зи пеши саворон чу раҳ барграфт
ز پیش سواران چو ره برگرفت
Сӯии хон бе бар ба роҳоми тафт
سوی خان بیبر به راهام تفت
Бузад дар бигуфто ки бе шаҳриёр
بزد در بگفتا که بیشهریار
Бимонадам чу ӯ бозмонд аз шикор
بماندم چو او بازماند از شکار
Шаб омад надонам ҳамеи роҳ ро
شب آمد ندانم همی راه را
Наёбам ҳамеи лашкару шоҳ ро
نیابم همی لشکر و شاه را
Гар имшаби бад-ӣн хона ёбам сипанҷ
گر امشب بدین خانه یابم سپنج
Набошад касеро зи ман ҳеҷ ранҷ
نباشد کسی را ز من هیچ رنج
Ба пеш ба роҳом шуд пешкор
به پیش به راهام شد پیشکار
Бигуфт онч бишунид азон номдор
بگفت آنچ بشنید ازان نامدار
Ба роҳом гуфт инчи азин дар маранҷ
به راهام گفت ایچ ازین در مرنج
Бигӯяш ки эдар наёбӣ сипанҷ
بگویش که ایدر نیابی سپنج
Биёмад фиристода бо ӯ бигуфт
بیامد فرستاده با او بگفت
Ки эдар туро нест ҷой наҳуфт
که ایدر ترا نیست جای نهفت
Бадв гуфт баҳром бо ӯ бигӯӣ
بدو گفت بهرام با او بگوی
Каз эдар гузаштан маро нест рӯй
کز ایدر گذشتن مرا نیست روی
Ҳаме аз ту ман хона хоҳам сипанҷ
همی از تو من خانه خواهم سپنج
Наёрам ба чизат азон пас ба ранҷ
نیارم به چیزت ازان پس به رنج
Чу бишунид пӯён бишуд пешкор
چو بشنید پویان بشد پیشکار
Ба назд ба роҳом гуфт ин савор
به نزد به راهام گفت این سوار
Ҳамеи з эдар имшаб нахоҳад гузашт
همی ز ایدر امشب نخواهد گذشت
Сухани гуфтану рой бисёр гашт
سخن گفتن و رای بسیار گشت
Ба роҳом гуфташ ки рӯ бе диранг
به راهام گفتش که رو بیدرنگ
Бигӯяш ки ин ҷоигоҳисти танг
بگویش که این جایگاهیست تنگ
Ҷҳўдисти дарвешу шаби гурусна
جهودیست درویش و شب گرسنه
Бхспди ҳаме бар замини бараҳна
بخسپد همی بر زمین برهنه
Бигуфтанд ва баҳром гуфт ар сипанҷ
بگفتند و بهرام گفت ار سپنج
Наёбам бад-ӣн хона оядат ранҷ
نیابم بدین خانه آیدت رنج
Бад-ӣн дар бхспм наҷӯям сарой
بدین در بخسپم نجویم سرای
Нахоҳам ба чизе дигар кард рой
نخواهم به چیزی دگر کرد رای
Ба роҳом гуфт Эй набарда савор
به راهام گفت ای نبرده سوار
Ҳамеи ранҷаи дории марои хўорхўор
همی رنجه داری مرا خوارخوار
Бхспӣу чизати бдздд касе
بخسپی و چیزت بدزدد کسی
Азон ранҷаи дории марои ту басӣ
ازان رنجه داری مرا تو بسی
Ба хонаи дарой ар ҷаҳон танг шуд
به خانه درآی ار جهان تنگ شد
Ҳамаи кор бебарг ва беранг шуд
همه کار بیبرگ و بیرنگ شد
Ба паймон ки чизе нахоҳӣ зи ман
به پیمان که چیزی نخواهی ز من
Надорам ба марги обчину кафан
ندارم به مرگ آبچین و کفن
Ҳам имшаби туро ва нишаст туро
هم امشب ترا و نشست ترا
Хӯриш бояд ва нест чизеи маро
خورش باید و نیست چیزی مرا
Гар ин аспи саргин ва об афганд
گر این اسپ سرگین و آب افگند
Вагар хишти ин хонаро бишиканад
وگر خشت این خانه را بشکند
Ба шабгири саргинаш берун кунӣ
به شبگیر سرگینش بیرون کنی
Брўбӣу хокаш ба ҳомӯн кунӣ
بروبی و خاکش به هامون کنی
Ҳамон хиштро низ товони диҳӣ
همان خشت را نیز تاوان دهی
Чу бедори гардии зи хоби он диҳӣ
چو بیدار گردی ز خواب آن دهی
Бадв гуфт баҳром паймон кунам
بدو گفت بهرام پیمان کنم
Барин ранҷҳо сар гаравгон кунам
برین رنجها سر گروگان کنم
Фурӯд омаду аспро бо лагом
فرود آمد و اسپ را با لگام
Бибасту броҳхти теғ аз ниёам
ببست و برآهخت تیغ از نیام
Нмдзини бгстрду болинаши зин
نمدزین بگسترد و بالینش زین
Бихуфт ва ду поиши кашон бар замин
بخفت و دو پایش کشان بر زمین
Ҷуҳуди он дар хона аз пас бибаст
جهود آن در خانه از پس ببست
Биоварад хон ва ба хӯрдан нишаст
بیاورد خوان و به خوردن نشست
Азон пас ба баҳром гуфт эй савор
ازان پس به بهرام گفت ای سوار
Чу ин достон бишинавӣ ёди дор
چو این داستان بشنوی یاد دار
Ба гетии ҳронкс ки дорад хӯрд
به گیتی هرانکس که دارد خورد
Сӯии мардум бенаво нанигарад
سوی مردم بینوا ننگرد
Бадв гуфт баҳром кин достон
بدو گفت بهرام کاین داستان
Шнидстм аз гуфта бостон
شنیدستم از گفتهٔ باستان
Шунидам ба гуфтор ва дидам кунун
شنیدم به گفتار و دیدم کنون
Ки брхўондӣ аз гуфта раҳнамӯн
که برخواندی از گفتهٔ رهنمون
намеоварад чун хӯрда шуд нони ҷуҳуд
می آورد چون خورده شد نان جهود
Азон май варо шодмонӣ фузуд
ازان می ورا شادمانی فزود
Хурӯшед к-эии ранҷи дидаи савор
خروشید کای رنجدیده سوار
Барин достони куҳани гӯши дор
برین داستان کهن گوشدار
Ки ҳаркас ки дорад дилаш равшанаст
که هرکس که دارد دلش روشنست
Дирами пеш ӯ чун яке ҷавшанаст
درم پیش او چون یکی جوشنست
Касе кӯ надорад буд хушки лаб
کسی کو ندارد بود خشک لب
Чнончўни тӯии гуруснаи ним шаб
چنانچون توی گرسنه نیمشب
Бадв гуфт баҳром кин баси шигифт
بدو گفت بهرام کاین بس شگفت
Ба гетии марин ёд бояд гирифт
به گیتی مرین یاد باید گرفت
Ки аз ҷоми ёбии саранҷоми нек
که از جام یابی سرانجام نیک
Хунак мегусор ва майу ҷоми нек
خنک میگسار و می و جام نیک
Чу аз кӯҳ ханҷар баровард ҳўр
چو از کوه خنجر برآورد هور
Гурезон шуд аз хонаи баҳроми гӯр
گریزان شد از خانه بهرام گور
Барон чармаи ночарони зини ниҳод
بران چرمهٔ ناچران زین نهاد
Чаҳ зин аз буриши хушки болини ниҳод
چه زین از برش خشک بالین نهاد
Биёмад ба роҳом гуфт эй савор
بیامد به راهام گفت ای سوار
Ба гуфтори худ бар кунун пои дор
به گفتار خود بر کنون پایدار
Ту гуфтӣ ки саргини ин борагӣ
تو گفتی که سرگین این بارگی
Ба ҷоруби рўбм ба якборагӣ
به جاروب روبم به یکبارگی
Кунун онч гуфтӣ брўбу бабр
کنون آنچ گفتی بروب و ببر
Ба ранҷами зи меҳмони бидодгар
به رنجم ز مهمان بیدادگر
Бадв гуфт баҳроми шӯи поикор
بدو گفت بهرام شو پایکار
Биовар ки саргин кашад бар канор
بیاور که سرگین کشد بر کنار
Даҳуми зар ки то хоки беруни барад
دهم زر که تا خاک بیرون برد
Вазин хонаи ту ба ҳомӯни барад
وزین خانهٔ تو به هامون برد
Бадв гуфт ман кас надорам ки хок
بدو گفت من کس ندارم که خاک
Брўбди баради резади андари муғок
بروبد برد ریزد اندر مغاک
Ту паймон ки кардӣ ба кажӣ мабар
تو پیمان که کردی به کژی مبر
Набояд ки хўонмти бидодгар
نباید که خوانمت بیدادگر
Чу бишунид баҳроми азуи ин сухан
چو بشنید بهرام ازو این سخن
Яке тоза андеша афганд бен
یکی تازه اندیشه افگند بن
Яке хуби дастор будаш ҳарир
یکی خوب دستار بودش حریر
Ба музеии даруни пари зи машку абир
به موزه درون پر ز مشک و عبیر
Бурун карду саргин бадв кард пок
برون کرد و سرگین بدو کرد پاک
Биндохт бо хоки андари муғок
بینداخت با خاک اندر مغاک
Ба роҳомро гуфт к-эии порсо
به راهام را گفت کای پارسا
Гар озодем башнавад подшо
گر آزادیم بشنود پادشا
Туро аз ҷаҳон бениёзӣ диҳад
ترا از جهان بینیازی دهد
Бар меҳтарон сарфарозӣ диҳад
بر مهتران سرفرازی دهد