То ба кунун парда нишин буд ёр

تا به کنون پرده‌نشین بود یار

Ҳеҷ дар он парда намедод бор

هیچ در آن پرده نمی‌داد بار

Худ ба талаб дидам ва роҳӣ набӯд

خود به طلب دیدم و راهی نبود

Роҳи талаби доштам аз пардаи дор

راه طلب داشتم از پرده دار

Ёри ман аз парда ҳаме кард зӯр

یار من از پرده همی کرد زور

Дили зи паии пардаи ҳамеи гашти зор

دل ز پی پرده همی گشت زار

Чун ки дил парда нишин чандгоҳ

چون که دل پرده‌نشین چندگاه

Бар дараш овехта шуд пардаи вор

بر درش آویخته شد پرده‌وار

Гуфт :гар аз парда худ бигузарӣ

گفت: گر از پردهٔ خود بگذری

Зуд дар он парда диҳандат гузор

زود در آن پرده دهندت گذار

Гуфтамаш : андари пас ин парда кист ?

گفتمش :اندر پس این پرده کیست؟

Гуфт : туе , пардаи зи худ брмдор

گفت: تویی، پرده ز خود برمدار

Дар пас ин парда шумор якеаст

در پس این پرده شمار یکیست

Гарчи шуд ин пардаи бурун аз шумор

گرچه شد این پرده برون از شمار

Пардаи ман ҷузи манӣ ман набӯд

پردهٔ من جز منی من نبود

Аз манӣ ман чу бар омад дамор

از منی من چو بر آمد دمار

Толибу матлӯб ва талаб шуд яке

طالب و مطلوب و طلب شد یکی

Пардаи он ин адади мустаъор

پردهٔ آن این عدد مستعار

Дар пас он парда чу раҳ ёфтам

در پس آن پرده چو ره یافتم

Парда барандохтам аз рӯй кор

پرده برانداختم از روی کار

Авҳадии ин роҳ чу бепарда дид

اوحدی این راه چو بی‌پرده دید

Бо зан ва бо мард бигуфт ошкор :

با زن و با مرد بگفت آشکار:

Ишқи хурӯшӣ , ки аён дида ам

عشق خروشی، که عیان دیده‌ام

Сина ба ҷӯшӣ , ки зиён дида ам

سینه به جوشی، که زیان دیده‌ام

Дил чу зи ногуҳ ба висолаш расед

دل چو ز ناگه به وصالش رسید

Бонг баровард ки : ҷон дида ам

بانگ برآورد که: جان دیده‌ام

Гоҳи Рахшро зи даруни ҷаҳон

گاه رخش را ز درون جهان

Гоҳи зи беруни ҷаҳон дида ам

گاه ز بیرون جهان دیده‌ام

Ончии марои тоқату андоза буд

آنچه مرا طاقت و اندازه بود

Васли бондозаҳи он дида ам

وصل باندازهٔ آن دیده‌ام

Рух нанамудаст ба ман зарра Эй

رخ ننمودست به من ذره‌ای

Каш на дар он зарраи нишон дида ам

کش نه در آن ذره نشان دیده‌ام

Бо ту чаҳ гӯям ки чунин ва чунон

با تو چه گویم که چنین و چنان

Каш на чунин ва на чунон дида ам

کش نه چنین و نه چنان دیده‌ام

То ки шуд аз дидаи равони нақш ӯ

تا که شد از دیده روان نقش او

Хӯни дил аз дидаи равон дида ам

خون دل از دیده روان دیده‌ام

Рост наёяд суханаш дар макон

راست نیاید سخنش در مکان

Чунки бурунаши зи макон дида ам

چونکه برونش ز مکان دیده‌ام

Дар чаҳ замин ва чаҳ замонам ? мапурс

در چه زمین و چه زمانم؟ مپرس

Чун на замин ва на замон дида ам

چون نه زمین و نه زمان دیده‌ام

Ман ба яқинам ки ҷузв нест ҳеҷ

من به یقینم که جزو نیست هیچ

То ту нагӯйӣ : ба гумон дида ам

تا تو نگویی: به گمان دیده‌ام

Ёри марои дӯши ниҳон рух намӯд

یار مرا دوش نهان رخ نمود

Фош кунам ҳарчӣ ниҳон дида ам

فاش کنم هرچه نهان دیده‌ام

Пери шароби худам аз ҷом дод

پیر شراب خودم از جام داد

Зон тапишу дарди сар ором дод

زان تپش و درد سر آرام داد

Тифл бидам , ҳанзал ва сабрам намӯд

طفل بدم، حنظل و صبرم نمود

Кҳл шудам , шукр ва бодом дод

کهل شدم، شکر و بادام داد

Сояи ман гум шуд ва ӯ бози ҷуст

سایهٔ من گم شد و او باز جست

Мояи ман кам шуд ва ӯ вом дод

مایهٔ من کم شد و او وام داد

Гуруснаи гаштам , бар хам чошт шуд

گرسنه گشتم، بر خم چاشت شد

Ташна нишастам зи лабам ҷом дод

تشنه نشستم ز لبم جام داد

Мӯри марои хона беғам намӯд

مور مرا خانهٔ بی‌غم نمود

Мурғи марои дона бедом дод

مرغ مرا دانهٔ بی‌دام داد

Дил чу дарафтоди бҳомими таб

دل چو درافتاد بحامیم تب

Шарбати тоҳоу алиф лоам дод

شربت طاها و الف لام داد

Охири корам ба дуо боз хонд

آخر کارم به دعا باز خواند

Гарчи ба аввали ҳама дашном дод

گرچه به اول همه دشنام داد

Ҷисми марои ҷои дарин буми сохт

جسم مرا جای درین بوم ساخت

Ҷони марои роҳи дарин бом дод

جان مرا راه درین بام داد

Насраи аўдсти маро зӯр шуд

نصرة اودست مرا زور شد

Ҳиммат ӯ пои маро гом дод

همت او پای مرا گام داد

Хос шуд аз ҳурмат ӯ Авҳадӣ

خاص شد از حرمت او اوحدی

Рафту Нидо дар ҳарам ом дод :

رفت و ندا در حرم عام داد:

Он бути саркаш , ки нмидоди даст

آن بت سرکش، که نمیداد دست

Чунки даромад зи дирами ним маст

چونکه درآمد ز درم نیم مست

Пои маро аз дар ҳайрат баранд

پای مرا از در حیرت براند

Чашми маро аз дар ғайрат бибаст

چشم مرا از در غیرت ببست

Дил ба фиғон омад ва хунаш бирехт

دل به فغان آمد و خونش بریخت

Тан ба миён омад ва ҷонаш бахаст

تن به میان آمد و جانش بخست

Дар серуми андохти нишот « балӣ »

در سرم انداخت نشاط «بلی»

Май , ки ба ман дод зи ҷоми аласт

می، که به من داد ز جام الست

Аз дили ман шох умедӣ бараст

از دل من شاخ امیدی برست

Ҷони ман аз доғ ҷудоӣ бараст

جان من از داغ جدایی برست

Гуфтамаш : аз дасти ту бечора ам

گفتمش : از دست تو بیچاره‌ام

Гуфт ки : бечора ниёем ба даст

گفت که: بی‌چاره نیایم به دست

Гуфтамаш : аз васл худам ҳаст кун

گفتمش : از وصل خودم هست کن

Гуфт : бимир аз худ ва аз ҳарчӣ ҳаст

گفت : بمیر از خود و از هرچه هست

Гуфтамаш : эй бут , зи ту даврам чаро ?

گفتمش : ای بت، ز تو دورم چرا؟

Гуфт ки : аз даври бутӣ май параст

گفت که : از دور بتی می‌پرست

Гуфтамаш : ар тавба кунад дили зи ишқ

گفتمش : ار توبه کند دل ز عشق

Гуфт ки : он тавба ба бояд шикаст

گفت که : آن توبه به باید شکست

Гуфта ӯ офати ҷон буду тан

گفتهٔ او آفت جان بود و تن

Лек чунон гуфт ки дар дил нишаст

لیک چنان گفت که در دل نشست

Дидаи зи даври он қаду боло чу дид

دیده ز دور آن قد و بالا چو دید

Наъра дар андохт ба болоу паст :

نعره در انداخت به بالا و پست :

Точаҳи кашами ман ? ки бад-ӣни дасти танг

تاچه کشم من؟ که بدین دست تنگ

Соғар мехоҳаму овози чанг

ساغر می خواهم و آواز چنگ

Чун мелаълам бичишоне , кунам

چون می لعلم بچشانی، کنم

Бӯсаи талаб зон лаби ёқӯти ранг

بوسه طلب زان لب یاقوت‌رنگ

Умр чу бодаст ҳаме дар шабоб

عمر چو بادست همی در شباب

Бодаи бмни даҳ , ки надорад диранг

باده بمن ده، که ندارد درنگ

То бар ӯ зини дил зангор хӯрд

تا بر او زین دل زنگار خورد

Ранг задойам ба шароб чу занг

رنگ زدایم به شراب چو زنگ

Дӯш чу мехӯрдаму хобами рабӯд

دوش چو می‌خوردم و خوابم ربود

Ёр ба сулҳ омаду бгзошти ҷанг

یار به صلح آمد و بگذاشت جنگ

Парда барандохт з рӯй хаёл

پرده برانداخت ز روی خیال

Дасти хуши он санами шӯхи шнг

دست خوش آن صنم شوخ شنگ

Гуфтамаш : омад зи ғамати дил ба ҷон

گفتمش : آمد ز غمت دل به جان

Гуфт : ?герати ҷон ба лаб ояд маланг

گفت : گرت جان به لب آید ملنگ

Даст дар оғӯш ман оварад ъўр

دست در آغوش من آورد عور

Онкӣ ҳаме дошт зи ман ору нанг

آنکه همی داشت ز من عار و ننگ

ӯ шукри афшони вдлми шукри гӯй :

او شکر افشان ودلم شکر گوی:

Кончаҳи ҳаме хостам омад ба чанг

کانچه همی خواستم آمد به چنگ

Субҳ чу аз хоб даромад серум

صبح چو از خواب درآمد سرم

Дасти худам буд дар оғӯши танг

دست خودم بود در آغوش تنگ

Авҳадии ин роз чу донист боз

اوحدی این راز چو دانست باز

Дар фалаки андохти ғариву ғрнг :

در فلک انداخت غریو و غرنگ :

Нашунӯд аз пардаи каси овози ман

نشنود از پرده کس آواز من

То накунад рости лабаши сози ман

تا نکند راست لبش ساز من

Ман на ба худ гуфтам , аз онаст ақл

من نه به خود گفتم، از آنست عقل

Бихўду ҳайрон шуда дар рози ман

بیخود و حیران شده در راز من

То набарӣ занн ки ба бозича буд

تا نبری ظن که به بازیچه بود

Дидаи шаб то ба саҳари бози ман

دیدهٔ شب تا به سحر باز من

Беш нагӯйӣ сухан аз ноз ӯ

بیش نگویی سخن از ناز او

Гар бтў гӯям сухан аз нози ман

گر بتو گویم سخن از ناز من

эй ки зи густохии ман ғофилӣ

ای که ز گستاخی من غافلی

Хез ва бибин бар лаб ӯ гази ман

خیز و ببین بر لب او گاز من

Чанд зи Широзу зи рӯмам , дигар

چند ز شیراز و ز رومم، دگر

Рахт ба рӯмовару Ширози ман

رخت به روم آور و شیراز من

Воқеа ишқ нагӯяд ба ту

واقعهٔ عشق نگوید به تو

Ҷузи нафаси воқеаи пардози ман

جز نفس واقعه پرداز من

Гар чаҳ манам охири ин корвон

گر چه منم آخر این کاروان

Нест падеди охиру оғози ман

نیست پدید آخر و آغاز من

Баси дили афсурда сар андоз шуд

بس دل افسرده سر انداز شد

Аз дам чун теғ сар андоз ман

از دم چون تیغ سر انداز من

Кӣ ба чунон бол расад , Авҳадӣ

کی به چنان بال رسد، اوحدی

Мурғи ту дар ғояти парвози ман

مرغ تو در غایت پرواز من

Ман лаб худ карда зи гуфтан ба меҳр

من لب خود کرده ز گفتن به مهر

Шаҳри пари овозаи овози ман :

شهر پر آوازهٔ آواز من :

Ишқ баровард зи ҷонами хурӯш

عشق برآورد ز جانم خروش

Ман натавонам , ту туоне бапуш

من نتوانم، تو توانی بپوش

Пари мадам , ар дег басар меравад

پر مدم، ار دیگ بسر میرود

ӯ чаҳ кунад ? оташ тезасту ҷӯш

او چه کند؟ آتش تیزست و جوش

Имшаби азин кӯча бадушам баранд

امشب ازین کوچه بدوشم برند

Гар ҳам аз он бода диҳандам ки дӯш

گر هم از آن باده دهندم که دوش

Дар ғалатам , ё сухан ошност

در غلطم، یا سخن آشناست

Инки маро мерасад имшаб бигӯаш ?

اینکه مرا میرسد امشب بگوش؟

Мерӯм аз худ чу ҳаме ояд ӯ

میروم از خود چو همی آید او

Кист ки омад ? ки бирафтам зи ҳуш

کیست که آمد؟ که برفتم ز هوش

Чун бадар ӯ рисӣ , эй боди субҳ

چون بدر او رسی، ای باد صبح

Гар бидиҳад нома , биовар , бакӯш

گر بدهد نامه، بیاور، بکوش

Кӯи сухан ғайр нахоҳад шунид

کو سخن غیر نخواهد شنید

Гар брсолт бифиристӣ сурӯш

گر برسالت بفرستی سروش

Бар сари бемори худ , ар мерӯй

بر سر بیمار خود، ار میروی

То дигараш зинда бибинӣ бакӯш

تا دگرش زنده ببینی بکوش

Туаш ва танам рафт , мФрмои сабр

توش و تنم رفت، مفرمای صبر

Мард ба тан сабр кунад , ё ба туаш

مرد به تن صبر کند، یا به توش

Маҷлиси риндони тараб гарм шуд

مجلس رندان طرب گرم شد

Дай чу гузаштами бадар май фуруш

دی چو گذشتم بدر می‌فروش

Авҳадӣ аз ғояти мастӣ ки буд

اوحدی از غایت مستی که بود

Бо ҳама мегуфт ва намешуд хамӯш :

با همه می‌گفت و نمی‌شد خموش:

Нури рухи дӯст чу пайдо шавад

نور رخ دوست چو پیدا شود

Ақл ки бошад ки на шайдо шавад

عقل که باشد که نه شیدا شود

Аз рухи хуршед чу дар во кунанд

از رخ خورشید چو در وا کنند

Зарра чаҳ гуяд ки на дар во шавад

ذره چه گوید که نه در وا شود

Бар сари он кӯча , ки тан хок ӯст

بر سر آن کوچه، که تن خاک اوست

Раҳ набарӣ ,гар на сарат по шавад

ره نبری، گر نه سرت پا شود

Аз ду ҷаҳон ҳеҷ набинӣ ҷузв

از دو جهان هیچ نبینی جزو

Гар ба Рахши чашми ту бино шавад

گر به رخش چشم تو بینا شود

Мо ҳама ӯйем , вале ӯ зи давр

ما همه اوییم، ولی او ز دور

Мунтазири мост , ки кӣ мо шавад

منتظر ماست، که کی ما شود

Бахти нигар : то наниҳад сар ба хоб

بخت نگر: تا ننهد سر به خواب

Рахт , ғамӣ нест , ки яғмо шавад

رخت، غمی نیست، که یغما شود

Ҳарф мапиндор , ба ҳарфати гароӣ

حرف مپندار، به حرفت گرای

То магари ин исм мсмо шавад

تا مگر این اسم مسما شود

Қатра ба дарё чу дигар боз рафт

قطره به دریا چو دگر باز رفت

Ному нишонаши ҳама дарё шавад

نام و نشانش همه دریا شود

Партави он нур , ки гуфтам , якеаст

پرتو آن نور، که گفتم، یکیست

Мухталиф аз манзил ва аз ҷо шавад

مختلف از منزل و از جا شود

Сар чу ба ин ҷбаҳ баровард дӯст

سر چو به این جبه برآورد دوست

Хости дарин қубба ки ғавғо шавад

خواست درین قبه که غوغا شود

Бози садои сухани Авҳадӣ

باز صدای سخن اوحدی

Бар ҳамаи каси равшан ва пайдо шавад

بر همه کس روشن و پیدا شود

Нафас туро шуд нафас гӯр кун

نفس ترا شد نفس گور کن

Зиндаи шӯй , гар бикунӣ гӯри тан

زنده شوی، گر بکنی گور تن

эй шудаи навмеди чунин , бар куҷост

ای شده نومید چنین، بر کجاست

Ёси туу боғи пар аз ёсуман

یاس تو و باغ پر از یاسمن

ё хабарӣ аз лаб ӯ бози гӯй

یا خبری از لب او باز گوی

Бехабаронро суханӣ зон даҳан

بی‌خبران را سخنی زان دهن

Дар ҳамаи бодияи ҳиисти бас

در همهٔ بادیه حییست بس

Ва он дигар осори тлолу дмн

و آن دگر آثار طلال و دمن

Кавкаб Лайлӣ наравад бар мулло

کوکب لیلی نرود بر ملا

Мавкиби маҷнӯн чаҳ кунад бар ълн

موکب مجنون چه کند بر علن

Аз паии он оҳӯӣ ваҳшӣ бибин

از پی آن آهوی وحشی ببین

Сар ба ҳам оварда ҳазорон расан

سر به هم آورده هزاران رسن

То кӣ азин ҷбаҳу дастору Фш

تا کی ازین جبه و دستار و فش

Мурдаи шӯу ҷома раҳо кун бизан

مرده شو و جامه رها کن بزن

Ҷисми ту гўристи равони туро

جسم تو گوریست روان ترا

Бар сари ин гӯр чаҳ пӯшии кафан

بر سر این گور چه پوشی کفن

Пои барин сафа нау бози дон

پای برین صفه نه و باز دان

Рози чиҳил сӯфӣ ва як перҳан

راز چهل صوفی و یک پیرهن

Авҳадӣ , ин талхи нишастан з чист

اوحدی، این تلخ نشستن ز چیست

Шӯр ба ширини суханон дар Фгн

شور به شیرین سخنان در فگن

Панҷ ҳаввост чу яке байн шуданд

پنج حواست چو یکی بین شدند

Бар бабраши роҳ ва бигӯ ин сухан

بر ببرش راه و بگو این سخن