Аввал : ҳар ки гӯш ба қавли сухани чин ва намоам дорад ва бар он вусуқи намояд , ранҷҳо бинад ки дасти тдоўии хирад аз тадоруку тшФии он қосир монад . Дувум : ҳар ки ба лбоби албобу лабони баён парварда бошад ва дар канори модари хираду Фтнт тарбият ёфта бошад , ба ҳеҷ вақт аз макри душман ғофил набошад ки душман монанди мор буд ки ҳаргиз дӯст нагардад . Сим : аз дӯстон ба андаки мбостт , муҷонибат нанамояду озор дар дил нагирад ки он сармояи нодонист .
اول: هر که گوش به قول سخن چین و نمام دارد و بر آن وثوق نماید، رنجها بیند که دست تداوی خرد از تدارک و تشفی آن قاصر ماند. دوم: هر که به لباب الباب و لبان بیان پرورده باشد و در کنار مادر خرد و فطنت تربیت یافته باشد، به هیچ وقت از مکر دشمن غافل نباشد که دشمن مانند مار بود که هرگز دوست نگردد. سیم: از دوستان به اندک مباسطت، مجانبت ننماید و آزار در دل نگیرد که آن سرمایه نادانیست.
Аз дӯст ба ҳар захмӣ аФгор набояд шуд
از دوست به هر زخمی افگار نباید شد
Вари ёд ба ҳар ҷӯрӣ безор набояд шуд
ور یاد به هر جوری بیزار نباید شد
Чаҳорум : чун дӯст , душман шавад , ӯро азизи дор то дарахти муҳаббату шаҷараи иттиҳоду эътиқод ки аз эҳтибоси шурби ашФоқу эъдоми инфоқи збўли пазируфта буд , таровату тозагии пазирад . Панҷум : машварат бо мард доно кун то аз ркокти рои эмини шӯйу аъмоли ту аз самт ростӣ науфтад . Шашум : аз душмани хонагӣ ҳазар намой ва доман кашида дор , чаҳ ҳар тирӣ ки аз шасти қасду камони ғдр ӯ равон гардад , бар мақтал ва мзбҳ ояд . Ҳафтум : агар хиради дорӣ , бар марди ноозмуда эътимод макун ки зиракон гуфтаанд : деви озмудаи беҳтар аз мардуми ноозмуда . Ҳаштум : сухани но андешӣда магӯӣ то дар ранҷ нодониста науфтӣ ва корҳоро фарҷоми нигар на анҷом . Инаст калимотӣ ки бар шарафоти ғрФоти қасри аФридўн набиштааст .
چهارم: چون دوست، دشمن شود، او را عزیز دار تا درخت محبت و شجره اتحاد و اعتقاد که از احتباس شرب اشفاق و اعدام انفاق ذبول پذیرفته بود، طراوت و تازگی پذیرد. پنجم: مشورت با مرد دانا کن تا از رکاکت رای ایمن شوی و اعمال تو از سمت راستی نیفتد. ششم: از دشمن خانگی حذر نمای و دامن کشیده دار، چه هر تیری که از شست قصد و کمان غدر او روان گردد، بر مقتل و مذبح آید. هفتم: اگر خرد داری، بر مرد ناآزموده اعتماد مکن که زیرکان گفته اند: دیو آزموده بهتر از مردم ناآزموده. هشتم: سخن نا اندیشیده مگوی تا در رنج نادانسته نیفتی و کارها را فرجام نگر نه انجام. این است کلماتی که بر شرفات غرفات قصر افریدون نبشته است.
Шоҳ пурсед : эй қурраи босираи сиёсат вае самараи шаҷараи саодат вае шукуфаи дарахти иқболу давлат , кист аз мардумон дар давлати шоистатар ? гуфт : он ки мақодӣри хавосу авоми давлату андозаи хидматкорону айбу ҳунари эшон бидонад . Гуфт : кадоми хислати писандидатар подшоҳро ? гуфт : тарки таъҷил дар имзоӣ азоем дар умӯри мубҳаму танфизи фармон берӯяту фикрату шомили доштани шмли ъотФту радои роФту адли ому эҳсони тамому иқтидо кардан ба қавли худои таъолӣ : « ани аллоҳи ёмри болъдлу алоҳсону аитоءи зии алқрбӣу инҳии ани алФҳшоءу алмнкру албғӣ » . Пурсед ки кадоми хислати мазмумтар ? гуфт : таъҷили намӯдан дар корҳоу мтобъти шҳу бухл варзидан ва азинҷо гуфтаанд :
شاه پرسید: ای قره باصره سیاست و ای ثمره شجره سعادت و ای شکوفه درخت اقبال و دولت، کیست از مردمان در دولت شایسته تر؟ گفت: آن که مقادیر خواص و عوام دولت و اندازه خدمتکاران و عیب و هنر ایشان بداند. گفت: کدام خصلت پسندیده تر پادشاه را؟ گفت: ترک تعجیل در امضای عزایم در امور مبهم و تنفیذ فرمان بی رویت و فکرت و شامل داشتن شمل عاطفت و ردای رافت و عدل عام و احسان تمام و اقتدا کردن به قول خدای تعالی: «ان الله یامر بالعدل و الاحسان و ایتاء ذی القربی و ینهی عن الفحشاء و المنکر و البغی». پرسید که کدام خصلت مذموم تر؟ گفت: تعجیل نمودن در کارها و متابعت شح و بخل ورزیدن و ازینجا گفته اند:
Лои тбхлни бмои маликату лои ткн
لا تبخلن بما ملکت و لا تکن
Мо соид алимкон ғайри ҷавод
ما ساعد الامکان غیر جواد
Фолҷўди иҷбри кули нақси фоҳиш
فالجود یجبر کل نقص فاحش
Ва албхли истркли фазли бод
و البخل یسترکل فضل باد
Пурсед ки марг бар ки душвортар ? гуфт : ҳркрои аъмоли нописандидатар . Подшоҳ чун баён ӯ дар тадоруки ин мушкилоту бурҳон ӯ дар мабоҳиси ин муъзалот бидид , писандид ва бо худ андешед ки умр агар чаҳ дарози бикашад , охир ба ниҳоят расаду зиндагонӣ ҳар чанд имтидоди пазирад , охири мадад ӯ мунқатиъ гардад .
پرسید که مرگ بر که دشوارتر؟ گفت: هرکرا اعمال ناپسندیده تر. پادشاه چون بیان او در تدارک این مشکلات و برهان او در مباحث این معضلات بدید، پسندید و با خود اندیشید که عمر اگر چه دراز بکشد، آخر به نهایت رسد و زندگانی هر چند امتداد پذیرد، آخر مدد او منقطع گردد.
Лақади Форқи анноси алоҷбаҳи қблно
لقد فارق الناس الاجبه قبلنا
Ва аъёи дўоءи аламути кули табиб
و اعیا دواء الموت کل طبیب
Рафтанди якон якон фарози омадагон
رفتند یکان یکان فراز آمدگان
Кас май надиҳади нишони бози омадагон
کس می ندهد نشان باز آمدگان
Шукру миннати он худоиро ки фарзанди маро ба ҳиллӣаи ҳикмат музайян гардонид ва ба перояи хираду дониш ороста кард ва ба дараҷау манзалати бузурги расонид ва акнӯн ҳангоми азлату авқот фароғатасту эърози намӯдан аз дунёу иқбол кардан ба охирату истеъдоди зоду тҳиўи иқомати маъод . Чаҳ бузургон гуфтаанд : « алднёи мазраъаи алохраҳ » .
شکر و منت آن خدای را که فرزند مرا به حلیه حکمت مزین گردانید و به پیرایه خرد و دانش آراسته کرد و به درجه و منزلت بزرگ رسانید و اکنون هنگام عزلت و اوقات فراغت است و اعراض نمودن از دنیا و اقبال کردن به آخرت و استعداد زاد و تهیو اقامت معاد. چه بزرگان گفته اند: «الدنیا مزرعه الاخره».
Ин ҷаҳони киштзор охират аст
این جهان کشتزار آخرت است
Ҳар чаҳ кории буриши ҳамон даравӣ
هر چه کاری برش همان دروی
Пас подшоҳӣ ба писар доду тахти шоҳӣ бар ӯ бгзошт ва аз дунё эъроз кард ва рӯй ба охират оварад .
پس پادشاهی به پسر داد و تخت شاهی بر او بگذاشت و از دنیا اعراض کرد و روی به آخرت آورد.