Ба майдон тозу сар дар оташами даҳ боди ҷавлон ро

به میدان تاز و سر در آتشم ده باد جولان را

Пар аз дӯди сапанди ҷон ман кун даври майдон ро

پر از دود سپند جان من کن دور میدان را

Бизан бар ҷонами он тири нигоҳи сайди ғофили каш

بزن بر جانم آن تیر نگاه صید غافل کش

Ки дар шасти тағофул буд ва рангин дошт пайкон ро

که در شست تغافل بود و رنگین داشت پیکان را

Камони ноз агар инасту зӯри бозуии ғамза

کمان ناز اگر اینست و زور بازوی غمزه

Чаҳ ҷои дил ки равзан мекунад дар синаи санадон ро

چه جای دل که روزن می‌کند در سینه سندان را

Чаҳ сарҳо каз бадан бегона созад ханҷари шухӣ

چه سرها کز بدن بیگانه سازد خنجر شوخی

Чаҳ уфтад ошноӣ бо миёнати тарафи домон ро

چه افتد آشنایی با میانت طرف دامان را

Дурустӣ дар кадомин кӯй дил монад наме донам

درستی در کدامین کوی دل ماند نمی‌دانم

Ки он мижгони каҷ май озмоиди захми чавгон ро

که آن مژگان کج می‌آزماید زخم چوگان را

Сари сади ҷон хӯн олуд бар нӯк синон гардад

سر سد جان خون‌آلود بر نوک سنان گردد

Кунад чашми ту чун таълими лаъиби найзаи мижгон ро

کند چشم تو چون تعلیم لعب نیزه مژگان را

зи борони баҳори ҳасани обӣ бар гулистони зан

ز باران بهار حسن آبی بر گلستان زن

Ки андари меҳри ҷони пар гул кунад девори бустон ро

که اندر مهر جان پر گل کند دیوار بستان را

з рӯй хеш агар нақшигузорӣ бар дрмшрқ

ز روی خویش اگر نقشی گذاری بر درمشرق

зи хиҷлат кас набинад баъди азин хуршеди тобон ро

ز خجلت کس نبیند بعد ازین خورشید تابان را

Шароби лаълии ранги рахт дар соғари аввал

شراب لعلی رنگ رخت در ساغر اول

Кабоби хоми сӯз рӯй оташ мекунад ҷон ро

کباب خام‌سوز روی آتش می‌کند جان را

Магари нор халиласт он рухи рахшони таъолии аллоҳ

مگر نار خلیل است آن رخ رخشان تعالی‌الله

Ки дар бораст андар ҳар шарораши сади гулистон ро

که در بار است اندر هر شرارش سد گلستان را

Чаҳ истилоӣ ҳасанаст ин бимирами пеши бедодаш

چه استیلای حسن است این بمیرم پیش بیدادش

Ки аз лаб бозгарданд ба дили фарёду афғон ро

که از لب بازگرداند به دل فریاد و افغان را

Табассум хўнбҳо меоварад гӯи ғамзаи ханҷари зан

تبسم خونبها می‌آورد گو غمزه خنجر زن

Ки ҳамраҳ карда май оради нигоҳи дарди дармон ро

که همره کرده می‌آرد نگاه درد درمان را

Чаҳ хӯбии илоҳи илоҳ дар хури онӣ ки то бошӣ

چه خوبی اله اله در خور آنی که تا باشی

Рӯй андари Аннани бахти фармони бахши даврон ро

روی اندر عنان بخت فرمان بخش دوران را

Шаҳи волои гуҳари баҳри карами шҳзодаҳи аъзам

شه والا گهر بحر کرم شهزادهٔ اعظم

Ки мислаши гавҳарӣ пайдо нашуд дарёии имкон ро

که مثلش گوهری پیدا نشد دریای امکان را

Баланди иқболи фаррухи фари халили аллоҳи дарёи дил

بلند اقبال فرخ فر خلیل الله دریا دل

Ки дар тоҷ иқболаст зотши мирмирон ро

که در تاج اقبال است ذاتش میرمیران را

Падари гӯи каҷи бунаи тоҷи мурассаъ кин дар шоҳӣ

پدر گو کج بنه تاج مرصع کاین در شاهی

Чу бар тоҷӣ нишинад бар фурӯзад чори арқон ро

چو بر تاجی نشیند بر فروزد چار ارکان را

зи сулби баҳри ин дар кўчў зад як ҷунбиши муваҷҷаҳ

ز صلب بحر این در کوچو زد یک جنبش موجه

Тавон додан ба ҳар як қатрааш сади ғӯтаи Аммон ро

توان دادن به هر یک قطره‌اش سد غوطه عمان را

Ғиоси аддӣни Муҳамади онкии ҷӯади боди даст ӯ

غیاث الدین محمد آنکه جود باد دست او

Ба зиллати хонаи мӯрӣ наад тахти сулаймон ро

به ذلت خانه موری نهد تخت سلیمان را

Намаки солим бурун ояд зи обу мум аз оташ

نمک سالم برون آید ز آب و موم از آتش

Чу кор уфтад ба ҳифзи комил ӯ касру нуқсон ро

چو کار افتد به حفظ کامل او کسر و نقصان را

Ба дасти олам афтодааст аз ӯ сарриштаи корӣ

به دست عالم افتاده است از او سررشته کاری

Ки шабҳо пос дорад гурги дӯку пашми чӯпон ро

که شبها پاس دارد گرگ دوک و پشم چوپان را

Накардӣ бе иҷозати сайли сар дар хонаи мӯрӣ

نکردی بی‌اجازت سیل سر در خانه موری

Хавоси адл ӯ ҳамроҳ агар май буд борон ро

خواص عدل او همراه اگر می‌بود باران را

Биҷузи наргис ки боди субҳ азу шабнами фурӯи резад

بجز نرگس که باد صبح از و شبنم فرو ریزد

Надидаи кас ба аҳди хуррам ӯ чашми гирён ро

ندیده کس به عهد خرم او چشم گریان را

Ба аҳди забти ҳифзаши ҳомилони табъи инсонӣ

به عهد ضبط حفظش حاملان طبع انسانی

Ба мхзўни змоири посбони созанди нисён ро

به مخزون ضمایر پاسبان سازند نسیان را

Агар шабаҳи дрр борӣ набӯдӣ даргаи бориш

اگر شبه درر باری نبودی درگه بارش

Сари андари дидаи хуршед будӣ чӯби дарбон ро

سر اندر دیدهٔ خورشید بودی چوب دربان را

Агар май буд ҳифз ӯ ҳисори исмати одам

اگر می‌بود حفظ او حصار عصمت آدم

Набӯдӣ рахна омад шудани васвоси шайтон ро

نبودی رخنهٔ آمد شدن وسواس شیطان را

Магари каши озро сар пар кунад аз пунбаи марҳам

مگر کش آز را سر پر کند از پنبهٔ مرهم

Чу гавҳар бор созад баҳри табъаши абри эҳсон ро

چو گوهر بار سازد بحر طبعش ابر احسان را

Аҷаби баҳрӣ ки чун дар ҷунбиши оради боди иҷлолаш

عجب بحری که چون در جنبش آرد باد اجلالش

Кунад халхоли соқи арши мавҷи шавкату шан ро

کند خلخال ساق عرش موج شوکت و شان را

Чунин баҳрӣ бибояд то садафи рахшон дарӣ зояд

چنین بحری بباید تا صدف رخشان دری زاید

Ки об ӯ сиёҳӣ шавед аз рухсори кайвон ро

که آب او سیاهی شوید از رخسار کیوان را

На рахшон дар , Суҳайлӣ дар сипеҳри ҷони фурӯзанда

نه رخشان در ، سهیلی در سپهر جان فروزنده

Ки ранг ва рӯй он оташ занад лаъли Бадахшон ро

که رنگ و روی آن آتش زند لعل بدخشان را

Савори арсаи давлат ки дар ҷавлони иқболаш

سوار عرصهٔ دولت که در جولان اقبالش

Набошад роҳи ҷуз дар чашми ахтари пои икрон ро

نباشد راه جز در چشم اختر پای یکران را

Ҷаноби олии ҷўдши баланди афтода то ҳаддӣ

جناب عالی جودش بلند افتاده تا حدی

Ки онҷои кас ба саққое надорад абри Нитсаон ро

که آنجا کس به سقایی ندارد ابر نیسان را

Ба ҷои дона дар ҳар риштаи сад гавҳар кашад хӯша

به جای دانه در هر رشته سد گوهر کشد خوشه

зи оби ҷӯад агар як ршҳаҳ бахшад кишти деҳқон ро

ز آب جود اگر یک رشحه بخشد کشت دهقان را

Агар инаст ҷазби ҳиммати умеди бахш ӯ

اگر اینست جذب همت امید بخش او

Ба зӯри дасти ҷӯад аз кӯҳ берун мекашад кон ро

به زور دست جود از کوه بیرون می‌کشد کان را

Баровардӣ зи тӯфони дӯд бо як шуълаи қаҳраш

برآوردی ز توفان دود با یک شعلهٔ قهرش

Танурии кӯ ба аҳд Нӯҳ шуд фаввораи тӯфон ро

تنوری کو به عهد نوح شد فواره توفان را

Аду дорад зи хавфи он ҳисоми марги хосият

عدو دارد ز خوف آن حسام مرگ خاصیت

Ҳамон тблрзаҳ ки андар барф бошад шахси урён ро

همان تبلرزه که اندر برف باشد شخص عریان را

Зиҳӣ ҷое расидаи пояи қадари ту каз иззат

زهی جایی رسیدهٔ پایه قدر تو کز عزت

Буд кӯҳли алҷўоҳри хоки пояти айни аъён ро

بود کحل الجواهر خاک پایت عین اعیان را

Ба як так дарнавардад тавсани азми ту саҳройӣ

به یک تک درنوردد توسن عزم تو صحرایی

Ки дар гоми нахусташ раҳ шавад кам ҳаду поён ро

که در گام نخستش ره شود کم حد و پایان را

Агар азмати зи пои мӯри банд аҷз бардорад

اگر عزمت ز پای مور بند عجز بردارد

Ба гомӣ тай кунадгар қатъ хоҳад сади биёбон ро

به گامی طی کند گر قطع خواهد سد بیابان را

Чу аз ҳабси раҳми берун наад пои Тифли бадхоҳат

چو از حبس رحم بیرون نهد پا طفل بدخواهت

Набинад ҳеҷ ҷо беш аз замину сақфи зиндон ро

نبیند هیچ جا بیش از زمین و سقف زندان را

Паии захми озмоиии синаи хасми туро ҷӯяд

پی زخم آزمایی سینه خصم تو را جوید

Наад чун марг бар нӯки синони фитнаи савҳон ро

نهد چون مرگ بر نوک سنان فتنه سوهان را

Барои дори ибрати нахли умр душманат ҷӯяд

برای دار عبرت نخل عمر دشمنت جوید

Аҷал чун озмоиди арраҳои тези дандон ро

اجل چون آزماید اره‌های تیز دندان را

Кунад коҳи сабк дар вазн бо кӯҳи гарони даъвӣ

کند کاه سبک در وزن با کوه گران دعوی

Агар аз адлу инсоф ту бошад каффаи мизон ро

اگر از عدل و انصاف تو باشد کفه میزان را

зи бими онкии ҷавдати қуфлаш аз ганҷина накушояд

ز بیم آنکه جودت قفلش از گنجینه نگشاید

Калиди ганҷи андар зер дандонаст събон ро

کلید گنج اندر زیر دندانست ثعبان را

Чунон пешаши кашии каши бишиканади сади ҷои пешонӣ

چنان پیشش کشی کش بشکند سد جای پیشانی

Кунӣ чун бар миёни кӯҳи муҳками дасти фармон ро

کنی چون بر میان کوه محکم دست فرمان را

Схндони доўрои ваҳшӣ ки Хизри табъи ҷонбхшш

سخندان داورا وحشی که خضر طبع جانبخشش

зи рашк хома дорад дар сиёҳии оби ҳайвон ро

ز رشک خامه دارد در سیاهی آب حیوان را

Фиканда киштяш дар қулзуми файзи санои ту

فکنده کشتیش در قلزم فیض ثنای تو

Ки созад муваҷҷаҳ ӯ кони гавҳари ҷайбу домон ро

که سازد موجهٔ او کان گوهر جیب و دامان را

Чаҳ гавҳарҳо ки гардунро агар дарҷии азин будӣ

چه گوهرها که گردون را اگر درجی ازین بودی

Мурассаъи сохтӣ тоҷи зари хуршеди тобон ро

مرصع ساختی تاج زر خورشید تابان را

Сазад дар мавқифи эсор ӯ дарҳои пари қимат

سزد در موقف ایثار او درهای پر قیمت

Агар лутфи ту дар зар гирад ин табъи дроФшон ро

اگر لطف تو در زر گیرد این طبع درافشان را

Ало то ошиқу маъшӯқ дар ҳар гуфтан ва дидан

الا تا عاشق و معشوق در هر گفتن و دیدن

Кунад хотирнишони хеши сади лутфи намоён ро

کند خاطرنشان خویش سد لطف نمایان را

Сипеҳрати ошиқии бодо кигар чашмат бар ӯ уфтад

سپهرت عاشقی بادا که گر چشمت بر او افتد

Нависад дар ҳисоби хештани сади лутфи пинҳон ро

نویسد در حساب خویشتن سد لطف پنهان را