Шунидам ки дар Эрони мулкӣ буд ,у ойин ӯ чунон буд ки чун ҷангӣ кардӣ сипоҳӣ доштӣ оростау сохта , ва эшонро ҳамаи ҷомаи сиёҳи пӯшонида , рост ки ҷанги сахт гаштӣ бифармудӣ то эшон пеш сипоҳ омадандӣ ва он ҷанги басари бурдандӣ . Пас чунон афтод ки вақте аз туркистони сипоҳӣ гарон биёмаданд бақадр панҷоҳ ҳазор мард , кор баҷанг афтод , ва ин малик бар сар баландӣ нишаста буд бо танӣ чанд аз хоссагони хеш . Дилаши чунон хост ки он рӯзи ҷанг бо дигар рӯз афганд , дуоту қалами хост ва бар порае коғази набшат ки « сиёҳи дорони сипоҳро бигӯянд то боз гирданд »у бнздики вазир хеш фиристод , вазир бихонад , писандида надошт , дуот дар музей дошт бар гирифт ,у сиёҳро як нқт зиёдат кард то сипоҳ дорон шуд , ва « гирданд »ро нўнӣ бар сар зиёдат кард то нигараданд шуд ,у пеш лашкар фиристод , эшон рқъаҳи бхўонднд ,у хештанро бар сипоҳ заданд ,у сипоҳи туркистонро бишикастанд , воин андари сиролмлўки нбштнд ки бики нқти қалами панҷоҳ ҳазор шамшер ҳазимат шуд , ва базмин Ироқ дўонздаҳ қаламаст ҳарякиро қаду андому тарошии дигар , ва ҳар якеро ббзргӣ аз хаттотон боз хонанд , яке мқлии бобен мқлаҳ боз хонанд ,у дигари мҳлҳлӣ ки бобен мҳлҳл боз хонанд , сдигри мқФъӣ ки бобен мқФъ боз хонанд ,у дигари мҳлбӣ ,у дигари меҳронеу дигари амидӣ ,у дигари бўолФзлӣ ,у дигари асмъилӣ ,у дигари саъидӣ ,у дигари шамсӣ , ҳар якеро қадреу андозау трошист ки бсФти он сухан дароз гардад ,у лекин азон ҷумлаи якеро сифат кунем , ва он қалам шамсӣаст ,у қалами шамси алмъолӣ аз қсби рмҳӣ буд , ё аз қсби Бағдодӣ , ё аз қсби мисрӣ , ва гуфт он қсб ки бо неру буд дабирони девонро шояд , ки қалам бқўт ронанд то срири орад ,у нбштни эшонро ҳишмат буд , ва гуфтӣ қалами мулӯки чунон бояд ки буқати нбштни бадишон ранҷ нарасад ва ангушташон набояд афшурд , чаҳ мулӯкро нишоед ки коғаз бар сар зону гиранду дабир вор нишинанд то чизе нависанд , балки эшонро гирд бояд нишаст ,у коғази муъаллақ бояд дошт ,у қади қалам ӯ бдрозои се мушт бояд , ду мушти миёна ва як мушти сари қалам , ва бисёр бояд набшат то хати некӯ ва писандида ояд .

شنیدم که در ایران مَلِکی بود، و آیین او چنان بود که چون جنگی کردی سپاهی داشتی آراسته و ساخته، و ایشان را همه جامه سیاه پوشانیده، راست که جنگ سخت گشتی بفرمودی تا ایشان پیش سپاه آمدندی و آن جنگ بسر بردندی. پس چنان افتاد که وقتی از ترکستان سپاهی گران بیامدند بقدر پنجاه هزار مرد، کار بجنگ افتاد، و این ملک بر سر بلندی نشسته بود با تنی چند از خاصگان خویش. دلش چنان خواست که آن روز جنگ با دیگر روز افگنَد، دوات و قلم خواست و بر پاره‌ای کاغذ نبشت که «سیاه داران سپاه را بگویند تا باز گردند» و بنزدیک وزیر خویش فرستاد، وزیر بخواند، پسندیده نداشت، دوات در موزه داشت بر گرفت، و سیاه را یک نقط زیادت کرد تا سپاه داران شد، و «گردند» را نونی بر سر زیادت کرد تا نگردند شد، و پیش لشکر فرستاد، ایشان رقعه بخواندند، و خویشتن را بر سپاه زدند، و سپاه ترکستان را بشکستند، واین اندر سیرالملوک نبشتند که بیک نقط قلم پنجاه هزار شمشیر هزیمت شد، و بزمین عراق دوانزده قلمست هریکی را قد و اندام و تراشی دیگر، و هر یکی را ببزرگی از خطاطان باز خوانند، یکی مقلی بابن مقله باز خوانند، و دیگر مهلهلی که بابن مهلهل باز خوانند، سدیگر مقفعی که بابن مقفع باز خوانند، و دیگر مهلبی ، و دیگر مهرانی و دیگر عمیدی، و دیگر بوالفضلی، و دیگر اسمعیلی ، و دیگر سعیدی، و دیگر شمسی، هر یکی را قدری و اندازه و تراشیست که بصفت آن سخن دراز گردد، و لیکن ازان جمله یکی را صفت کنیم، و آن قلم شمسی است، و قلم شمس المعالی از قصب رمحی بود، یا از قصب بغدادی ، یا از قصب مصری، و گفت آن قصب که با نیرو بود دبیران دیوان را شاید، که قلم بقوت رانند تا صریر آرد، و نبشتن ایشان را حشمت بود، و گفتی قلم ملوک چنان باید که بوقت نبشتن بدیشان رنج نرسد و انگشتشان نباید افشرد، چه ملوک را نشاید که کاغذ بر سر زانو گیرند و دبیر وار نشینند تا چیزی نویسند، بلکه ایشان را گرد باید نشست، و کاغذ معلق باید داشت، و قد قلم او بدرازا سه مشت باید، دو مشت میانه و یک مشت سر قلم، و بسیار باید نبشت تا خط نیکو و پسندیده آید.