Чу бишунид зу ин сухани яздгирд

چو بشنید زو این سخن یزدگرد

Равону хирадро баровард гирд

روان و خرد را برآورد گرد

Нигаҳ кард аз оғози фарҷом ро

نگه کرد از آغاز فرجام را

Бадв дод пурмояи баҳром ро

بدو داد پرمایه بهرام را

Бифармуд то хлътш сохтанд

بفرمود تا خلعتش ساختند

Сарашро ба гардун барафрохтанад

سرش را به گردون برافراختند

Танишро ба халъат биёростанд

تنش را به خلعت بیاراستند

з дар аспи шоҳ Яман хостанд

ز در اسپ شاه یمن خواستند

зи айвони шоҳи ҷаҳон то ба дашт

ز ایوان شاه جهان تا به دشت

Ҳамеи уштуру аспу ҳўдҷи гузашт

همی اشتر و اسپ و هودج گذشت

Парастандау доя бе шумор

پرستنده و دایهٔ بی‌شمار

зи бозоргаҳ то дар шаҳриёр

ز بازارگه تا در شهریار

Ба бозори гуҳи бастаи ойин ба роҳ

به بازار گه بسته آیین به راه

зи дарвоза то пеши даргоҳи шоҳ

ز دروازه تا پیش درگاه شاه

Ҷӯ мунзар биёмад ба шаҳри Яман

جو منذر بیامد به شهر یمن

Пазира шудандаш ҳамаи марду зан

پذیره شدندش همه مرد و زن

Чу омад ба оромгоҳ аз нахуст

چو آمد به آرامگاه از نخست

Фаровони занон нажодӣ биҷуст

فراوان زنان نژادی بجست

зи деҳқону тозӣу прмоигон

ز دهقان و تازی و پرمایگان

Тавонгари гузидаи гарони соягон

توانگر گزیده گران سایگان

Азин меҳтарони чори зани баргузед

ازین مهتران چار زن برگزید

Ки ояд ҳунар бар нажодаши падед

که آید هنر بر نژادش پدید

Ду тозии ду деҳқони зи тухми каён

دو تازی دو دهقان ز تخم کیان

Бибастанд марои доягиро миён

ببستند مر دایگی را میان

Ҳаме доштандаш чунин чори сол

همی داشتندش چنین چار سال

Чу шуд сирширу бёгнди ёл

چو شد سیرشیر و بیاگند یال

Ба душворӣ аз шер карданд боз

به دشواری از شیر کردند باز

Ҳаме доштандаш ба бар бар ба ноз

همی داشتندش به بر بر به ناز

Чу шуд ҳафт сола ба мунзар чаҳ гуфт

چو شد هفت ساله به منذر چه گفت

Ки он рой бо меҳтарӣ буд ҷуфт

که آن رای با مهتری بود جفت

Чунин гуфт к-эии меҳтари сарфароз

چنین گفت کای مهتر سرفراز

зи ман кӯдаки ширхораи мсоз

ز من کودک شیرخواره مساز

Ба донанда Фрҳнгёнм сипор

به داننده فرهنگیانم سپار

Чу кораст бекори хорами мадор

چو کارست بیکار خوارم مدار

Бадв гуфт мунзар ки эй сарфароз

بدو گفت منذر که ای سرفراز

Ба фарҳанг навазат наомад ниёз

به فرهنگ نوزت نیامد نیاز

Чу ҳангом фарҳанг бошад туро

چو هنگام فرهنگ باشد ترا

Ба доноӣ оҳанг бошад туро

به دانایی آهنگ باشد ترا

Ба айвони нмонм ки бозӣ кунӣ

به ایوان نمانم که بازی کنی

Ба бозии ҳаме сарфарозӣ кунӣ

به بازی همی سرفرازی کنی

Чунин посух оварад баҳроми боз

چنین پاسخ آورد بهرام باز

Ки аз ман ту бекор хӯрдӣ мсоз

که از من تو بی‌کار خوردی مساز

Маро ҳаст дониш агар сол нест

مرا هست دانش اگر سال نیست

Басони гўонм бар ва ёл нест

بسان گوانم بر و یال نیست

Туро сол ҳаст ва хирад камтараст

ترا سال هست و خرد کمترست

Ниҳоди ман аз рой ту дигараст

نهاد من از رای تو دیگرست

Ндонӣ ки ҳаркас ки ҳангоми ҷуст

ندانی که هرکس که هنگام جست

зи кор он гузинад ки бояд нахуст

ز کار آن گزیند که باید نخست

Тугар бози ҳангоми ҷӯии ҳаме

تو گر باز هنگام جویی همی

Дил аз никўиҳо башуе ҳаме

دل از نیکویها بشویی همی

Ҳамаи кор бегоҳ ва бе бар буд

همه کار بی‌گاه و بی‌بر بود

Баин аз тани зиндагони сар буд

بهین از تن زندگان سر بود

Ҳарон чизи кон дар хури подшост

هران چیز کان در خور پادشاست

Биомузем то бидонам сазост

بیاموزیم تا بدانم سزاست

Сари ростии дониши аиздист

سر راستی دانش ایزدیست

Хунаки онки бодонашу бхрдист

خنک آنک بادانش و بخردیست

Нигаҳ кард мунзари бадв хира монад

نگه کرد منذر بدو خیره ماند

Ба зери лабони ном яздон бихонад

به زیر لبان نام یزدان بخواند

Фиристод ҳам дар замони раҳнамӯн

فرستاد هم در زمان رهنمون

Сӯии шўрстони саркашӣ бар ҳиўн

سوی شورستان سرکشی بر هیون

Се мӯбад нигаҳ кард фарҳанги ҷӯй

سه موبد نگه کرد فرهنگ جوی

Ки дар шўрстон будашон об рӯй

که در شورستان بودشان آب‌روی

Яке то дабирии биомузадаш

یکی تا دبیری بیاموزدش

Дил аз тирагӣҳо биФрўздш

دل از تیرگیها بیفروزدش

Дигар онк донистани бозу юз

دگر آنک دانستن باز و یوز

Биомузадаши кон буд длФрўз

بیاموزدش کان بود دلفروز

Вдигр ки чавгону тиру камон

ودیگر که چوگان و تیر و کمان

Ҳамон гардиши разм бо бадгумон

همان گردش رزم با بدگمان

Чапу рости печони Аннани доштан

چپ و راست پیچان عنان داشتن

Ба овардгаи бораи бргоштн

به آوردگه باره برگاشتن

Чунин мӯбадони пеш мунзар шуданд

چنین موبدان پیش منذر شدند

з ҳар донишӣ достонҳо заданд

ز هر دانشی داستانها زدند

Тани шоҳи зодаи бадишони супурд

تن شاه زاده بدیشان سپرد

Физояндаи худ донишӣ буду гирд

فزاینده خود دانشی بود و گرد

Чунон гашти баҳроми хсрўнжод

چنان گشت بهرام خسرونژاد

Ки андар ҳунар дод мардӣ бидод

که اندر هنر داد مردی بداد

Ҳунар ҳарч бигузашт бар гӯши ӯй

هنر هرچ بگذشت بر گوش اوی

Ба фарҳанг ёзон шудӣ ҳуши ӯй

به فرهنگ یازان شدی هوش اوی

Чу шуд соли он номвар бар се шаш

چو شد سال آن نامور بر سه شش

Диловари гӯии гашти хўршидФш

دلاور گوی گشت خورشیدفش

Ба мӯбад набӯдаш ба чизеи ниёз

به موبد نبودش به چیزی نیاز

Ба фарҳанги ҷӯён ва он юзу боз

به فرهنگ جویان و آن یوز و باز

Ба овардга бар Аннан тофтан

به آوردگه بر عنان تافتن

БроФгндни асп ва ҳам тохтан

برافگندن اسپ و هم تاختن

Ба мунзар чунин гуфт к-эии поки рой

به منذر چنین گفت کای پاک‌رای

Гасӣ кун ҳунармандро бози ҷой

گسی کن هنرمند را باز جای

Азон ҳар якеро басӣ ҳадя дод

ازان هر یکی را بسی هدیه داد

зи даргоҳ мунзар бирафтанд шод

ز درگاه منذر برفتند شاد

Вазони пас ба мунзар чунин гуфт шоҳ

وزان پس به منذر چنین گفت شاه

Ки аспони ин найза дорон бихоҳ

که اسپان این نیزه‌داران بخواه

Бигӯ то бипечанд пешами Аннан

بگو تا بپیچند پیشم عنان

Ба чашми андари оранди нӯки синон

به چشم اندر آرند نوک سنان

Баҳоӣ кунанд онч ояд хушам

بهایی کنند آنچ آید خوشم

Дирам пеш хоҳам баришон кашам

درم پیش خواهم بریشان کشم

Чунин посух оварад мунзари бадавӣ

چنین پاسخ آورد منذر بدوی

Ки эй пари ҳунари хусрави номҷўӣ

که ای پر هنر خسرو نامجوی

Гилаи дори аспони ман пеши тест

گله‌دار اسپان من پیش تست

Худованд ӯ ҳам ба тани хеши тест

خداوند او هم به تن خویش تست

Гар аз тозён аспи хоҳии харид

گر از تازیان اسپ خواهی خرید

Марои ранҷу сахтӣ чаҳ бояд кашид

مرا رنج و سختی چه باید کشید

Бадв гуфт баҳроми к-эии неки ном

بدو گفت بهرام کای نیک‌نام

Ба некяти бодои ҳамаи солаи ком

به نیکیت بادا همه ساله کام

Ман асп он гузинам ки андари нишеб

من اسپ آن گزینم که اندر نشیب

Битозам на байнами Аннан аз ркиб

بتازم نه بینم عنان از رکیب

Чу бо таги чунон пойдораш кунам

چو با تگ چنان پایدارش کنم

Ба наврӯз бо бод ёраш кунам

به نوروز با باد یارش کنم

Вагар озмуда набошад сутур

وگر آزموده نباشد ستور

Нишоед ба тундӣ бирав кард зӯр

نشاید به تندی برو کرد زور

Ба нӯъмон бифармуд мунзар ки рӯ

به نعمان بفرمود منذر که رو

Фусила гузин аз гилаи дори нав

فسیله گزین از گله‌دار نو

Ҳамаи дашти пеш саворон бигард

همه دشت پیش سواران بگرد

Нигар то куҷои ёбии аспи набард

نگر تا کجا یابی اسپ نبرد

Бишуд тези нӯъмони сад асп оваред

بشد تیز نعمان صد اسپ آورید

зи аспони ҷангии басии баргузед

ز اسپان جنگی بسی برگزید

Чу баҳром дид он биёмад ба дашт

چو بهرام دید آن بیامد به دشت

Чапу рости печид ва чанде бгшт

چپ و راست پیچید و چندی بگشت

Ҳар аспӣ ки бо бод ҳамбар бадӣ

هر اسپی که با باد همبر بدی

Ҳамаи зери баҳром бепар шудӣ

همه زیر بهرام بی‌پر شدی

Барин гӯна то баргузеди ашқрӣ

برین‌گونه تا برگزید اشقری

Яке бодпоиии кушодаи барӣ

یکی بادپایی گشاده‌بری

Ҳам аз доғи дигари каммиятӣ ба ранг

هم از داغ دیگر کمیتی به رنگ

Ту гуфтӣ зи дарёи баромади наҳанг

تو گفتی ز دریا برآمد نهنگ

Ҳаме оташ афрӯхт аз наъли ӯй

همی آتش افروخت از نعل اوی

Ҳаме хӯн чакид аз бар лаъли ӯй

همی خون چکید از بر لعل اوی

Баҳо дод мунзар чу буд арзашон

بها داد منذر چو بود ارزشان

Ки дар бешаи Кӯфаи бади марзашон

که در بیشهٔ کوفه بد مرزشان

БпзрФти баҳром зу он ду асп

بپذرفت بهرام زو آن دو اسپ

Фурӯзанда бар сони озари гшсп

فروزنده بر سان آذر گشسپ

Ҳаме дошташ чун яке тозаи себ

همی داشتش چون یکی تازه سیب

Ки аз бод ноед брўбри наҳиф

که از باد ناید بروبر نهیب

Ба мунзар чунин гуфт рӯзии ҷавон

به منذر چنین گفت روزی جوان

Ки эй марди боҳонгу равшани равон

که ای مرد باهنگ و روشن‌روان

Чунин бебаҳона ҳаме дорем

چنین بی‌بهانه همی داریم

Замонӣ ба тимор нагузорем

زمانی به تیمار نگذاریم

Ҳамеи ҳрки бинии ту андари ҷаҳон

همی هرک بینی تو اندر جهان

Дилӣ нест андари ҷаҳон бе ниҳон

دلی نیست اندر جهان بی‌نهان

з андӯҳ бошад рухи марди зард

ز اندوه باشد رخ مرد زرد

Ба ромиш фазояд тани зодмрд

به رامش فزاید تن زادمرد

Барин бар яке хӯбии афзои пас

برین‌بر یکی خوبی افزای پس

Ки бошад з ҳар дарди фарёдрас

که باشد ز هر درد فریادرس

Агар тоҷдораст агар паҳлавон

اگر تاجدارست اگر پهلوان

Ба зан гирад ороми марди ҷавон

به زن گیرد آرام مرد جوان

Ҳамон зу буд дайни яздон ба пой

همان زو بود دین یزدان به پای

Ҷавонро ба некӣ буд раҳнамоӣ

جوان را به نیکی بود رهنمای

Канизак бифармоӣ то панҷ ва шаш

کنیزک بفرمای تا پنج و شش

Биоранд бо зебу хўршидФш

بیارند با زیب و خورشیدفش

Магар зон яке ду гузин оядам

مگر زان یکی دو گزین آیدم

Ҳам андеша офарин оядам

هم اندیشهٔ آفرین آیدم

Магар низ фарзанди байнами яке

مگر نیز فرزند بینم یکی

Ки ором дил бошудам андакӣ

که آرام دل باشدم اندکی

Ҷаҳондор хушнӯд бошад зи ман

جهاندار خشنود باشد ز من

Сутӯдаи бимонам ба ҳар анҷуман

ستوده بمانم به هر انجمن

Чу бишунид мунзари зи хусрави сухан

چو بشنید منذر ز خسرو سخن

Бирав офарин кард марди куҳан

برو آفرین کرد مرد کهن

Бифармуд то саъди гӯяндаи тафт

بفرمود تا سعد گوینده تفت

Сӯии кулбаи мард нхос рафт

سوی کلبهٔ مرد نخاس رفت

Биоварад рӯмии канизаки чиҳил

بیاورد رومی کنیزک چهل

Ҳама аз дар кому ороми дил

همه از در کام و آرام دل

Ду багазед баҳром зон глрхон

دو بگزید بهرام زان گلرخان

Ки дар пӯсташони оҷ буд устихон

که در پوستشان عاج بود استخوان

Ба боло ба кирдори сарви сеӣ

به بالا به کردار سرو سهی

Ҳамаи кому зебоӣу Фрҳӣ

همه کام و زیبایی و فرهی

Азон ду ситораи яке чанги зан

ازان دو ستاره یکی چنگ‌زن

Дигар лолаи рух чун Суҳайли Яман

دگر لاله رخ چون سهیل یمن

Ба боло чун сарв ва ба гесуи каманд

به بالا چون سرو و به گیسو کمند

Баҳо дод мунзар чу омад писанд

بها داد منذر چو آمد پسند

Бихандед баҳром ва кард офарин

بخندید بهرام و کرد آفرین

Рахши гашт ҳамчун Бадахшони нигин

رخش گشت همچون بدخشان نگین