зи худ тайраи ҳаргизи дили подшоҳ

ز خود طیره هرگز دل پادشاه

Макун то наёбад шудани узри хоҳ

مکن تا نیابد شدن عذر خواه

Ки дар узр бисёр офат буд

که در عذر بسیار آفت بُوَد

Ки дар ҳар яке сад мухолиф буд

که در هر یکی صد مخالف بود

Бааш бош то набӯд аз узри пок

بُهش باش تا نبود از عذر پاک

Ки мардони худ аз узр бошанд пок

که مردان خود از عذر باشند پاک

Агар подшоҳро ба ту занн накӯаст

اگر پادشاه را به تو ظن نکوست

Вафо кун Муродӣ ки дар занн ӯст

وفا کن مرادی که در ظنّ اوست

Вагар хидматӣ кардае нои савоб

وگر خدمتی کرده ای نا صواب

Бар он риштаи дигари миндози тоб

بر آن رشته دیگر مینداز تاب

Ба узри гуноҳ гузашта бакӯш

به عذر گناه گذشته بکوش

Ба домони хизмати гунаҳро бапуш

به دامان خدمت گنه را بپوش

На инкор кун на стиҳндгӣ

نه انکار کن نه ستیهندگی

Беафзой дар хизмату бандагӣ

بیفزای در خدمت و بندگی

Ки бар ҳақ стиҳндгӣ нест роҳ

که بر حق ستیهندگی نیست راه

Чу бар ботил уфтад ду шуд як гуноҳ

چو بر باطل افتد دو شد یک گناه

Вагар занни шаҳ бар хатое фитод

وگر ظنِّ شه بر خطایی فتاد

з рӯй фаросат ба ҷое фитод

ز رُوی فراست به جایی فتاد

Ҳазар зон тарафи гирди тӯҳмати магарад

حَذَر زان طرف گرد تهمت مگرد

Ки то занн науфтод тӯҳмат накард

که تا ظن نیفتاد تهمت نکرد

Чу аз роҳ тӯҳмат кунӣ аҳтзоз

چو از راه تهمت کنی احتزاز

Дар амн роҳат шавад бар ту боз

درِ اَمن راحت شود بر تو باز

Чу бархест аз хотири шаҳи гумон

چو برخاست از خاطر شه گمان

Диҳад боз дар зилли афвати амон

دهد باز در ظلّ عفوت امان

Гуноҳӣ ки кард аз ту ради подшоҳ

گناهی که کرد از تو رَد پادشاه

Туу саҷдаи шукр бегоҳу гоҳ

تو و سجده شکر بی گاه و گاه

Маликро бунаи сар ба шукру сипос

ملک را بِنه سر به شکر و سپاس

Ҳақоиқи шиносӣ , чунин ҳақи шинос

حقایق شناسی،چنین حق شناس

Ба воҷиб манеҳ афв бар хештан

به واجب منه عفو بر خویشتن

Ба худ бар матн чун қзи филаи тан

به خود بر مَتَن چون قز فیله تن

Ки худро набояд ба инсоф ва дод

که خود را نباید به انصاف و داد

Ба ҳақи мустаҳаққи уқубати ниҳод

به حق مستحق عقوبت نهاد

ЗъФўи малики гӯйу эҳсон ӯ

زعفو ملک گوی و احسان او

Дуо кун шабу рӯз бар ҷон ӯ

دعا کن شب و روز بر جان او

Вагар зонк ношокирӣ эй азиз

وگر زانک ناشاکری ای عزیز

Далеласт тақсири ту бар се чиз

دلیل است تقصیر تو بر سه چیز

Магар каз гуноҳати ҳаросон на Эй

مگر کز گناهت هراسان نه ای

з бад карда худ пушаймон на Эй

ز بد کرده خود پشیمان نه ای

Дигар каз уқубат нае бимнок

دگر کز عقوبت نه ای بیمناک

Нмидорӣ аз ҳайбати шоҳи бок

نمیداری از هیبت شاه باک

Дигар онки афви сарафрози шоҳ

دگر آنک عفو سرافراز شاه

Маҳаллӣ надорад ба ҷанби гуноҳ

محلّی ندارد به جَنب گناه

Чу гуяд ки бад рафт ва бад карда ам

چو گوید که بَد رفت و بد کرده ام

Зкрдори худ хӯни худ хӯрда ам

زکردار خود خون خود خورده ام

Ба бахшоиш ва афв гардад сазо

به بخشایش و عفو گردد سزا

Варои ҷуз таҷовуз набошад ҷазо

وَرا جز تجاوز نباشد جزا

Хусусан ки бо подшоҳи Карим

خصوصا که با پادشاه کریم

Бинолад гунаҳкор бо тарсу бим

بنالد گنهکار با ترس و بیم

Кунад афв бар аҷзу бичоргиш

کند عفو بر عجز و بیچارگیش

На маҳрӯм дорад ба икборгиш

نه محروم دارد به یکبارگیش

Тани маликро ҳеҷ тадбиру рой

تن ملک را هیچ تدبیر و رای

Чу афв аз таҷовуз надорад ба пой

چو عفو از تجاوز ندارد به پای

Раҳ тавба бигушоед аз афви шоҳ

ره توبه بگشاید از عفو شاه

Карам сайр гирданд аз он гуноҳ

کَرَم سیر گرداند از آن گناه

Гунаҳи пеш бар , афви хоҳ аз нахуст

گنه پیش بَر،عفو خواه از نخست

На онгаҳ ки карданд бар ту дуруст

نه آنگه که کردند بر تو درست

Чу аз пардаи пӯшед пайдо шавад

چو از پرده پوشید پیدا شود

Ба ҳар анҷумани фош ва расво шавад

به هر انجمن فاش و رسوا شود

Башар гар бакӯшад ба ҷаҳлу ҳиял

بشر گر بکوشد به جهل و حیَل

Набошад барӣ аз хатоу злл

نباشد بری از خطا و زَلَل

Савоб аз фузӯнии хато аз камӣ

صواب از فزونی خطا از کمی

Сиришта суст дар тинати одамӣ

سرشته سست در طینت آدمی

Агар подшоҳи ҳам ба ҳар иллатӣ

اگر پادشاه هم به هر علّتی

Ки аз банда содир шавад злтӣ

که از بنده صادر شود زلَّتی

Ба афв ва ба ҳалам ва мудоро бирафт

به عفو و به حلم و مدارا برفت

Ба воҷиби тариқи худоро бирафт

به واجب طریق خدا را برفت

Чу на афв бошад на ҳаламу виқор

چو نه عفو باشد نه حلم و وقار

зи озодагони чашми хизмати мадор

ز آزادگان چشم خدمت مدار

Турогар хатое фитад гоҳи гоҳ

ترا گر خطایی فتد گاه گاه

Ба ҷони даст бар дил нау узрхоҳ

به جان دست بر دل نِه و عذرخواه

Чу тақсир кардӣ тазаррӯъ намой

چو تقصیر کردی تضرّع نمای

зи сари гири хизмат , бизан дасту пой

ز سر گیر خدمت،بزن دست و پای

Агар афви ҷӯии въҷз оварӣ

اگر عفو جویی وعجز آوری

Дилаш бо ту пинҳон кунад доварӣ

دلش با تو پنهان کند داوری

Пушаймонии бандагон бар гуноҳ

پشیمانی بندگان بر گناه

Ба бахшоиши оради дили подшоҳ

به بخشایش آرَد دل پادشاه

Шавад аз ту хушнӯд ва раҳм оварад

شود از تو خشنود و رحم آورد

Ба никўдлӣ аз бадӣ бугзарад

به نیکودلی از بدی بگذرد

Ба ду чиз гардад хато аз ту маҳв

به دو چیز گردد خطا از تو محو

Гунаҳи ҳам ду навъаст қасдасту саҳв

گنه هم دو نوع است قصد است و سهو

Яке узри зоҳир ки уфтад қабул

یکی عذر ظاهر که افتد قبول

Шавад шоҳро дили раҳиму ҳмўл

شود شاه را دل رحیم و حمول

Дуюм карда бар ҷурми худ эътироф

دویم کرده بر جُرم خود اعتراف

Накарда ниҳони мори зери лиҳоф

نکرده نهان مار زیر لحاف

Чу бар карда хеш иқрор кард

چو بر کرده خویش اقرار کرد

Ба афваш бибояд сазовор кард

به عفوش بباید سزاوار کرد

Вагар аҷз ва бечорагӣ нанигарад

وگر عجز و بیچارگی ننگرد

Ба бераҳмӣу сифлагии раҳи барад

به بی رحمی و سِفلگی رَه برد

Вагар подшо аз гунаҳ дар гузашт

وگر پادشا از گنه در گذشت

Дигарбораи пиромн бад нагашт

دگرباره پیرامن بد نگشت

Бидонад ки бӯи дасти саҳви вхто

بداند که بو دَست سهو وخطا

Ба хушнӯдӣ аз шоҳ бояд ато

به خشنودی از شاه باید عطا

Малик хуш кунад бар афв карда дил

ملک خوش کند بر عفو کرده دل

Нагардад гунаҳкори дикри хаҷал

نگردد گنهکار دیکر خجل

Вгрбоз гардад ба кирдори хеш

وگرباز گردد به کردار خویش

Шавад бо сари ҷаҳлу исрори хеш

شود با سر جهل و اصرار خویش

Надонад ба ҷузи қасди зарқу фиреб

نداند به جز قصد زَرق و فریب

Набояд халос аз қисосу ътиб

نباید خلاص از قصاص و عتیب

Касе каз уқубат надорад наҳиф

کسی کز عقوبت ندارد نهیب

Далерӣ кунад дар гунаҳ бе ҳсиб

دلیری کند در گنه بی حسیب

Вагар хирад бинад гуноҳи бузург

و گر خُرد بیند گناه بزرگ

Малик аҳриман бинад вмиши гург

ملَک اهرمن بیند ومیش گرگ

Чу бинад гунаҳро гарони кӯҳ вааш

چو بیند گنه را گران کوه وش

Уқубат кунад бар дили хеши хуш

عقوبت کند بر دل خویش خوش

Пас ар ояд аз ту гуноҳии падед

پس اَر آید از تو گناهی پدید

Сар аз тарс дар ҷайб бояд кашид

سر از ترس در جَیب باید کشید

Чу донисту роҳ уқубат гирифт

چو دانست و راه عقوبت گرفت

Ҷазаъ кун ки ҳайбат нишоед наҳуфт

جزع کن که هیبت نشاید نهفت

Нишоед гуноҳ қавӣ дошт хирад

نشاید گناه قوی داشت خُرد

На хашми маликро тавон кам шимурда

نه خشم مَلَک را توان کم شمرده

Вагар бигноҳӣ ҷафое кунад

وگر بیگناهی جفایی کند

Аз онон ки уфтад хатое кунад

از آنان که افتد خطایی کند

Набояд ҷазаъ кард ва андӯҳ хӯрд

نباید جَزَع کرد و اندوه خورد

Ту албата аз ростӣ бармагард

تو البته از راستی برمگرد

Ки ӯ подшоҳасту қодир ба амр

که او پادشاه است و قادر به اَمر

На яксон равад ҷумла бо зайду Амр

نه یکسان رود جمله با زید و عمرو

Чу дар некуии шукраши оре ба ҷой

چو در نیکویی شکرش آری به جای

Ба рӯзи бадии ҳам таҳаммул намой

به روز بدی هم تحمل نمای

На ҳрўқт ӯро ба хайр ва ба шар

نه هروقت او را به خیر و به شر

Буд табъ бар як қарор эй писар

بُود طبع بر یک قرار ای پسر

Ба иқрори нуқсони пазиради гуноҳ

به اقرار نقصان پذیرد گناه

Бубахшад чу барадии тазаррӯъ ба шоҳ

ببخشد چو بردی تضّرع به شاه

Чу исрор кардӣ гунаҳи брФзўд

چو اصرار کردی گنه برفزود

Ки Ҷайҳун шавад қатра бар қатраи зуд

که جیحون شود قطره بر قطره زود

Вагар бо татовул бар омехтӣ

وگر با تطاول بر آمیختی

Ба мълоқи хизлон бар овехтӣ

به معلاق خذلان بر آویختی

Нишоед ки мункири шӯй бар гуноҳ

نشاید که مُنکر شوی بر گناه

Вагар худ ба ботил равад бо ту шоҳ

وگر خود به باطل رود با تو شاه

Надорад равои ҳуҷҷат оварданат

ندارد روا حجّت آوردنت

Макун сари фарозии бунаи гарданат

مکن سر فرازی بِنه گردنت

Стиҳндгӣ дар нагирад макуш

ستیهندگی در نگیرد مکوش

Гуноҳ аз худованд фармон мапуаш

گناه از خداوندِ فرمان مپوش

Пушаймонӣу оҷизӣ беш кун

پشیمانی و عاجزی بیش کن

Ба қавли насиҳатгар хеш кун

به قولِ نصیحت گر خویش کن

Ки бар бандагони тавбаи възри хост

که بر بندگان توبه وعذر خواست

Чу бахшоишу афв бар подшост

چو بخشایش و عفو بر پادشاست

Нзории зи таклифи худ сари мтоб

نزاری ز تکلیف خود سر متاب

Мапуашон ба кафи чеҳраи офтоб

مپوشان به کف چهره آفتاب

?герати чашм бахшоишаст эй салим

گرت چشم بخشایش است ای سلیم

Броӣ аз мақомоти умеду бим

برآی از مقامات اُمید و بیم

зи авҷи ҳақоиқи сухани гӯйу бас

ز اوج حقایق سخن گوی و بس

Миндози худ дар ҳазизи ҳавас

مینداز خود در حضیض هوس

Мақомоти тартиби дунёи бҳл

مقامات ترتیب دنیا بهل

Дамии кор дил кун зи бигори гул

دَمی کار دل کن ز بیگار گل

Чу чашмат ба бахшоишаст аз илоҳ

چو چشمت به بخشایش است از اله

Ба хизмати Марв бар дрмиру шоҳ

به خدمت مرو بَر درِمیر و شاه

Чу мардони зи дунёу дайни бршкн

چو مردان ز دنیا و دین برشکن

Здли бехи шох ръўт бикун

زدل بیخ شاخ رعوت بکَن

На буи ва на ранг на ному нанг

نه بوی و نه رنگ نه نام و ننگ

На мҳрўи венаи кин ва на сулҳ ва на ҷанг

نه مهرو ونه کین و نه صلح و نه جنگ

На ҷаҳл ва на ақл ва на куфр ва на дайн

نه جهل و نه عقل و نه کفر و نه دین

На чанд ва на чун ва на он ва на ин

نه چند و نه چون و نه‌ آن و نه این

Чу он пери фархундаи поки рой

چو آن پیر فرخنده پاک رای

ри худгар бурун омадӣ хуши дарой

رَ خود گر برون آمدی خوش درآی