Шунидам ман ки Маҳмӯди ҷўонбхт

شنیدم من که محمود جوانبخت

Ки будаш дар ҷаҳони ҳам тоҷ ва ҳам тахт

که بودش در جهان هم تاج و هم تخت

На ғазнӣнаши ҳамеи зери нигин буд

نه غزنینش همی زیر نگین بود

Ки султони ҳама рӯй замин буд

که سلطان همه روی زمین بود

Ғуломӣ дошт аз хосону номаш

غلامی داشت از خاصان و نامش

Аёзу ҷумлаи хосони ғуломаш

ایاز و جمله خاصان غلامش

Ғуломӣ бар ҷавонии длрбоӣӣ

غلامی بر جوانی دلربائی

Ҳаваси бегонае ишқи ошноӣӣ

هوس بیگانه ای عشق آشنائی

На танҳо буд султони банда ӯ

نه تنها بود سلطان بنده او

Басои султони бхоки афканда ӯ

بسا سلطان بخاک افکنده او

Дили султони бъшқши гашти моил

دل سلطان بعشقش گشت مایل

Диласт ин ва науфтад кор бо дил

دلست این و نیفتد کار با دل

Баҳри коряш будӣ сад баҳона

بهر کاریش بودی صد بهانه

Набӯдӣ то Аёзаш дар миёна

نبودی تا ایازش در میانه

Сухани ҷузви сафи он сарчашмаи нӯш

سخن جزو صف آن سرچشمه نوش

Нагуфтӣ ва накардӣ аз касе гӯш

نگفتی و نکردی از کسی گوش

Гуҳӣ аз оризаш гуфтӣ гуҳ аз рух

گهی از عارضش گفتی گه از رخ

Зиҳӣ чун ахтари тобандаи фаррух

زهی چون اختر تابنده فرخ

Гуҳӣ аз лаъл ва он лаъли қадаҳи нӯш

گهی از لعل و آن لعل قدح نوش

Гуҳӣ аз гӯш ва он дар биногваш

گهی از گوش و آن در بناگوش

Гуҳӣ аз турра чун мшги нобаш

گهی از طره چون مشگ نابش

Гуҳӣ аз чашму чашми нимхўобш

گهی از چشم و چشم نیمخوابش

Ғараз дар шаҳр шуд он роз гуфта

غرض در شهر شد آن راز گفته

Илм зад оташ дар дили наҳуфта

علم زد آتش در دل نهفته

Ҳама хосон шуданд огоҳи вози ршг

همه خاصان شدند آگاه واز رشگ

Фурӯ мерехтанд аз дидаҳо ашг

فرو می ریختند از دیده ها اشگ

Азин ғайрати гиребон чок карданд

ازین غیرت گریبان چاک کردند

Вазин ҳасрати нишеман хок карданд

وزین حسرت نشیمن خاک کردند

Ки мо ҳам банда даргоҳ шоҳем

که ما هم بنده درگاه شاهیم

Ҳамаи дерина дўлтхўоаҳ шоҳем

همه دیرینه دولتخواه شاهیم

Чаҳ шуд охир ки шаҳ бо мо ҷафо кард

چه شد آخر که شه با ما جفا کرد

Ҳуқуқи хизмати дерин раҳо кард

حقوق خدمت دیرین رها کرد

Бмо то чанд султон инчунин аст

بما تا چند سلطان اینچنین است

Ки гуҳ бо мо бахшаму гуҳ бкин аст

که گه با ما بخشم و گه بکین است

Ҳамон беҳтар ки аз мо ҳӯшёрӣ

همان بهتر که از ما هوشیاری

Ки гирад шоҳ аз ҳарфаши шуморӣ

که گیرد شاه از حرفش شماری

зи кори ишқи он моҳи ду ҳафта

ز کار عشق آن ماه دو هفته

зи султони бози пурсади рафтаи рафта

ز سلطان باز پرسد رفته رفته

зи хосонаши яке дилдода аз даст

ز خاصانش یکی دلداده از دست

Паии тақдими ин хизмати камари баст

پی تقدیم این خدمت کمر بست

Нахустин кард султонро дъоӣӣ

نخستین کرد سلطان را دعائی

Дуоӣ бо тазаллуми ошноӣӣ

دعای با تظلم آشنائی

Броҳти бахти ёру чархи ёвар

براهت بخت یار و چرخ یاور

Бадастати гоҳи теғу гоҳи соғар

بدستت گاه تیغ و گاه ساغر

зи ҷаври даҳри ҷонат дар амони бод

ز جور دهر جانت در امان باد

Дилати бозирдстони меҳрбони бод

دلت بازیردستان مهربان باد

Бойени гуфтор чун шарро дуо кард

باین گفتار چون شر را دعا کرد

Замин бӯседу арз муддао кард

زمین بوسید و عرض مدعا کرد

Ки шоҳо дар ҷаҳонат ҳаст номӣ

که شاها در جهانت هست نامی

Чаҳ май хоҳии ту аз ишқи ғуломӣ

چه می خواهی تو از عشق غلامی

Ғуломиро куҷои он қадару миқдор

غلامی را کجا آن قدر و مقدار

Ки бошад чун ту шоҳиро сазовор

که باشد چون تو شاهی را سزاوار

Басо май бинмт аз хеши ғофил

بسا می بینمت از خویش غافل

Наме сӯзад чаро бар давлатати дил

نمی سوزد چرا بر دولتت دل

Хирадмандӣ задӣ дӯшинаи фолӣ

خردمندی زدی دوشینه فالی

Ҳамоно ахтарат дорад ваболӣ

همانا اخترت دارد وبالی

Биҷузи ҳарфи Аёзат бар забон нест

بجز حرف ایازت بر زبان نیست

Сухан аз ончӣ бояд дар миён нест

سخن از آنچه باید در میان نیست

Дариғо бахти шаҳро хоби бардаи сет

دریغا بخت شه را خواب برده ست

Ки пиндории ҷаҳонро оби бардаи сет

که پنداری جهان را آب برده ست

Дариғо бахти султони хуфта то чанд

دریغا بخت سلطان خفته تا چند

Азин ғами хотираши ошуфта то чанд

ازین غم خاطرش آشفته تا چند

Азуи султон чу ин пайғом бишунид

ازو سلطان چو این پیغام بشنید

Чу ин пайғомро ҳар шом бишунид

چو این پیغام را هر شام بشنید

Басӣ гардид гирён ва ҳаме гуфт

بسی گردید گریان و همی گفت

Миёни гиряи хандон ва ҳаме гуфт

میان گریه خندان و همی گفت

Дариғо кори моро бо дил афтод

دریغا کار ما را با دل افتاد

Бадал афтод кор ва мушкил афтод

بدل افتاد کار و مشکل افتاد

Дили Маҳмӯд дар даст Аёзаст

دل محمود در دست ایازست

Ки кори дили ҳамаи аҷз ва ниёзаст

که کار دل همه عجز و نیازست

Мабодо аз дилами пурсӣ ки чунаст

مبادا از دلم پرسی که چونست

Ки чун ковуш кунӣ дарёӣ хӯнаст

که چون کاوش کنی دریای خونست

намедонам диламро ин чаҳ ҳоласт

نمی دانم دلم را این چه حالست

Ки ғамнокаст ва дар айн висоласт

که غمناکست و در عین وصالست

Дилами дардои баҳоли мушкилами сӯхт

دلم دردا بحال مشکلم سوخت

Ки оташ нест пайдоу дилами сӯхт

که آتش نیست پیدا و دلم سوخت

Бигӯ то кӣ харобами дорӣ эй дил

بگو تا کی خرابم داری ای دل

Қарини изтиробами дорӣ эй дил

قرین اضطرابم داری ای دل

Шубонами тирау хоби маро на

شبانم تیره و خواب مرا نه

Лбонми ташнаи вобии маро на

لبانم تشنه وآبی مرا نه

Бхўн гашта дилами раҳмӣ ки вақтаст

بخون گشته دلم رحمی که وقتست

Бакори мушкилами раҳмӣ , ки вақтаст

بکار مشکلم رحمی، که وقتست

Вале бо он санами ишқам ҳавас нест

ولی با آن صنم عشقم هوس نیست

Ки медонам ҳавасро оқибат чист

که می دانم هوس را عاقبت چیست

Бғир аз ишқ покам нест манзур

بغیر از عشق پاکم نیست منظور

Ки чашм ман мабод аз рӯй ӯ давр

که چشم من مباد از روی او دور

з хок ӯст пиндории гули ман

ز خاک اوست پنداری گل من

Мабодои холӣ аз ёдаши дили ман

مبادا خالی از یادش دل من

Маро зинҳор нишморӣ ҳўснок

مرا زنهار نشماری هوسناک

Ки дасти мост чун домон ӯ пок

که دست ماست چون دامان او پاک

Буд аммо чу меҳраши пртўоФкн

بود اما چو مهرش پرتوافکن

Бғмозон шавад ин рози равшан

بغمازان شود این راز روشن

Ки на аз бодҳснш шудам маст

که نه از بادحسنش شدم مست

Дилам рафт аз хиромиданаш аз даст

دلم رفت از خرامیدنش از دست

Шуморо нест дар гавҳари фурӯғӣ

شما را نیست در گوهر فروغی

Ки пиндоред мегӯям дурӯғӣ

که پندارید می گویم دروغی

Чу шаҳро ҷони азин андӯҳи бгдохт

چو شه را جان ازین اندوه بگداخت

Бъзми дашти рӯзӣ хайма афрохт

بعزم دشت روزی خیمه افراخت

Шикори афкани паии сирӣу гаштӣ

شکار افکن پی سیری و گشتی

Ҳамеи рафтанд аз даштии бдштӣ

همی رفتند از دشتی بدشتی

Ҳама чун доман саҳро гирифтанд

همه چون دامن صحرا گرفتند

Бмстии нашъа аз саҳбо гирифтанд

بمستی نشئه از صهبا گرفتند

з наздикон шуд гуфтои ҷавонӣ

ز نزدیکان شد گفتا جوانی

Ки меояд ба чашмами корвонӣ

که می آید به چشمم کاروانی

Бигуфто шаҳи ғуломонро ки пўинд

بگفتا شه غلامان را که پویند

зи ҳоли корвонии бози ҷӯянд

ز حال کاروانی باز جویند

Казин омад шудан , мақсӯдашон чист

کزین آمد شدن، مقصودشان چیست

Азин манзил баридан судашон чист

ازین منزل بریدن سودشان چیست

Пас аз рафтан чу як як бозгаштанд

پس از رفتن چو یک یک بازگشتند

Бхосон дигар дмсози гаштанд

بخاصان دگر دمساز گشتند

Бшаҳ гуфтанд эшон корвонанд

بشه گفتند ایشان کاروانند

Ки дар андешаи суди взённд

که در اندیشه سود وزیانند

Бмо аз ончӣ бояд боз гуфтанд

بما از آنچه باید باز گفتند

Напиндорем розиро наҳуфтанд

نپنداریم رازی را نهفتند

Гирифтем ончӣ мебоист дар гӯш

گرفتیم آنچه می بایست در گوش

Дариғо гашт аз хотири фаромӯш

دریغا گشت از خاطر فراموش

Пас онгаҳ гуфт султони к-эии зарифон

پس آنگه گفت سلطان کای ظریفان

Ки бо шоҳед деринаи ҳарифон

که با شاهید دیرینه حریفان

Ҳамаи теғи забон бар ман кашидед

همه تیغ زبان بر من کشیدید

Чгўим зончаҳ гуфтед ва шунидед

چگویم زانچه گفتید و شنیدید

Хабар гиред Аёз ӣнҷост ё на

خبر گیرید ایاز اینجاست یا نه

Шикори афкан сӯй саҳрост ё на

شکار افکن سوی صحراست یا نه

БгФтндш ки ӣнҷо ҳозираст ӯ

بگفتندش که اینجا حاضرست او

Пай хидматгузорӣ нозираст ӯ

پی خدمتگزاری ناظرست او

Бигуфто пас Аёзи нуктаи дон ро

بگفتا پس ایاز نکته دان را

Аёзи нуктаи дони хуши баён ро

ایاز نکته دان خوش بیان را

Ки рӯ то корвон ва ҳолашон пресс

که رو تا کاروان و حالشان پرس

Зкору бор никўФолшон пресс

زکار و بار نیکوفالشان پرس

Бигӯ аз ончӣ бояд гуфт ва гӯ кард

بگو از آنچه باید گفت و گو کرد

Биҷӯ аз ончӣ бояд ҷустуҷӯ кард

بجو از آنچه باید جستجو کرد

Аёзи кордони бас шодмон шуд

ایاز کاردان بس شادمان شد

Замин бӯседу сӯй корвон шуд

زمین بوسید و سوی کاروان شد

Чу шуд онҷо бо киромаш фузуданд

چو شد آنجا با کرامش فزودند

Ба мейри корвонаш раҳ намуданд

به میر کاروانش ره نمودند

Бишорат дод миркорўон ро

بشارت داد میرکاروان را

Навозиш кард дигари раҳравон ро

نوازش کرد دیگر رهروان را

Хабар пурсед аз оғозу анҷом

خبر پرسید از آغاز و انجام

Нахустин онкӣ аз Мисред ё шом

نخستین آنکه از مصرید یا شام

Чаҳ май пўӣид ва бо ки кор доред

چه می پوئید و با که کار دارید

Чаҳ май ҷўӣид ва чаҳ дарбор доред

چه می جوئید و چه دربار دارید

Чу аз ин сарзамин бандед маҳмил

چو از این سرزمین بندید محمل

Кадомин шаҳрро созед манзил

کدامین شهر را سازید منزل

БгФтндш ки мо аз шаҳр чинем

بگفتندش که ما از شهر چینیم

Зшҳри чин ва аз он сарзаминем

زشهر چین و از آن سرزمینیم

Матоъи мо матоъӣ нест лоиқ

متاع ما متاعی نیست لایق

Ки бошад табъи шоҳонро мувофиқ

که باشد طبع شاهان را موافق

Змсру шоми моро огаҳӣ нест

زمصر و شام ما را آگهی نیست

Матоъи мо биҷузи даст тиҳӣ нест

متاع ما بجز دست تهی نیست

Азин ҷунбиш агар гирем ором

ازین جنبش اگر گیریم آرام

Биҷузи эзад ки медонад саранҷом

بجز ایزد که می داند سرانجام

Чу аз ин сарзамини риҳлати нмоӣим

چو از این سرزمین رحلت نمائیم

Худо донад куҷои маҳмили гшоӣим

خدا داند کجا محمل گشائیم

Ғараз аз ончӣ бояд боз пурсед

غرض از آنچه باید باز پرسید

Хабари зоғоз ва аз анҷом пурсед

خبر زآغاز و از انجام پرسید

Чу шуд корвону шоди баргашт

چو شد کاروان و شاد برگشت

Харобии рафта буд ободи баргашт

خرابی رفته بود آباد برگشت

Бигуфтӣ ончӣ бошад гуфтанӣ буд

بگفتی آنچه باشد گفتنی بود

БсФтӣ ҳар гуҳари кӯ сифтанӣ буд

بسفتی هر گهر کو سفتنی بود

Пас онгаҳ шаҳ дар оварадаш дар оғӯш

پس آنگه شه در آوردش در آغوش

Ҳазораш бӯса додӣ бар лаби нӯш

هزارش بوسه دادی بر لب نوش

Бигуфт ӯро ки бадхоҳати хаҷали бод

بگفت او را که بدخواهت خجل باد

Тугар хӯни марои резии бҳли бод

تو گر خون مرا ریزی بحل باد

Аёз , он хусравии каши ман ғуломам

ایاز، آن خسروی کش من غلامم

Ба ишқ ӯ барояд коши номам

به عشق او برآید کاش نامم

Казин пас чун змн дастон нигоранд

کزین پس چون زمن دستان نگارند

Яке аз ъшқбозонм шуморанд

یکی از عشقبازانم شمارند