Чист дунёу халқу астзҳор
چیست دنیا و خلق و استظهار
Хокдонии пар аз сагу мурдор
خاکدانی پر از سگ و مردار
Баҳри як хомаши ин ҳамаи фарёд
بهر یک خامش این همه فریاد
Баҳри як хоки тӯдаи ин ҳамаи бод
بهر یک خاک توده این همه باد
Ҳаст меҳри замона бо кӣна
هست مهر زمانه با کینه
Сайр дорад миёни лўзинаҳ
سیر دارد میان لوزینه
Аз паии гандумии дарин олам
از پی گندمی درین عالم
Чанд бошӣ бараҳна чун одам
چند باشی برهنه چون آدم
Баҳри гандуми ту рӯҳи ранҷаи мадор
بهر گندم تو روح رنجه مدار
Кодм аз баҳр гандумӣ шуд хор
کادم از بهر گندمی شد خوار
Дар ҷаҳон бингар аз паии розаш
در جهان بنگر از پی رازش
Чаҳ кунӣ рангу буии ғаммозаш
چه کنی رنگ و بوی غمازش
Ин ҷаҳон зон ҷаҳон намӯдораст
این جهان زان جهان نمودارست
Лекини он зинда инат мурдораст
لیکن آن زنده اینت مردارست
Чун яке баҳри дониши он ба шараф
چون یکی بحر دانش آن به شرف
Охираши дарҷ дару аввали каф
آخرش دُرج درّ و اوّل کف
Хонае дони шикастаи зеру зибр
خانهای دان شکسته زیر و زبر
Нақши девори пари дарахту сипар
نقش دیوار پر درخت و سپر
На дарахтяши миваи оранда
نه درختیش میوه آرنده
На сипари марги бози доранда
نه سپر مرگ باز دارنده
Рози дил ҳар ду бар ту бинмуда
راز دل هر دو بر تو بنموده
Ту ба ғифлати заҳри ду ншнўдаҳ
تو به غفلت زهر دو نشنوده
Мондаи андари ғурур ӯ шабу рӯз
مانده اندر غرور او شب و روز
Ҳамчуи одинаи кӯдакон аз гўз
همچو آدینه کودکان از گَوز
Сифати умру маргу давлат ва зист
صفت عُمر و مرگ و دولت و زیست
Зери даври замона доне чист
زیر دورِ زمانه دانی چیست
Шоҳиди аблаҳу рақиб бааш
شاهد ابله و رقیب بهش
Май ширину мизбони турш
می شیرین و میزبان ترش
Мизбон беҳифоз ва бе озарм
میزبان بیحفاظ و بیآزرم
Хӯрдании ҷумлаи сарду обаши гарм
خوردنی جمله سرد و آبش گرم
Пас марез арат чарб бояд дег
پس مریز ارت چرب باید دیگ
Об дар дегу равғани андари рег
آب در دیگ و روغن اندر ریگ
Рози ин кулба нафас ғаммозаст
راز این کلبه نفس غمّازست
Ақли кули боз хона розаст
عقل کل باز خانهٔ رازست
Наченӣ баргаш ар чаҳ бо баргаст
نچنی برگش ار چه با برگست
Пас давиданаши ҳасрат ва маргаст
پس دویدنش حسرت و مرگست
Ба дар ақли гирд то барраӣ
به درِ عقل گرد تا برهی
Аз балоҳоу зиштӣу тбҳӣ
از بلاها و زشتی و تبهی
Мардро ақл ба буд дастур
مرد را عقل به بود دستور
Варна монад чу аблаҳони мағрур
ورنه ماند چو ابلهان مغرور