Бишинав алфози ҳакими парда Эй

بشنو الفاظ حکیم پرده‌ای

Сари ҳамонҷо на ки бодаи хӯрда Эй

سر همانجا نه که باده خورده‌ای

Чунк аз майхонаи мастӣ зол шуд

چونک از میخانه مستی ضال شد

Тсхру бозича атфол шуд

تسخر و بازیچهٔ اطفال شد

намефитад ӯ сӯ ба сӯ бар ҳар раҳе

می‌فتد او سو به سو بر هر رهی

Дар гул ва механдадаш ҳар аблаҳӣ

در گل و می‌خنددش هر ابلهی

ӯ чунину кӯдакони андари пеш

او چنین و کودکان اندر پیش

Бехабар аз мастӣу завқи мяш

بی‌خبر از مستی و ذوق میش

Халқ атфоланд ҷузи масти худо

خلق اطفالند جز مست خدا

Нест болиғи ҷузи раҳида аз ҳаво

نیست بالغ جز رهیده از هوا

Гуфт дунёи лаъиб ва лаҳваст ва шумо

گفت دنیا لعب و لهوست و شما

Кӯдакят ва рост фармоед худо

کودکیت و راست فرماید خدا

Аз лаъиб берун нарафтӣ кӯдакӣ

از لعب بیرون نرفتی کودکی

Бе зкоти рӯҳ кӣ бошад зкӣ

بی ذکات روح کی باشد ذکی

Чун ҷимоъи Тифли дони ин шаҳватӣ

چون جماع طفل دان این شهوتی

Ки ҳаме ронанд ӣнҷо эй Фтӣ

که همی رانند اینجا ای فتی

Он ҷимоъи Тифл чаҳ буд бозе

آن جماع طفل چه بود بازیی

Бо ҷимоъи рустамӣу ғозе

با جماع رستمی و غازیی

Ҷанги халқони ҳамчуи ҷанги кӯдакон

جنگ خلقان همچو جنگ کودکان

Ҷумла бемаънӣ ва бемағзу маон

جمله بی‌معنی و بی‌مغز و مهان

Ҷумла бо шамшери чубини ҷангашон

جمله با شمشیر چوبین جنگشان

Ҷумла дар лои инФъии оҳангашон

جمله در لا ینفعی آهنگشان

Ҷумла шан гашта савора бар Не

جمله شان گشته سواره بر نیی

Кини барроқи мост ё длдли пе

کین براق ماست یا دلدل‌پیی

Ҳомиланд ва худ зи ҷаҳли афрошта

حاملند و خود ز جهل افراشته

Рокибу мҳмўли раҳи пиндошта

راکب و محمول ره پنداشته

Бош то рӯзӣ ки мҳмўлони ҳақ

باش تا روزی که محمولان حق

Асп тозон бигузаранд аз на тибқ

اسپ‌تازان بگذرند از نُه طبق

Търҷи алрўҳи илайҳу алмалик

تعرج الروح الیه و الملک

Ман урӯҷи алрўҳи иҳтзи алФлк

من عروج الروح یهتز الفلک

Ҳамчуи Тифлони ҷумлаи тони домани савор

همچو طفلان جمله‌تان دامن‌سوار

Гӯшаи домани гирифтаи аспи вор

گوشهٔ دامن گرفته اسپ‌وار

Аз ҳақи ани алзни ло иғнӣ расед

از حق ان الظن لا یغنی رسید

Мураккаби занн бар фалакҳо кӣ давид

مرکب ظن بر فلکها کی دوید

Ағлаби алзнини фии тарҷеҳи зо

اغلب الظنین فی ترجیح ذا

Лои тмории алшмси фии тавзеҳҳо

لا تماری الشمس فی توضیحها

Онгаҳе байнед мураккабҳои хеш

آنگهی بینید مرکبهای خویش

Мураккабии созидаҳи ?ит аз пои хеш

مرکبی سازیده‌ایت از پای خویش

Ваҳму фикру ҳису идроки шумо

وهم و فکر و حس و ادراک شما

Ҳамчуи неи дони мураккаби кӯдаки ?ҳулло

همچو نی دان مرکب کودک هلا

Илмҳои аҳли дили ҳмолшон

علمهای اهل دل حمالشان

Илмҳои аҳли тани аҳмолшон

علمهای اهل تن احمالشان

Илм чун бар дил занад ёрӣ шавад

علم چون بر دل زند یاری شود

Илм чун бар тан занад борӣ шавад

علم چون بر تن زند باری شود

Гуфт эзади иҳмли асфора

گفت ایزد یحمل اسفاره

Бор бошад илм кон набӯд зи ҳў

بار باشد علم کان نبود ز هو

Илм кон набӯд зи ҳў бе восита

علم کان نبود ز هو بی واسطه

Он напояд ҳамчуи ранги моштаҳ

آن نپاید همچو رنگ ماشطه

Лек чун ин борро некӯи кашӣ

لیک چون این بار را نیکو کشی

Бор бар гиранд ва бахшандат хушӣ

بار بر گیرند و بخشندت خوشی

Ҳин макаши баҳри ҳавои он бори илм

هین مکش بهر هوا آن بار علم

То бибинӣ дар даруни анбори илм

تا ببینی در درون انبار علم

То ки бар раҳвори илми оеи савор

تا که بر رهوار علم آیی سوار

Баъд аз он уфтад туро аз дӯши бор

بعد از آن افتد ترا از دوش بار

Аз ҳавоҳо кӣ раҳе бе ҷоми ҳў

از هواها کی رهی بی جام هو

эй зи ҳўи қонеъ шуда бо номи ҳў

ای ز هو قانع شده با نام هو

Аз сифати вази ном чаҳ зояд хаёл

از صفت وز نام چه زاید خیال

Ва он хаёлаш ҳаст даллоли висол

و آن خیالش هست دلال وصال

Дидае даллол бе мадлули ҳеҷ

دیده‌ای دلال بی مدلول هیچ

То набошад ҷода набӯд ғӯли ҳеҷ

تا نباشد جاده نبود غول هیچ

Ҳеҷ номӣ бе ҳақиқати дида Эй

هیچ نامی بی حقیقت دیده‌ای

ё зи гофу лоами гул , гули чида Эй

یا ز گاف و لامِ گُل، گُل چیده‌ای

Исм хондӣ рӯи мсмиро биҷӯ

اسم خواندی رو مسمی را بجو

Ма ба болои дон на андари оби ҷӯ

مه به بالا دان نه اندر آب جو

Гар зи ному ҳарф хоҳӣ бигузарӣ

گر ز نام و حرف خواهی بگذری

Пок кун худро зи худ ҳин яксаре

پاک کن خود را ز خود هین یکسری

Ҳамчуи оҳани зи оҳанӣ бе ранги шӯ

همچو آهن ز آهنی بی رنگ شو

Дар риёзати оина бе занги шӯ

در ریاضت آینهٔ بی زنگ شو

Хешро софӣ кун аз авсофи худ

خویش را صافی کن از اوصاف خود

То бибинӣ зоти поки софи худ

تا ببینی ذات پاک صاف خود

Бинии андари дили улӯми анбиё

بینی اندر دل علوم انبیا

Бекитоб ва бе маъаеду Авесто

بی کتاب و بی معید و اوستا

Гуфт пайғомбар ки ҳаст аз умматам

گفت پیغمبر که هست از امتم

Кӯ буд ҳам гавҳар ва ҳам ҳамтем

کو بود هم گوهر و هم همتم

Мари маро зон нур бинад ҷонишон

مر مرا زان نور بیند جانشان

Ки ман эшонро ҳаме байнам бидон

که من ایشان را همی‌بینم بدان

Бе саҳеҳину аҳодӣсу рӯот

بی صحیحین و احادیث و روات

Блаки андари машраби оби ҳаёт

بلک اندر مشرب آب حیات

Сари амсино лкрдё бидон

سر امسینا لکردیا بدان

Рози асбҳно ъробё бихон

راز اصبحنا عرابیا بخوان

Вари мисолии хоҳӣ аз илми ниҳон

ور مثالی خواهی از علم نهان

Қиссаи гӯ аз рӯмёну чинён

قصه‌گو از رومیان و چینیان