Худоро надонист ва тоъат накард

خدا را ندانست و طاعت نکرد

Ки бар бахту рӯзӣ қаноат накард

که بر بخت و روزی قناعت نکرد

Қаноат тавонгар кунад мард ро

قناعت توانگر کند مرد را

Хабар кун ҳариси ҷаҳонгард ро

خبر کن حریص جهانگرد را

Сукӯнӣ ба дастовар эй бе сабот

سکونی به دست آور ای بی ثبات

Ки бар санг гардон наравед набот

که بر سنگ گردان نروید نبات

Мпрўри тан ар марди ройу ҳшӣ

مپرور تن ار مرد رای و هشی

Ки ӯро чу май парварӣ май кашӣ

که او را چو می‌پروری می‌کشی

Хирадманди мардум ҳунар парваранд

خردمند مردم هنر پرورند

Ки тани парварон аз ҳунар лоғаранд

که تن پروران از هنر لاغرند

Касе сирати одамӣ гӯш кард

کسی سیرت آدمی گوش کرد

Ки аввали саги нафас хомӯш кард

که اول سگ نفس خاموش کرد

Хуру хоб танҳо тариқ дад аст

خور و خواب تنها طریق دد است

Бар ин бӯдани ойин нобахрад аст

بر این بودن آیین نابخرد است

Хунаки некбахтӣ ки дар гӯша Эй

خنک نیکبختی که در گوشه‌ای

Ба дасти орад аз маърифати тӯша Эй

به دست آرد از معرفت توشه‌ای

Бар онон ки шуд сари ҳақи ошкор

بر آنان که شد سر حق آشکار

Накарданд ботил бар ӯ ихтиёр

نکردند باطل بر او اختیار

Валикин чу зулмат надонад зи нур

ولیکن چو ظلمت نداند ز نور

Чаҳ дидори деваш чаҳ рухсори ҳур

چه دیدار دیوش چه رخسار حور

Ту худро аз он дар чаҳ андохтӣ

تو خود را از آن در چه انداختی

Ки чаҳро зи раҳ боз нашинохтӣ

که چه را ز ره باز نشناختی

Бар авҷи фалак чун пурди ҷираи боз

بر اوج فلک چون پرد جره باز

Ки дар шҳпрши бастае санги оз ?

که در شهپرش بسته‌ای سنگ آز؟

Гараш доман аз чанги шаҳвати раҳо

گرش دامن از چنگ شهوت رها

Кунӣ , рафт то сдрҳолмнтҳӣ

کنی، رفت تا سدرةالمنتهی

Ба кам кардан аз одат хеш хӯрд

به کم کردن از عادت خویش خورد

Тавон хештанро малик хуй кард

توان خویشتن را ملک خوی کرد

Куҷои сайр ваҳшӣ расад дар малик

کجا سیر وحشی رسد در ملک

Нишоед парид аз срӣ бар фалак

نشاید پرید از ثری بر فلک

Нахусти одамии сиратӣ пеша кун

نخست آدمی سیرتی پیشه کن

Пас он гуҳи малики хуӣ андеша кун

پس آن گه ملک خویی اندیشه کن

Ту бар караи тавсанӣ бар камар

تو بر کرهٔ توسنی بر کمر

Нигар то напечад зи ҳукми ту сар

نگر تا نپیچد ز حکم تو سر

Кигар полҳнг аз кафат дар гусехт

که گر پالهنگ از کفت در گسیخت

Тани хештани кишту хӯни ту рехт

تن خویشتن کشت و خون تو ریخت

Ба андозаи хури зод агар мардумӣ

به اندازه خور زاد اگر مردمی

Чунин пари шикам , одамӣ ё хамӣ ?

چنین پر شکم، آدمی یا خمی؟

Даруни ҷой қӯтасту зикру нафас

درون جای قوت است و ذکر و نفس

Ту пиндорӣ аз баҳр нонасту бас

تو پنداری از بهر نان است و بس

Куҷо зикр гунҷад дар анбони оз ?

کجا ذکر گنجد در انبان آز؟

Ба сахтӣ нафас мекунад пои дароз

به سختی نفس می‌کند پا دراز

Надоранд тани парварони огаҳӣ

ندارند تن پروران آگهی

Ки пар меъда бошад зи ҳикмати тиҳӣ

که پر معده باشد ز حکمت تهی

Ду чашму шикам пар нагардад ба ҳеҷ

دو چشم و شکم پر نگردد به هیچ

Тиҳии беҳтари ин рӯдаи печи печ

تهی بهتر این رودهٔ پیچ پیچ

Чу дӯзах ки сайраш кунанд аз вқид

چو دوزخ که سیرش کنند از وقید

Дигар бонг дорад ки ҳилли ман мазид ?

دگر بانگ دارد که هل من مزید؟

Ҳамеи мирдти исо аз лоғарӣ

همی میردت عیسی از لاغری

Ту дар банди онӣ ки хари парварӣ

تو در بند آنی که خر پروری

Ба дайн , эй фурӯмоя , дунёи мхр

به دین، ای فرومایه، دنیا مخر

Ту харро ба Инҷили исои мхр

تو خر را به انجیل عیسی مخر

Магар менабинӣ ки дадроу дом

مگر می‌نبینی که دد را و دام

Нияндохт ҷузи ҳирс хӯрдан ба дом ?

نینداخت جز حرص خوردن به دام؟

Палангӣ ки гардан кашад бар вуҳуш

پلنگی که گردن کشد بر وحوش

Ба дом уфтад аз баҳр хӯрдан чу мӯш

به دام افتد از بهر خوردن چو موش

Чу мӯши он ки нону панираши хурӣ

چو موش آن که نان و پنیرش خوری

Ба домаш дар уфтӣу тираши хурӣ

به دامش در افتی و تیرش خوری