Қавлаи таъолӣ : « қул ллмؤмнини иғзўои ман أбсорҳм » , абсори алрؤси ани алмҳорму абсори улқулуби ъмои сўоаҳ , мؤмнонрои миФрмоид то дидаи сар аз маҳорим фурӯ гиранду дидаи сар аз ҳар чаҳ дуни ҳақ фурӯ гиранд , хоки нестӣ дар чашм ҳастӣ худ афканда ва аз лавҳи вуҷӯди худ ҳаҷви нафаси макора бар хонд . Муҳамади арабӣ ки дар ятеми баҳори рисолат буду воситаи ақди далолат аз сар дард ҳастӣ худ ин фарёд ҳаме кунад ки : « лӣати раби Муҳамади лами ихлқи мҳмдо » ва эшон ки собиқону содиқону соликон роҳ буданд ҳаргизи бахуди заррае илтифот накарданд ва аз ҳастӣ худ шоди набуданд ва бичишам писанди бахуди ннгрстнд , рӯзии ҷунайд бо рӯем нишаста буд шблӣ дар омад ,у шблии азим Карим будаст чун сухани ҷунайд тамом шуд рӯем рӯй фаро ҷунайд кард гуфт Карим мардӣаст ин шблӣ , ҷунайд гуфт ҳадис касе мекунӣ ки ӯ матрудӣаст аз матрудони даргоҳ , шблӣ чун ин бишунид бишикасту хаҷал вор бархест ва аз пеши эшон берун шуд , рӯем гуфт эй ҷунайди ин чаҳ калима буд ки дар ҳақ шблӣ ронадӣу ҳол ӯ туро маълумаст дар покӣу ростӣ ? ҷунайд гуфт балии шблӣ азизӣаст аз азизони даргоҳ , азои клмтми алшблии Флои тклмўаҳи ман дуни алършу ани сиўФаҳи тқтри дамо , локин Эй рӯем он клмт ки бар забон ту бирафт дар тзкит ӯ теғӣ буд ки қасди рӯзгор ӯ кард то мураккаби мъомлт ӯро пай кунад мо азин калима сипарӣ сохтем то он теғро рад кард . « қул ллмؤмнини иғзўои ман أбсорҳм » , қавми лои инзрўни илои алднё ва ҳам алзҳод ,у қавми лои инзрўни илои алкўн ва ҳам аҳли алърФон ,у қавми ҳам асҳоби алҳФозу алҳибаҳи комаи лои инзрўни бқлўбҳми илои алоғёри лои ирўни нФўсҳми аҳлои ллшҳўд , сам алҳақ субҳонаи икошФҳми ман ғайр ихтиёр манеҳам ӯ таъарруз ӯ такаллуф . Ҷавонмардон тариқат эшонанд ки бғир менанигаранд , дидаи ҳиммати бкс боз накунанд хештанро дар бидоءи кбрёءи аҳадят гум карда оташи ҳасрат дар кулбаи вуҷӯд худ зада дар дарёии ҳайбати бмўҷи даҳшат ғарқ гашта , хирадҳо ҳайрони дилҳо ёвон , бесар ва бесомон беном ва бенишон .

قوله تعالی: «قُلْ لِلْمُؤْمِنِینَ یَغُضُّوا مِنْ أَبْصارِهِمْ»، ابصار الرؤس عن المحارم و ابصار القلوب عمّا سواه، مؤمنانرا میفرماید تا دیده سر از محارم فرو گیرند و دیده سرّ از هر چه دون حق فرو گیرند، خاک نیستی در چشم هستی خود افکنده و از لوح وجود خود هجو نفس مکاره بر خواند. محمّد عربی که درّ یتیم بحار رسالت بود و واسطه عقد دلالت از سر درد هستی خود این فریاد همی کند که: «لیت ربّ محمّد لم یخلق محمّدا» و ایشان که سابقان و صادقان و سالکان راه بودند هرگز بخود ذره‌ای التفات نکردند و از هستی خود شاد نبودند و بچشم پسند بخود ننگرستند، روزی جنید با رویم نشسته بود شبلی در آمد، و شبلی عظیم کریم بودست چون سخن جنید تمام شد رویم روی فرا جنید کرد گفت کریم مردی است این شبلی، جنید گفت حدیث کسی میکنی که او مطرودی است از مطرودان درگاه، شبلی چون این بشنید بشکست و خجل‌وار برخاست و از پیش ایشان بیرون شد، رویم گفت ای جنید این چه کلمه بود که در حق شبلی راندی و حال او ترا معلومست در پاکی و راستی؟ جنید گفت بلی شبلی عزیزی است از عزیزان درگاه، اذا کلّمتم الشبلی فلا تکلموه من دون العرش و ان سیوفه تقطر دما، لکن ای رویم آن کلمت که بر زبان تو برفت در تزکیت او تیغی بود که قصد روزگار او کرد تا مرکب معاملت او را پی کند ما ازین کلمه سپری ساختیم تا آن تیغ را رد کرد. «قُلْ لِلْمُؤْمِنِینَ یَغُضُّوا مِنْ أَبْصارِهِمْ»، قوم لا ینظرون الی الدّنیا و هم الزّهاد، و قوم لا ینظرون الی الکون و هم اهل العرفان، و قوم هم اصحاب الحفاظ و الهیبة کما لا ینظرون بقلوبهم الی الاغیار لا یرون نفوسهم اهلا للشهود، ثم الحق سبحانه یکاشفهم من غیر اختیار منهم او تعرّض او تکلف. جوانمردان طریقت ایشانند که بغیر می‌ننگرند، دیده همت بکس باز نکنند خویشتن را در بیداء کبریاء احدیت گم کرده آتش حسرت در کلبه وجود خود زده در دریای هیبت بموج دهشت غرق گشته، خردها حیران دلها یاوان، بی‌سر و بی‌سامان بی‌نام و بی‌نشان.

Пер тариқат гуфт дар муноҷоти хеш : илоҳии ту дӯстони худро блтФи пайдои гаштӣ то қавмиро бшроби инс мисатон кардӣ қавмиро бдрёии даҳшат ғарқ кардӣ , Нидо аз наздики шнўонидӣу нишон аз давр додӣ , раҳеро боз хондӣ ва он гуҳи худ ниҳони гаштӣ , аз вроءи пардаи худро арза кардӣ ва бинишон азимати худро ҷилва кардӣ , то он ҷавонмардонро дар водии даҳшат гум кардӣ ? ва эшонро дар бетоқатӣ саргардон кардӣ , ин чист ки бо он бечорагон кардӣ ? довари он нафири хоҳони туе , ва дод даҳ он фарёди ҷӯёни туе ,у дяти он куштагони туе ,у дастгири он ғарқ шудагон туе ,у далели он гум шудагон туе , то он гум шудаи куҷо бо роҳ ояд ва он ғарқ шудаи куҷо бо карон уфтад , ва он ҷонҳои хаста кӣ биёсоед ва он қисса наонеро кӣ ҷавоб ояд , ва он шаби интизори эшонро кӣ бомдод ояд .

پیر طریقت گفت در مناجات خویش: الهی تو دوستان خود را بلطف پیدا گشتی تا قومی را بشراب انس مستان کردی قومی را بدریای دهشت غرق کردی، ندا از نزدیک شنوانیدی و نشان از دور دادی، رهی را باز خواندی و آن گه خود نهان گشتی، از وراء پرده خود را عرضه کردی و بنشان عظمت خود را جلوه کردی، تا آن جوانمردان را در وادی دهشت گم کردی؟ و ایشان را در بی‌طاقتی سرگردان کردی، این چیست که با آن بیچارگان کردی؟ داور آن نفیر خواهان تویی، و داد ده آن فریاد جویان تویی، و دیت آن کشتگان تویی، و دستگیر آن غرق شدگان تویی، و دلیل آن گم شدگان تویی، تا آن گم شده کجا با راه آید و آن غرق شده کجا با کران افتد، و آن جانهای خسته کی بیاساید و آن قصه نهانی را کی جواب آید، و آن شب انتظار ایشان را کی بامداد آید.

«у лои ибдини зинтҳни إлои мо зуҳри минҳо » ишораи илои ани фӣаи зинаи ллъбди лои иҷўзи изҳораи Фкмои ани алнсоءи ъўраҳу лои иҷўзи лҳни абдоءи зинтҳни кзлки ман азҳари ллхлқи мо ҳўи зинаи сроӣраҳи ман сФоءи аҳволау зкоءи аъмолаи анқлби зинаи шинои алои азои зуҳри алии аҳади шайъи ءи лои итъмлаҳу такаллуфаи Фзлки мустаснои лонаи ғайри мؤохзи бмои лами икни бтсрФаҳу такаллуфа . «у тўбўои إлии аллоҳи ҷмиъои أиҳои алмؤмнўн » мؤмнонро бар умуми тбўбаҳи миФрмоид , тўбти авом аз зулату тўбти хавос аз ғифлат ,у тўбти хоси алхос аз мулоҳизаи авсофи башарият , тавба авом онаст ки аз маъсият бо тоъат гирданд ,у тавба хавос онаст ки аз руяти тоъат бо руят тавфиқ оянд тоъати худ на бенанди ҳамаи тавфиқи ҳақи бенанд , тавбаи хос алхос онаст ки аз мушоҳидаи тавфиқ бо мшоҳдт муваффақ гирданд , ҳади назари авом то бофаъоласт , майдони назари хавос сифотаст , маҳали назари хоси алхоси ҷалол зотаст , аъўзи бъФўки ман ъқобк .

«وَ لا یُبْدِینَ زِینَتَهُنَّ إِلَّا ما ظَهَرَ مِنْها» اشارة الی انّ فیه زینة للعبد لا یجوز اظهاره فکما انّ النساء عورة و لا یجوز لهنّ ابداء زینتهنّ کذلک من اظهر للخلق ما هو زینة سرائره من صفاء احواله و زکاء اعماله انقلب زینه شینا الّا اذا ظهر علی احد شی‌ء لا یتعمّله و تکلّفه فذلک مستثنی لانّه غیر مؤاخذ بما لم یکن بتصرفه و تکلفه. «وَ تُوبُوا إِلَی اللَّهِ جَمِیعاً أَیُّهَا الْمُؤْمِنُونَ» مؤمنانرا بر عموم توبه میفرماید، توبت عوام از زلت و توبت خواص از غفلت، و توبت خاص الخاص از ملاحظه اوصاف بشریت، توبه عوام آنست که از معصیت با طاعت گردند، و توبه خواص آنست که از رؤیت طاعت با رؤیت توفیق آیند طاعت خود نه بینند همه توفیق حق بینند، توبه خاص الخاص آنست که از مشاهده توفیق با مشاهدت موفق گردند، حد نظر عوام تا بافعال است، میدان نظر خواص صفات است، محل نظر خاص الخاص جلال ذات است، اعوذ بعفوک من عقابک.

Ишорати баназар авомаст . Аъўзи брзоки ман схтк , ишорати баназар хавосаст . Аъўзи бки мнки ишорати баназари хос алхосаст ,у иқоли умарои лкли болтўбаҳи лӣлои ихҷли алъосии фии алрҷўъи бонФродаҳ , кзлки фии алқёмаҳи идхли алнори алмтиъину алъосини лқўлаҳ : «у إни мнкми إлои воридҳо » , листи алъосини болмтиъину лои исири ъибҳми мкшўФо .

اشارت بنظر عوام است. اعوذ برضاک من سخطک، اشارت بنظر خواص است. اعوذ بک منک اشارت بنظر خاص الخاص است، و یقال امرا لکلّ بالتوبة لئلا یخجل العاصی فی الرجوع بانفراده، کذلک فی القیامة یدخل النّار المطیعین و العاصین لقوله: «وَ إِنْ مِنْکُمْ إِلَّا وارِدُها»، لیست العاصین بالمطیعین و لا یصیر عیبهم مکشوفا.