Маликро чун басӣҷ оварад аз он дайр
ملک را چون بسیج آورد از آن دیر
Ҳавои суҳбати хуршед дар сайр
هوای صحبت خورشید در سیر
Ба ёрон гуфт : « киштӣҳо бисозед
به یاران گفت: «کشتیها بسازید
Ба киштии бодбон ҳо барфарозед »
به کشتی بادبانها برفرازید»
Сад ва ҳаштод киштӣ рост карданд
صد و هشتاد کشتی راست کردند
Дар ӯ чизе ки мебоист карданд
در او چیزی که میبایست کردند
Ба киштиҳо дарун млоҳ ме хонд
به کشتیها درون ملاح میخواند
Ки бисмии аллоҳи муҷриҳо ва ме ронад
که بسم الله مجریها و میراند
Малик дар киште бинишаст танҳо
ملک در کشتیی بنشست تنها
Чу хуршеди фалак дар бурҷи ҷавзо
چو خورشید فلک در برج جوزا
Чиҳил рӯзи андари он дарёи бронднд
چهل روز اندر آن دریا براندند
Шабӣ дар мавҷ гирдобӣ бимонаданд
شبی در موج گردابی بماندند
з рӯй оби ногуҳ бод бархест
ز روی آب ناگه باد برخاست
з ҳар сӯи наъра ва фарёд бархест
ز هر سو نعره و فریاد برخاست
Шабу киштӣу боду баҳру гирдоб
شب و کشتی و باد و بحر و گرداب
Ҳаводисро муҳайё гашта асбоб
حوادث را مهیا گشته اسباب
Ба икдм баҳр шуд бо шоҳи душман
به یکدم بحر شد با شاه دشمن
зи сар то пой дар пӯшеди ҷавшан
ز سر تا پای در پوشید جوشن
Пар аз чин кард рухи каф бар лаб оварад
پر از چین کرد رخ کف بر لب آورد
Биҷӯшеду з ҳар сӯи ҳамла Эй кард
بجوشید و ز هر سو حملهای کرد
Ба киштӣ дар , маликро мавҷ май барад
به کشتی در، ملک را موج میبرد
Гуҳӣ дар қаъру гуҳ дар авҷ май барад
گهی در قعر و گه در اوج میبرد
Гуҳӣ дар пушти моҳии сохтӣ гоҳ
گهی در پشت ماهی ساختی گاه
зи моҳӣ сар задӣ бар афсари моҳ
ز ماهی سر زدی بر افسر ماه
Фалаки санг ҳаводис дошт дар даст
فلک سنگ حوادث داشت در دست
Бузади киштии ҷамро хирад бишикаст
بزد کشتی جم را خرد بشکست
Дар омад обу шаҳро дар баровард
در آمد آب و شه را در برآورد
зи чубини хонааш чун гул баровард
ز چوبین خانهاش چون گل برآورد
Ҳамеи гашти андарони гирдоби ҳайрон
همی گشت اندران گرداب حیران
Чу мо дар мавҷи ин дарёии гардон
چو ما در موج این دریای گردان
Ҳар онкаси кӯ дар ин дарё нишинад
هر آنکس کو در این دریا نشیند
Тариқии ҷуз фурӯрафтан набинад
طریقی جز فرورفتن نبیند
Дар он дарё ба буии ошноӣ
در آن دریا به بوی آشنایی
Малик мезад ба ҳар сӯи дасту пое
ملک میزد به هر سو دست و پایی
зи тахту бахт чун бардошти умед
ز تخت و بخت چون برداشت امید
зи киштии таҳтаеро дошт ҷамшед
ز کشتی تختهای را داشت جمشید
Чу баргардед бахти он тахт бишикаст
چو برگردید بخت آن تخت بشکست
Ба ҷои тахти шаҳ бар таҳта бинишаст
به جای تخت شه بر تخته بنشست
Қазои осмонӣ таҳта ме ронад
قضای آسمانی تخته میراند
Фалаки нақши қазои зи он таҳта ме хонд
فلک نقش قضا ز آن تخته میخواند
Нигор хешро дар об май ҷуст
نگار خویش را در آب میجست
Ба оби дидаи нақши таҳта май шаст
به آب دیده نقش تخته میشست
Се рӯзи он таҳта бар дарёи равон буд
سه روز آن تخته بر دریا روان بود
Малики млоҳу бодаши бодбон буд
ملک ملاح و بادش بادبان بود
Ҳаме гуфт эй худованди ҷаҳондор
همی گفت ای خداوند جهاندار
Марои зини сони дарин ғам зор магузор
مرا زین سان درین غمزار مگذار
зи малику дӯстонам давр кардӣ
ز ملک و دوستانم دور کردی
Кунун дорам азин ғам рӯй зардӣ
کنون دارم ازین غم روی زردی
Худоёи зини бало як сӯем андоз
خدایا زین بلا یک سویم انداز
Дилами зини ҷумлаи ғамҳо бозпрдоз
دلم زین جمله غمها بازپرداز
Халосами даҳ азин дарёии хунхор
خلاصم ده ازین دریای خونخوار
Маро рӯзӣ бикун дидори он ёр
مرا روزی بکن دیدار آن یار
Дар ин гирдоби ғами мгдози ҷонам
در این گرداب غم مگداز جانم
Ба лутфи хеш ё раби даҳ амонам
به لطف خویش یا رب ده امانم
Дарин гуфтор буд он шоҳи гирён
درین گفتار بود آن شاه گریان
Ҳаме рафтӣ ба рӯй оби нолон
همی رفتی به روی آب نالان
Чаҳоруми рӯз чун он чашмаи зар
چهارم روز چون آن چشمه زر
Биҷӯшед аз лаби дарёии ахзар
بجوشید از لب دریای اخضر
Маликро ногуҳ омад бешае пеш
ملک را ناگه آمد بیشهای پیش
Ки буд он беша аз ҳар бешае беш
که بود آن بیشه از هر بیشهای بیش
зи анбӯҳии дарахтон бау нор
ز انبوهی درختان به و نار
намедоданд дар худ бодро бор
نمیدادند در خود باد را بار
Шудаи мқбўз чун Фарҳоди мискин
شده مقبوض چون فرهاد مسکین
Ғубор олуду зарду сусту ширин
غبار آلود و زرد و سست و شیرین
з гирд олуд себ шукр олуд
ز گرد آلود سیب شکر آلود
Хушу ширинтар аз ҳалвоӣ бе дӯд
خوش و شیرینتر از حلوای بیدود
Даҳони фундуқу бодому писта
دهانِ فندق و بادام و پسته
Ба шукри ханда лаб багушӯда баста
به شکر خنده لب بگشوده بسته
Анораш карда даъвӣ бо лаби ёр
انارش کرده دعوی با لب یار
Ҳаме зад себи лоф аз ғабғаби ёр
همی زد سیب لاف از غبغب یار
Малики зини ғуссаи хӯн нор ме хӯрд
ملک زین غصه خون نار میخورد
Ба дандони себи танро пора ме кард
به دندان سیب تن را پاره میکرد
Анораш карда бо ҳам лаъл ва дар ҷуфт
انارش کرده با هم لعل و در جفت
Ба кор хеш механдид ва мегуфт :
به کار خویش میخندید و میگفت:
« чаро чизем бояд ҷамъ кардан
«چرا چیزیم باید جمع کردن
Ки хоҳад дайгарии он чиз хӯрдан »
که خواهد دیگری آن چیز خَوردن»
Малики ҳайрон ба гирди беша май гашт
ملک حیران به گرد بیشه میگشت
Ба кори хеш бар андеша май гашт
به کار خویش بر اندیشه میگشت
Ки : « ман зини варта чун ёбам раҳоӣ
که: «من زین ورطه چون یابم رهایی
Магар фазлӣ кунад лутфи худоӣ ! »
مگر فضلی کند لطف خدایی!»
Чу ҳиндӯии шаби торӣ дар омад
چو هندوی شب تاری در آمد
Хаёли зулфи ёраш дар сар омад
خیال زلف یارش در سر آمد
зи савдои сари зулфин дилдор
ز سودای سر زلفین دلدار
Шаби торик май печид чун мор
شب تاریک میپیچید چون مار
Гуҳӣ бо об мезад санг дар бар
گهی با آب میزد سنگ در بر
Гуҳӣ бо сарв мезад даст дар сар
گهی با سرو میزد دست در سر
Ғарибу хаста ва танҳоу ошиқ
غریب و خسته و تنها و عاشق
Балои ҳамроҳу давлати нои мувофиқ
بلا همراه و دولت نا موافق
Шаби торику барқи наъраи абр
شب تاریک و برق نعره ابر
Хурӯши мавҷу раъду гиряи абр
خروش موج و رعد و گریه ابر
Ҳама бо шеру бабраш буд маҷлис
همه با شیر و ببرش بود مجلس
Надимаши баҳр буду ваҳши мӯнис
ندیمش بحر بود و وحش مونس
Басӣ дар ҳасрат дилдор бигирист
بسی در حسرت دلدار بگریست
Чу абр аз шавқи он гулзор бигирист
چو ابر از شوق آن گلزار بگریست
Ба зорӣ ҳар замон мегуфт : « дардо
به زاری هر زمان میگفت: «دردا
Ки дардамро давое нест пайдо
که دردم را دوایی نیست پیدا
Азин тарсам ки дар ҳасрати бимирам
ازین ترسم که در حسرت بمیرم
Муроди дили з дилбар брнагирам ! »
مراد دل ز دلبر برنگیرم!»
Дигар мегуфт : « тадбирам чаҳ бошад
دگر میگفت: «تدبیرم چه باشد
Дарин савдо агар меРом чаҳ бошад !
درین سودا اگر میرم چه باشد!
На ранҷи роҳи ишқаш барда бошам
نه رنج راه عشقش برده باشم
На охир дар раҳ ӯ мурда бошам
نه آخر در ره او مرده باشم
Басии брхўиштн чун мори печид
بسی برخویشتن چون مار پیچید
Раҳи берун шудан ҷое наме дид
ره بیرون شدن جایی نمیدید
Ҳаме нолид ва дар ашк май сифт
همی نالید و دُرّ اشک میسفت
Ба зории ин ғазал бо хеш мегуфт :
به زاری این غزل با خویش میگفت: