Қавлаи таъолӣ : бисмии аллоҳи арраҳмони арраҳими исми ҷаббори тўҳди фии озолаҳи бўсФи ҷабарутау тФрди фии Ободаи бнъти малакӯта . Фозлаҳи абада ,у абадаи азала . Ҷабарутаи малакӯта ,у малакӯтаи ҷабарута . Аҳадии алвасф , самадии алзот , сармадии алсФот , лои ишбҳаҳи кФўи фии зотау сифота . Ва лои истФзаҳи лаҳви фии исботи мснўъотаҳу лои иътриаҳи саҳви фии илмау ҳикматау лои иътрзаҳи лағви фии қавлау клмтаҳи Фҳўи ҳакими лои илҳўу алӣами лои исҳў . Ва Карими исбту имҳўо , Фолсдқи қавла ,у алхлқи халқау алмалики малака .

قوله تعالی: بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ اسم جبّار توحّد فی آزاله بوصف جبروته و تفرّد فی آباده بنعت ملکوته. فازله ابده، و ابده ازله. جبروته ملکوته، و ملکوته جبروته. احدیّ الوصف، صمدیّ الذّات، سرمدیّ الصّفات، لا یشبهه کفو فی ذاته و صفاته. و لا یستفزّه لهو فی اثبات مصنوعاته و لا یعتریه سهو فی علمه و حکمته و لا یعترضه لغو فی قوله و کلمته فهو حکیم لا یلهو و علیم لا یسهو. و کریم یثبت و یمحوا، فالصّدق قوله، و الخلق خلقه و الملک ملکه.

Баном ӯ ки ақлҳо хира дар ҷалолу азимат ӯ , баном ӯ ки хирадҳо саросема дар олами машйат беиллат ӯ , баном ӯ ки бурҳони кбрёء ӯ ҳам кбрёء ӯ , далел ҳастӣ ӯ ҳам ҳастӣ ӯ . Баном ӯ ки иборат аз мадҳу сноء ӯ бадастӯрӣ ӯ , ёд дошт ва ёд кард ӯ бФрмон ӯ . Баном ӯ ки талаб ӯ бикашаш ӯ ва ёфт ӯ бъноит ӯ . Кадоми тани бинӣ на гудохтаи қаҳр ӯ ?у кадоми дили бинӣ на навохтаи лутф ӯ ? кадом ҷонаст на дар мхлби бози иззат ӯ ? кадом сараст на сармасти шароби муҳаббат ӯ , кадом чашмаст на мунтазири дидор ӯ . Кадом гӯшаст на дар орзӯии гуфтор ӯ . Рӯи бзоўиаҳи даравишон гузарӣ кун то бинии сӯзи талаб ӯ , бкўии хроботёни шӯ то бинӣ дард ноёфт ӯ . Дар килисои тарсоёни нишоти ҷусту ҷӯй ӯ , дар кунишати ҷуҳудон орзӯӣ ёфт ӯ , дар оташгоҳи габрони дарди вомондагӣ аз ӯ .

بنام او که عقلها خیره در جلال و عظمت او، بنام او که خردها سراسیمه در عالم مشیّت بی علّت او، بنام او که برهان کبریاء او هم کبریاء او، دلیل هستی او هم هستی او. بنام او که عبارت از مدح و ثناء او بدستوری او، یاد داشت و یاد کرد او بفرمان او. بنام او که طلب او بکشش او و یافت او بعنایت او. کدام تن بینی نه گداخته قهر او؟ و کدام دل بینی نه نواخته لطف او؟ کدام جانست نه در مخلب باز عزّت او؟ کدام سرست نه سرمست شراب محبّت او، کدام چشم است نه منتظر دیدار او. کدام گوش است نه در آرزوی گفتار او. رو بزاویه درویشان گذری کن تا بینی سوز طلب او، بکوی خراباتیان شو تا بینی درد نایافت او. در کلیسای ترسایان نشاط جست و جوی او، در کنشت جهودان آرزوی یافت او، در آتشگاه گبران درد واماندگی از او.

Илоҳии ҳамаи олам туро мехоҳанд . Кор он дорад ки то ту кро хоҳӣ биноз касе ки ту ӯро хоҳӣ ки агар баргардади зи ту ӯро дар роҳӣ . Қавлаи таъолӣ : ҳилли أтии алии алإнсони ҳайни ман алдҳр муфассирон гуфтанд : инсони ӣнҷо одамасту ҳайни ман алдҳр ишоратаст бони рӯзгор ки ҷасадӣ буд бирўҳи миёни Маккау тоиФи афкандаи чиҳил сол , агар касе гуяд : чаҳ ҳикматаст дар он ки одамро чиҳил соли миёни Маккау тоиФи чунон бгзошт ва дар офариниши ваии муҳлати афканд ? ҷавоб онаст ки : зоҳири одам аз гул буд ва дар гул муҳлат намебоист , аммо дар дил муҳлат мебоист на муҳлат қудрат мегӯям ки муҳлат ҳишмат мегӯям . Одам на чун дигари махлуқот буд ки офариниши эшон ба кун Фикўн тамом шуд . Одам дар офариниши асл буду дигари махлуқоти табаъи вай буд , ҳар чаҳ офарид аз баҳри одами офариду одамро аз баҳри худ офарид « хлқтки фардои лФрд » .

الهی همه عالم ترا میخواهند. کار آن دارد که تا تو کرا خواهی بناز کسی که تو او را خواهی که اگر برگردد ز تو او را در راهی. قوله تعالی: هَلْ أَتی‌ عَلَی الْإِنْسانِ حِینٌ مِنَ الدَّهْرِ مفسّران گفتند: انسان اینجا آدم است و حِینٌ مِنَ الدَّهْرِ اشارتست بآن روزگار که جسدی بود بیروح میان مکه و طایف افکنده چهل سال، اگر کسی گوید: چه حکمتست در آن که آدم را چهل سال میان مکه و طایف چنان بگذاشت و در آفرینش وی مهلت افکند؟ جواب آنست که: ظاهر آدم از گل بود و در گل مهلت نمی‌بایست، امّا در دل مهلت می‌بایست نه مهلت قدرت میگویم که مهلت حشمت میگویم. آدم نه چون دیگر مخلوقات بود که آفرینش ایشان به کن فیکون تمام شد. آدم در آفرینش اصل بود و دیگر مخلوقات تبع وی بود، هر چه آفرید از بهر آدم آفرید و آدم را از بهر خود آفرید «خلقتک فردا لفرد».

Дар ниҳоди одами дилӣ май бояд ки марои шиносад , забонӣ май бояд ки маро ситояд , дидае май бояд ки маро бинад , дастӣ май бояд ки кос васл гирад , қадамӣ май бояд ки дар роҳ мо равад . Агар блҳзтӣ дар вуҷӯди орми қудрати худ ошкоро карда бошам , ва агар солҳо дар миёни орми ҳишмату бузургии вай пайдо карда бошам , ва мо ҳишмати дӯстони худ ошкоро кардани дўстрои з он дорем ки қудрати худ намӯдан , зиҳии давлату каромат ки аз даргоҳи иззат рӯй ба одами ниҳод ки ӯро бсди ҳазор нозу эъзоз дар роҳ овараду тарози роз « إни аллоҳи астФии одам » бар кисвати давлат ӯ кашид . Ва холи иқбол «у нафхати фӣаи ман рӯҳӣ » бар рухсори ҷамоли сФўт ӯ зад ,у халъати рифъат « лмои хилқати бедӣ » дар ваии пӯшеду бмқомиши расонид ки дар сафи сФўт бар бисоти шуҳуд ӯро шароб муҳаббат дод . Вази маноти сурайё то мунқатиъи срии амин ҳишмат ӯйасту малоикаи малакӯтро суҷуд ӯ фармуд ва он гуҳ бо ӣнҳамаи каромат ки бо вай кард ҳишмату ртбту манзалати вай падед наомад , то хитоб «у ъсии одам » дарави пайвасти он гуҳи ҳишмати вай пайдо шуд . Зеро ки навохт дар вақти мувофиқати далел каромат набӯд , навохт дар вақти мухолифати далели ъзу каромат буд . Одам чун бар тахти ҷамолу камол буд , тоҷи иқбол бар сару ҳалаи каромат дар бар , чаҳ аҷаб будгар малику фалак ӯро хизмат кунанд ? аҷаб он бошад ки дар вҳдаҳ зулат уфтаду рақам «у ъсии одам » бар ваии кашанд ва он гуҳ бо исёну мухолифати тоҷ « сами аҷтбоаҳи раба » бар сар худ бинад ! мардӣ ки аёл дорад ва бо вай дар суҳбатаст , ӯ надонад ки аёли худро дӯст медорад , зеро ки он муҳаббати пӯшидаи неъмат ва суҳбат аст бош то фироқ дар миён уфтад , он гуҳи дӯстӣ падед ояд . Одами дӯст буд , локини дӯстии ваии пӯшидаи неъмати биҳишт буд , зеро ки на ҳар куҷои неъмат буд онҷои дӯстӣ буд . Ҳамаи рӯми пар аз неъмати зар ва симасту онҷои заррае муҳаббат на пас чун ҳиҷоби биҳишт аз пеш одам бархест , ҳақиқати муҳаббати ошкорои гашт .

در نهاد آدم دلی می‌باید که مرا شناسد، زبانی می‌باید که مرا ستاید، دیده‌ای می‌باید که مرا بیند، دستی می‌باید که کاس وصل گیرد، قدمی می‌باید که در راه ما رود. اگر بلحظتی در وجود آرم قدرت خود آشکارا کرده باشم، و اگر سالها در میان آرم حشمت و بزرگی وی پیدا کرده باشم، و ما حشمت دوستان خود آشکارا کردن دوسترا ز آن داریم که قدرت خود نمودن، زهی دولت و کرامت که از درگاه عزّت روی به آدم نهاد که او را بصد هزار ناز و اعزاز در راه آورد و طراز راز «إِنَّ اللَّهَ اصْطَفی‌ آدَمَ» بر کسوت دولت او کشید. و خال اقبال «وَ نَفَخْتُ فِیهِ مِنْ رُوحِی» بر رخسار جمال صفوت او زد، و خلعت رفعت «لِما خَلَقْتُ بِیَدَیَّ» در وی پوشید و بمقامیش رسانید که در صف صفوت بر بساط شهود او را شراب محبّت داد. وز مناط ثریّا تا منقطع ثری امین حشمت اویست و ملائکه ملکوت را سجود او فرمود و آن گه با اینهمه کرامت که با وی کرد حشمت و رتبت و منزلت وی پدید نیامد، تا خطاب «وَ عَصی‌ آدَمُ» درو پیوست آن گه حشمت وی پیدا شد. زیرا که نواخت در وقت موافقت دلیل کرامت نبود، نواخت در وقت مخالفت دلیل عزّ و کرامت بود. آدم چون بر تخت جمال و کمال بود، تاج اقبال بر سر و حلّه کرامت در بر، چه عجب بود گر ملک و فلک او را خدمت کنند؟ عجب آن باشد که در وهده زلّت افتد و رقم «وَ عَصی‌ آدَمُ» بر وی کشند و آن گه با عصیان و مخالفت تاج «ثُمَّ اجْتَباهُ رَبُّهُ» بر سر خود بیند! مردی که عیال دارد و با وی در صحبت است، او نداند که عیال خود را دوست میدارد، زیرا که آن محبّت پوشیده نعمت و صحبت است باش تا فراق در میان افتد، آن گه دوستی پدید آید. آدم دوست بود، لکن دوستی وی پوشیده نعمت بهشت بود، زیرا که نه هر کجا نعمت بود آنجا دوستی بود. همه روم پر از نعمت زر و سیم است و آنجا ذرّه‌ای محبّت نه پس چون حجاب بهشت از پیش آدم برخاست، حقیقت محبّت آشکارا گشت.

Иблиси он гуҳ ки Иблис буд , кас надонист ки Иблисаст ва на низ худ донист , обидӣ ва соҷдӣ менамӯд , камари хизмати бастау чеҳраи боби мувофиқати шаста чун поиш билағзед , падед омад ки на дӯстаст ва на бандау одами сафии дӯст буд , локини сари дӯстии дарстар неъмат буд , чун поиш билағзед падед омад ки ҳам дӯстаст ва ҳам банда .

ابلیس آن گه که ابلیس بود، کس ندانست که ابلیس است و نه نیز خود دانست، عابدی و ساجدی می‌نمود، کمر خدمت بسته و چهره بآب موافقت شسته چون پایش بلغزید، پدید آمد که نه دوست است و نه بنده و آدم صفی دوست بود، لکن سرّ دوستی درستر نعمت بود، چون پایش بلغزید پدید آمد که هم دوست است و هم بنده.

إни алأброри ишрбўни ман кأси кони мизоҷҳо коФўрои баростӣ ки некону неки мардони фардо дар биҳишт шароб меошоманд аз ҷоми лутф , шаробии брнги кофур , ббўии машк , шаробӣ барандоза боиста , на аз қадар боист чизеи коста ва на афзӯнии басари омадаи костау дрбоистаҳ , ҳар ду айбасту биҳишт аз айби руста .

إِنَّ الْأَبْرارَ یَشْرَبُونَ مِنْ کَأْسٍ کانَ مِزاجُها کافُوراً براستی که نیکان و نیک مردان فردا در بهشت شراب می‌آشامند از جام لطف، شرابی برنگ کافور، ببوی مشک، شرابی براندازه بایسته، نه از قدر بایست چیزی کاسته و نه افزونی بسر آمده کاسته و دربایسته، هر دو عیب است و بهشت از عیب رسته.

Айнан ишрби баҳои ибоди аллоҳи иФҷрўнҳои тФҷирои чашмае аз буми биҳишти равону фармони биҳиштии бадви равон , меронанд онро чунон ки мехоҳанд онҷо ки хоҳанд дар боло ва дар нишеб , бар қусӯру ғрФ , бар фаршу бисот , бар сндсу астбрқи равон , дрёбндаҳу равандау биҷон , на ҷомаи азутар на ӯро бар ҳеҷ кидири гузар , чашмҳо бар ҳам кушода , кофур дар занҷабилу занҷабил дар кофур , ин аз баравадат руста , ва он аз ҳарорати давр ҳар яке бар ҳади эътидоли бдоштаҳ , на маснӯъи халқ ва на аз халқ дареғ дошта шароб бе кидири шорб бескр , соқии дидаи вари шароби инс дар ҷоми қудс , дар маҷлиси вуҷӯд , бар бисоти шуҳуд , аз дасти дӯст дар айни аён , бе ҳеҷ заҳмат дар миён . эй ҷавонмарди шароб он шаробаст ки дасти ғайб дар ҷоми дили резад , дидаи ҷон нӯш кунад :

عَیْناً یَشْرَبُ بِها عِبادُ اللَّهِ یُفَجِّرُونَها تَفْجِیراً چشمه‌ای از بوم بهشت روان و فرمان بهشتی بدو روان، می‌رانند آن را چنان که میخواهند آنجا که خواهند در بالا و در نشیب، بر قصور و غرف، بر فرش و بساط، بر سندس و استبرق روان، دریابنده و رونده و بیجان، نه جامه ازو تر نه او را بر هیچ کدر گذر، چشمها بر هم گشاده، کافور در زنجبیل و زنجبیل در کافور، این از برودت رسته، و آن از حرارت دور هر یکی بر حدّ اعتدال بداشته، نه مصنوع خلق و نه از خلق دریغ داشته شراب بی کدر شارب بی سکر، ساقی دیده ور شراب انس در جام قدس، در مجلس وجود، بر بساط شهود، از دست دوست در عین عیان، بی هیچ زحمت در میان. ای جوانمرد شراب آن شرابست که دست غیب در جام دل ریزد، دیده جان نوش کند:

Қавмиро шароб маст кард ,у марои дидори соқии лои ҷурми эшон дар он мастӣ фонӣ шуданд ва ман дарин мастии боқӣ .

قومی را شراب مست کرد، و مرا دیدار ساقی لا جرم ایشان در آن مستی فانی شدند و من درین مستی باقی.

Бузургиро бихоб намуданд ки : маърӯфи крхии гирди арш тавоф мекарду раби алъзаҳи Фриштгонро мегуфт : ӯро шиносед ? гуфтанд : на гуфт : маърӯф крхӣаст , бмҳри мо маст шуда , то дида ӯ бар мо наёяд ҳушёр нагардад :

بزرگی را بخواب نمودند که: معروف کرخی گرد عرش طواف میکرد و ربّ العزّة فریشتگان را میگفت: او را شناسید؟ گفتند: نه گفت: معروف کرخی است، بمهر ما مست شده، تا دیده او بر ما نیاید هشیار نگردد:

Шароб дуаст : яке имрӯз , яке фардо : имрӯзи шароби аиносу фардои шароби коси имрӯзи шароб аз манбаи лутфи равон , фардои шароби таҳур аз кафи рҳмн .

شراب دو است: یکی امروز، یکی فردا: امروز شراب ایناس و فردا شراب کاس امروز شراب از منبع لطف روان، فردا شراب طهور از کف رحمن.

Сқоҳми рбҳми шробои тҳўро ҳар крои имрӯзи шароб муҳаббат нест , фардо ӯро шароб таҳур нест имрӯзи шароби муҳаббат аз коси маърифати миошомнду фардои шароби таҳур дар ҳазрати малик ғафур менӯшанд , имрӯзи шароби муҳаббат дар биҳишти ирфон ,у фардои шароби таҳур дар биҳишти ризвон . Биҳишти ирфони имрӯзи дили ъорФонст , девораши имону ислому заминаши ихлосу маърифат , ашҷори тасбеҳу тҳлил , анҳори тақвоу таваккул , давру қусӯр аз илму зуҳд , ғурфау манзар аз сидқу яқин , ризвонаши ризои бқзо ҳар крои имрӯзи фирдавси дил ӯ оростаи бтоъту ибодат буд , фардо ӯро фирдавси ризвон буд он фирдавс ки девор ӯ аз симу зар , замин ӯ аз ёқӯту забарҷад , турбат аз машку анбар , анҳори обу шер ва майу асал , шароби таснӣму рҳиқу слсбил , таоми лаҳми тайр бар моидаи хулд , хидматкорони валадону ғулмони ғмгсори ҳўро ва айнан , рафиқони ҳабибу халил , ҳарифони шуҳадоъ ва солеҳин , садиқу форуқу зўи алнўрин ва Муртазо нишастгоҳ мсокни тайиба , такяи гоҳи срри мрФўъаҳ , тамошогоҳ « мақъади сидқ »у ҳзираҳи қудс , назораи гоҳи ҷалолу ҷамоли ҳақи фардои ҳамаи муъминони ҳақро ба бенанд , аммо ҳар яке бар қадари шинохт хеш бинад ани аллоҳи итҷлии ллмؤмнини оммау лобии бикри хосса . Чун касро маърифати бӯ бикр набӯд , касро бо ӯ дар дидор ширкат набӯд .

سَقاهُمْ رَبُّهُمْ شَراباً طَهُوراً هر کرا امروز شراب محبّت نیست، فردا او را شراب طهور نیست امروز شراب محبّت از کاس معرفت میآشامند و فردا شراب طهور در حضرت ملک غفور می‌نوشند، امروز شراب محبّت در بهشت عرفان، و فردا شراب طهور در بهشت رضوان. بهشت عرفان امروز دل عارفانست، دیوارش ایمان و اسلام و زمینش اخلاص و معرفت، اشجار تسبیح و تهلیل، انهار تقوی و توکّل، دور و قصور از علم و زهد، غرفه و منظر از صدق و یقین، رضوانش رضا بقضا هر کرا امروز فردوس دل او آراسته بطاعت و عبادت بود، فردا او را فردوس رضوان بود آن‌ فردوس که دیوار او از سیم و زر، زمین او از یاقوت و زبرجد، تربت از مشک و عنبر، انهار آب و شیر و می و عسل، شراب تسنیم و رحیق و سلسبیل، طعام لحم طیر بر مائده خلد، خدمتکاران ولدان و غلمان غمگسار حورا و عینا، رفیقان حبیب و خلیل، حریفان شهداء و صالحین، صدّیق و فاروق و ذو النّورین و مرتضی نشستگاه مساکن طیّبه، تکیه‌گاه سرر مرفوعه، تماشاگاه «مَقْعَدِ صِدْقٍ» و حظیره قدس، نظاره گاه جلال و جمال حقّ فردا همه مؤمنان حقّ را به بینند، امّا هر یکی بر قدر شناخت خویش بیند انّ اللَّه یتجلّی للمؤمنین عامّة و لابی بکر خاصّة. چون کس را معرفت بو بکر نبود، کس را با او در دیدار شرکت نبود.

Пер тариқат гуфт : « дар дидор бонабозӣ чаҳ лиззат буд ? маҷлисӣ бояд аз заҳмати ағёри холӣу дӯсти мутаҷаллӣу нгрндаҳ дар дидаи фонӣ , он чашм ки дарав нигарад ҳаргиз фаро карда набӯд , он дида ки ӯро дид бар он дида тоаш набӯд , хонда ӯ ҳаргиз бадбахт набӯд , наздик карда ӯро дар ду гетӣ ҷой набӯд . Мсҳўб ӯро ббҳшт ҳоҷат набӯд .

پیر طریقت گفت: «در دیدار بانبازی چه لذّت بود؟ مجلسی باید از زحمت اغیار خالی و دوست متجلّی و نگرنده در دیده فانی، آن چشم که درو نگرد هرگز فرا کرده نبود، آن دیده که او را دید بر آن دیده تاش نبود، خوانده او هرگز بدبخت نبود، نزدیک کرده او را در دو گیتی جای نبود. مصحوب او را ببهشت حاجت نبود.

Маст ӯро ҷузи азу соқӣ набӯду сқоҳми рбҳми шробои тҳўро .

مست او را جز ازو ساقی نبود وَ سَقاهُمْ رَبُّهُمْ شَراباً طَهُوراً.