Чунон бад ки Иблиси рӯзии пагоҳ
چنان بد که ابلیس روزی پگاه
Яке анҷуман кард пинҳони зи шоҳ
یکی انجمن کرد پنهان ز شاه
Ба девон чунин гуфт комрўзи кор
به دیوان چنین گفت کامروز کار
Ба ранҷ ва ба сахтӣаст бо шаҳриёр
به رنج و به سختیست با شهریار
Яке дев бояд кунун нғздст
یکی دیو باید کنون نغزدست
Ки донад зи ҳаргунаи рой ва нишаст
که داند ز هرگونه رای و نشست
Шавад ҷони Ковӯс бираҳ кунад
شود جان کاووس بیره کند
Ба девони барин ранҷ кӯтаҳ кунад
به دیوان برین رنج کوته کند
Бигардонадаш сари зи яздони пок
بگرداندش سر ز یزدان پاک
Фишонд бар он фари зебоаши хок
فشاند بر آن فر زیباش خاک
Шуниданд ва бар дил гирифтанд ёд
شنیدند و بر دل گرفتند یاد
Кас аз бими Ковӯси посухи надод
کس از بیم کاووس پاسخ نداد
Яке деви дижхим бар пой хост
یکی دیو دژخیم بر پای خاست
Чунин гуфт кин чрбдстӣ марост
چنین گفت کاین چربدستی مراست
Ғуломӣ биёрост аз хештан
غلامی بیاراست از خویشتن
Сухани гӯйу шоистаи анҷуман
سخنگوی و شایستهٔ انجمن
Ҳаме буд то як замони шаҳриёр
همی بود تا یک زمان شهریار
зи паҳлу бурун шуд зи баҳри шикор
ز پهلو برون شد ز بهر شکار
Биёмад бар ӯ замин бӯс дод
بیامد بر او زمین بوس داد
Яке дастаи гул ба Ковӯс дод
یکی دستهٔ گل به کاووس داد
Чунин гуфт кин фари зебои ту
چنین گفت کاین فر زیبای تو
Ҳамеи чарх гардон сазад ҷои ту
همی چرخگردان سزد جای تو
Ба ком ту шуд рӯй гетии ҳама
به کام تو شد روی گیتی همه
Шабонеу гарданкашон чун рама
شبانی و گردنکشان چون رمه
Яке кор монадаст кандар ҷаҳон
یکی کار ماندست کاندر جهان
Нишони ту ҳаргиз нагардад ниҳон
نشان تو هرگز نگردد نهان
Чаҳ дорад ҳамеи офтоб аз ту роз
چه دارد همی آفتاب از تو راز
Ки чун гардад андари нишебу фароз
که چون گردد اندر نشیب و فراز
Чгўнсти моҳу шаб ва рӯз чист
چگونست ماه و شب و روز چیست
Барин гардиши чарх солор кист
برین گردش چرخ سالار کیست
Дили шоҳ азон дев бероҳ шуд
دل شاه ازان دیو بیراه شد
Рӯонаши зи андеша кӯтоҳ шуд
روانش ز اندیشه کوتاه شد
Гумонаш чунон шуд ки гардони сипеҳр
گمانش چنان شد که گردان سپهر
Ба гетии маровро намӯдаст чеҳр
به گیتی مراو را نمودست چهر
Надонист кин чархро моя нест
ندانست کاین چرخ را مایه نیست
Ситораи фаровон ва эзад якеаст
ستاره فراوان و ایزد یکیست
Ҳамаи зери фурмонаш бечора анд
همه زیر فرمانش بیچارهاند
Ки бо сӯзишу ҷанг ва патёра анд
که با سوزش و جنگ و پتیارهاند
Ҷаҳони офарин бе ниёзаст азин
جهان آفرین بینیازست ازین
зи баҳри ту бояд сипеҳру замин
ز بهر تو باید سپهر و زمین
Пурандеша шуд ҷони он подшо
پراندیشه شد جان آن پادشا
Ки то чун шавад бе пари андари ҳаво
که تا چون شود بی پر اندر هوا
зи донандагон бас бипурсед шоҳ
ز دانندگان بس بپرسید شاه
Казин хок чандаст то чархи моҳ
کزین خاک چندست تا چرخ ماه
Ситора шимур гуфт ва хусрав шунид
ستاره شمر گفت و خسرو شنید
Яке кажу нохуб чора гузид
یکی کژ و ناخوب چاره گزید
Бифармуд пас то ба ҳангоми хоб
بفرمود پس تا به هنگام خواب
Бирафтанд сӯии ншими уқоб
برفتند سوی نشیم عقاب
Азон бача бисёр бардоштанд
ازان بچه بسیار برداشتند
Ба ҳар хонае бар ду бгзоштнд
به هر خانهای بر دو بگذاشتند
Ҳамеи прўронидшони солу моҳ
همی پرورانیدشان سال و ماه
Ба мурғ ва ба гӯшти барраи чандгоҳ
به مرغ و به گوشت بره چندگاه
Чу неру гирифтанд ҳар як чу шер
چو نیرو گرفتند هر یک چو شیر
Бидон сон ки Ғарм овареданд зер
بدان سان که غرم آوریدند زیر
зи авди қимории яке тахт кард
ز عود قماری یکی تخت کرد
Сари дарзҳоро ба зар сахт кард
سر درزها را به زر سخت کرد
Ба паҳлуаш бар низҳои дароз
به پهلوش بر نیزهای دراز
Бибаст ва барон гӯна бар кард соз
ببست و برانگونه بر کرد ساز
Бёўихт аз найзаи рони барра
بیاویخت از نیزه ران بره
Бибаст андари андешаи дили яксара
ببست اندر اندیشه دل یکسره
Азни пас уқоби диловари чаҳор
ازن پس عقاب دلاور چهار
Биоварад ва бар тахти басти устувор
بیاورد و بر تخت بست استوار
Нишаст аз бар тахти Ковӯси шоҳ
نشست از بر تخت کاووس شاه
Ки аҳрӣманаши бардаи бади дили зи роҳ
که اهریمنش برده بد دل ز راه
Чу шуд гуруснаи тези парони уқоб
چو شد گرسنه تیز پران عقاب
Сӯй гӯшт карданд ҳар як шитоб
سوی گوشت کردند هر یک شتاب
з рӯй замин тахт бардоштанд
ز روی زمین تخت برداشتند
зи ҳомӯн ба абр андар афроштанд
ز هامون به ابر اندر افراشتند
Бидон ҳад ки шан буд неру ба ҷой
بدان حد که شان بود نیرو به جای
Сӯй гӯшт карданд оҳангу рой
سوی گوشت کردند آهنگ و رای
Шунидам ки Ковӯс шуд бар фалак
شنیدم که کاووس شد بر فلک
Ҳаме рафт то бар расад бар малик
همی رفت تا بر رسد بر ملک
Дигар гуфт азон рафт бар осмон
دگر گفت ازان رفت بر آسمان
Ки то ҷанг созад ба тиру камон
که تا جنگ سازد به تیر و کمان
з ҳар гӯна Эй ҳаст овози ин
ز هر گونهای هست آواز این
Надонад ба ҷузи пари хиради рози ин
نداند به جز پر خرد راز این
Париданд бисёру монданди боз
پریدند بسیار و ماندند باز
Чунин бошад онкас ки гирадаш оз
چنین باشد آنکس که گیردش آز
Чу бо мурғи паранда неру намонад
چو با مرغ پرنده نیرو نماند
Ғамии гашти пурҳоби хуии дрншонд
غمی گشت پرهاب خوی درنشاند
Нигунсори гаштанди зи абри сиёҳ
نگونسار گشتند ز ابر سیاه
Кашон бар замин аз ҳавои тахти шоҳ
کشان بر زمین از هوا تخت شاه
Сӯии беша ширчин омаданд
سوی بیشهٔ شیرچین آمدند
Ба омул биравӣ замин омаданд
به آمل بروی زمین آمدند
Накардаш табоҳ аз шигифтии ҷаҳон
نکردش تباه از شگفتی جهان
Ҳаме бӯданӣ дошт андари ниҳон
همی بودنی داشت اندر نهان
Сиёвуш зу хост коед падед
سیاووش زو خواست کاید پدید
Ббоист лухтӣ чамед ва чаред
ببایست لختی چمید و چرید
Ба ҷои бузургӣ ва тахт нишаст
به جای بزرگی و تخت نشست
Пушаймонӣу дард будаш ба даст
پشیمانی و درد بودش به دست
Бимонада ба бешаи даруни зору хор
بمانده به بیشه درون زار و خوار
Ниёйиш ҳаме кард бо кирдигор
نیایش همی کرد با کردگار