Аё сутӯдаи вазирӣ ки даври гардун ро

ایا ستوده وزیری که دور گردون را

Қазои супурда ба дасти тасарруфи ту Аннан

قضا سپرده به دست تصرف تو عنان

Халафтарин валади модари замона ки сохт

خلف‌ترین ولد مادر زمانه که ساخت

Маин хдиўи заминати хдоигони замон

مهین خدیو زمینت خدایگان زمان

Рикоби қадари ту ҷоӣист эй баланди рикоб

رکاب قدر تو جائیست ای بلند رکاب

Ки аз гирифтан он кӯтаҳаст дасти гумон

که از گرفتن آن کوتهست دست گمان

Ҳазор қарн агар меҳру ма урӯҷ кунад

هزار قرن اگر مهر و مه عروج کند

Ба наъли Рахши ту мушкил агар кунанд қирон

به نعل رخش تو مشکل اگر کنند قران

Ба зери рони ту даврон кашида хинги мурод

به زیر ران تو دوران کشیده خنگ مراد

Ки Комрон шавад аз коми бахшеи ту ҷаҳон

که کامران شود از کام بخشی تو جهان

Мрози лутфи ту сад муддаост дар таҳи дил

مراز لطف تو صد مدعاست در ته دل

Ба ҷузи яке зи дил аммо намерасад ба забон

به جز یکی ز دل اما نمی‌رسد به زبان

Бар охураст марои астари ъдими алмисл

بر آخور است مرا استر عدیم‌المثل

Ки дар ниҳояти перӣ дар иштиҳост ҷавон

که در نهایت پیری در اشتهاست جوان

Мизоҷи атши ҷўъш ба гирди хирмани коҳ

مزاج اتش جوعش به گرد خرمن کاه

Бар хирад бача монад ба моҳтобу каттон

بر خرد بچه ماند به ماهتاب و کتان

Мазореъони ҷаҳон бо ҷаҳони ҷӯу коҳ

مزارعان جهان با جهان جو و کاه

Ълиқи икшбаҳашро намешавад змон

علیق یکشبه‌اش را نمی‌شود ضمان

зи кишти зори адам то ба ин мақар нарасед

ز کشت زار عدم تا به این مقر نرسید

Касе ба иллати ҷўъи албқри надоди нишон

کسی به علت جوع البقر نداد نشان

Кунад бораи дандони дарав чу хӯшаи ҷӯ

کند باره دندان درو چو خوشهٔ جو

Бирӯядашгар аз охури тамоми теғи дӯстон

برویدش گر از آخور تمام تیغ دوستان

зи қаҳти коҳ буд моҳ дар имсок

ز قحط کاه بود ماه در امساک

Чу рӯзаи дори даҳани баста дар маи рамазон

چو روزه‌دار دهن بسته در مه رمضان

Боштҳои чунин зиндаи монда беҷӯу коҳ

باشتهای چنین زنده مانده بی جو و کاه

Дарин қазияи хиради моти мондаи ман ҳайрон

درین قضیه خرد مات مانده من حیران

Гузашта аз аҷалаши муддатӣ ва ӯ барҷост

گذشته از اجلش مدتی و او برجاست

Ки дар раҳи адамаши ҳам қадами фитодаи гарон

که در ره عدمش هم قدم فتاده گران

Ба тозӣонаи маргаши қазо ба роҳи фано

به تازیانه مرگش قضا به راه فنا

наметавонад азин коҳилӣ намӯд равон

نمی‌تواند ازین کاهلی نمود روان

Ба фарз агар раги сувараши дманд дар рагу пай

به فرض اگر رگ صورش دمند در رگ و پی

Наёядаш ҳаракат дар ҷавориҳу арқон

نیایدش حرکت در جوارح و ارکان

Ба роҳи бас ки фитодааст коҳили он лошӣ

به راه بس که فتاده است کاهل آن لاشی

Касаш наёфта як рӯзи лоша дар ду макон

کسش نیافته یک روز لاشه در دو مکان

Чу меравад ду нафас мезанад баҳри қадамӣ

چو می‌رود دو نفس می‌زند بهر قدمی

Ки мунфасил ҳаракотасту доими алирқон

که منفصل حرکات است و دایم الیرقان

Чу май дӯд ба ақаб май ҷаҳд чу бўл ба ғайр

چو می‌دود به عقب می‌جهد چو بول به غیر

Ки фалак қӯт ӯрост ин чунин ҷараён

که فلک قوت اوراست این چنین جریان

Ҷҳнди гиш мушобеҳ биҷусту хези калоғ

جهند گیش مشابه بجست و خیز کلاغ

Раванди гиши ммосли брФтни саратон

روند گیش مماثل برفتن سرطان

Чу дар миёни улоғон сафар кунад ҳаргиз

چو در میان الاغان سفر کند هرگز

На дар муқаддама бошад на дар канору миён

نه در مقدمه باشد نه در کنار و میان

Чу фард низ равад таъни бози паии мондан

چو فرد نیز رود طعن باز پی ماندن

Тавон ба ҷисм наҳифаш зад аз тақаддуми ҷон

توان به جسم نحیفش زد از تقدم جان

Мизоҷро ба саҳҳом ар диҳад қазо наравад

مزاج را به سهام ار دهد قضا نرود

Ба зӯри бозуии саҳми афканони буруни зи камон

به زور بازوی سهم‌افکنان برون ز کمان

Гараш диҳӣ ба касе бо ҳазор ба дарраи зар

گرش دهی به کسی با هزار به دره زر

зи ғабни ҳамраҳе ӯ кашад ҳазор зиён

ز غبن همرهی او کشد هزار زیان

Нуҷумро ба ҷунунаст чун мушобеҳатӣ

نجوم را به جنونست چون مشابهتی

Ба чарх аз сар шомаст то саҳари нигарон

به چرخ از سر شام است تا سحر نگران

Ба ишқи хӯшаи парвини аҷаб ки бепару бол

به عشق خوشهٔ پروین عجب که بی‌پر و بال

Ба осмон накунад ҳамчуи тоирони тайрон

به آسمان نکند همچو طایران طیران

Назари зи фалаки фалаки нгслд ки сохта аст

نظر ز فلک فلک نگسلد که ساخته است

зи каҳкашони тамаъаши мунтақил ба коҳкшон

ز کهکشان طمعش منتقل به کاهکشان

зи бас ки биркаи диўорхонаҳи дӯхтаи чашм

ز بس که برکه دیوارخانه دوخته چشم

Ба чашмаш аз асари он гирифтаи ҷоирқон

به چشمش از اثر آن گرفته جایرقان

Музирати ирқонро ҷӯи об агар чаҳ давост

مضرت یرقان را جو آب اگر چه دواست

з рӯй нусхаи Буқроту дафтари луқмон

ز روی نسخهٔ بقراط و دفتر لقمان

Лаби суоли вай аз баҳр коҳ ме ҷунбад

لب سوال وی از بهر کاه می‌جنبد

зи хстӣ ки худои офарӣда дар ҳайвон

ز خستی که خدا آفریده در حیوان

Суоли коҳ фақатро ҷавоб чун схтст

سوال کاه فقط را جواب چون سخطست

зи ҳотамӣ чу тўои нақши хотами эҳсон

ز حاتمی چو توای نقش خاتم احسان

Карами намо қадре коҳ ва он қадари ҷӯ низ

کرم نما قدری کاه و آن قدر جو نیز

Ки аз бароаш муҳайё шавад ҷавобӣ аз он

که از براش مهیا شود جوابی از آن