Бифармуд то пеш ӯ шуд дабир

بفرمود تا پیش او شد دبیر

Биоварад қртосу машку абир

بیاورد قرطاس و مشک و عبیر

Нбштнди нома ба Ковӯси шоҳ

نبشتند نامه به کاووس شاه

Чнончўни сазо буд зон размгоҳ

چنانچون سزا بود زان رزمگاه

Сар нома кард аз нахусти офарин

سر نامه کرد از نخست آفرین

Ситоиши сазои ҷаҳони офарин

ستایش سزای جهان آفرین

Дигар гуфт шоҳи ҷҳонбони ман

دگر گفت شاه جهانبان من

Пдрўори ларзида бар ҷони ман

پدروار لرزیده بر جان من

Бузургяш бо кӯҳи пайвастаи бод

بزرگیش با کوه پیوسته باد

Дили бадсиголон ӯ хастаи бод

دل بدسگالان او خسته باد

Расидами зи Эрон ба реги Фрб

رسیدم ز ایران به ریگ فرب

Се ҷанг гарон карда шуд дар се шаб

سه جنگ گران کرده شد در سه شب

Шумори саворони афросйоб

شمار سواران افراسیاب

Набинад хирадманди ҳаргиз ба хоб

نبیند خردمند هرگز به خواب

Бурӣда чу сесад сари номдор

بریده چو سیصد سر نامدار

Фиристодам инак бар шаҳриёр

فرستادم اینک بر شهریار

Бародари баду хешу пайванди ӯй

برادر بد و خویش و پیوند اوی

Гиромии бузургону фарзанди ӯй

گرامی بزرگان و فرزند اوی

Вази он номдорони бастаи дивист

وز آن نامداران بسته دویست

Ки сад шер бо ҷанг ҳар як якеаст

که صد شیر با جنگ هر یک یکیست

Ҳамаи разм бар дашти хоразм буд

همه رزم بر دشت خوارزم بود

зи чархи офарин бар чунон разм буд

ز چرخ آفرین بر چنان رزم بود

Бирафт ӯ ва мо аз пас андари дмон

برفت او و ما از پس اندر دمان

Кашидем то бар чаҳ гардад замон

کشیدیم تا بر چه گردد زمان

Бар ин размгоҳи офарин бод гуфт

بر این رزمگاه آفرین باد گفت

Ҳамаи сола бо ахтари неки ҷуфт

همه ساله با اختر نیک جفت

Ниҳоданд бар номаи Меҳрии зи машк

نهادند بر نامه مهری ز مشک

Аз он пас гузар кард бар реги хушк

از آن پس گذر کرد بر ریگ خشک

Чу з он равад Ҷайҳун шуд афросйоб

چو ز آن رود جیحون شد افراسیاب

Чу боди дмон тез бигузашт об

چو باد دمان تیز بگذشت آب

Ба пеши сипоҳ қрохон расед

به پیش سپاه قراخان رسید

Ҳаме гуфт ҳар каси зи ҷанг ончӣ дид

همی گفت هر کس ز جنگ آنچه دید

Сипаҳдори таркон чаҳ моя гирист

سپهدار ترکان چه مایه گریست

Бар он кас ки аз тухма ӯ бизӣаст

بر آن کس که از تخمهٔ او بزیست

зи баҳри гиронмояи фарзанди хеш

ز بهر گرانمایه فرزند خویش

Бузургону хуишону пайванди хеш

بزرگان و خویشان و پیوند خویش

Хурӯшӣ ир омад ту гуфтӣ ки абр

خروشی بر آمد تو گفتی که ابر

Ҳаме хӯн Чехияанд зи чашми ҳужабр

همی خون چکاند ز چشم هژبر

Ҳаме будаш андари Бухорои диранг

همی بودش اندر بخارا درنگ

Ҳаме хост к-эйанд шерон ба ҷанг

همی خواست کایند شیران به جنگ

Аз он пас чу гашти анҷуман ончӣ монад

از آن پس چو گشت انجمن آنچه ماند

Бузургони бартари манишро бихонад

بزرگان برتر منش را بخواند

Чу гаштанди пари моягони анҷуман

چو گشتند پر مایگان انجمن

зи лашкар ҳар он кас ки бади рои зан

ز لشکر هر آن کس که بد رای زن

Забон бар кушоданд бар шаҳриёр

زبان بر گشادند بر شهریار

Чу бечора шудашон дил аз корзор

چو بیچاره شدشان دل از کارزار

Ки аз лашкари мо бузургон ки буд

که از لشکر ما بزرگان که بود

Гузаштанду зи эшон дили мо шхўд

گذشتند و ز ایشان دل ما شخود

Ҳамоно ки аз сад намондаст бист

همانا که از صد نماندست بیست

Бар он рафтагон бар бибояд гирист

بر آن رفتگان بر بباید گریست

Кунун мо дил аз ганҷу фарзанди хеш

کنون ما دل از گنج و فرزند خویش

Гусастем чанде зи пайванди хеш

گسستیم چندی ز پیوند خویش

Бидон рӯй Ҷайҳуни яке размгоҳ

بدان روی جیحون یکی رزمگاه

Бкрдим зон пас ки фармуд шоҳ

بکردیم زان پس که فرمود شاه

з бедонишӣ ончӣ омад ба рӯй

ز بی دانشی آنچه آمد به روی

Ту доне ки шоҳӣ ва мо чораи ҷӯй

تو دانی که شاهی و ما چاره‌جوی

Гар айдун ки равшан буд рои шоҳ

گر ایدون که روشن بود رای شاه

Аз эдар ба чочи андари оради сипоҳ

از ایدر به چاچ اندر آرد سپاه

Чу Кайхусрав ояд ба кин хостан

چو کیخسرو آید به کین خواستن

Бибояд туро лашкар оростан

بباید تو را لشکر آراستن

Чу шоҳи андари ин кори фармони барад

چو شاه اندر این کار فرمان برد

зи глзриўн низ ҳам бугзарад

ز گلزریون نیز هم بگذرد

Ббошд ба ором ба биҳишти гунг

بباشد به آرام به بهشت گنگ

Ки ҳам ҷой ҷангасту ҷои диранг

که هم جای جنگست و جای درنگ

Бар ин бар ниҳоданд яксар сухан

بر این بر نهادند یکسر سخن

Касе рои дигари ниФгнди бен

کسی رای دیگر نیفگند بن

Бирафтанд яксар ба глзриўн

برفتند یکسر به گلزریون

Ҳамаи дидаи пари обу дили пари зи хӯн

همه دیده پر آب و دل پر ز خون

Ба глзриўни шоҳи турони се рӯз

به گلزریون شاه توران سه روز

Ббўду бросўд бо бозу юз

ببود و برآسود با باز و یوز

Бирафтанд зон ҷойгаҳи сӯии гунг

برفتند زان جایگه سوی گنگ

Ба ҷое набӯдаш фаровони диранг

به جایی نبودش فراوان درنگ

Яке ҷой буд он ба сони биҳишт

یکی جای بود آن به سان بهشت

Гулаши машки Сорои баду зари хишт

گلش مشک سارا بد و زر خشت

Бидон ҷойгаҳи шод ва хандон бихуфт

بدان جایگه شاد و خندان بخفت

Ту гуфтӣ ки бо эминии гашти ҷуфт

تو گفتی که با ایمنی گشت جفت

Сипаҳ хонд аз ҳар сӯй бе карон

سپه خواند از هر سوی بی‌کران

Бузургони гарданкашу меҳтарон

بزرگان گردنکش و مهتران

Майу гулшану бонги чангу рубоб

می و گلشن و بانگ چنگ و رباب

Гулу сунбулу ратлу афросйоб

گل و سنبل و رطل و افراسیاب

Ҳаме буд то бар чаҳ гардад ҷаҳон

همی بود تا بر چه گردد جهان

Бад-ӣни ошкоро чаҳ дорад ниҳон

بدین آشکارا چه دارد نهان

Чу Кайхусрав омад бар ин рӯй об

چو کیخسرو آمد بر این روی آب

Аз ӯ давр шуд хӯрду орому хоб

از او دور شد خورد و آرام و خواب

Сипаҳ чун гузар кард зон сӯй равад

سپه چون گذر کرد زان سوی رود

Фиристод зон пас ба ҳар каси дуруд

فرستاد زان پس به هر کس درود

Каз ин омадан кас мадоред бок

کز این آمدن کس مدارید باک

Бихоҳед моро зи яздони пок

بخواهید ما را ز یزدان پاک

Гиронмояи ганҷӣ ба дарвеш дод

گرانمایه گنجی به درویش داد

Касеро каз ӯ шоди бад беш дод

کسی را کز او شاد بد بیش داد

Ваз онҷо биёмад сӯии шаҳри суғд

وز آنجا بیامد سوی شهر سغد

Яке нав ҷаҳон дид рустаи зи чғд

یکی نو جهان دید رسته ز چغد

Бубахшед ганҷӣ бар он шаҳр низ

ببخشید گنجی بر آن شهر نیز

Ҳамеи хост кобод гардад ба чиз

همی خواست کآباد گردد به چیز

Ба ҳар манзилӣ зинҳорӣ савор

به هر منزلی زینهاری سوار

Ҳаме омадандӣ бар шаҳриёр

همی آمدندی بر شهریار

Аз он пас чу огоҳӣ омад ба шоҳ

از آن پس چو آگاهی آمد به شاه

зи гунгу зи афросйобу сипоҳ

ز گنگ و ز افراسیاب و سپاه

Ки омад ба наздик ӯ глглаҳ

که آمد به نزدیک او گلگله

Абои лашкарӣ чун ҳужабри яла

ابا لشکری چون هژبر یله

Ки аз тухм тӯраст пуркину дард

که از تخم تورست پرکین و درد

Биҷӯед ҳамеи рӯзгори набард

بجوید همی روزگار نبرد

Фиристод баҳрии зи гардон ба чоҷ

فرستاد بهری ز گردان به چاج

Ки ҷӯяд ҳамеи тахти таркону тоҷ

که جوید همی تخت ترکان و تاج

Сипоҳӣ ба сӯии биёбони сутург

سپاهی به سوی بیابان سترگ

Фиристод солори эшон тўрг

فرستاد سالار ایشان طورگ

Пазируфти зи ин ҳар яке ҷанги шоҳ

پذیرفت ز این هر یکی جنگ شاه

Ки бар номдорон бабанданд роҳ

که بر نامداران ببندند راه

Ҷаҳондори Кайхусрави он хор дошт

جهاندار کیخسرو آن خوار داشت

Хирадро ба андеша солор дошт

خرد را به اندیشه سالار داشت

Сипоҳӣ ки аз брдъу Ардабӣл

سپاهی که از بردع و اردبیل

Биёмад бифармуд то хайли хайл

بیامد بفرمود تا خیل خیل

Биёянд ва бар пеш ӯ бигузаранд

بیایند و بر پیش او بگذرند

Раду мӯбаду марзбони бшмрнд

رد و موبد و مرزبان بشمرند

Бирафтанду солорашони Густаҳм

برفتند و سالارشان گستهم

Ки дар ҷанг шерон набӯдӣ дижам

که در جنگ شیران نبودی دژم

Ҳамон гуфт то лашкари нимрўз

همان گفت تا لشکر نیمروز

Бирафтанд бо рустами ниўсўз

برفتند با رستم نیوسوز

Бифармуд то бар ҳиўнони маст

بفرمود تا بر هیونان مست

Нишинанд ва гиранд асбон ба даст

نشینند و گیرند اسبان به دست

Ба суғди андарун буд як моҳи шоҳ

به سغد اندرون بود یک ماه شاه

Ҳама суғд шуд шоҳро неки хоҳ

همه سغد شد شاه را نیک‌خواه

Сипаҳро дирам дод ва осӯда кард

سپه را درم داد و آسوده کرد

Ҳамеи ҷусти ҳангоми рӯзи набард

همی جست هنگام روز نبرد

Ҳар он кас ки буд аз дар корзор

هر آن کس که بود از در کارزار

Бидонаст найрангу банди ҳисор

بدانست نیرنگ و بند حصار

Биоварад ва бо хештан ёр кард

بیاورد و با خویشتن یار کرد

Сари бдкнши пари з тимор кард

سر بدکنش پر ز تیمار کرد

Вази он ҷойгаҳи гардани афрохта

وز آن جایگه گردن افراخته

Камари бастау ҷангро сохта

کمر بسته و جنگ را ساخته

зи суғди кашонеи сипаҳ бар гирифт

ز سغد کشانی سپه بر گرفت

Ҷаҳонӣ дар ӯ мондаи андари шигифт

جهانی در او مانده اندر شگفت

Хабар шуд ба таркон ки омад сипоҳ

خبر شد به ترکان که آمد سپاه

Ҷаҳонҷӯии Кайхусрави кӣнаи хоҳ

جهانجوی کیخسرو کینه‌خواه

Ҳамаи сӯй дижҳо ниҳоданд рӯй

همه سوی دژها نهادند روی

Ҷаҳон шуд пар аз ҷунбиш ва гуфту гӯй

جهان شد پر از جنبش و گفت و گوی

Ба лашкар чунин гуфт пас шаҳриёр

به لشکر چنین گفت پس شهریار

Ки имрӯз ба гӯна шуд корзор

که امروز به گونه شد کارزار

зи таркон ҳар он кас ки фармон кунад

ز ترکان هر آن کس که فرمان کند

Дил аз ҷанг ҷустан пушаймон кунад

دل از جنگ جستن پشیمان کند

Мсозиди ҷанг ва марезед хӯн

مسازید جنگ و مریزید خون

Мабошед касро ба бади раҳнамӯн

مباشید کس را به بد رهنمون

Вагар ҷанг ҷӯяд касе бо сипоҳ

وگر جنگ جوید کسی با سپاه

Дили кӣна дораш наёяд ба роҳ

دل کینه دارش نیاید به راه

Шуморо ҳалоласт хӯни рехтан

شما را حلال است خون ریختن

Ба ҳар ҷои тороҷ ва овихтан

به هر جای تاراج و آویختن

Ба раҳ бар хӯришҳо мадоред танг

به ره بر خورشها مدارید تنگ

Мадоред кину мсозиди ҷанг

مدارید کین و مسازید جنگ

Хурӯшӣ бар омад зи пеши сипоҳ

خروشی بر آمد ز پیش سپاه

Ки гуфтӣ бадаради ҳамеи чарху моҳ

که گفتی بدرد همی چرخ و ماه

Саворон ба дижҳо ниҳоданд рӯй

سواران به دژها نهادند روی

Ҷаҳон шуд пар аз ғулғулу гуфтугӯӣ

جهان شد پر از غلغل و گفتگوی

Ҳар он кас ки фармон ба ҷо оваред

هر آن کس که فرمان به جا آورید

Сипоҳи шҳншаҳ бадв нанигаред

سپاه شهنشه بدو ننگرید

Ҳар он кӯ бурун шуд зи фармони шоҳ

هر آن کو برون شد ز فرمان شاه

Саронишон буриданд яксар сипоҳ

سرانشان بریدند یکسر سپاه

зи таркони кас аз бими афросйоб

ز ترکان کس از بیم افراسیاب

Лаби ташнаи нгзоштндӣ бар об

لب تشنه نگذاشتندی بر آب

Вагар боз монадӣ касе зи ин сипоҳ

وگر باز ماندی کسی ز این سپاه

Тан бесараш ёфтандӣ ба роҳ

تن بی سرش یافتندی به راه

Далерон ба дижҳо ниҳоданд рӯй

دلیران به دژها نهادند روی

Ба ҳар диж ки будӣ яке ҷангҷӯӣ

به هر دژ که بودی یکی جنگجوی

Шудӣ бораи дижи ҳам онгоҳи паст

شدی بارهٔ دژ هم آنگاه پست

Нмондӣ дару бом вҷоӣ нишаст

نماندی در و بام وجای نشست

Ғулому парастандау чорпоӣ

غلام و پرستنده و چارپای

Нмондии баду неки чизе ба ҷой

نماندی بد و نیک چیزی به جای

Бар ин гӯнаи фарсанг бар сад гузашт

بر این گونه فرسنگ بر صد گذشت

На диж монад обод ҷое на дашт

نه دژ ماند آباد جایی نه دشت

Чу оварад лашкар ба глзриўн

چو آورد لشکر به گلزریون

Ба ҳар сӯ бигардед бо раҳнамӯн

به هر سو بگردید با رهنمون

Ҷаҳон дид бар сони боғи баҳор

جهان دید بر سان باغ بهار

Дару дашту кӯҳу замин пурнигор

در و دشت و کوه و زمین پرنگار

Ҳамаи кӯҳи нахчиру ҳомӯни дарахт

همه کوه نخچیر و هامون درخت

Ҷаҳон аз дар мардуми неки бахт

جهان از در مردم نیک بخت

Тилоия фиристоду корогҳон

طلایه فرستاد و کارآگهان

Бидон то намонад бадӣ дар ниҳон

بدان تا نماند بدی در نهان

Саропардаи шаҳриёри ҷаҳон

سراپردهٔ شهریار جهان

Кашиданд бар пеши оби равон

کشیدند بر پیش آب روان

Ҷаҳондор бар тахт заррин нишаст

جهاندار بر تخت زرین نشست

Худу номдорони хсрўпрст

خود و نامداران خسروپرست

Шабӣ кард ҷашнӣ ки то рӯзи пок

شبی کرد جشنی که تا روز پاک

Ҳаме мурда бархест аз тираи хок

همی مرده برخاست از تیره خاک