Зиндониёни ишқ чаҳ шабро саҳар кунанд

زندانیان عشق چه شب را سحر کنند

Аз сӯзи шамъу ашки рӯонаш хабар кунанд

از سوز شمع و اشک روانش خبر کنند

Монанди ғунчаи сар ба гиребон дар оваранд

مانند غنچه سر به گریبان در آورند

Шӯр ва навой булбули шӯрида сар кунанд

شور و نوای بلبل شوریده سر کنند

Чун сари бахшат ё ки ба зонуӣ ғам ниҳанд

چون سر بخشت یا که به زانوی غم نهند

Якбораи сари зи конгресси арш пар кунанд

یکباره سر ز کنگرۀ عرش پر کنند

Бо он шикастаи ҳоле ва бебол ва бе парӣ

با آن شکسته حالی و بی بال و بی پری

То ошёни қудси бахӯбӣ сафар кунанд

تا آشیان قدس بخوبی سفر کنند

Чун рҳспр шаванд бсинои таври ишқ

چون رهسپر شوند بسینای طور عشق

Аз шавқи синаро сипар ҳар хатар кунанд

از شوق سینه را سپر هر خطر کنند

Онони казин муомила ҳастанд бе хабар

آنان کزین معامله هستند بی خبر

Бар гӯ ки то ба маҳбаси ҳорӯн назар кунанд

بر گو که تا به محبس هارون نظر کنند

То бингаранд ганҷи ҳақиқати бкнҷи ғам

تا بنگرند گنج حقیقت بکنج غم

Он лаъли хушкро ба дар ашк тар кунанд

آن لعل خشک را به دُر اشک تر کنند

Бар по кунанд ҳалқаи мотами биёад ӯ

بر پا کنند حلقۀ ماتم بیاد او

То аршу фаршро ҳамаи зер ва зибр кунанд

تا عرش و فرش را همه زیر و زبر کنند

Оташ ба арсаи малакӯт қадам зананд

آتش به عرصۀ ملکوت قدم زنند

Малики ҳудусро зи ғамаши пар шарар кунад

ملک حدوث را ز غمش پر شرر کند

Аз гардиши фалаки сару солори силсила

از گردش فلک سر و سالار سلسله

Шуд дар каманди ишқи гирифтори силсила

شد در کمند عشق گرفتار سلسله

Он кӯи мадори доӣраҳи адл ва дод буд

آن کو مدار دائرۀ عدل و داد بود

Шуд дар замонаи нуқтаи паргори силсила

شد در زمانه نقطۀ پرگار سلسله

Набӯд ҳазор Юсуфи мисрии баҳои ӯ

نبود هزار یوسف مصری بهای او

Он Юсуфӣ ки буд харидори силсила

آن یوسفی که بود خریدار سلسله

То дасту поу гардан ӯ шуд ба зери ғул

تا دست و پا و گردن او شد به زیر غل

Равнақ гирифт зонҳмаҳи бозори силсила

رونق گرفت زانهمه بازار سلسله

Ҳаргизи гулии надидаи хоки ончиро ки дид

هرگز گلی ندیده خاک آنچه را که دید

Он унсури латифи зи озори силсила

آن عنصر لطیف ز آزار سلسله

Огаҳи зи кори силсилаи ҷуз кирдигор нест

آگه ز کار سلسله جز کردگار نیست

Кони нозанин чаҳ дид зи кирдори силсила

کان نازنین چه دید ز کردار سلسله

Ғмхўору ёр то нафас охирин надошт

غمخوار و یار تا نفس آخرین نداشت

Нагушӯда дидаи ҷуз ки ба дидори силсила

نگشوده دیده جز که به دیدار سلسله

Ҷон шуд ҷудоу силсила аз ҳам ҷудо нашуд

جان شد جدا و سلسله از هم جدا نشد

Гўӣӣ вафо набӯд магари кори силсила

گوئی وفا نبود مگر کار سلسله

Ҷонҳо фидои он тан танҳо ки аз ғамаш

جان ها فدای آن تن تنها که از غمش

Хӯн мегирист дидаи хўнбори силсила

خون می گریست دیدۀ خونبار سلسله

Шуд сарнигӯн чун Юсуфи даврон ба чоҳи ғам

شد سرنگون چون یوسف دوران به چاه غم

Аз ақл пер шуд ба фалаки дӯди оҳи ғам

از عقل پیر شد به فلک دود آه غم

Зиндони чунон зи ғунчаи хандон ӯ гирист

زندان چنان ز غنچۀ خندان او گریست

Каз гулшан замона даромад гиёҳи ғам

کز گلشن زمانه درآمد گیاه غم

Маҷнӯни сифати зи ғуссаи Лайлии ниҳоди сар

مجنون صفت ز غصۀ لیلی نهاد سر

Пери хирад ба дашти ғам аз хонақоҳи ғам

پیر خرد به دشت غم از خانقاه غم

Чун сари ниҳоди сарвар даврон биравӣ хишт

چون سر نهاد سرور دوران بروی خشت

Ифшоанд бар сари ҳамаи хоки сиёҳи ғам

افشاند بر سر همه خاک سیاه غم

Афтод чун бсёти сулаймони бадасти дев

افتاد چون بسیاط سلیمان بدست دیو

Бинишаст ҷои боғи Ирами дастгоҳи ғам

بنشست جای باغ ارم دستگاه غم

Он Хизри раҳнамо ки лабаш буд ҷони Фзо

آن خضر رهنما که لبش بود جان فزا

Олами зи сӯз ӯ шудаи сари гирди роҳи ғам

عالم ز سوز او شده سر گرد راه غم

Шоҳӣ ки буд сарвари озодагони даҳр

شاهی که بود سرور آزادگان دهر

Шуд дар каманди ғуссаи асири сипоҳи ғам

شد در کمند غصه اسیر سپاه غم

Боби алҳавоъиҷи онкии фалак дар паноҳ ӯст

باب الحوائج آنکه فلک در پناه اوست

Умрии з бе касе бишуд андари паноҳи ғам

عمری ز بی کسی بشد اندر پناه غم

Он хусравӣ ки гетӣ аз ӯ хуррам аст шуд

آن خسروی که گیتی از او خرم است شد

Зиндони ғами қаламрав ва ӯ подшоҳи ғам

زندان غم قلمرو و او پادشاه غم

Шамсӣ ки аз ғамаши дил ҳар лола доғ дошт

شمسی که از غمش دل هر لاله داغ داشت

Қамарии зи шӯр ӯ чаҳ навоҳо ба боғ дошт

قمری ز شور او چه نواها به باغ داشت

Бо он дилӣ ки дошт лаболаби зи ғами куҷо

با آن دلی که داشت لبالب ز غم کجا

Аз сайли ашку оҳи дамодам фироқ дошт

از سیل اشک و آه دمادم فراغ داشت

Зиндониёни ғами з ғамаш огаҳанду бас

زندانیان غم ز غمش آگهند و بس

Бе ғами зи ҳоли ғмздгон кӣ суроғ дошт

بی غم ز حال غمزدگان کی سراغ داشت

Бовар макун ки шамъи дили афрӯзи базми ғайб

باور مکن که شمع دل افروز بزم غیب

Ҷузи оҳи синаи сӯз ба зиндон чароғ дошт

جز آه سینه سوز به زندان چراغ داشت

То онкии ҷони супурд ба ҷузи хӯн дил нахурд

تا آنکه جان سپرد به جز خون دل نخورد

Вази дасти соқии ғаму меҳнат аёғ дошт

وز دست ساقی غم و محنت ایاغ داشت

Шуд пайкарии заъиф ки чун рӯҳи маҳз буд

شد پیکری ضعیف که چون روح محض بود

Дар банди онкии деви қавӣ дар димоғ дошт

در بند آنکه دیو قوی در دماغ داشت

Тоўси боғи инс вае фазои қудс

طاوس باغ انس و همای فضای قدس

Бингар чаҳ ранҷҳо ки зи зоғ ва калоғ дошт

بنگر چه رنجها که ز زاغ و کلاغ داشت

Аз пастии замона аҷаб нест коблҳӣ

از پستی زمانه عجب نیست کابلهی

Тӯтии биҳишту гӯш ба овоз зоғ дошт

طوطی بهشت و گوش به آواز زاغ داشت

Дастони сарои сидра аз ин достони ғам

دستان سرای سدره از این داستان غم

Шӯру навоу ғулғула дар боғ вроғ дошт

شور و نوا و غلغله در باغ وراغ داشت

Заҳрӣ ки дар дилу ҷигари шоҳ кор кард

زهری که در دل و جگر شاه کار کرد

Кори ҳазор мартаба аз заҳр мор кард

کار هزار مرتبه از زهر مار کرد

Заҳрӣ ки субҳи равшани офоқро зи ғам

زهری که صبح روشن آفاق را ز غم

Дар рӯзгор , тиратар аз шом тор кард

در روزگار، تیره تر از شام تار کرد

Заҳрӣ ки аз рутаби бадали шоҳ рахна кард

زهری که از رطب بدل شاه رخنه کرد

Дар нахли таври шуълаи ғам ошкор кард

در نخل طور شعلۀ غم آشکار کرد

Заҳрӣ ки дод маркази тавҳидро ббод

زهری که داد مرکز توحید را بباد

ё ллъҷб ки нуқтаи ширк устувор кард

یا للعجب که نقطۀ شرک استوار کرد

Заҳрӣ ки чун дилу ҷигару синаро гудохт

زهری که چون دل و جگر و سینه را گداخت

Аз фарқ то қадами ҳамаро лола зор кард

از فرق تا قدم همه را لاله زار کرد

Заҳрӣ ки чун ба он дили воло гуҳар расед

زهری که چون به آن دل والا گهر رسید

Кӯҳи виқорро зи ?илам беқарор кард

کوه وقار را ز الم بی قرار کرد

Заҳрӣ ки май шикофти дили санги хора ро

زهری که می شکافت دل سنگ خاره را

Дар ҳайратам ки бо ҷигар ӯ чаҳ кор кард !

در حیرتم که با جگر او چه کار کرد!

Заҳрӣ ки чун расед ба сари чашмаи ҳаёт

زهری که چون رسید به سر چشمۀ حیات

Аз мавҷи ғами равонаи ду сад ҷӯйбор кард

از موج غم روانه دو صد جویبار کرد

Заҳрӣ ки коми душман дун шуд аз ӯ раво

زهری که کام دشمن دون شد از او روا

Дар коми дӯсти заҳри ғам ногувор кард

در کام دوست زهر غم ناگوار کرد

Аз соҷу коҷ , тахту иморӣ магар набӯд

از ساج و کاج، تخت و عماری مگر نبود

Лекини магари зи таҳта дар бештар набӯд

لیکن مگر ز تختۀ در بیشتر نبود

Аз арш буд пояи қадараши баландтар

از عرش بود پایۀ قدرش بلندتر

Ҳоҷат ба нардбони ғамовар дигар набӯд

حاجت به نردبان غم آور دگر نبود

Рӯй фалаки сиёҳу зи ҳмолу наъши шоҳ

روی فلک سیاه و ز حمّال و نعش شاه

Ҷуз чанд тани сияҳи каси дигар магар набӯд

جز چند تن سیه کس دیگر مگر نبود

Наъши ғариби дидаи басии чашми рӯзгор

نعش غریب دیده بسی چشم روزگار

Беқадару эҳтиром , вале ин қадар набӯд

بی قدر و احترام، ولی این قدر نبود

Хоками басар ки яксараи дунболи наъш ӯ

خاکم بسر که یکسره دنبال نعش او

Ҷузи гирди роҳ касе рҳспр набӯд

جز گرد راه کسی رهسپر نبود

Бо онкӣ буд шуҳраи офоқи ном ӯ

با آنکه بود شهرۀ آفاق نام او

Ҳоҷат ба шуҳра кардан дар раҳгузар набӯд

حاجت به شهره کردن در رهگذر نبود

Зинат физой арш агар монад рӯй ҷср

زینت فزای عرش اگر ماند روی جسر

Ҷуз рӯй оби арши баринро мақар набӯд

جز روی آب عرش برین را مقر نبود

Ҷузи Тифли ашки модари гетии канор ӯ

جز طفل اشک مادر گیتی کنار او

Аз хоҳару бародару духт ва писар набӯд

از خواهر و برادر و دخت و پسر نبود

Ҷузи барқ аз ғамаш накашид оҳи оташин

جز برق از غمش نکشید آه آتشین

Ҷузи раъд дар мусӣбат ӯ навҳа гар набӯд

جز رعد در مصیبت او نوحه گر نبود

Каррӯбӣони зи ғусса гиребон заданд чок

کروبیان ز غصه گریبان زدند چاک

Лоҳутёни з сина заданд оҳи сўзнок

لاهوتیان ز سینه زدند آه سوزناک

Рӯҳонӣони бмотм ӯ ҷумлаи навҳа гар

روحانیان بماتم او جمله نوحه گر

ё мҳҷаҳи алҳқиқаҳи арўоҳнои Фдок

یا مهجه الحقیقه ارواحنا فداک

Маъмураи фалак шудаи вайронаи ғамаш

معمورۀ فلک شده ویرانۀ غمش

Гӯи он ғариб дод ба мтмўраҳи ҷон чаҳ бок

گو آن غریب داد به مطموره جان چه باک

Аз дӯди оҳу нола буд тираи моҳу меҳр

از دود آه و ناله بود تیره ماه و مهر

Вази доғи боғи лолаи смки сӯхт то смок

وز داغ باغ لاله سمک سوخت تا سماک

Шӯр нашӯр сар зада зини хокдони дун

شور نشور سر زده زین خاکدان دون

Чун шуд равон ба олами қудс онруон пок

چون شد روان به عالم قدس آنروان پاک

Наздик шуд ки хирман ҳастӣ равад ббод

نزدیک شد که خرمن هستی رود بباد

Он дам ки рафт ҳосили даврон ба зери хок

آن دم که رفت حاصیل دوران به زیر خاک

Охири ду миваи дили ақли нахусти сӯхт

آخر دو میوۀ دل عقل نخست سوخت

Аз сӯзи нахлаи рутаб ва аз ниҳоли ток

از سوز نخلۀ رطب و از نهال تاک

Боби алҳавоъиҷ аз рутабу шоҳи дайни ризо

باب الحوائج از رطب و شاه دین رضا

зи ангур , сӯхтанд дар ин тираи гавани муғок

ز انگور، سوختند در این تیره گون مغاک

эй коши онкии нахли рутабро бпрўрид

ای کاش آنکه نخل رطب را بپرورید

Ва анкўи ниҳоли токи нишондӣ , шудӣ ҳалок

و انکو نهال تاک نشاندی، شدی هلاک