Ва манеҳам : шайхи вақти худ вмри тариқи ҳақро муҷаррад , Абусулаймони абдураҳмони ибни ътиаҳи алдоронӣ , разии аллоҳи анҳу

و منهم: شیخ وقت خود ومر طریق حق را مجرد، ابوسلیمان عبدالرّحمان ابن عَطیّة الدارانی، رضی اللّه عنه

Азизи қавм буду райҳони дилҳо буд . Ва вай ба риёзату муҷоҳидати саъб махсӯсасту олам буд ба илми вақту маърифати офоти нафас ва ба сабр ба камӣнҳои он . Ва вайро калом латифаст андари муомилоту ҳифзи қулӯбу риояти ҷавориҳ .

عزیز قوم بود و ریحان دل‌ها بود. و وی به ریاضت و مجاهدت صعب مخصوص است و عالم بود به علم وقت و معرفت آفات نفس و به صبر به کمینهای آن. و وی را کلام لطیف است اندر معاملات و حفظ قلوب و رعایت جوارح.

Ва аз вай меояд ки гуфт : « إзои ғлби алрҷоءи алии алхўФи Фсди алўқт . » чун раҷо бар хавф ғолиб шавад вақт шӯрида гардад ; азиро ки вақти риоят ҳол бошаду банда то онгоҳи роъӣ ҳол бошад ки хавфӣ бар дилаши муставле буд . Чун он бархест ваии торак алруъоя гардаду вақташ фосид гардад ва агар хавф бар раҷо ғалаба гирад тавҳидаш ботил шавад ; аз он ки ғалабаи хавф аз ноумедӣ буду навмидӣ аз ҳақи ширк буд . Пас ҳифзи тавҳиди андари сиҳҳати раҷоӣ банда бошаду ҳифзи вақти андари сиҳҳати хавфи вай . Чун ҳар ду баробар бошад тавҳиду вақт маҳфӯз бошаду банда ба ҳифзи тавҳиди муъмин буд ва ба ҳифзи вақти мутӣъу таъаллуқи раҷо ба мшоҳдтии сарф буд ки андар ӯ ҷумла эътимодасту таъаллуқи хавф ба муҷоҳидатии сарф ки андар ӯ ҷумла изтирорасту мшоҳдти маворис муҷоҳидат бошад ва ин маънии он буд ки ҳамаи аўмидҳо аз ноумедӣ падед ояд , ва ҳар ки ба кирдори худ аз фалоҳи худ навмед шавад он навмидии вайро ба нҷоҳу фалоҳу карами ҳақи таъолӣу тақаддуси роҳи намояд ва дар инбисот бар вай бигушоеду дилашро аз офот табъ бизадойаду ҷумлаи асрори раббонии вайро кашф гардад .

و از وی می‌آید که گفت: «إذا غَلَبَ الرَّجاءُ عَلَی الخَوْفِ فَسَدَ الوَقْتُ.» چون رجا بر خوف غالب شود وقت شوریده گردد؛ ازیرا که وقت رعایت حال باشد و بنده تا آنگاه راعی حال باشد که خوفی بر دلش مستولی بود. چون آن برخاست وی تارک الرعایه گردد و وقتش فاسد گردد و اگر خوف بر رجا غلبه گیرد توحیدش باطل شود؛ از آن که غلبهٔ خوف از ناامیدی بود و نومیدی از حق شرک بود. پس حفظ توحید اندر صحت رجای بنده باشد و حفظ وقت اندر صحت خوف وی. چون هر دو برابر باشد توحید و وقت محفوظ باشد و بنده به حفظ توحید مؤمن بود و به حفظ وقت مطیع و تعلق رجا به مشاهدتی صِرف بود که اندر او جمله اعتماد است و تعلق خوف به مجاهدتی صِرف که اندر او جمله اضطرار است و مشاهدت مواریث مجاهدت باشد و این معنی آن بود که همه اومیدها از ناامیدی پدید آید، و هر که به کردار خود از فلاح خود نومید شود آن نومیدی وی را به نجاح و فلاح و کرم حق تعالی و تقدس راه نماید و درِ انبساط بر وی بگشاید و دلش را از آفات طبع بزداید و جملهٔ اسرار ربانی وی را کشف گردد.

Аҳмади бен абии алҳўории раҳмаи аллоҳ алайҳ гуяд : андари хилвати шабӣ намоз мекардам андари он миёнаи марои роҳатӣ бисёр май буд . Дигари рӯз бо Абусулаймон бигуфтам . Гуфт : « заъифи мардӣ , ки туро ҳануз халқи андар пешаст то андари халаъи дигргўнӣу андари малаъи дигргўн . »

احمد بن ابی الحواری رحمة اللّه علیه گوید: اندر خلوت شبی نماز می‌کردم اندر آن میانه مرا راحتی بسیار می‌بود. دیگر روز با ابوسلیمان بگفتم. گفت:«ضعیف مردی، که تو را هنوز خلق اندر پیش است تا اندر خلأ دیگرگونی و اندر ملأ دیگرگون.»

Ва андари ду ҷаҳони ҳеҷ чизро он хатар нест ки бандаро аз ҳақ боз тавонад дошт ва чун арӯсиро ҷилва кунанд бар сари халқ , аз барои он кунанд то ҳамаи халқ ӯро бибинанд ва аз дидори халқи мар ӯро зиёдати ъз буд ; аммо наёбад ки вай ба ҷузи он мақсӯди худро бинад ; ки аз дидор ӯ мари ғайрро , ӯро зл буд . Агар ҳамаи халқи ъзи тоъати мутӣъи бенанди вайро забон надорад . Зиёни руяти ваии мари тоъати вайро медорад ки ҳалок вайасту ҳўи аълам .

و اندر دو جهان هیچ چیز را آن خطر نیست که بنده را از حق باز تواند داشت و چون عروسی را جلوه کنند بر سر خلق، از برای آن کنند تا همه خلق او را ببینند و از دیدار خلق مر او را زیادت عزّ بود؛ اما نیابد که وی به‌جز آن مقصود خود را بیند؛ که از دیدار او مر غیر را، او را ذل بود. اگر همه خلق عزّ طاعت مطیع بینند وی را زبان ندارد. زیان رؤیت وی مر طاعت وی را می‌دارد که هلاک وی است و هو اعلم.