Абубакри Муҳамади алўоъз алсрхсӣ гуфт ман баъди азўФоти шайхи Абӯсаиди қудси аллоҳи рӯҳаи алъзиз қасида гуфтам шайхро ва он буқъаи бузургвори бстўдм ва дар он қасидаи ин ду байт гуфта будам :
ابوبکر محمد الواعظ السرخسی گفت من بعد ازوفات شیخ ابوسعید قدس اللّه روحه العزیز قصیدۀ گفتم شیخ را و آن بقعۀ بزرگوار بستودم و در آن قصیده این دو بیت گفته بودم:
Зон гуфт онк гуфт киҳқрои макон буд
زان گفت آنک گفت کیحقّرا مکان بود
Шабаҳати бадаш ки ту ба макони макин дарӣ
شبهت بدش که تو به مکان مکین دری
Аз баҳри халқи эзадати андар макон намӯд
از بهر خلق ایزدت اندر مکان نمود
Зеро кӣ халқро з бурун нест қодирӣ
زیرا کی خلق را ز برون نیست قادری
Чун ин қасида дар турбати муқаддас дар ҳузури фарзандони шайхи брхўондм , шайхи ъбдолсмдбни алҳусайн алсўФии алсрхсӣ ки аз мурӣдони хоси шайх буд ва аз асҳоби ъушра ӯ , гуфт сидқи ин ду байтро ҳикоятӣ бишинав . Пас бар сари турбати мутаҳҳар дар ҳузур ҷамъ гуфт ман дрхдмти шайх бншобўр будам , шабӣ бихоб дидам ки шайх ҷойгоҳӣ нишаста будӣ ки маъҳуд ӯ набӯд мисли онҷои нишастан . Чун шайхро гуфтамӣ чист эй шайх ки бар ҷойгоҳ хеш нанашаста ? шайх гуядӣ ман бар ҷойгоҳи хешам , дигрбор гуфтамӣ ки эй шайх чунаст ки брҷоигоаҳ хеш нанашаста ? хирааст . Шайх гуфтӣ маро макон нест на таҳт ва на фавқ , на ямин ва на ясор ва на ҷиҳат ва инак мо дар макон менишинем барои масолеҳ мардумонаст ва барои онк то ҳўоиҷи халқ аз мо раво шаваду кори эшон ба сабаб мо барояд . Аз хоб бедор шудаму боўрод машғӯл шудам . Бомдод дар маҷлис будам нишаста кӣ шайхи азсўмъаҳ берун омад ва бар тахт нишаст чунонк маъҳуд ӯ буд , лаҳзаи сар дар пеш афганд , пас сар баровард ва гуфт ё Абдуссамади биё ва он хоб кӣ дӯши дидаи моро ҳикоят кун . Ман аз он ҳол ба таъаҷҷуб бимонадам ки ман он хоб ба ҳеҷ офарӣда нагуфта будам . Сар бигӯаш шайхи барадам ва он хобро асоси ниҳодам ва мекушедам то касе дигрбншнўд . Ҳануз ман оғоз накарда будам ки шайхи овоз баланд кард ва гуфт чунон гӯй ки мардумон шунаванд кӣ модари макон барои эшон менишинем волои моро макон нест . Фарёд бар ман афтод вони хоб бо мардумон тақрир кардам , ҳолатии хуш пайдо шуд . Акнӯн ин ду байти баъд аз вафот ӯ бар зФони ту рондааст .
چون این قصیده در تربت مقدس در حضور فرزندان شیخ برخواندم، شیخ عبدالصمدبن الحسین الصوفی السرخسی که از مریدان خاص شیخ بود و از اصحاب عشرۀ او، گفت صدق این دو بیت را حکایتی بشنو. پس بر سر تربت مطهر در حضور جمع گفت من درخدمت شیخ بنشابور بودم، شبی بخواب دیدم که شیخ جایگاهی نشسته بودی که معهود او نبود مثل آنجا نشستن. چون شیخ را گفتمی چیست ای شیخ که بر جایگاه خویش ننشستۀ؟ شیخ گویدی من بر جایگاه خویشم، دیگربار گفتمی که ای شیخ چونست که برجایگاه خویش ننشستۀ؟ خیرهست. شیخ گفتی مرا مکان نیست نه تحت و نه فوق، نه یمین و نه یسار و نه جهت و اینک ما در مکان مینشینیم برای مصالح مردمانست و برای آنک تا حوایج خلق از ما روا شود و کار ایشان به سبب ما برآید. از خواب بیدار شدم و باوراد مشغول شدم. بامداد در مجلس بودم نشسته کی شیخ ازصومعه بیرون آمد و بر تخت نشست چنانک معهود او بود، لحظه سر در پیش افگند، پس سر برآورد و گفت یا عبدالصمد بیا و آن خواب کی دوش دیدۀ ما را حکایت کن. من از آن حال به تعجب بماندم که من آن خواب به هیچ آفریده نگفته بودم. سر بگوش شیخ بردم و آن خواب را اساس نهادم و میکوشیدم تا کسی دیگربنشنود. هنوز من آغاز نکرده بودم که شیخ آواز بلند کرد و گفت چنان گوی که مردمان شنوند کی مادر مکان برای ایشان مینشینیم والا ما را مکان نیست. فریاد بر من افتاد وآن خواب با مردمان تقریر کردم، حالتی خوش پیدا شد. اکنون این دو بیت بعد از وفات او بر زفان تو رانده است.