Ба номи худованди ҷони офарин

به نام خداوندِ جان‌آفرین

Ҳакими сухан дар забони офарин

حکیمِ سخن‌ در زبان‌آفرین

Худованд бахшанда дастгир

خداوند بخشندهٔ دستگیر

Карими хтобхши пӯзиш пазир

کریم خطابخش پوزش‌پذیر

Азизӣ ки ҳар каз дараш сар битофт

عزیزی که هر کز درش سر بتافت

Ба ҳар дар ки шуд ҳеҷ иззат наёфт

به هر در که شد هیچ عزّت نیافت

Сари подшоҳони гардани фароз

سر پادشاهان گردن‌فراز

Ба даргоҳ ӯ бар замини ниёз

به درگاه او بر زمینِ نیاز

На гардани кашонро бигирад ба Фўр

نه گردن‌کشان را بگیرد به فور

На ъзроўронро баранд ба ҷавр

نه عذرآوران را براند به جور

Вагар хашм гирад зи кирдори зишт

وگر خشم گیرد ز کردارِ زشت

Чу бозомадӣ моҷарои дрнўшт

چو بازآمدی ماجرا درنوشت

Агар бо падар ҷанг ҷӯяд касе

اگر با پدر جنگ جوید کسی

Падар бегумон хашм гирад басӣ

پدر بی‌گمان خشم گیرد بسی

Вагар хеш розӣ набошад зи хеш

وگر خویش راضی نباشد ز خویش

Чу бегонагонаш баранд зи пеш

چو بیگانگانش براند ز پیش

Вагар банда чобук набошад ба кор

وگر بنده چابک نباشد به کار

Азизаш надорад худовандгор

عزیزش ندارد خداوندگار

Вагар бар рафиқон набошӣ шафиқ

وگر بر رفیقان نباشی شفیق

Ба фарсанг бигурезад аз ту рафиқ

به فرسنگ بگریزد از تو رفیق

Вагар тарк хизмат кунад лашкарӣ

وگر ترکِ خدمت کند لشکری

Шавад шоҳи лшкркш аз ваии барӣ

شود شاهِ لشکرکُش از وی بری

Валикини худованди болоу паст

ولیکن خداوندِ بالا و پست

Ба исён , дар ризқ бар кас набаст

به عصیان، درِ رزق بر کس نبست

Ду кунаши яке қатра аз баҳри илм

دو کونش یکی قطره از بحرِ علم

Гунаҳ бинаду пардаи пӯшад ба ҳалам

گنه بیند و پرده پوشد به حلم

Адими замин , суфра ом ӯст

ادیمِ زمین، سفرهٔ عام اوست

Бар ин хон яғмо чаҳ душман чаҳ дӯст

بر این خوان یغما چه دشمن چه دوست

Агар бар ҷФопишаҳ бишитофтӣ

اگر بر جفاپیشه بشتافتی

Ки аз дасти қаҳраш амон ёфтӣ ?

که از دست قهرش امان یافتی؟

Барии зотш аз тӯҳмати зиду ҷинс

بری ذاتش از تهمتِ ضد و جنس

Ғанӣ , маликаш аз тоъати ҷину инс

غنی، ملکش از طاعتِ جن و انس

Парастори амраши ҳамаи чизу кас

پرستارِ امرش همه چیز و کس

Банӣ одаму мурғу мӯру магас

بنی‌آدم و مرغ و مور و مگس

Чунон паҳн хон карам густард

چنان پهن خوان کرم گسترد

Ки симурғ дар қоф қисмат хӯрд

که سیمرغ در قاف قسمت خورد

Латифи карами густари корсоз

لطیف کرم‌گستر کارساز

Ки дороӣ халқасту донои роз

که دارای خَلق است و دانای راز

Мар ӯро расад кибриё ва манӣ

مر او را رسد کبریا و منی

Ки маликаш қадимасту зотши ғанӣ

که ملکش قدیم است و ذاتش غنی

Якеро ба сар бар наад тоҷи бахт

یکی را به سر بر نهد تاج بخت

Якеро ба хоки андари оради зи тахт

یکی را به خاک اندر آرد ز تخت

Кулоҳи саодати яке бар сараш

کلاهِ سعادت یکی بر سرش

Гилӣми шақовати яке дар буриш

گلیمِ شقاوت یکی در برش

Гулистон кунад оташӣ бар халил

گلستان کند آتشی بر خلیل

Гуруҳе ба оташи баради зи оби нил

گروهی به آتش بَرَد ز آب نیل

Гар онаст , маншур эҳсон ӯст

گر آن است، منشورِ احسان اوست

Вар инаст , тўқиъ фармон ӯст

ور این است، توقیعِ فرمان اوست

Пас парда бинад амалҳои бад

پسِ پرده بیند عمل‌های بد

Ҳам ӯ пардаи пӯшад ба олой худ

هم او پرده پوشد به آلای خَوْد

Ба таҳдид агар баркашад теғи ҳукм

به تهدید اگر برکشد تیغِ حکم

Бимонанд Каррӯбӣони саму бкм

بمانند کروبیان صُمّ و بکم

Вагар дрдҳди як салои карам

وگر دردهد یک صلای کرم

Ъзозил гуяд насибӣ барам

عزازیل گوید نصیبی برم

Ба даргоҳи лутфу бузургяш бар

به درگاهِ لطف و بزرگیش بر

Бузургони ниҳодаи бузургии зи сар

بزرگان نهاده بزرگی ز سر

Фурӯмондагонро ба раҳмати қариб

فروماندگان را به رحمت قریب

Тазаррӯъи кунонро ба даъвати мҷиб

تضرع‌کنان را به دعوت مجیب

Бар аҳвол нобӯда , илмаши басир

بر احوالِ نابوده، علمش بصیر

Ба асрори ногуфта , лутфаши хабир

به اسرارِ ناگفته، لطفش خبیر

Ба қудрат , нигаҳдори болоу шеб

به قدرت، نگهدارِ بالا و شیب

Худованди девони рӯзи ҳсиб

خداوندِ دیوانِ روزِ حسیب

На мустағнӣ аз тоъаташи пушти кас

نه مستغنی از طاعتش پشت کس

На бар ҳарф ӯ ҷои ангушти кас

نه بر حرف او جای انگشت کس

Қадӣмии накукори некии писанд

قدیمی نکوکارِ نیکی‌ پسند

Ба калаки қазо дар раҳми нақши банд

به کلک قضا در رحم نقش‌بند

зи машриқ ба мағриби мау офтоб

ز مشرق به مغرب مه و آفتاب

Равон кард ва биниҳод гетӣ бар об

روان کرد و بنهاد گیتی بر آب

Замин аз таб ларза омад сутӯҳ

زمین از تبِ لرزه آمد ستوه

ФрўкўФт бар доманаши мехи кӯҳ

فروکوفت بر دامنش میخِ کوه

Диҳад нутфаро сӯратӣ чун парӣ

دهد نطفه را صورتی چون پری

Ки карда сет бар оби сӯратгарӣ ?

که کرده‌ست بر آب صورتگری؟

Наад лаълу пирӯза дар сулби санг

نهد لعل و پیروزه در صلبِ سنگ

Гули лаъл дар шохи пирӯзаи ранг

گل لعل در شاخ پیروزه‌ رنگ

зи абри афканди қатрае сӯй ӣам

ز ابر افکند قطره‌ای سویِ یَم

зи сулби афканди нутфае дар шикам

ز صلب افکند نطفه‌ای در شکم

Аз он қатраи лўлўӣ лоло кунад

از آن قطره لولوی لالا کند

Вази ин , сӯратӣ срўболо кунад

وز این، صورتی سروبالا کند

Бар ӯ илми як зарра пӯшида нест

بر او علم یک ذره پوشیده نیست

Ки пайдоу пинҳон ба наздаш яке сет

که پیدا و پنهان به نزدش یکی‌ست

Мҳёкни рӯзии мору мӯр

مهیاکنِ روزیِ مار و مور

Агар чанд бедаст впоӣанду зӯр

اگر چند بی‌دست‌وپای‌اند و زور

Ба амраши вуҷӯд аз адами нақши баст

به امرش وجود از عدم نقش بست

Ки донад ҷуз ӯ кардан аз нест , ҳаст ?

که داند جز او کردن از نیست، هست؟

Дигар раҳ ба ктми адам дар барад

دگر ره به کتمِ عدم در برد

Вази онҷо ба саҳрои маҳшари барад

وز آنجا به صحرای محشر برد

Ҷаҳони муттафиқ бар алҳитш

جهان مُتَّفِق بر الهیتش

Фурӯмонда аз канаи моҳияташ

فرومانده از کُنهِ ماهیتش

Башари мовароӣ ҷалолаш наёфт

بشر ماورای جلالش نیافت

Басари миннатҳои ҷамолаш наёфт

بصر منتهای جمالش نیافت

На бар авҷи зотши пурди мурғи ваҳм

نه بر اوجِ ذاتش پرد مرغِ وهم

На дар зайл васфаш расад дасти фаҳм

نه در ذیلِ وصفش رسد دستِ فهم

Дар ин вартаи киштӣ фурӯ шуд ҳазор

در این ورطه کشتی فرو شد هزار

Ки пайдо нашуд таҳтае бар канор

که پیدا نشد تخته‌ای بر کنار

Чаҳ шаб ҳо нишастам дар ин сайр , гум

چه شب‌ها نشستم در این سِیر، گم

Ки даҳшат гирифт остинам ки Қум

که دِهشَت گرفت آستینم که قُم

Муҳӣтаст илми малик бар басит

محیط است علم مَلِک بر بسیط

Қиёси ту бар вай нагардад муҳӣт

قیاس تو بر وی نگردد محیط

На идрок дар кана зотш расед

نه ادراک در کُنهِ ذاتش رسید

На фикрат ба ғӯр сафоташ расед

نه فکرت به غورِ صفاتش رسید

Тавон дар балоғат ба сҳбон расед

توان در بلاغت به سَحبان رسید

На дар кана бе чун субҳон расед

نه در کُنهِ بی‌چون سُبحان رسید

Ки хосон дар ин раҳи фарс ронда анд

که خاصان در این ره فَرَس رانده‌اند

Ба лооҳсиٖ аз так фурӯмонда анд

به لااحصیٖ از تک فرومانده‌اند

На ҳар ҷои мураккаби тавон тохтан

نه هر جای مرکب توان تاختن

Ки ҷоҳо сипар бояд андохтан

که جاها سپر باید انداختن

Вагар соликии муҳаррами рози гашт

وگر سالکی مَحرمِ راز گشت

Бабанданд бар вай дар бозгашт

ببندند بر وی در بازگشت

Касеро дар ин базм соғар диҳанд

کسی را در این بزم ساغر دهند

Ки доруии беҳӯшиаш дрдҳнд

که داروی بیهوشی‌اش دَردهند

Яке бозро дидаи брдўхтаҳи сет

یکی باز را دیده بردوخته‌ست

Яке дидаҳо бозу пари сӯхтаи сет

یکی دیده‌ها باز و پر سوخته‌ست

Касе раҳи сӯии ганҷи қоруни набард

کسی ره سوی گنج قارون نَبُرد

Вагар барад , раҳи бози беруни набард

وگر بُرد، ره باز بیرون نبرد

Бамурдам дар ин мавҷи дарёии хӯн

بمردم در این موج دریای خون

Каз ӯ кас набарда сети киштии бурун

کز او کس نبرده‌ست کشتی برون

Агар толибӣ кин замин тай кунӣ

اگر طالبی کاین زمین طی کنی

Нахусти асб бозомадан пай кунӣ

نخست اسبِ بازآمدن پی کنی

Таъаммул дар ойӣна дил кунӣ

تأمل در آیینهٔ دل کنی

Сафойӣ ба тадриҷ ҳосил кунӣ

صفایی به‌تدریج حاصل کنی

Магари бӯе аз ишқ мастат кунад

مگر بویی از عشق مستت کند

Талабкори аҳд аластат кунад

طلبکارِ عهدِ الستت کند

Ба пои талаб раҳ бидон ҷои барӣ

به پای طلب ره بدان جا بری

Вази онҷо ба боли муҳаббати парӣ

وز آنجا به بالِ محبت پری

Бадаради яқини пардаҳои хаёл

بِدَرَّد یقین پرده‌های خیال

Намонад саропардаи إлои ҷалол

نماند سراپرده إلّا جلال

Дигар мураккаби ақлро пўиаҳ нест

دگر مرکبِ عقل را پویه نیست

Анонаш бигирад таҳайюр ки бист

عنانش بگیرد تَحَیَّر که بیست

Дар ин баҳри ҷузи мард роъӣ нарафт

در این بحر جز مردِ راعی نرفت

Гум он шуд ки дунбол доъӣ нарафт

گم آن شد که دنبال داعی نرفت

Касоне каз ин роҳ баргашта анд

کسانی کز این راه برگشته‌اند

Бирафтанд бисёр ва саргашта анд

برفتند بسیار و سرگشته‌اند

Хилофи паямбар касе раҳ гузид

خلاف پیمبر کسی ره گزید

Ки ҳаргиз ба манзил нахоҳад расед

که هرگز به منزل نخواهد رسید

Мапиндор саъдӣ ки роҳи сафо

مپندار سعدی که راه صفا

Тавон рафт ҷуз бар паии Мустафо

توان رفت جز بر پی مصطفی