Ба силам ва ба тӯр омад ин огаҳӣ

به سلم و به تور آمد این آگهی

Ки шуд равшани он тахти шоҳаншаҳӣ

که شد روشن آن تخت شاهنشهی

Дил ҳар ду бидодгари пари наҳиф

دل هر دو بیدادگر پر نهیب

Ки ахтар ҳаме рафт сӯии нишеб

که اختر همی رفت سوی نشیب

Нишастанд ҳар ду ба андешагон

نشستند هر دو به اندیشگان

Шудаи тираи рӯзи ҷФопишгон

شده تیره روز جفاپیشگان

Якояк барон роишон шуд дуруст

یکایک بران رایشان شد درست

Казон рӯй шан чора боист ҷуст

کزان روی شان چاره بایست جست

Ки сӯй Фаридун фиристанд кас

که سوی فریدون فرستند کس

Ба пӯзиши куҷои чораи ин буд бас

به پوزش کجا چاره این بود بس

Биҷустанд аз он анҷумани ҳардуон

بجستند از آن انجمن هردوان

Яке поки дили марди чираи забон

یکی پاک دل مرد چیره‌زبان

Бидон марди боҳуш ва бо ройу шарм

بدان مرد باهوش و با رای و شرم

Бигуфтанд бо лоба бисёр гарм

بگفتند با لابه بسیار گرم

Дар ганҷ ховар кушоданд боз

در گنج خاور گشادند باز

Бидиданд ҳавли нишеб аз фароз

بدیدند هول نشیب از فراز

зи ганҷи гуҳари тоҷ зар хостанд

ز گنج گهر تاج زر خواستند

Ҳамеи пушт пелон биёростанд

همی پشت پیلان بیاراستند

Ба гардӯнаҳо бар чаҳ машку абир

به گردونه‌ها بر چه مشک و عبیر

Чаҳ дебоу динор ва хазу ҳарир

چه دیبا و دینار و خز و حریر

Абои пели грдўнкшу рангу буи

ابا پیل گردونکش و رنگ و بوی

зи ховар ба Эрон ниҳоданд рӯй

ز خاور به ایران نهادند روی

Ҳар онкас ки бад бар дар шаҳриёр

هر آنکس که بد بر در شهریار

Якояк фиристодашон ёдгор

یکایک فرستادشان یادگار

Чу прдхтаҳ шан шуд дил аз хоста

چو پردخته‌شان شد دل از خواسته

Фиристода омад броростаҳ

فرستاده آمد برآراسته

Бидоданд назд Фаридуни паём

بدادند نزد فریدون پیام

Нахуст аз ҷаҳондори бурданди ном

نخست از جهاندار بردند نام

Ки ҷовиди боди оФридўни гирд

که جاوید باد آفریدون گرد

Ҳамаи Фрҳии эзад ӯро супурд

همه فرهی ایزد او را سپرد

Сараши сабзи боду таниши арҷманд

سرش سبز باد و تنش ارجمند

Маниши бргзштаҳи зи чархи баланд

منش برگذشته ز چرخ بلند

Бидон кони ду бадхоҳи бидодгар

بدان کان دو بدخواه بیدادگر

Пар аз оби дидаи зи шарми падар

پر از آب دیده ز شرم پدر

Пушаймон шудаи доғи дил бар гуноҳ

پشیمان شده داغ دل بر گناه

Ҳамеи сӯии пӯзиши намоянди роҳ

همی سوی پوزش نمایند راه

Чаҳ гуфтанд донандагони хирад

چه گفتند دانندگان خرد

Ки ҳар кас ки бад кард кайфари барад

که هر کس که بد کرد کیفر برد

Бимонад ба тимору дили пари зи дард

بماند به تیمار و دل پر ز درد

Чу мо мондаем эй шаҳи родмард

چو ما مانده‌ایم ای شه رادمرد

Навиштаи чунин будмон аз Буш

نوشته چنین بودمان از بوش

Ба расми Буш андар омад равиш

به رسم بوش اندر آمد روش

Ҳужабри ҷҳонсўзу нари аждаҳо

هژبر جهانسوز و نر اژدها

зи доми қазои ҳам наёбади раҳо

ز دام قضا هم نیابد رها

Ва дигар ки фармони нопоки дев

و دیگر که فرمان ناپاک دیو

Бабради дил аз тарси гиҳони хдиў

ببرد دل از ترس گیهان خدیو

Ба мо бар чунин хира шуд рои бад

به ما بر چنین خیره شد رای بد

Ки мағзи ду фарзанд шуд ҷои бад

که مغز دو فرزند شد جای بد

Ҳаме чашм дорем аз он тоҷўр

همی چشم داریم از آن تاجور

Ки бахшоиши орад ба мо бар магар

که بخشایش آرد به ما بر مگر

Агар чаҳ бузургаст моро гуноҳ

اگر چه بزرگست ما را گناه

Ба бе донишии брнҳди пешгоҳ

به بی‌دانشی برنهد پیشگاه

Ва дигари баҳонаи сипеҳри баланд

و دیگر بهانه سپهر بلند

Ки гоҳе паноҳаст ва гоҳе газанд

که گاهی پناهست و گاهی گزند

Сеюм дев кандар миён чун наванд

سوم دیو کاندر میان چون نوند

Миён баста дорад зи баҳри газанд

میان بسته دارد ز بهر گزند

Агар подшоро сар аз кини мо

اگر پادشا را سر از کین ما

Шавад пок ва равшан шавад дайни мо

شود پاک و روشن شود دین ما

Манӯчеҳрро бо сипоҳи гарон

منوچهر را با سپاه گران

Фиристад ба наздики хоҳишгарон

فرستد به نزدیک خواهشگران

Бидон то чу банда ба пешаш ба пой

بدان تا چو بنده به پیشش به پای

Ббошими ҷовид ва инаст рой

بباشیم جاوید و اینست رای

Магари кони дарахтии казин кин бараст

مگر کان درختی کزین کین برست

Ба оби ду дида тавонем шаст

به آب دو دیده توانیم شست

Бпўиим то обу ранҷиши диҳем

بپوییم تا آب و رنجش دهیم

Чу тоза шавад тоҷу ганҷаши диҳем

چو تازه شود تاج و گنجش دهیم

Фиристода омад дилии пари сухан

فرستاده آمد دلی پر سخن

Суханро на сар буд пайдо на бен

سخن را نه سر بود پیدا نه بن

Абои пел ва бо ганҷ ва бо хоста

ابا پیل و با گنج و با خواسته

Ба даргоҳ шоҳ омад ороста

به درگاه شاه آمد آراسته

Ба шоҳ оФридўн расед огаҳӣ

به شاه آفریدون رسید آگهی

Бифармуд то тахти шоҳаншаҳӣ

بفرمود تا تخت شاهنشهی

Ба дебоӣ чинӣ биёростанд

به دیبای چینی بیاراستند

Кулоҳи киёнии бпиростнд

کلاه کیانی بپیراستند

Нишаст аз бар тахти пирӯзаи шоҳ

نشست از بر تخت پیروزه شاه

Чу сарви сеӣ бар сараши гирди моҳ

چو سرو سهی بر سرش گرد ماه

Абои тоҷ ва бо тавқу богӯшвор

ابا تاج و با طوق و باگوشوار

Чунон чун буд дар хури шаҳриёр

چنان چون بود در خور شهریار

Хуҷастаи манӯчеҳр бар дасти шоҳ

خجسته منوچهر بر دست شاه

Нишаста ниҳода ба сар бар кулоҳ

نشسته نهاده به سر بر کلاه

Ба заррини амӯд ва ба заррини камар

به زرین عمود و به زرین کمر

Замин карда хўршидгўни сар ба сар

زمین کرده خورشیدگون سر به سر

Ду равия бузургон кашида рада

دو رویه بزرگان کشیده رده

Саропоӣ яксар ба зари ождаҳ

سراپای یکسر به زر آژده

Ба як даст барбаста шеру паланг

به یک دست بربسته شیر و پلنگ

Ба даст дигар жандаи пелони ҷанг

به دست دگر ژنده پیلان جنگ

Бурун шуд зи даргоҳи шопӯри гирд

برون شد ز درگاه شاپور گرد

Фиристодаи силамро пеши барад

فرستادهٔ سلم را پیش برد

Фиристода чун дид даргоҳи шоҳ

فرستاده چون دید درگاه شاه

Пиёдаи давон андар омад зи роҳ

پیاده دوان اندر آمد ز راه

Чу наздики шоҳ оФридўн расед

چو نزدیک شاه آفریدون رسید

Сару тахту тоҷ баландаш бидид

سر و تخت و تاج بلندش بدید

зи болои фурӯи баради сари пеши ӯй

ز بالا فرو برد سر پیش اوی

Ҳаме бар замин бар бимолид рӯй

همی بر زمین بر بمالید روی

Гиронмояи шоҳи ҷаҳони кадхудоӣ

گرانمایه شاه جهان کدخدای

Ба курсии заррин варо кард ҷой

به کرسی زرین ورا کرد جای

Фиристода бар шоҳ кард офарин

فرستاده بر شاه کرد آفرین

Ки эй нозаши тоҷу тахту нигин

که ای نازش تاج و تخت و نگین

Замини гулшан аз пояи тахти тест

زمین گلشن از پایهٔ تخت تست

Замони равшан аз мояи бахти тест

زمان روشن از مایهٔ بخت تست

Ҳамаи бандаи хоки пои тўоим

همه بندهٔ خاک پای توایم

Ҳамаи поки зинда ба рои тўоим

همه پاک زنده به رای توایم

Паёми ду хӯнӣ ба гуфтан гирифт

پیام دو خونی به گفتن گرفت

Ҳамаи ростӣҳо нуҳуфтан гирифт

همه راستیها نهفتن گرفت

Кушодаи забони мард бисёр ҳуш

گشاده زبان مرد بسیار هوش

Бадв дода шоҳи ҷаҳондори гӯш

بدو داده شاه جهاندار گوش

зи кирдори бади пӯзиш оростан

ز کردار بد پوزش آراستن

Манӯчеҳрро назд худ хостан

منوچهر را نزد خود خواستن

Миён бастан ӯро басони раҳе

میان بستن او را بسان رهی

Супурдани бадви тоҷу тахти маӣ

سپردن بدو تاج و تخت مهی

Харидани азуи бози хӯни падар

خریدن ازو باز خون پدر

Бдинору дебоу тоҷу камар

بدینار و دیبا و تاج و کمر

Фиристода гуфт ва сипаҳбад шунид

فرستاده گفت و سپهبد شنید

Мари он бандро посух омад калид

مر آن بند را پاسخ آمد کلید

Чу бишунид шоҳи ҷаҳони кадхудоӣ

چو بشنید شاه جهان کدخدای

Паёми ду фарзанди нопоки рой

پیام دو فرزند ناپاک رای

Якояк бамурд гиронмоя гуфт

یکایک بمرد گرانمایه گفت

Ки хуршедро чун туоне наҳуфт

که خورشید را چون توانی نهفت

Ниҳони дили он ду марди палид

نهان دل آن دو مرد پلید

зи хуршеди равшан тар омад падед

ز خورشید روشن‌تر آمد پدید

Шунидам ҳама ҳар чаҳ гуфтӣ сухан

شنیدم همه هر چه گفتی سخن

Нигаҳ кун ки посух чаҳ ёбии зи бен

نگه کن که پاسخ چه یابی ز بن

Бигӯ он ду бе шарми нопок ро

بگو آن دو بی‌شرم ناپاک را

Ду бедоду бади меҳру нобок ро

دو بیداد و بد مهر و ناباک را

Ки гуфтор хира наярзад ба чиз

که گفتار خیره نیرزد به چیز

Азин дар сухан худ наронем низ

ازین در سخن خود نرانیم نیز

Агар бар манӯчеҳратон меҳр хост

اگر بر منوچهرتان مهر خاست

Тани Эраҷ номваратон куҷост

تن ایرج نامورتان کجاست

Ки коми даду дом будаш наҳуфт

که کام دد و دام بودش نهفت

Сарашро яке танги тобути ҷуфт

سرش را یکی تنگ تابوت جفت

Кунун чун з Эраҷ бипардохтед

کنون چون ز ایرج بپرداختید

Ба кини манӯчеҳр бар сохтед

به کین منوچهر بر ساختید

Набинед рӯйиши магар бо сипоҳ

نبینید رویش مگر با سپاه

зи пӯлод бар сари ниҳодаи кулоҳ

ز پولاد بر سر نهاده کلاه

Абои гурз ва бо Ковиёнии дирафш

ابا گرز و با کاویانی درفش

Замин карда аз сами аспони бунафш

زمین کرده از سم اسپان بنفش

Сипаҳдор чун Қорани разми зан

سپهدار چون قارن رزم زن

Чу шопӯру настуи шамшери зан

چو شاپور و نستوه شمشیر زن

Ба як дасти шидўши ҷангӣ ба пой

به یک دست شیدوش جنگی به پای

Чу ширўии широўжни раҳнамоӣ

چو شیروی شیراوژن رهنمای

Чу соми Наримону сарви Яман

چو سام نریمان و سرو یمن

Ба пеши сипоҳи андаруни рои зан

به پیش سپاه اندرون رای زن

Дарахтӣ ки аз кин Эраҷ бараст

درختی که از کین ایرج برست

Ба хӯни баргу бориши бихоҳйми шаст

به خون برگ و بارش بخواهیم شست

Аз он токунӯн кин ӯ кас нахост

از آن تاکنون کین او کس نخواست

Ки пушт замона надидем рост

که پشت زمانه ندیدیم راست

На хуб омадӣ бо ду фарзанди хеш

نه خوب آمدی با دو فرزند خویش

Куҷои ҷангро кардамӣ дасти пеш

کجا جنگ را کردمی دست پیش

Кунун зон дарахтӣ ки душмани бикунад

کنون زان درختی که دشمن بکند

Барӯманди шохии баромади баланд

برومند شاخی برآمد بلند

Бияёд кунун чун ҳужабри жён

بیاید کنون چون هژبر ژیان

Ба кини падари танги бастаи миён

به کین پدر تنگ بسته میان

Фиристодаи он ҳавл гуфтор дид

فرستاده آن هول گفتار دید

Нишаст манӯчеҳр солор дид

نشست منوچهر سالار دید

Бпжмрд ва бархест ларзони зи ҷой

بپژمرد و برخاست لرزان ز جای

Ҳам онгаҳ ба зин андар оварад пой

هم آنگه به زین اندر آورد پای

Ҳамаи бўдниҳо ба равшани равон

همه بودنیها به روشن روان

Бидид он гиронмояи марди ҷавон

بدید آن گرانمایه مرد جوان

Ки бо силам ва бо тӯри гардони сипеҳр

که با سلم و با تور گردان سپهر

На баси дайри чини андари оради бчҳр

نه بس دیر چین اندر آرد بچهر

Биёмад ба кирдори боди дмон

بیامد به کردار باد دمان

Сиррии пари зи посухи дилии пургумон

سری پر ز پاسخ دلی پرگمان

зи дидор чун ховар омад падед

ز دیدار چون خاور آمد پدید

Ба ҳомӯн кашида саропарда дид

به هامون کشیده سراپرده دید

Биёмад ба даргоҳи пардаи сарой

بیامد به درگاه پرده سرای

Ба пардаи дарун буд ховари худоӣ

به پرده درون بود خاور خدای

Яке хаймаи парниёни сохта

یکی خیمهٔ پرنیان ساخته

Ситора зада ҷои пардохта

ستاره زده جای پرداخته

Ду шоҳи ду кишвар нишаста ба роз

دو شاه دو کشور نشسته به راز

Бигуфтанд комади фиристодаи боз

بگفتند کامد فرستاده باز

Биёмад ҳам онгоҳи солори бор

بیامد هم آنگاه سالار بار

Фиристодаро баради зии шаҳриёр

فرستاده را برد زی شهریار

Ншстнгҳӣ нав биёростанд

نشستنگهی نو بیاراستند

зи шоҳи нави ойин хабар хостанд

ز شاه نو آیین خبر خواستند

Биҷустанд ҳар гӯнае огаҳӣ

بجستند هر گونه‌ای آگهی

з дияем ва аз тахти шоҳаншаҳӣ

ز دیهیم و از تخت شاهنشهی

зи шоҳи оФридўн ва аз лашкараш

ز شاه آفریدون و از لشکرش

зи гардони ҷангӣ ва аз кишвараш

ز گردان جنگی و از کشورش

Ва дигари зи кирдори гардони сипеҳр

و دیگر ز کردار گردان سپهر

Ки дорад ҳаме бар манӯчеҳри меҳр

که دارد همی بر منوچهر مهر

Бузургон кадоманд ва дастур кист

بزرگان کدامند و دستور کیست

Чаҳ моистшони ганҷ ва ганҷур кист

چه مایستشان گنج و گنجور کیست

Фиристода гуфт онкии равшани баҳор

فرستاده گفت آنکه روشن بهار

Бидид ва бибинад дар шаҳриёр

بدید و ببیند در شهریار

Баҳории сети хуррам дар Урдӣбиҳишт

بهاری ست خرم در اردیبهشت

Ҳамаи хоки анбари ҳамаи зари хишт

همه خاک عنبر همه زر خشت

Сипеҳри барин кох ва майдон ӯст

سپهر برین کاخ و میدان اوست

Биҳишти барин рӯй хандон ӯст

بهشت برین روی خندان اوست

Ба болои айвон ӯ роғ нест

به بالای ایوان او راغ نیست

Ба паҳнои майдон ӯ боғ нест

به پهنای میدان او باغ نیست

Чу рафтам ба наздики айвони фароз

چو رفتم به نزدیک ایوان فراز

Сараш бо ситора ҳаме гуфт роз

سرش با ستاره همی گفت راز

Ба як дасти пел ва ба як дасти шер

به یک دست پیل و به یک دست شیر

Ҷаҳонро ба тахт андар оварда зер

جهان را به تخت اندر آورده زیر

Абри пушти пелонаш бар тахти зар

ابر پشت پیلانش بر تخت زر

зи гавҳари ҳамаи тавқи шерони нар

ز گوهر همه طوق شیران نر

Табираи занони пеши пелон ба пой

تبیره زنان پیش پیلان به پای

з ҳар сӯ хурӯшидани кара ноӣ

ز هر سو خروشیدن کره نای

Ту гуфтӣ ки майдон баҷушад ҳаме

تو گفتی که میدان بجوشد همی

Замин ба осмон бар хурӯшади ҳаме

زمین به آسمان بر خروشد همی

Хиромон шудам пеши он арҷманд

خرامان شدم پیش آن ارجمند

Яке тахт пирӯза дидам баланд

یکی تخت پیروزه دیدم بلند

Нишаста бирав шаҳриёрӣ чу моҳ

نشسته برو شهریاری چو ماه

зи ёқӯти рахшон ба сар бар кулоҳ

ز یاقوت رخشان به سر بر کلاه

Чу кофури мӯӣ ва чу гулбарг рӯй

چو کافور موی و چو گلبرگ روی

Дили озарми ҷӯйу забони чарби гӯй

دل آزرم جوی و زبان چرب‌گوی

Ҷаҳонро азуи дил ба биму умед

جهان را ازو دل به بیم و امید

Ту гуфтӣ магар зинда шуд ҷамшед

تو گفتی مگر زنده شد جمشید

Манӯчеҳр чун зоди сарви баланд

منوچهر چون زاد سرو بلند

Ба кирдори тҳмўрси диўбнд

به کردار طهمورث دیوبند

Нишаста бар шоҳ бар дасти рост

نشسته بر شاه بر دست راست

Ту гӯйии забону дили подшост

تو گویی زبان و دل پادشاست

Ба пеши андаруни Қорани разми зан

به پیش اندرون قارن رزم زن

Ба дасти чапаши сарви шоҳи Яман

به دست چپش سرو شاه یمن

Чу шоҳи Ямани сарви дастурашон

چو شاه یمن سرو دستورشان

Чу пирӯзи гршоспи ганҷурашон

چو پیروز گرشاسپ گنجورشان

Шумор дар ганҷҳо нопадид

شمار در گنجها ناپدید

Каси андари ҷаҳони он бузургӣ надид

کس اندر جهان آن بزرگی ندید

Ҳамаи гирди айвони ду равияи сипоҳ

همه گرد ایوان دو رویه سپاه

Ба заррини амӯд ва ба заррини кулоҳ

به زرین عمود و به زرین کلاه

Сипаҳдор чун Қорани Ковагон

سپهدار چون قارن کاوگان

Ба пеши сипоҳи андаруни оўгон

به پیش سپاه اندرون آوگان

Мубориз чу ширўии дарандаи шер

مبارز چو شیروی درنده شیر

Чу шопӯри яли жандаи пели далер

چو شاپور یل ژنده پیل دلیر

Чунуи баст бар кӯҳаи пели кӯс

چنو بست بر کوههٔ پیل کوس

Ҳаво гардад аз гирд чун обнӯс

هوا گردد از گرد چون آبنوس

Гар оянд зии мо ба ҷанги он гуруҳ

گر آیند زی ما به جنگ آن گروه

Шавад кӯҳи ҳомӯну ҳомӯни кӯҳ

شود کوه هامون و هامون کوه

Ҳамаи дили пар аз кин ва парчин биравӣ

همه دل پر از کین و پرچین بروی

Ба ҷуз ҷангашон нест чизи орзӯӣ

به جز جنگشان نیست چیز آرزوی

Баришон ҳамаи баршумурд ончӣ дид

بریشان همه برشمرد آنچه دید

Сухан низ каз оФридўн шунид

سخن نیز کز آفریدون شنید

Ду марди ҷафои пешаро дили зи дард

دو مرد جفا پیشه را دل ز درد

Бипечед ва шуд рӯишони ложвард

بپیچید و شد رویشان لاژورد

Нишастанду ҷустанди ҳаргунаи рой

نشستند و جستند هرگونه رای

Суханро на сар буд пайдо на пой

سخن را نه سر بود پیدا نه پای

Ба силами бузург онгаҳе тӯр гуфт

به سلم بزرگ آنگهی تور گفت

Ки орому шодӣ бибояд наҳуфт

که آرام و شادی بباید نهفت

Набояд ки он бача нараҳ шер

نباید که آن بچهٔ نره‌شیر

Шавад тездандон ва гардад далер

شود تیزدندان و گردد دلیر

Чунон номвар беҳунар чун буд

چنان نامور بی‌هنر چون بود

Каши омӯзгори оФридўн буд

کش آموزگار آفریدون بود

Набера чу шуд рои зан бо ниё

نبیره چو شد رای زن با نیا

Азон ҷойгаҳи брдмди кимиё

ازان جایگه بردمد کیمیا

Бибояд бсичиди моро баҷанг

بباید بسیچید ما را بجنگ

Шитоби оўридн ба ҷои диранг

شتاب آوریدن به جای درنگ

зи лашкари саворон бурун тохтанд

ز لشکر سواران برون تاختند

зи чину зи ховар сипаҳ сохтанд

ز چین و ز خاور سپه ساختند

Фитод андарони бум ва бар гуфт гӯй

فتاد اندران بوم و بر گفت‌گوی

Ҷаҳонӣ бадишон ниҳоданд рӯй

جهانی بدیشان نهادند روی

Сипоҳӣ ки онро карона набӯд

سپاهی که آن را کرانه نبود

Бидон бад ки ахтар ҷавона набӯд

بدان بد که اختر جوانه نبود

зи ховари ду лашкар ба Эрон кашид

ز خاور دو لشکر به ایران کشید

Бихуфтон ва худ андаруни нопадид

بخفتان و خود اندرون ناپدید

Абои жандаи пелон ва бо хоста

ابا ژنده پیلان و با خواسته

Ду хӯнӣ ба кӣнаи дили ороста

دو خونی به کینه دل آراسته

Хониш
бхш 13 — фршӣд рбонӣ
бхш 13 — мҳмдӣздонӣ ҷвӣндҳ
бхш 13 — фрҳод бшӣрӣон