Аз наҳҷи албалоға : бо мардумони чунон омезиш кунед , ки агар мейред , бар шумо бгринд , ва агар зинда монед , бар шумо муштоқ буванд .

از نهج البلاغه: با مردمان چنان آمیزش کنید، که اگر میرید، بر شما بگریند، و اگر زنده مانید، بر شما مشتاق بوند.

Аз гуфтори бузургони он кас ки бо худоӣ савдо кунад , зиёни набарду даромадаш нуқсон напазирад . Шахсро бидонча назд худовандаст ҷуз бо чашмии шоҳиду нафасӣ муҷоҳид нарасад . Бузургвор , осонпазиру фурӯмоя дайрпазир бошад . Вой бар он кас ки байни иззати нафасу зиллати хоҳиши мардад буд .

از گفتار بزرگان آن کس که با خدای سودا کند، زیان نبرد و درآمدش نقصان نپذیرد. شخص را بدانچه نزد خداوند است جز با چشمی شاهد و نفسی مجاهد نرسد. بزرگوار، آسان پذیر و فرومایه دیرپذیر باشد. وای بر آن کس که بین عزت نفس و ذلت خواهش مردد بود.

Орзӯҳо дар пай амвол ояд . Адиб бо ғайри ҳамгин хеш маҷоласт накунад . Ҳаргоҳи мусӣбатӣ бар ту ворид шаваду туро аз он чора Эй набӯд , ҷазаъ макун ва агар чора Эй дорад . Изҳор аҷз манимо .

آرزوها در پی اموال آید. ادیب با غیر همگن خویش مجالست نکند. هرگاه مصیبتی بر تو وارد شود و ترا از آن چاره ای نبود، جزع مکن و اگر چاره ای دارد. اظهار عجز منما.

Доруҳои дунёи посухгӯӣ сумумаш несту насими днёўии боди сумумашро ткоФў накунад . Бадтарӣни масоиб онаст ки аз ҷоӣӣ ояд ки интизор намеравад .

داروهای دنیا پاسخگوی سمومش نیست و نسیم دنیاوی باد سمومش را تکافو نکند. بدترین مصائب آن است که از جائی آید که انتظار نمی رود.

Ҳузур бархон ҷуз бо бӯдани ихвон нек набӯд . Басо ки як ваъдаи ғизои монеъи ваъдаҳои дигар гардад . Мардии бензади зоҳидӣ аз зёдтии аёли хеш шиква кард . Зоҳид гуфт : бингар то кадомашонро рӯзии баръуҳда ӣ худованд нест . Онро ба хона ӣ ман фирист .

حضور برخوان جز با بودن اخوان نیک نبود. بسا که یک وعده غذا مانع وعده های دیگر گردد. مردی بنزد زاهدی از زیادتی عیال خویش شکوه کرد. زاهد گفت: بنگر تا کدامشان را روزی برعهده ی خداوند نیست. آن را به خانه ی من فرست.

Анўшрўонро пурседанд : бузургтарин мусӣбат чист ? гуфт : он ки кории нек туоне кард ва онро баҷо наёрӣ то фурсаташ аз даст равад .

انوشروان را پرسیدند: بزرگترین مصیبت چیست؟ گفت: آن که کاری نیک توانی کرد و آن را بجا نیاری تا فرصتش از دست رود.

Умри бен абдулазиз , ба рӯзгори хилофати сулаймони бен Абдулмалик , рӯзии ҳамроҳи ваии истода буд . Ногоҳ бонг раъдӣ бархест .

عمر بن عبدالعزیز، به روزگار خلافت سلیمان بن عبدالملک، روزی همراه وی ایستاده بود. ناگاه بانگ رعدی برخاست.

Сулаймон чунон битарсед ки сина ӣ хеш ба раҳли мураккаби хеш такя бидод , умр гуфт : ин ки бонг раҳмат ӯст , бонги азобаш чунаст ?

سلیمان چنان بترسید که سینه ی خویش به رحل مرکب خویش تکیه بداد، عمر گفت: این که بانگ رحمت اوست، بانگ عذابش چون است؟

Орифиро гуфтанд : ҳар гоҳи турои пурсанад ки оё аз худои бимнокӣ ? сокити мон . Зеро агар гўӣӣ на , куфр гуфта бошӣ ва агар гўӣии оре , дурӯғ гуфта бошӣ .

عارفی را گفتند: هر گاه ترا پرسند که آیا از خدا بیمناکی؟ ساکت مان. زیرا اگر گوئی نه، کفر گفته باشی و اگر گوئی آری، دروغ گفته باشی.

Абусулаймон доруоне гуфт : ман ҳар гоҳи луқма Эй бидиҳон дӯсти хеши нуҳум , мазаашро дар даҳони хеш эҳсос кунам .

ابوسلیمان داروانی گفت: من هر گاه لقمه ای بدهان دوست خویش نهم، مزه اش را در دهان خویش احساس کنم.

Аз хутба ӣ паёмбар ( с ) : эй мардумон , рӯзҳо дар ҳам печад ва умрҳо фанои пазираду ҷисмҳо дар хоки бФрсоид . Шубону рӯзон чунон қосидон равонаст ва ҳар баъӣдиро наздик кунад ва ҳар тозаеро халқ кунад . Бо ин ҳамаи бандагон аз шаҳватҳо бахуди бози нёинд ва ба никўӣиҳои пойдор негроанд .

از خطبه ی پیامبر(ص): ای مردمان، روزها در هم پیچد و عمرها فنا پذیرد و جسم ها در خاک بفرساید. شبان و روزان چونان قاصدان روان است و هر بعیدی را نزدیک کند و هر تازه ای را خلق کند. با این همه بندگان از شهوتها بخود باز نیایند و به نیکوئی های پایدار نگروند.

Иблис бар исо ( ъ ) ошкор шуд ва гуфт : ту набӯдӣ ки мигФтии ҷузи ончии худованд муқаддарат кардааст бар ту нарасад ? фармуд : балӣ .

ابلیس بر عیسی(ع) آشکار شد و گفت: تو نبودی که میگفتی جز آنچه خداوند مقدرت کرده است بر تو نرسد؟ فرمود: بلی.

Гуфт : пас хештанро аз қулла ӣ ин кӯҳ фурӯ андоз . Агар муқаддар бошад ки бсломти Монӣ , Бамоне . Фармуд : эй тард шуда ӣ раҳмати худовандро расад ки бандагонро озмоид на бандагонро ки худовандро озмоинд .

گفت: پس خویشتن را از قله ی این کوه فرو انداز. اگر مقدر باشد که بسلامت مانی، بمانی. فرمود: ای طرد شده ی رحمت خداوند را رسد که بندگان را آزماید نه بندگان را که خداوند را آزمایند.

Орифӣ бар гуруҳе бигузашт . Вайро гуфтанд : ӣнон зоҳидӣанд . Ориф гуфт : дунёи худ чаҳ арзад то касе ки аз он парҳезад дар хури сипос буд ?

عارفی بر گروهی بگذشت. وی را گفتند: اینان زاهدان اند. عارف گفت: دنیا خود چه ارزد تا کسی که از آن پرهیزد در خور سپاس بود؟

Ҳеҷ чизи пеш аз марг нест ки марг аз он бтар нест . Ва пас аз марг низ ҳеҷ нест ки бтар аз марг нест .

هیچ چیز پیش از مرگ نیست که مرگ از آن بتر نیست. و پس از مرگ نیز هیچ نیست که بتر از مرگ نیست.

Ҳакимиро гуфтанд : онро ки ба мардумон шаҳр гуфтӣ , напазируфтанд . Гуфт : пазириши суханамро илзомӣ нест . Ончӣ бидон мулзамам , дурустии сухан манаст .

حکیمی را گفتند: آن را که به مردمان شهر گفتی، نپذیرفتند. گفت: پذیرش سخنم را الزامی نیست. آنچه بدان ملزمم، درستی سخن من است.

Аъробӣиро гуфтанд : шодмонӣ чист ? гуфт : дар меҳани хеши рифоҳи доштан ва бо ёрони ҳамнишинӣ кардан .

اعرابئی را گفتند: شادمانی چیست؟ گفت: در میهن خویش رفاه داشتن و با یاران همنشینی کردن.

Аз сухани яке аз ҳакямон : нафаси хабис ҳаром донад ки пеш аз хурӯҷ аз дунё бидон кас ки ба вай некӣ кардааст , бадӣ накунад .

از سخن یکی از حکیمان: نفس خبیث حرام داند که پیش از خروج از دنیا بدان کس که به وی نیکی کرده است، بدی نکند.

Ҳикоят кардаанд ки иброҳӣми бен адҳам аз кӯҳӣ фурӯд омад . Виро гуфтанд : аз куҷои оӣӣ ? гуфт : аз инс ёфтан ба худо .

حکایت کرده اند که ابراهیم بن ادهم از کوهی فرود آمد. ویرا گفتند: از کجا آئی؟ گفت: از انس یافتن به خدا.

Низ ривоят шудааст ки Мӯсо ( ъ ) замонӣ ки бо худованди таъолӣу тақаддус такаллум кард , то муддатҳо сухан ҳар кас ки мешунид , мадҳуш ҳаме афтод .

نیز روایت شده است که موسی (ع) زمانی که با خداوند تعالی و تقدس تکلم کرد، تا مدت ها سخن هر کس که می شنید، مدهوش همی افتاد.

Ва ин нест магари он ки ишқ боис ояд ки сухани маъшӯқи бас хуш оянд буд ва хуш ояндӣ сухани ғайр ӯро аз дили ошиқ берун кунад , ва болотар аз он мавриди нафрат қарор диҳад .

و این نیست مگر آن که عشق باعث آید که سخن معشوق بس خوش آیند بود و خوش آیندی سخن غیر او را از دل عاشق بیرون کند، و بالاتر از آن مورد نفرت قرار دهد.

Инс ба худованд низ бо ваҳшат аз ғайри худо мулозима дорад ва низ ҳар чаҳ ки монеъ аз хилват бо дил шавад , бар дили сахт сангинӣ кунад .

انس به خداوند نیز با وحشت از غیر خدا ملازمه دارد و نیز هر چه که مانع از خلوت با دل شود، بر دل سخت سنگینی کند.

Абдулвоҳид гуфт : роҳибиро дидам ва гуфтамаш : тнҳоӣиро хуши дорӣ ? гуфт : эй фалон , агар лиззат тнҳоӣӣ чашида будӣ , аз ҷони хеш низ бўҳшти андар будӣ .

عبدالواحد گفت: راهبی را دیدم و گفتمش: تنهائی را خوش داری؟ گفت: ای فلان، اگر لذت تنهائی چشیده بودی، از جان خویش نیز بوحشت اندر بودی.

Гуфтамаш : камтарини чизе ки дар тнҳоӣӣ ёфтӣ чист ? гуфт : ромиш аз мудоро бо мардумону саломат аз шари эшон . Гуфтамаш : банда кӣ ширинии инс ба худоро чшд ? гуфт : замонӣ ки дӯстиро софӣ кунаду савдо холис гирданд .

گفتمش: کمترین چیزی که در تنهائی یافتی چیست؟ گفت: رامش از مدارا با مردمان و سلامت از شر ایشان. گفتمش: بنده کی شیرینی انس به خدا را چشد؟ گفت: زمانی که دوستی را صافی کند و سودا خالص گرداند.

Гуфтамаш : кӣ дӯстӣ софӣ шавад ? гуфт замонӣ ки бо ғам гирд гардад ва ҳар ду дар тоъати худовандӣ яке гардад .

گفتمش: کی دوستی صافی شود؟ گفت زمانی که با غم گرد گردد و هر دو در طاعت خداوندی یکی گردد.

Амири муъминон ( ъ ) фармуд : аз саломати хеши баҳри беморят ва аз ҷавоняти баҳри перят андакӣ баргир . Низ аз бекоряти баҳри иштиғолат ва аз зиндагонӣати баҳри вафотат чаро ки ндонӣ фардои туро чаҳ номаст .

امیر مومنان(ع) فرمود: از سلامت خویش بهر بیماریت و از جوانیت بهر پیریت اندکی برگیر. نیز از بیکاریت بهر اشتغالت و از زندگانیت بهر وفاتت چرا که ندانی فردا ترا چه نام است.

Ибни аббос ривоят кард ки расӯли худо ( с ) фармуд : маргро беш ба хотир оред . Чаҳ агар ҳангомии танагӣ ба хотираш оред , он танагӣ бар шумо фарохӣ диҳад ва бидон хушнӯдӣ ёбед ва аҷр бурид ва агар ҳангоми фарохӣ бёдш оред , карами варзед ва савоб бурид .

ابن عباس روایت کرد که رسول خدا(ص) فرمود: مرگ را بیش به خاطر آرید. چه اگر هنگامی تنگی به خاطرش آرید، آن تنگی بر شما فراخی دهد و بدان خشنودی یابید و اجر برید و اگر هنگام فراخی بیادش آرید، کرم ورزید و ثواب برید.

Чаҳ марги баранда ӣ орзўҳосту шубони наздиккунанда ӣ орзӯҳо . Ва одамии байни ду рӯзаст ки яке аз он ду бигузаштау аъмоли баду неки вай дар он рӯз шумориш гашта ва махтум гардӣдау рӯзии дигар ки боқӣаст ва надонад оё бидон расад ё на .

چه مرگ برنده ی آرزوهاست و شبان نزدیک کننده ی آرزوها. و آدمی بین دو روز است که یکی از آن دو بگذشته و اعمال بد و نیک وی در آن روز شمارش گشته و مختوم گردیده و روزی دیگر که باقی است و نداند آیا بدان رسد یا نه.

Бе тардиди бандаи ҳангоми хурӯҷи ҷон аз тан ва дар шудан ба сарои хеши ҷазои ончӣ ки пеш бФрстодаҳасту андакӣ бениёзӣ аз ончии боқӣ ниҳода аст бинад то шояд ки ончӣ ниҳодааст ба ботили ҷамъи сохта ё аз надодани ҳақӣ ки бар гардан дошта .

بی تردید بنده هنگام خروج جان از تن و در شدن به سرای خویش جزای آنچه که پیش بفرستاده است و اندکی بی نیازی از آنچه باقی نهاده است بیند تا شاید که آنچه نهاده است به باطل جمع ساخته یا از ندادن حقی که بر گردن داشته.

Ривоят кардаанд ки яке аз ёрони алӣ ( ъ ) киҳамам ном дошт ,у зоҳидӣ буд рӯзӣ гуфт : эй амирмؤмнон , баҳри ман парҳезгоронро чунон васфи гӯй ки гўӣии худ ба чашмашони байнам .

روایت کرده اند که یکی از یاران علی(ع) که همام نام داشت، و زاهدی بود روزی گفت: ای امیرمؤمنان، بهر من پرهیزگاران را چنان وصف گوی که گوئی خود به چشمشان بینم.

Алӣ ( ъ ) дар посухи вай диранг кард ва сипас фармуд : Эйҳамам , аз худованд битарс ва никўӣӣ кун чаҳ « ани аллоҳи маъаи аллазӣнаи атқўои волзини ҳам мҳснўн »ҳамам бад-ӣн гуфта қонеъ нашуду вайро савганд бидод .

علی (ع) در پاسخ وی درنگ کرد و سپس فرمود: ای همام، از خداوند بترس و نیکوئی کن چه «ان الله مع الذین اتقوا والذین هم محسنون » همام بدین گفته قانع نشد و وی را سوگند بداد.

Эмоми он гоҳи сипос худованд бигуфт ва бар паёмбар дуруд фиристод ва сипас бигуфт : аммо баъди худованди субҳони халқӣ падед овардааст ки аз итоати эшон бениёзаст ва аз маъсияташони мأмўн .

امام آن گاه سپاس خداوند بگفت و بر پیامبر درود فرستاد و سپس بگفت: اما بعد خداوند سبحان خلقی پدید آورده است که از اطاعت ایشان بی نیاز است و از معصیتشان مأمون.

Чаҳ саркашии он кас ки нофармоняш кунад вайро зиён нарасонаду фармонбардории он ки фармони барад , вайро судии надиҳад . Рӯзии эшон байнашон пахш кард ва ҳар кадомро ба дунё ҷойгоҳӣ дод .

چه سرکشی آن کس که نافرمانیش کند وی را زیان نرساند و فرمانبرداری آن که فرمان برد، وی را سودی ندهد. روزی ایشان بینشان پخش کرد و هر کدام را به دنیا جایگاهی داد.

Парҳезгорон дар он миёни соҳибон фазойилӣ ҳастанд ки суханон ростасту пӯшиши эшон миёна рӯйасту равишашони фурӯтанӣ .

پرهیزگاران در آن میان صاحبان فضایلی هستند که سخنان راست است و پوشش ایشان میانه روی است و روششان فروتنی.

Чашм аз ончии худованди ҳаром фармӯда аст баргиранду гӯш ба дониш ҳоӣӣ диҳанд ки баҳрашони нофеъ буд . Хештанро чунон дар бало афкананд ки дар осоиш .

چشم از آنچه خداوند حرام فرموده است برگیرند و گوش به دانش هائی دهند که بهرشان نافع بود. خویشتن را چنان در بلا افکنند که در آسایش.

Ва агар замони маргашонро қазои худовандии таъйини фармӯда буд , чашм ба ҳам задане аз фарти шавқ ба савоб ёбем аз ҷазои ҷонишон дар колбуд давом намеоварад .

و اگر زمان مرگشان را قضای خداوندی تعیین فرموده بود، چشم به هم زدنی از فرط شوق به ثواب یابیم از جزای جانشان در کالبد دوام نمی آورد.

Худованд дар дилашон азимасту ҷуз ӯ дар чашмашони хирад . Биҳиштро чунонанд ки гўӣӣ дар он неъмат ёфтаанду дӯзахро чунон ки гўӣӣ дар он сахтӣ бардаанд .

خداوند در دلشان عظیم است و جز او در چشمشان خرد. بهشت را چنان اند که گوئی در آن نعمت یافته اند و دوزخ را چنان که گوئی در آن سختی برده اند.

Дилҳояшон ғамгинасту мардумон аз шарашон дар момн . Ҷисмашон наҳифасту ниёзашони андаку нафасашони покдоман .

دل هایشان غمگین است و مردمان از شرشان در مامن. جسمشان نحیف است و نیازشان اندک و نفسشان پاکدامن.

Рӯзгоронеи кӯтоҳро бурдборӣ пеша кунанд то дар паии он ромишӣ деранда ёбанд . Сўдоӣии сӯдовар ки худованди баҳри эшон осонаш сохтааст . Дунёи эшонро хоҳад аммо эшон онро нахоҳанд .

روزگارانی کوتاه را بردباری پیشه کنند تا در پی آن رامشی دیرنده یابند. سودائی سودآور که خداوند بهر ایشان آسانش ساخته است. دنیا ایشان را خواهد اما ایشان آنرا نخواهند.

Эшонро асир сохтааст аммо нафаси хеш фидя кардаанд . Ба шубон бар по истанду ҷузъи ҷузъи қуръонро нек хонанд . Ва бидон маҳзун шаванд ва аз он ҳузни доруии дарди хеш навид гиранд .

ایشان را اسیر ساخته است اما نفس خویش فدیه کرده اند. به شبان بر پا ایستند و جزء جزء قرآن را نیک خوانند. و بدان محزون شوند و از آن حزن داروی درد خویش نوید گیرند.

Ҳар гоҳи оя Эй хонанд ки дар он муждае буд , бидон такя кунанду ҷонҳоишон ба шавқ дар он нигаранд ва пиндоранд ки он чаҳ дар он омадааст , пеши рӯишони сет .

هر گاه آیه ای خوانند که در آن مژده ای بود، بدان تکیه کنند و جانهایشان به شوق در آن نگرند و پندارند که آن چه در آن آمده است، پیش رویشان ست.

Ва замонӣ ки ба оя Эй расанд ки дар он ваъидӣ буд , бо гӯш дил бишинаванд ва пиндоранд ки ҷӯшу хурӯш ҷаҳаннамаст . Эшон пушти токннду пешонӣу кафу зонуону нӯки ангуштони по бар замин ниҳанд ва аз худованд хоҳанд ки аз азоби растгорӣ ва рҳоӣӣ ёбанд .

و زمانی که به آیه ای رسند که در آن وعیدی بود، با گوش دل بشنوند و پندارند که جوش و خروش جهنم است. ایشان پشت تاکنند و پیشانی و کف و زانوان و نوک انگشتان پا بر زمین نهند و از خداوند خواهند که از عذاب رستگاری و رهائی یابند.

Ба рӯзҳо , низ донишмандону бурдборону прҳизгороннд . Тарс чунон тирӣ ки битарошанд , эшонро тарошидааст . Чунон ки нозирӣ ки бинадашон пиндорад беморонанд дар ҳоле ки биморӣӣ надоранд .

به روزها، نیز دانشمندان و بردباران و پرهیزگارانند. ترس چونان تیری که بتراشند، ایشان را تراشیده است. چنان که ناظری که بیندشان پندارد بیمارانند در حالی که بیمارئی ندارند.

Ва ё гӯйанд ки шӯридаанду амреи азими эшонро шўрондаҳ . Аз корҳои неки хеши ҷуз андакӣ хурсанд нашаванд ва бисёре кори неки хешро бисёр нашмуранд .

و یا گویند که شوریده اند و امری عظیم ایشان را شورانده. از کارهای نیک خویش جز اندکی خرسند نشوند و بسیاری کار نیک خویش را بسیار نشمرند.

Нафаси хешро доим дар мзон тӯҳмат ниҳанд ва ба аъмоли худ дил сӯзонанд ва агар касе яке аз эшонро поки шимурд , аз он гуфта бимнок шавад ва гуяд ман хештанро беҳтар аз дайгарӣ шиносам .

نفس خویش را دائم در مظان تهمت نهند و به اعمال خود دل سوزانند و اگر کسی یکی از ایشان را پاک شمرد، از آن گفته بیمناک شود و گوید من خویشتن را بهتر از دیگری شناسم.

Ва худованди ман низ маро аз худ беҳтари шиносад . Худованди эшонро ба сабаб ончӣ гӯйанд мؤохзаҳ макуну марои бартар аз гумон эшон бидору гуноҳони маро ки ндонанд биёмурз .

و خداوند من نیز مرا از خود بهتر شناسد. خداوند ایشان را به سبب آنچه گویند مؤاخذه مکن و مرا برتر از گمان ایشان بدار و گناهان مرا که ندانند بیامرز.

Аз нишонаҳои ин парҳезгорони онкӣ ҳар як аз эшонро дар дайни худ қавии бинӣ ва низ бо нармӣу имону яқин , ҳарис дар илм , бурдбор дар амал , миёнаи рӯ ба тавонгарӣ , хошиъ дар ибодат , бурдбор дар туҳидастӣ , сабур дар шиддат , хоҳони ҳалол , чусту чолок дар ҳидоят , бадӯр аз аз ҳирс ва тамаъасту кори некӯ ҳаме кунаду боз тарсонаст .

از نشانه های این پرهیزگاران آنکه هر یک از ایشان را در دین خود قوی بینی و نیز با نرمی و ایمان و یقین، حریص در علم، بردبار در عمل، میانه رو به توانگری، خاشع در عبادت، بردبار در تهیدستی، صبور در شدت، خواهان حلال، چست و چالاک در هدایت، بدور از از حرص و طمع است و کار نیکو همی کند و باز ترسان است.

Шаб кунад ва ҳамаш сипосгузорӣ буд ва субҳ кунад ва ҳамаш ёди худо буд . Шаб аз ғифлати хеш бимнок хусбаду субҳ аз фазлӣ ки насибаш шудааст шодмон бархезад . Агар нафаси чизеро ки ӯ хуш надорад , хоҳад , аз ӯ боз дорад . Ончӣ ҷовдонаст чун мардумаки чашми хеш дӯст дорад . Ва аз ончӣ завол ёбад сахт парҳез кунад .

شب کند و همش سپاسگزاری بود و صبح کند و همش یاد خدا بود. شب از غفلت خویش بیمناک خسبد و صبح از فضلی که نصیبش شده است شادمان برخیزد. اگر نفس چیزی را که او خوش ندارد، خواهد، از او باز دارد. آنچه جاودان است چون مردمک چشم خویش دوست دارد. و از آنچه زوال یابد سخت پرهیز کند.

Бурдбориро бо донишу гуфторро бо кирдор даромезад . Орзӯяшро наздики бинӣу лағзишашро андак . Дилаши хошиъ , ҷонаш хурсанд , хӯрокаши андак , кораши осону дайнаш маҳфӯзаст .

بردباری را با دانش و گفتار را با کردار درآمیزد. آرزویش را نزدیک بینی و لغزشش را اندک. دلش خاشع، جانش خرسند، خوراکش اندک، کارش آسان و دینش محفوظ است.

Низ шаҳваташи куштау хашмаш Фрўхўрдаҳаст . Хайр ӯ умед мераваду мардумон аз шараш мأмўнанд . . . Агар дар ҷамъи ғофилон буд .

نیز شهوتش کشته و خشمش فروخورده است. خیر او امید می رود و مردمان از شرش مأمون اند . . . اگر در جمع غافلان بود.

Номаш дар сӯрат зокиронаст ва агар дар ҷамъи зокирон буд , номаш дар сӯрат ғофилон наёяд . Касеро ки ситамаш карда бибахшоед ва касе ки маҳрӯмаш дошта ато кунад ва ба касе ки аз ӯ бибрида бипайванданд .

نامش در صورت ذاکران است و اگر در جمع ذاکران بود، نامش در صورت غافلان نیاید. کسی را که ستمش کرده ببخشاید و کسی که محرومش داشته عطا کند و به کسی که از او ببریده بپیوندند.

Носазо нагӯяд , суханаши нарм буд , кор зишт накунад , кори некаш мудом бошад , хайраш зўдоӣаст . Ва шараши давр . Дар ҳаводиси такондиҳанда устувораст ва дар нохушояндҳо бурдбор .

ناسزا نگوید، سخنش نرم بود، کار زشت نکند، کار نیکش مدام باشد، خیرش زودآی است. و شرش دور. در حوادث تکان دهنده استوار است و در ناخوشایندها بردبار.

Дар осоиш сипосгузораст . Ба душман низ ситам накунад . Ва баҳр касе ки дӯст дорад даст ба гуноҳ назанад . Пеш аз он ки баҳр ӯ шоҳиди оранд , бар ҳақ эътироф кунад .

در آسایش سپاسگزار است. به دشمن نیز ستم نکند. و بهر کسی که دوست دارد دست به گناه نزند. پیش از آن که بهر او شاهد آرند، بر حق اعتراف کند.

Ончро ки бадв супоранд , табоҳ насозад . Ончиро ки бар хотири супурда фаромӯш накунад . Номи зишт ба каси надиҳад ва ба ҳамсоя зиён нарасонад . Масоибро сарзаниш накунаду по дар роҳ ботил наниҳад . Аз ҳақи по фаро наниҳад . Агар хомаш монад , хомӯшии вай аз андӯҳ набӯд . Ва агар хандад , ба бонг баланд нахандад . Агар ба вай ситам кунанд , бурдборӣ кунад то худованд аз ситамкор интиқом кашад .

آنچرا که بدو سپارند، تباه نسازد. آنچه را که بر خاطر سپرده فراموش نکند. نام زشت به کس ندهد و به همسایه زیان نرساند. مصائب را سرزنش نکند و پا در راه باطل ننهد. از حق پا فرا ننهد. اگر خامش ماند، خاموشی وی از اندوه نبود. و اگر خندد، به بانگ بلند نخندد. اگر به وی ستم کنند، بردباری کند تا خداوند از ستمکار انتقام کشد.

Нафаси вай азов дар ранҷ буду мардумон аз ӯ дар ромиш . Нафаси хеши баҳри охират тъб диҳаду мардумонро аз дасти нафаси хеш осӯда гузорад .

نفس وی ازاو در رنج بود و مردمان از او در رامش. نفس خویش بهر آخرت تعب دهد و مردمان را از دست نفس خویش آسوده گذارد.

Ҳар кас аз парҳезгории давр буд , вай аз ӯ даврӣ кунаду онкас ки парҳез пеша кунад , ваии бадв наздик шавад . Давряш аз кибр несту наздикяш низ аз макр на .

هر کس از پرهیزگاری دور بود، وی از او دوری کند و آنکس که پرهیز پیشه کند، وی بدو نزدیک شود. دوریش از کبر نیست و نزدیکیش نیز از مکر نه.

Дар ин ҳангомҳамам бонгии бузад ва ҷон дод . Амири муъминон ( ъ ) фармуд : бхдои савганд аз ин суханон бар ӯ бимнок будам . Сипас фармуд : андарзҳои балиғ ба аҳли хеш чунин кунад .

در این هنگام همام بانگی بزد و جان داد. امیر مؤمنان(ع) فرمود: بخدا سوگند از این سخنان بر او بیمناک بودم. سپس فرمود: اندرزهای بلیغ به اهل خویش چنین کند.

Паёмбар ( с ) фармуд : дунёро сарзаниш макунед . Чаҳ нек мураккабӣаст ки муъмин бидон ба хайр расад ва бидон аз шар рҳоӣӣ ёбад .

پیامبر (ص) فرمود: دنیا را سرزنش مکنید. چه نیک مرکبی است که مؤمن بدان به خیر رسد و بدان از شر رهائی یابد.

Чаҳ замонӣ ки банда Эй гуяд : худованди дунёро лаънат кунад , дунё гуяд : худо касеро лаънат кунад ки моро ба исёни худо вомӣ дорад .

چه زمانی که بنده ای گوید: خداوند دنیا را لعنت کند، دنیا گوید: خدا کسی را لعنت کند که ما را به عصیان خدا وامی دارد.

Талхии дунё , ширинӣ уқбоасту ширинии дунёи талхии уқбо .

تلخی دنیا، شیرینی عقبی است و شیرینی دنیا تلخی عقبی.