,у дайну шариъат ӯ ҳар рӯзаи тозатар ,у муъминон бар роҳи росту суннат ӯ ҳар рӯзи пояндатар , бингар пас аз панҷсад соли рукни давлати шаръ ӯ омир , авди нозр , шохи мусмир , шарафи мстълӣ , ҳукми муставле . Нест ин магари ъзи самовӣу фари худоӣ ,у лутфи азалӣу меҳри сармадӣ , дар ҳар дил аз суннати ваии чароғӣ ва дар ҳар ҷон аз меҳри ваии доғӣ бар ҳар забон аз зикри ваии навое , дар ҳар сар аз ишқи ваии лўоӣӣ , манашад умматии лии ҳбои носи икўнўни баъдии юади аҳдҳми боҳлаҳу мола на аз газофи Мустафои эшонро бародарон хонд , ва худро азишон шимурд , ва эшонро аз худ , Фқоли слии аллоҳи алайҳу ?алау силам « ин ихвонии аллазӣна ано манеҳам ва ҳам манӣ , адхли алҷнаҳу идхлўни маъаӣ »

وَ إِذْ واعَدْنا مُوسی‌ أَرْبَعِینَ لَیْلَةً موسی از میان امت خویش چهل روز بیرون شد، امت وی گوساله پرست شدند و اینک امت محمد پانصد و اند سال گذشت تا مصطفی ع از میان ایشان بیرون شده، و دین و شریعت او هر روزه تازه‌تر، و مومنان بر راه راست و سنت او هر روز پاینده‌تر، بنگر پس از پانصد سال رکن دولت شرع او عامر، عود ناضر، شاخ مثمر، شرف مستعلی، حکم مستولی. نیست این مگر عزّ سماوی و فر خدایی، و لطف ازلی و مهر سرمدی، در هر دل از سنت وی چراغی و در هر جان از مهر وی داغی بر هر زبان از ذکر وی نوایی، در هر سر از عشق وی لوائی، من اشد امتی لی حبّا ناس یکونون بعدی یودّ احدهم باهله و ماله نه از گزاف مصطفی ایشان را برادران خواند، و خود را ازیشان شمرد، و ایشان را از خود، فقال صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم «این اخوانی الذین انا منهم و هم منی، ادخل الجنّة و یدخلون معی»

Латифаи ахрии итълқи бҳзаҳи алоиаҳи Мӯсо ъ ки бмиъоди ҳақи пайваст ва он сафар дар пеш даргирифт ҳорӯнро Халифаи худ сохту умматро буии супурд , гуфт ахлФнии фии қавмии лои ҷурм дар фитнаи афтоданд ,у сомрии эшонро аз роҳи ҳақи баргардонед . Ва Мустафои слии аллоҳи алайҳу ?алау силами бохри аҳд ки талъати мубораки вайро мураккаб марг фиристоданд ,у илоҳяти бнъти иззати он талъатро аз мураккаби марг дар рабӯд . Ва дар кнФ аҳадят гирифт , балоли муаззин дар сар буи бигуфт

لطیفة اخری یتعلق بهذه الآیة موسی ع که بمیعاد حق پیوست و آن سفر در پیش درگرفت هارون را خلیفه خود ساخت و امت را بوی سپرد، گفت اخْلُفْنِی فِی قَوْمِی لا جرم در فتنه افتادند، و سامری ایشان را از راه حق برگردانید. و مصطفی صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم بآخر عهد که طلعت مبارک وی را مرکب مرگ فرستادند، و الهیّت بنعت عزت آن طلعت را از مرکب مرگ در ربود. و در کنف احدیت گرفت، بلال مؤذن در سرّ بوی بگفت‌

« ?ҳуллои астхлФти ълино ? » қол « аллоҳи хлиФтии Фикм »

«هلّا استخلفت علینا؟» قال «اللَّه خلیفتی فیکم»

Уммати худ боҳдити супурд , аҳадяти эшонро дар қбоби ҳифзи бдошт , лои ҷурм агар мутамарридони оламу шаётини алонсу алҷн гирд оянд . То як бандаи муъминро аз роҳи ҳақ баргардонанд натавонанд ва аз он дармонанд ва оҷиз оянд .

امت خود باحدیت سپرد، احدیت ایشان را در قباب حفظ بداشت، لا جرم اگر متمردان عالم و شیاطین الانس و الجن‌ گرد آیند. تا یک بنده مؤمن را از راه حق برگردانند نتوانند و از آن درمانند و عاجز آیند.

Сами ъФўнои ънкм агар эшонро қадреу хатарӣ будӣ он чунон ҷурми азимро бад-ӣни осонӣу зӯдӣ афв наомадӣ . Сръаҳи алъФўи алии азими алҷрми идли алии ҳқораҳи қадари алмъФўи анҳу бо наздикону азими қадарони музоиқа беш равад . Занони расӯлро слии аллоҳи алайҳу ?ала ва силам мегуяд

ثُمَّ عَفَوْنا عَنْکُمْ اگر ایشان را قدری و خطری بودی آن چنان جرم عظیم را بدین آسانی و زودی عفو نیامدی. سرعة العفو علی عظیم الجرم یدلّ علی حقارة قدر المعفوّ عنه با نزدیکان و عظیم قدران مضایقه بیش رود. زنان رسول را صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم میگوید

« ман иأти мнкни бФоҳшаҳи мубинаи изоъФи лҳои алъзоби заъфин »

«من یأت منکنّ بفاحشة مبیّنة یضاعف لها العذاب ضعفین»

Ин на аз мазаллату иҳонати эшон буд балки ин аз тъззу каромати эшон буд . Банӣ Исроилро чунон гуфт , ки беқадар ва бехатар буданд ва ин умматро гуфт ва ман иъмли мисқоли зарраи шрои ираҳи Фҳзои алъзми қадари ҳаму злки лқлаҳи хтрҳм .

این نه از مذلت و اهانت ایشان بود بلکه این از تعزّز و کرامت ایشان بود. بنی اسرائیل را چنان گفت، که بی قدر و بی خطر بودند و این امت را گفت وَ مَنْ یَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا یَرَهُ فهذا العظم قدر هم و ذلک لقلّة خطرهم.

Ва إзи отинои Мӯсои алкитобу алФрқони мӯсавиёнро фарқон бзоҳр доду Муҳаммадиёнро фарқон дар ботини ниҳод , фузун аз зоҳиру фарқони ботини нур дил дӯстонаст ки ҳақ аз ботил бидон нур ҷудо кунанд ,у илайҳи алошораҳи бқўлаҳи таъолии إни ттқўои аллоҳи иҷъли лаками Фрқоноу зинҷо буд ки Мустафо ъ вобсаҳро гуфт « астФти қлбк » ва гуфт « атқўои Фросаҳи алмؤмни ?фонаи инзри бнўри аллоҳ » ва касеро ки ин фарқон дар ботини вай падед ояд шурбу ҳиммат ӯ аз ғубори ағёр пок гардонанд , мазҳаби иродат ӯ аз хошоки русум сиёнат кунанд , ббсоти рӯзгор ӯро аз кдўроти башарият фишонда доранд , дидаи вақт ӯ аз дасти ҳдсон нигаҳ доранд то ончии дигаронро хабараст ӯро аён гардад , ончии илм алиқинаст айн алиқин шавад , ки дар мамлакати ҳодиса дар вуҷӯд наёяд ки на дили вайро аз он хабар диҳанд . Мустафо ъро пурседанд ки инро нишоне ҳаст ? Фқоли азои дахли алнўри алқлби аншрҳи алсдр нишонаш онаст ки сина кушода шавад бнўри илоҳӣ , чун сина кушода шавад ҳиммат олӣ гардад , ғамгин осӯда шавад , парокандагии бҷмъ бадал гардад , бисоти бақои бгстрд , фарши фано дар навардад , зовияи ғамонро дар бибандад , боғи висолро дар бигушоед , бзбони ҳол аз сари ноз ва даллол гуяд :

وَ إِذْ آتَیْنا مُوسَی الْکِتابَ وَ الْفُرْقانَ موسویان را فرقان بظاهر داد و محمدیان را فرقان در باطن نهاد، فزون از ظاهر و فرقان باطن نور دل دوستانست که حق از باطل بدان نور جدا کنند، و الیه الاشارة بقوله تعالی إِنْ تَتَّقُوا اللَّهَ یَجْعَلْ لَکُمْ فُرْقاناً و زینجا بود که مصطفی ع وابصة را گفت‌ «استفت قلبک» و گفت‌ «اتقوا فراسة المؤمن فانه ینظر بنور اللَّه» و کسی را که این فرقان در باطن وی پدید آید شرب و همت او از غبار اغیار پاک گردانند، مذهب ارادت او از خاشاک رسوم صیانت کنند، ببساط روزگار او را از کدورات بشریت فشانده دارند، دیده وقت او از دست حدثان نگه دارند تا آنچه دیگران را خبر است او را عیان گردد، آنچه علم الیقین است عین الیقین شود، که در مملکت حادثه در وجود نیاید که نه دل وی را از آن خبر دهند. مصطفی ع را پرسیدند که این را نشانی هست؟ فقال اذا دخل النور القلب انشرح الصدر نشانش آنست که سینه گشاده شود بنور الهی، چون سینه گشاده شود همت عالی گردد، غمگین آسوده شود، پراکندگی بجمع بدل گردد، بساط بقا بگسترد، فرش فنا در نوردد، زاویه غمان را در ببندد، باغ وصال را در بگشاید، بزبان حال از سر ناز و دلال گوید:

Ва إзи қоли Мӯсои лқўмаҳ ё қавми إнкми зулматами أнФскми ботхозкми алъҷл Мӯсо гуфт қавми хешро нигар то бойени ибодати гӯсола ки шумо кардед гумон набаред ки ҷалоли самадятро аз он зӣонеаст , ё подшоҳӣу худовандии вайро нақсонеаст . Бал ки зиёни корӣу бади рӯзӣ шумораст , агар бад афтодӣ ҳаст шумо рост ки аз чунуи худовандӣ боз монадед . Ва рене ӯ чун шумо бандагон фаровон дорад . Саҳли абд аллоҳ гуфт аллоҳ бо Мӯсо сухан гуфт бар кӯҳи тавр ва аз иззати каломи бори худои он кӯҳ чун ақиқ шуд . Мӯсоро назар бо худ омад ки чун ман кист ? ки худои ҷаҳону ҷаҳонён бо ман сухан мегуяд бевосита ,у қадами гоҳи ман ақиқ гашта ! аллоҳи таъолӣ аз вай дар нагузошт гуфт ё Мӯсо яке баросту чапи хеш нигоҳ кун то чаҳ бинӣ . Мӯсо боз нагирист ҳазор кӯҳ дид аз ақиқ бар мисоли кӯҳи тавр , бар ҳар кӯҳии мардӣ басӯрат Мӯсо чун ӯ гилӣмии пӯшида ,у кулоҳӣ бар сару ъсоӣӣ дар даст , ва бо худованди олам сухан мегуяд . Забони ҳол Мӯсо гуяд .

وَ إِذْ قالَ مُوسی‌ لِقَوْمِهِ یا قَوْمِ إِنَّکُمْ ظَلَمْتُمْ أَنْفُسَکُمْ بِاتِّخاذِکُمُ الْعِجْلَ موسی گفت قوم خویش را نگر تا باین عبادت گوساله که شما کردید گمان نبرید که جلال صمدیت را از آن زیانی است، یا پادشاهی و خداوندی وی را نقصانی است. بل که زیان کاری و بد روزی شمار است، اگر بد افتادی هست شما راست که از چنو خداوندی باز ماندید. و رنه او چون شما بندگان فراوان دارد. سهل عبد اللَّه گفت اللَّه با موسی سخن گفت بر کوه طور و از عزت کلام بار خدا آن کوه چون عقیق شد. موسی را نظر با خود آمد که چون من کیست؟ که خدای جهان و جهانیان با من سخن میگوید بی واسطه، و قدم گاه من عقیق گشته! اللَّه تعالی از وی در نگذاشت گفت یا موسی یکی براست و چپ خویش نگاه کن تا چه بینی. موسی باز نگریست هزار کوه دید از عقیق بر مثال کوه طور، بر هر کوهی مردی بصورت موسی چون او گلیمی پوشیده، و کلاهی بر سر و عصائی در دست، و با خداوند عالم سخن میگوید. زبان حال موسی گوید.

Дарвеширо диданд ки бо худоӣ розӣ дошт , ва мегуфт аллоҳами арз бе мҳбои ?фони лами трз бе мҳбои Форз беъбдо , ?фони лами трз бе ъбдои Форз беклбо » гуфт худовандо марои бдўстӣ ба писанд , агар аҳли дӯстии ним ба бандагӣам ба писанд , вари аҳли бандагии ним бсгим бипасанд то саги даргоҳ ту бошам .

درویشی را دیدند که با خدای رازی داشت، و میگفت اللهم ارض بی محبّا فان لم ترض بی محبّا فارض بی عبدا، فان لم ترض بی عبدا فارض بی کلبا» گفت خداوندا مرا بدوستی به پسند، اگر اهل دوستی نیم به بندگیم به پسند، ور اهل بندگی نیم بسگیم بپسند تا سگ درگاه تو باشم.

Фоқтлўои أнФскми злкми хайр лакам ъанд борӣкм аз рӯй ботини ин хитоб бо ҷавонмардон тариқатаст ки нафаси худро бшмшири муҷоҳидати сар бар гиранд то бморснду аллазӣнаи ҷоҳдўои Финои лнҳдинҳми сблно . Ва нигар то нагӯйӣ ки ин қатли нафас аз рӯй муҷоҳидат осон турост аз он қатл ки дар банӣ Исроил рафт . Ки он қатли эшон худ як бор буд , ва аз он пас ҳамаи осонӣу ором буд , ва ин ҷавонмардонро ҳар соъатӣу лаҳза қатлӣаст .

فَاقْتُلُوا أَنْفُسَکُمْ ذلِکُمْ خَیْرٌ لَکُمْ عِنْدَ بارِئِکُمْ از روی باطن این خطاب با جوانمردان طریقت است که نفس خود را بشمشیر مجاهدت سر بر گیرند تا بمارسند وَ الَّذِینَ جاهَدُوا فِینا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنا. و نگر تا نگویی که این قتل نفس از روی مجاهدت آسان تراست از آن قتل که در بنی اسرائیل رفت. که آن قتل ایشان خود یک بار بود، و از آن پس همه آسانی و آرام بود، و این جوانمردان را هر ساعتی و لحظه قتلی است.

Ва аҷаб онаст ки ҳар чанд осеби даҳраи бало беш бенанди эшон ҳар рӯз ошиқ таранд , ва бар фитнаи хеш чун парвонаи шамъ ҳар рӯз фитна таранд .

و عجب آنست که هر چند آسیب دهره بلا بیش بینند ایشان هر روز عاشق‌تراند، و بر فتنه خویش چون پروانه شمع هر روز فتنه‌تراند.

Чнонстӣ ки ҳар соъати бҷони ин азизон аз даргоҳ иззат бурид ҳазрати бнъти илҳоми пайғом май орад ки эй ҷавонмарди оғози ин кор қатласту охири ноз , зоҳири дӯстӣ хатарасту ботини роз . Ман аҳбнии қтлтаҳ ва ман қтлтаҳи Фонодитаҳ .

چنانستی که هر ساعت بجان این عزیزان از درگاه عزت برید حضرت بنعت الهام پیغام می‌آرد که ای جوانمرد آغاز این کار قتل است و آخر ناز، ظاهر دوستی خطر است و باطن راز. من احبّنی قتلته و من قتلته فانادیته.

Ва إзи қиллатам ё Мӯсои лни нؤмни лак ҳатто нарай аллоҳи ҷҳраҳи мутолиаи зот бар камолу таъаррузи руяти зии алҷлол чун на бнъмти ҳайбату шарт муроқибат равад тарки ҳурмат буд ,у тарки ҳурмати мӯҷиб соъиқа бошад лои маҳола , аз он бигирифт эшонро соъиқа ки бзбони ҷаҳлу тарки ҳурмат дидор хостанд . Ва Мӯсо ҳар чанд бзбони ҳайбату наъти ҳурмат бар давоми муроқибати дидори хост аммо бтсриҳи хост на бтъриз , лои ҷурми ҷавобаш бтсриҳ доданд ки : лнтаронеу баҳри даргоҳи мулӯки шарти адабу муқтазоӣ ҳурмат онаст ки савол бтъриз кунанд , чунонк Мустафо ъ тақозоӣ руят кард бар сиблати таъриз ,у шама аз орзӯии дили хеш боз намӯд бошорти Ҷабраилро дид ва гуфт ҳилли раъйати рбк ? ҷбрил чун ин сухан бишунид аз ҳайбату иззати он маънӣ бар худ бгдохт , пас , чун бҳзрти иззат боз рафт , аллоҳ гуфт ё Ҷабраили ту мақсӯди он дӯсти мо дар наёфтӣ , бончаҳ гуфт вайро тақозои дидор буд ки мекард , ё ҷбрили рӯ ва ӯро биор ки мо низ буи муштоқем «у ании илои лқоӣҳми лошди шўқо »

وَ إِذْ قُلْتُمْ یا مُوسی‌ لَنْ نُؤْمِنَ لَکَ حَتَّی نَرَی اللَّهَ جَهْرَةً مطالعه ذات بر کمال و تعرض رؤیت ذی الجلال چون نه بنعمت هیبت و شرط مراقبت رود ترک حرمت بود، و ترک حرمت موجب صاعقه باشد لا محالة، از آن بگرفت ایشان را صاعقه که بزبان جهل و ترک حرمت دیدار خواستند. و موسی هر چند بزبان هیبت و نعت حرمت بر دوام مراقبت دیدار خواست اما بتصریح خواست نه بتعریض، لا جرم جوابش بتصریح دادند که: لَنْ تَرانِی و بهر درگاه ملوک شرط ادب و مقتضای حرمت آنست که سؤال بتعریض کنند، چنانک مصطفی ع تقاضای رؤیت کرد بر سبیل تعریض، و شمّه از آرزوی دل خویش باز نمود باشارت جبرئیل را دید و گفت هل رأیت ربک؟ جبریل چون این سخن بشنید از هیبت و عزّت آن معنی بر خود بگداخت، پس، چون بحضرت عزّت باز رفت، اللَّه گفت یا جبرئیل تو مقصود آن دوست ما در نیافتی، بآنچه گفت وی را تقاضای دیدار بود که میکرد، یا جبریل رو و او را بیار که ما نیز بوی مشتاقیم «و انی الی لقائهم لاشدّ شوقا»