Агар кўрдиси подшоҳу сандбоди ҳаким дар олам ҳаёт омадандӣ , хоки даргоҳи худованди ҷаҳон , соҳиби қирони замон , қлҷи тмғоҷи хонро оби ҳаёти худ сохтндӣу қиблаи ҳоҷоту каъбаи муродоти хеш , ҳазрати ҳумоюну фанои маймун ӯ донстндӣу иқтидоу ақтФо ба осори ҳамида ӯ кардандӣу эътирофи оўрдндӣ ки ҳеҷ кас аз мулӯки мозӣа дар қуруни солФаҳ ба фазлу ҳаламу адлу илми худованди олам , Алпи қтлғ , ҷалоли алднёу аддӣн , бурҳони Халифаи аллоҳи Амиралмӯъминин - аъзи аллоҳи ансора - набӯдааст ки ба таъйиди бахту давлату тамҳиди қавоиди иқболу нусрат дар як лаҳзаи мамлакатро аз аъдои давлати софӣ ва мстхлс гардониду иқлӣми оламро аз мърту машаққати муфсидону мутаъаддӣони холӣ ва беғубор кард . Лоҷарами хиттаи замин аз адл ӯ хулди барин шудаасту насими хасоили адлпарвару шамеми шамоили фазли густар ӯ ҷамоду мӯотро чун дами масеҳо дар ҳаракат ва ҳаёт овараду забони замон бо ӯ гуфт :
اگر کوردیس پادشاه و سندباد حکیم در عالم حیات آمدندی، خاک درگاه خداوند جهان، صاحب قران زمان، قلج طمغاج خان را آب حیات خود ساختندی و قبله حاجات و کعبه مرادات خویش، حضرت همایون و فنای میمون او دانستندی و اقتدا و اقتفا به آثار حمیده او کردندی و اعتراف آوردندی که هیچ کس از ملوک ماضیه در قرون سالفه به فضل و حلم و عدل و علم خداوند عالم، آلپ قتلغ، جلال الدنیا و الدین، برهان خلیفه الله امیرالمومنین- اعز الله انصاره- نبوده است که به تایید بخت و دولت و تمهید قواعد اقبال و نصرت در یک لحظه مملکت را از اعدای دولت صافی و مستخلص گردانید و اقلیم عالم را از معرت و مشقت مفسدان و متعدیان خالی و بی غبار کرد. لاجرم خطه زمین از عدل او خلد برین شده است و نسیم خصایل عدل پرور و شمیم شمایل فضل گستر او جماد و موات را چون دم مسیحا در حرکت و حیات آورد و زبان زمان با او گفت:
Атлъти шамси алъдли фӣҳо бъдмо
اطلعت شمس العدل فیها بعدما
АтФии Сироҷи алъдли зулми влотҳо
اطفی سراج العدل ظلم ولاتها
Амрати оёти алҳдии фӣҳо вқд
امرت آیات الهدی فیها وقد
Коди алдҷии имҳўои сенаи оётҳо
کاد الدجی یمحوا سنا آیاتها
Ҳаии санаи Маҳмӯдаи аҳиитҳо
هی سنه محموده احییتها
Фии кули аҳли аларзи баъди мамотҳо
فی کل اهل الارض بعد مماتها
Ва агар дарин аср , поади шоҳони гузашта аз перояи мамот дар рбзи доираи ҳаёти дроиндӣ ва ба аъодти ҳаёти сонияу руҷӯъи нафаси нотиқа ба либоси перостаи умри млбўс ва мтрдӣ шавандӣ , тақаббул ба ахлоқи Марзияу одати ҳамида ӯ воҷиби шмрндӣ ва бо ӯ гўиндӣ :
و اگر درین عصر، پاد شاهان گذشته از پیرایه ممات در ربض دایره حیات درآیندی و به اعادت حیات ثانیه و رجوع نفس ناطقه به لباس پیراسته عمر ملبوس و متردی شوندی، تقبل به اخلاق مرضیه و عادت حمیده او واجب شمرندی و با او گویندی:
Ва лақади табъати алии алълии ФтклФўо
و لقد طبعت علی العلی فتکلفوا
Фӣа ва мо алмтбўъи колмтклФ
فیه و ما المطبوع کالمتکلف
Ва бақиятаи фии ъзи идўми ҷалола
و بقیت فی عز یدوم جلاله
Абадан алии Қумами алкўокби мушарраф
ابدا علی قمم الکواکب مشرف
Ва дар айёми ҳумоюни ин подшоҳи маймуни олами одили додгустари дайнпарвар ки офтоби адл ӯ чун чашмаи хуршед , шуъоъи роФт бар басити замину бисоти замон густардаасту оламу оламёнро ба ҷиноҳи ъотФт дар зилли анояту риоят ҷой дода , аҷаб набӯд ки ахттоФи хтоФ аз збоби заъифу таъаррузи пашшаи ҳақир кӯтоҳ гардад .
و در ایام همایون این پادشاه میمون عالم عادل دادگستر دین پرور که آفتاب عدل او چون چشمه خورشید، شعاع رافت بر بسیط زمین و بساط زمان گسترده است و عالم و عالمیان را به جناح عاطفت در ظل عنایت و رعایت جای داده، عجب نبود که اختطاف خطاف از ذباب ضعیف و تعرض پشه حقیر کوتاه گردد.
Гар аноят кунад , нигаҳдорд
گر عنایت کند، نگهدارد
Тани пашшаи зи хтФаҳи хтоФ
تن پشه ز خطفه خطاف
Вар ҳимоят кунад , бигардонад
ور حمایت کند، بگرداند
Туфи хуршед аз тани хшоФ
تف خورشید از تن خشاف
Ҳамчунин минқори бошаҳ аз таъаррузи ъсФўру зарари заҳр аз неши занбӯр мунқатиъ монаду чеҳраи коҳрбо ки дар фироқи рухсораи коҳи зард мондааст , сурх шаваду тазоду тноФӣ аз мизоҷи табоиъ арбаъа бархезад ва давр набӯд ки ақраб , синон бияфканаду хори пушт , тир биндозаду мори гурза аз луоб нӯш диҳаду моҳӣ , ҷавшану кашф , бар гстўон берун кунад .
همچنین منقار باشه از تعرض عصفور و ضرر زهر از نیش زنبور منقطع ماند و چهره کاهربا که در فراق رخساره کاه زرد مانده است، سرخ شود و تضاد و تنافی از مزاج طبایع اربعه برخیزد و دور نبود که عقرب، سنان بیفکند و خار پشت، تیر بیندازد و مار گَرزه از لعاب نوش دهد و ماهی، جوشن و کشف، بر گستوان بیرون کند.
Акнӯн ки дар диёри ту эй подшоҳи даҳр
اکنون که در دیار تو ای پادشاه دهر
Алзлми қади тўорӣу алъдли қади кашф
الظلم قد تواری و العدل قد کشف
Ақраб синон бияфканаду хорпушти тир
عقرب سنان بیفکند و خارپشت تیر
Моҳии зираи напушад ва бар гстўони кашф
ماهی زره نپوشد و بر گستوان کشف
Ва агар ин хизмат дар маърази тақсиру тшўир ҷилва кардаст ва бар сиблати таъҷил таҳрир ёфта , дар боргоҳи аъло - аълоаи аллоҳ - шарафи млоҳзтӣ ва истимоъӣ ёбад ва ба ташрифи мтолътӣ мушарраф гардад , бандаро бидон аътзодӣу астзҳорӣ ҳосил гардад ва дар маноқиби ин хонадони бузургу мосри ин давлати олия хидматӣ созаду баннои броФрозд ки дасти ҳдсони айёму куруру мурӯри аъўоми онро халқ ва куҳна нигараданду сарсари ъўосФу мноҳси аҷроми алавӣу тӯфони борони нўоиби адвори фалакии қавоиди онро аз ҷой нигараданду абадулдаҳри мухиллад ва боқӣ монад ва дар сҳоиФу авроқу алснаҳу афвоҳи мутадовил ва мтнқл бошад .
و اگر این خدمت در معرض تقصیر و تشویر جلوه کردست و بر سبیل تعجیل تحریر یافته، در بارگاه اعلی- اعلاه الله- شرف ملاحظتی و استماعی یابد و به تشریف مطالعتی مشرف گردد، بنده را بدان اعتضادی و استظهاری حاصل گردد و در مناقب این خاندان بزرگ و ماثر این دولت عالیه خدمتی سازد و بنایی برافرازد که دست حدثان ایام و کرور و مرور اعوام آن را خلق و کهنه نگرداند و صرصر عواصف و مناحس اجرام علوی و طوفان باران نوایب ادوار فلکی قواعد آن را از جای نگرداند و ابدالدهر مخلد و باقی ماند و در صحایف و اوراق و السنه و افواه متداول و متنقل باشد.
ТФнии алкўокби фии алсмоء ва анҳо
تفنی الکواکب فی السماء و انها
Лкўокби тбқии илои алдҳр
لکواکب تبقی الی الدهر
Агар рӯзи ман бар надорад шитоб
اگر روز من بر ندارد شتاب
Вари ахтари сар андар наёрад ба хоб
ور اختر سر اندر نیارد به خواب
Ба гетии намоями яке меҳри чеҳр
به گیتی نمایم یکی مهر چهر
Каз андоза ӯ кам ояд сипеҳр
کز اندازه او کم آید سپهر
Ва ин бас аҷиб набӯд ки назари ҳиммати ин подшоҳи олии насаби мутаъолии ҳасб ки то ба аФридўн , малику хусраву соҳиб қирон бӯдаанд , агар соя бар зарраи хоки афканд , он зарра бар хуршед нур густард ва бар офтоби сояи афканд ва ин бандаи давлати Қоҳира - лои золати олияи албнён , росихаи алоркон - солҳост то дар таманноӣ он бӯдааст ки ба фанои он ҳазрат ба хизмат всилтӣ ҷӯяд ки бидон хизмат аз муқӣмони ҷаноби он ҳазрат шавад .
و این بس عجیب نبود که نظر همت این پادشاه عالی نسب متعالی حسب که تا به افریدون، ملک و خسرو و صاحب قران بوده اند، اگر سایه بر ذره خاک افکند، آن ذره بر خورشید نور گسترد و بر آفتاب سایه افکند و این بنده دولت قاهره- لا زالت عالیه البنیان، راسخه الارکان- سالهاست تا در تمنای آن بوده است که به فنای آن حضرت به خدمت وسیلتی جوید که بدان خدمت از مقیمان جناب آن حضرت شود.
Хсрўои бандаро чу даҳ соласт
خسروا بنده را چو ده سالست
Кӣ ҳамеи орзӯӣ он бошад
کی همی آرزوی آن باشد
Каз надимони маҷлис ар нашавад
کز ندیمان مجلس ار نشود
Аз муқӣмон остон бошад
از مقیمان آستان باشد
Бихараши пеш аз онкӣ бишносӣ
بخرش پیش از آنکه بشناسی
Вонгҳти ройгон гарон бошад
وانگهت رایگان گران باشد
Чаҳ шавадгар турои дарин як байъ
چه شود گر ترا درین یک بیع
Даст бӯсиданӣ зиён бошад
دست بوسیدنی زیان باشد
Чун ин таманнои тисири пазираду арӯси ин мурод аз ҳиҷоби таазур чеҳра бигушоед , бандаро бидон сабаби шарафӣ ҳосил шавад ки то домани қиёмат бар рӯй рӯзгор боқӣ монад . Эзади таъолии кисвати мафохири шоҳаншоҳӣ ӯро ҳамвора ба тарози адл , мтрзи дороаду сродқи ҷалолу ҳишмат ӯро ки соя хуршед гардунаст , дар улувва дарҷату смўи ртбт бо авҷи кайвон баробар куноду чашмаи синону сабзаи зори теғ ӯро ки ҳофизи малику миллату носрдин ва давлатаст , ҳамеша мартаъу мшръ , арвоҳи аъодӣу ашбоҳи маъодии давлат ӯ гирданд . « анаи ғафури шакур » .
چون این تمنا تیسیر پذیرد و عروس این مراد از حجاب تعذر چهره بگشاید، بنده را بدان سبب شرفی حاصل شود که تا دامن قیامت بر روی روزگار باقی ماند. ایزد تعالی کسوت مفاخر شاهنشاهی او را همواره به طراز عدل، مطرز داراد و سرادق جلال و حشمت او را که سایه خورشید گردونست، در علو درجت و سمو رتبت با اوج کیوان برابر کناد و چشمه سنان و سبزه زار تیغ او را که حافظ ملک و ملت و ناصردین و دولتست، همیشه مرتع و مشرع، ارواح اعادی و اشباح معادی دولت او گرداند. «انه غفور شکور».